Wygenerowany przez All in One SEO v5.0.0.1, jest to plik llms.txt używany przez LLM do indeksowania witryny. # Miasto 2077 - Green is Good Inspiracja płynie z wiedzy ## Sitemaps - [XML Sitemap](https://www.miasto2077.pl/sitemap.xml): Contains all public & indexable URLs for this website. ## Wpisy - [Finowie pozbywają się biur](https://www.miasto2077.pl/finowie-pozbywaja-sie-biur/) - Praca zdalna sprawiła, że Finowie zaczęli pozbywać się biur. Chodzi o budynki publiczne. Tylko 28 proc. pracowników rządowych na stałe powróciło do biur. Stoją więc puste i coś trzeba z nimi zrobić. W budynkach rządowych, zwłaszcza w stolicy następuje wielka konsolidacja i łączenie ministerstw. Nie chodzi rzecz jasna o zmiany funkcjonalne, ale wyłącznie relokację pracowników. - [Tak się robi ekologiczną elektronikę](https://www.miasto2077.pl/tak-sie-robi-ekologiczna-elektronike/) - Zielony w nazwie i w koncepcie AcerAspireVero wyznaczył kierunek dla całej branży elektroniki użytkowej. Pokazał, że duża firma na dużą skalę może wdrażać produkcję urządzeń wykorzystujących materiały z odzysku, a plastik jest w tym względzie “odpadem pierwszej potrzeby”. Materiał partnerski powstały we współpracy z firmą Acer Recykling tworzyw sztucznych jest dziś jednym z naszych najpoważniejszych - [Tanie akumulatory dla energii odnawialnej](https://www.miasto2077.pl/tanie-akumulatory-dla-energii-odnawialnej/) - Nie wodór, nie ogniwa litowo-jonowe, ale sprężone powietrze. W ten sposób w Kalifornii chcą przechowywać czystą energię. I nie jest to żaden naukowy eksperyment, ale potężny projekt warty 1 mld dolarów. Większość instalacji umieszczona zostanie pod ziemią, a całość działa nieco podobnie jak elektrownie szczytowo pompowe. Aby tego dokonać Hydrostor, firma która stoi za przedsięwzięciem, - [Restauracja nadająca się do recyklingu](https://www.miasto2077.pl/pierwszy-restauracja-nadajaca-sie-do-recyklingu/) - Taki lokal powstał w Szwecji. Do ponownego wykorzystania nadaje się tu wszystko - od sztućców po meble, które także pochodzą z materiałów z recyklingu. To nagrodzona dwoma gwiazdkami Michelin inicjatywa szefów kuchni Daniela Höglandera i Niclasa Jönssona. Ich nowa restauracja Enjoy Bazaar zlokalizowana jest w Östermalm, eleganckiej dzielnicy Sztokholmu słynącej z szykownych barów i restauracji. - [Ogniwo fotowoltaiczne cienkie jak włos](https://www.miasto2077.pl/ogniwo-fotowoltaiczne-cienkie-jak-wlos/) - Inżynierowie z MIT ciężko pracują nad supercienkim, elastycznym ogniwem fotowoltaicznym, które można zainstalować wszędzie. Nawet na ubraniu, bo jest cieńszy niż ludzki włos. Do ich wytwarzania stosują metodę nadruku specjalnymi atramentami, znaną też np. z perowskitów czy kropek kwantowych. Nie robią tego jednak bezpośrednio na materiał, ale trochę jak przy nadrukowywaniu wzorów na koszulkach. Elektrody - [Czyste dzielnice](https://www.miasto2077.pl/czyste-dzielnice/) - W kolejnych europejskich miastach powstają bezemisyjne dzielnice. Opisywaliśmy już takie projekty, które powstają w Paryżu i Budapeszcie, a teraz przyszedł czas na Madryt. Tutejsza inicjatywa rozmachem nie ma sobie równych na całym kontynencie. Dla porównania w Paryżu chodziło o zaledwie jeden kwartał o powierzchni 1,3 ha, a w Madrycie działania obejmą teren o powierzchni 265 - [Auta elektryczne wreszcie nabierają rozpędu](https://www.miasto2077.pl/auta-elektryczne-wreszcie-nabieraja-rozpedu/) - To ma być ten rok - w 2023 sprzedaż aut elektrycznych (BEV) w Polsce mocno przyspieszy. Polskie Stowarzyszenie Paliw Alternatywnych (PSPA) przewiduje, że podwoi się względem 2022 roku i osiągnie 30 tys. Do tego dojdzie prawie 29 tys. hybryd typu pług-in (PHEV), czyli z możliwością ładowania. Także u nas zaczyna być już odczuwalny trwający od - [Europa uwalnia się od węgla](https://www.miasto2077.pl/europa-uwalnia-sie-od-wegla/) - W tym roku dwa kolejne dwa europejskie kraje - Francja i Austria - porzucają węgiel. Proces dekarbonizacji zakłóciła inwazja Rosji na Ukrainę, bo Austriacy, którzy już wcześniej odeszli od spalania węgla, znów musieli uruchomić stare elektrownie. To jednak chwilowe. W sumie już 30 krajów Europy przedstawiło plan odejścia od węgla, albo w ogóle go nie - [Zielony most dla Paryża](https://www.miasto2077.pl/zielony-most-dla-paryza/) - Green Line to nie tylko pomysł stworzenia rozpiętego nad Sekwaną mostu dla pieszych, ale także śródmiejskiego ogrodu pełnego warzyw i owoców. Propozycja Vincenta Callebaut, słynnego architekta, promotora zieleni, który swój projekt zgłosił do międzynarodowego konkursu Reinventing Cities - C40, organizowanego przez Ceetrus. Właściwie nie byłby to most, ale cała dobrze zaprojektowana ekologiczna miejska enklawa. - [Miasta z najlepszym transportem miejskim](https://www.miasto2077.pl/miasta-z-najlepszym-transportem-miejskim/) - Oliver Wyman Forum, think tank działający na Uniwersytecie Berkeley przygotował ranking miast pod względem jakości transportu miejskiego. Jeśli ograniczamy się tylko do jakości samej komunikacji publicznej, to Warszawa - jedyne polskie miasto uwzględnione w zestawieniu - zajmuje pozycję 19 ( na 60 miast). Dużo gorzej to wygląda, jeśli spojrzymy się na to szerzej, biorąc pod - [Nie ma bardziej ekologicznej skóry, niż ta](https://www.miasto2077.pl/nie-ma-bardziej-ekologicznej-skory-niz-ta/) - „Skóra grzybowa”. „skóra jabłkowa”, „skóra ananasowa” czy „skóra kaktusowa” – lista wegańskich opcji dla wyrobów ze skóry rośnie. Start-up Uncaged Innovations szuka innego rozwiązania: bliższe efektowi prawdziwej skóry może być połączenie różnych biomateriałów. – Cofnęliśmy się o krok i postawiliśmy sobie pytanie o właściwości skóry – wyjaśnia współzałożycielka i prezeska firmy Stephanie Downs. – Skóra - [Przyszpitalna farma ze zdrową żywnością zmienia model leczenia pacjentów](https://www.miasto2077.pl/przyszpitalna-farma-ze-zdrowa-zywnoscia-zmienia-model-leczenia-pacjentow/) - Szpital to miejsce niewykorzystanego potencjału. Wiele tego typu placówek otoczonych jest rozległym, ale sennym parkiem, w którym trudno dostrzec chociaż jednego spacerowicza. Z drugiej strony nie zna życia, kto nie był na szpitalnej diecie: jakość, wartości odżywcze i smak posiłków są dyskusyjne. Dlaczego obu tych słabości nie przekształcić w atut: na szpitalnych terenach zielonych zorganizować - [Zielona dzielnica Toronto znów tętni życiem](https://www.miasto2077.pl/zielona-dzielnica-toronto-znow-tetni-zyciem/) - Regent Park została zaprojektowany tak, by przypominała wiejską oazę leżącą na obrzeżach centrum Toronto, najbardziej zaludnionego miasta Kanady. Niska zabudowa rozrzucona pośród rozległych zielonych terenów zielonych dawała mieszkańców Regent poczucie kameralności i wytchnienie od miejskiego zgiełku. Ale brak szerokich traktów komunikacyjnych pozwalających dostać się w miarę w sprawny sposób do centrum przyczynił się odcięcia dzielnicy-ogrody - [Panele produkujące nie tylko energię, ale też wodę](https://www.miasto2077.pl/panele-produkujace-nie-tylko-energie-ale-tez-wode/) - Pitnej wody brakuje w wielu miejscach na świecie. Nawet w tak, skądinąd rozwiniętym gospodarczo kraju jak Stany Zjednoczone, coraz większe połacie ziemi pozostają bez wody. Studnie w basenie dorzeczu Kolorado wysychają. Arizona, Kalifornia i Nevada ograniczają dostęp do wody w wodociągach. Wielu mieszkańców tych stanów ucieka się do zakupu wody w butelkach. W szczególnie dramatycznej - [Drzewa, które pochłaniają więcej CO2](https://www.miasto2077.pl/drzewa-ktore-pochlaniaja-wiecej-co2/) - Drzewa i lasy robią wiele niesamowitych rzeczy. Oczyszczają powietrze, wodę, wpływają na nasze samopoczucie, są świetnym miejscem na wakacje oraz zasobem drewna dla gospodarki. Ale oczywiście najważniejszą ich funkcją jest produkcja tlenu z CO2. Szczególnie teraz, kiedy musimy obniżyć ilość tego ostatniego w atmosferze. A zalesianie ma być kluczowym sposobem na dojście do modelu zeroemisyjnej - [Start-uperzy zbudowali pilotażową fabrykę ratującą planetę](https://www.miasto2077.pl/start-uperzy-zbudowali-pilotazowa-fabryke-ratujaca-planete/) - Ostatnio polskie browary informowały, że rozważają wstrzymanie produkcji piwa ze względu na brak… CO2. Jednocześnie wiadomo, że w naturalnym środowisku mamy go dziś zbyt wiele, a efektem tego jest narastający proces globalnego ocieplenia. Dlatego powstają kolejne start-upy udoskonalające technologie wyłapywania cieplarnianych gazów. Wyzwaniem są koszty. Pomysł jak to zrobić tanio mają Eric Millar i Marcus - [Domowa minielektrownia na gaz](https://www.miasto2077.pl/domowa-minielektrownia-na-gaz/) - Pomysł wydaje się dość nierzeczywisty, a jednak taką technologię rozwija Tony Pan, młody wynalazca z Tajwanu, który przez MIT Technology Review został uznany za jednego z 35 najzdolniejszych innowatorów przed 35 rokiem życia. Tony Pan uważa, że opracowane przez niego urządzenie będzie świetnym uzupełnieniem domowych instalacji solarnych, które uniezależni nas od konwencjonalnych elektrowni węglowych. Modern - [Amsterdam walczy o bioróżnorodność, chroniąc podmiejskie mokradła](https://www.miasto2077.pl/amsterdam-chroniac-otaczajace-miasto-laki-i-mokradla-zachowa-bioroznorodnosc/) - Myśląc o Amsterdamie pierwsze skojarzenia to z pewnością liczne kanały, rozbudowane trasy rowerowe, czy legalna marihuana. Jednak wyjeżdżając z Amsterdamu szybko trafia się w zupełnie inną scenerię - na północ od stolicy rozciągają się ogromne łąki pełne pasących się krów, przypominające klasyczny, XVII wieczny obraz holenderski. I mimo tego, że teren robi wrażenie niezagospodarowanego to - [Algorytm, który pozwala lepiej troszczyć się o zieleń w mieście](https://www.miasto2077.pl/algorytm-ktory-pozwala-lepiej-troszczyc-sie-o-zielen-w-miescie/) - Skąd wiadomo gdzie sadzić drzewa w mieście? Niektóre miasta po prostu zazieleniają nieużytki. Inne w ogóle się do tego nie palą, chyba że zaczną protestować mieszkańcy, wówczas działają. Rozwiązaniem stosowanym w dużych miastach jest ich liczenie. Dzięki temu można rozsądnie planować ich zasadzanie. Zwłaszcza tam, gdzie ich najbardziej brakuje. Tym bardziej, że rozwój urbanistyczny odbywa - [W Los Angeles przywracają rzekę, którą wcześniej zabetonowano](https://www.miasto2077.pl/w-la-przywracaja-rzeke-ktora-wczesniej-zabetonowano/) - Los Angeles River tylko sporadycznie przypomina prawdziwą rzekę. Zniknęła w latach 30. XX wieku, kiedy korpus inżynierów Armii USA zabetonował ją, przekształcając w kanał powodziowy dla biegnącej w pobliżu ośmiopasmowej trasy szybkiego ruchu. I to właśnie wypełniona sznurem samochodów obwodnica Los Angeles stała się nowym symbolem miasta. Ale teraz ma się to zmienić, a rzeka - [Czy odzysk wody jest przyszłością miast?](https://www.miasto2077.pl/czy-odzysk-wody-jest-przyszloscia-miast/) - Kryzys wodny dla wielu miast świata stał się już egzystencjalny. Coraz wyższe temperatury, słabe planowanie i rosnąca populacja sprawiają, że każda kropla musi zostać wykorzystana wielokrotnie. O tym, jak wygląda praktyka odzyskiwania wody opowiada Mark Goldem, byłym dyrektorem ds. rozwiązań problemu niedoboru wody w Natural Resources Defense Council. Za oceanem zwłaszcza na zachodzie USA skala - [Rowery miejskie jako centrum mobilności w śródmieściu. Tak to się robi w Toronto](https://www.miasto2077.pl/rowery-miejskie-jako-centrum-mobilnosci-w-srodmiesciu-tak-to-sie-robi-w-toronto/) - Przez lata systemy rowerów miejskich traktowano jako miły dodatek do transportu publicznego – sympatyczny, ale marginalny. Toronto odwraca tę logikę. Miasto buduje sieć węzłów przesiadkowych, w których rower miejski nie jest dodatkiem, lecz elementem spajającym cały system transportowy. Nie „albo, albo", lecz „i, i" Kluczowa zmiana myślenia polega na odejściu od stawiania mieszkańców przed wyborem: - [Zmiany klimatu uderzają w źródła czystej energii. Zagrożonych jest trzy czwarte instalacji](https://www.miasto2077.pl/zmiany-klimatu-uderzaja-w-zrodla-czystej-energii-zagrozonych-jest-trzy-czwarte-instalacji/) - Jest w tym głęboka ironia: technologie, które mają nas uratować przed zmianami klimatu, są coraz bardziej narażone na skutki tych samych zmian. Panele słoneczne niszczy grad, turbiny wiatrowe – ekstremalny wiatr, farmy fotowoltaiczne – powodzie. Nowy raport Zurich Insurance opisuje tę sprzeczność w liczbach, które trudno zbagatelizować. Trzy czwarte zdolności wytwórczych energii odnawialnej w Azji - [Wydzielone ścieżki rowerowe znacznie mocniej napędzają ruch rowerowy niż te malowane na jezdniach](https://www.miasto2077.pl/wydzielone-sciezki-rowerowe-znacznie-mocniej-napedzaja-ruch-rowerowy-niz-te-malowane-na-jezdniach/) - Przez lata urbaniści traktowali infrastrukturę rowerową jako jednolitą kategorię: skoro namalowano pas na jezdni, to i tak liczy się jako „infrastruktura rowerowa". Nowe badanie naukowców z Tandon School of Engineering na Uniwersytecie Nowojorskim obala to założenie. Tylko fizycznie wydzielone trasy rowerowe realnie zwiększają liczbę przejazdów rowerem. Malowane pasy – nie. Badanie wykorzystało ponad dekadę danych - [Po pastwiskach dla owiec, pod panelami słonecznymi zaczął się też wypas krów](https://www.miasto2077.pl/po-pastwiskach-dla-owiec-pod-panelami-slonecznymi-zaczal-sie-tez-wypas-krow/) - Agrowoltaika – łączenie produkcji energii słonecznej z rolnictwem na tej samej działce – zaczęła od nieśmiałych eksperymentów z warzywami i ziołami. Potem przyszły owce, które okazały się idealnymi „kosiarkami" pod panelami: małe, lekkie, spokojne i doskonale mieszczące się pod standardowo zawieszonymi modułami. Dziś owce pasą się już na ponad 130 000 akrach farm solarnych w - [Agenci AI zmienią sposób planowania miast. Co powinni wiedzieć urbaniści](https://www.miasto2077.pl/agenci-ai-zmienia-sposob-planowania-miast-co-powinni-wiedziec-urbanisci/) - Dotychczasowe narzędzia AI działały jak dobry nawigator GPS: pytasz o trasę, dostajesz odpowiedź, reszta należy do ciebie. Wpisujesz polecenie, model generuje tekst i czeka na kolejne pytanie. Agenci AI są czymś fundamentalnie innym. Zamiast odpowiadać na pojedyncze pytanie, agent otrzymuje cel i samodzielnie wykonuje serię kroków, by go osiągnąć – dzieli złożone zadanie na podzadania, - [Dzięki inwestycjom w odnawialne źródła energii zaoszczędziliśmy ponad 50 miliardów euro](https://www.miasto2077.pl/dzieki-inwestycjom-w-odnawialne-zrodla-energii-zaoszczedzilismy-ponad-50-miliardow-euro/) - Przez lata przeciwnicy transformacji energetycznej powtarzali ten sam argument: odnawialne źródła energii są zbyt drogie, zbyt niepewne i zbyt zależne od dotacji, by zastąpić sprawdzone paliwa kopalne. Dane Międzynarodowej Agencji Energii za 2025 rok całkowicie podważają ten argument. Unia Europejska uniknęła kosztów importu paliw kopalnych w wysokości 51,4 miliarda euro – właśnie dlatego, że zdecydowała - [Wbrew nadziejom robotaksówki nie redukują korków. Bo jeżdżą puste.](https://www.miasto2077.pl/wbrew-nadziejom-robotaksowki-nie-redukuja-korkow-bo-jezdza-puste/) - Gdy Waymo, Tesla i dziesiątki innych firm zapowiadały rewolucję autonomicznych taksówek, w centrum ich narracji stał jeden argument: robotaksówki odkorkowują miasta. Auta autonomiczne mają jeździć sprawniej, efektywniej, bez ludzkich błędów i zbędnych postojów. Mniej samochodów na ulicach, mniej korków, lepsze powietrze. Nowe badanie MIT obala tę obietnicę punkt po punkcie. 44% mil bez pasażera Badanie - [Ceny mieszkań poza zasięgiem większości. To bolączka nie tylko Polski, ale całej Europy](https://www.miasto2077.pl/ceny-mieszkan-poza-zasiegiem-wiekszosci-to-bolaczka-nie-tylko-polski-ale-calej-europy/) - Mieszkanie to nie luksus – to prawo człowieka zapisane w międzynarodowych umowach, europejskich traktatach i polskiej Konstytucji. A jednak dla coraz większej liczby Europejczyków staje się ono nieosiągalne. Rosnące koszty utrzymania i galopujące ceny nieruchomości sprawiają, że prawo do dachu nad głową staje się pustą deklaracją dla milionów ludzi na całym kontynencie. Tak wynika z - [Kolejne miasta zakazują centrów danych. Mieszkańcy wolą już elektrownie jądrowe](https://www.miasto2077.pl/kolejne-miasta-zakazuja-centrow-danych-mieszkancy-wola-juz-elektrownie-jadrowe/) - Przez ostatnią dekadę centra danych były witane przez lokalne władze z otwartymi ramionami: miejsca pracy, podatki, prestiż technologiczny. Dziś w wielu miejscach Stanów Zjednoczonych nastroje odwróciły się o 180 stopni. Nowy Jork, Seattle, Utah, Kalifornia – wszędzie słychać to samo: stop dla nowych serwerowni. Boom na infrastrukturę AI trafił na mur społecznego oporu, jakiego branża - [Bobry ze szkodników stały się pożytecznymi specami od miejskiej hydroinżynierii](https://www.miasto2077.pl/bobry-ze-szkodnikow-staly-sie-pozytecznymi-specami-od-miejskiej-hydroinzynierii/) - Przez stulecia bobry były wrogiem człowieka. Rolnicy wzywali myśliwych, by robili z nimi porządek, a traperzy dziesiątkowali ich populacje dla cennego futra. W Ameryce Północnej wytępiono ich niemal do zera, a w Europie zniknęły z większości rzek. Dziś – w obliczu powodzi, susz i pożarów – zaczynamy rozumieć, jak bardzo kosztowny był ten błąd. I - [Asfalt pokrywa nasze miasta. I okazuje się być toksyczny](https://www.miasto2077.pl/asfalt-pokrywa-nasze-miasta-i-okazuje-sie-byc-toksyczny/) - Asfalt pokrywa nawet 25% powierzchni współczesnych miast – drogi, parkingi, place, chodniki. Jest dosłownie wszędzie i właśnie dlatego nowe badania z Arizona State University niepokoją: ten wszechobecny materiał może być znacznie groźniejszy dla zdrowia, niż ktokolwiek dotychczas podejrzewał. Zwłaszcza w sytuacji gdy klimat nam się ociepla i zmagamy się z upałami. Lotne związki organiczne, które - [Kierowcy przekraczający prędkość częściej sięgają po telefon. Nowe badanie obala popularny mit](https://www.miasto2077.pl/kierowcy-przekraczajacy-predkosc-czesciej-siegaja-po-telefon-nowe-badanie-obala-popularny-mit/) - Przez lata eksperci od bezpieczeństwa ruchu drogowego zakładali, że kierowcy korzystają z telefonów głównie przy niskich prędkościach – w korkach, na skrzyżowaniach, w spokojnych dzielnicach. Logika wydawała się prosta: gdy jedzie się wolno, ryzyko jest mniejsze, więc pokusa sięgnięcia po telefon jest większa. Nowe badanie Insurance Institute for Highway Safety (IIHS) odwraca tę intuicję do - [Belgowie udowadniają, że mieszkania socjalne mogą być piękne. Zbudowali całą "miejską wioskę"](https://www.miasto2077.pl/belgowie-udowadniaja-ze-mieszkania-socjalne-moga-byc-piekne-zbudowali-cala-miejska-wioske/) - Mieszkania socjalne mają złą sławę. W zbiorowej wyobraźni to betonowe bloki na obrzeżach miast, otoczone rozległymi, bezsensownymi trawnikami, bez charakteru i bez tożsamości. Miejsca, do których się trafia, nie miejsca, w których się chce mieszkać. Belgia postanowiła pokazać, że może być inaczej – i przez niemal trzy dekady budowała dowód w postaci całej miejskiej wioski - [W Finlandii powstał najdłuższy na świecie most bez samochodów. To nowa ikona Helsinek](https://www.miasto2077.pl/w-finlandii-powstal-najdluzszy-na-swiecie-most-bez-samochodow-to-nowa-ikona-helsinek/) - Większość mostów na świecie buduje się z myślą o samochodach. Piesi i rowerzyści dostają wąski chodnik przy krawędzi – jeśli w ogóle. Helsinki postanowiły odwrócić tę logikę. Właśnie otwarto Kruunuvuori Bridge – najdłuższy most w Finlandii, na który nie wjedzie ani jeden samochód ani motocykl. Zaprojektowany wyłącznie dla pieszych, rowerzystów i tramwajów, mierzy 1,19 kilometra - [Zamiast budować wielkie centra danych, lepiej rozmieścić je w domach. Oszczędza się czas, pieniądze, a przede wszystkim energię](https://www.miasto2077.pl/zamiast-budowac-wielkie-centra-danych-lepiej-rozmiescic-je-w-domach-oszczedza-sie-czas-pieniadze-a-przede-wszystkim-energie/) - Wielkie centra danych to jeden z największych problemów ery AI. Każde pochłaniają tyle energii, co 100 000 gospodarstw domowych, wymagają gigantycznych działek, lat budowy i miliardów dolarów inwestycji – a i tak nie nadążają za rosnącym zapotrzebowaniem na moc obliczeniową. Nvidia postanowiła rozwiązać ten problem w nieoczekiwany sposób: zamiast budować kolejne centra danych, chce przenieść - [Autonomiczne auta wyjechały na ulice. Wyszły defekty, których nikt nie przewidział](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-auta-wyjechaly-na-ulice-wyszly-defekty-ktorych-nikt-nie-przewidzial/) - Autonomiczne pojazdy przez lata były testowane w kontrolowanych warunkach, na wybranych trasach, w przewidywalnej pogodzie. Gdy wreszcie wyjechały masowo na ulice, zderzyły się z rzeczywistością, której żaden symulator nie jest w stanie w pełni odwzorować: z ulewą, karetką pędzącą ulicą i tysiącem samochodów jednocześnie stojących w paraliżu po awarii zasilania. Okazało się, że technologia, która - [Brakuje miejsca na parki. Miasta w zielone przestrzenie zamieniają więc wysypiska, stacje benzynowe, lotniska i nie tylko](https://www.miasto2077.pl/brakuje-miejsca-na-parki-miasta-w-zielone-przestrzenie-zamieniaja-wiec-wysypiska-stacje-benzynowe-lotniska-i-nie-tylko/) - W gęsto zabudowanych metropoliach wolna działka to luksus. W Los Angeles – jednym z najbardziej rozbudowanych miast świata – ziemia jest ograniczona, droga i niemal zawsze już zajęta. A tymczasem potrzeba zielonych przestrzeni rośnie: zmiany klimatu nasilają fale upałów, nierówności w dostępie do parków pozostają głęboko zakorzenione, a mieszkańcy coraz wyraźniej odczuwają brak miejsc do - [Wielki sukces pierwszej nowoczesnej kolei w Ameryce może zakończyć się równie wielką porażką. Finansową](https://www.miasto2077.pl/wielki-sukces-pierwszej-nowoczesnej-kolei-w-ameryce-moze-zakonczyc-sie-rownie-wielka-porazka-finansowa/) - Brightline miał być dowodem, że prywatna kolej pasażerska może działać w Ameryce. Pierwsza od ponad stulecia prywatnie finansowana linia kolejowa, łącząca Miami z Orlando, pobijająca kolejne rekordy frekwencji. I jednocześnie firma stojąca na krawędzi bankructwa. Rzadko kiedy sukces operacyjny i katastrofa finansowa idą tak wyraźnie w parze. Rekordowa frekwencja, rekordowe straty W pierwszym kwartale 2026 - [Centra danych — nowe wyspy ciepła, których nikt nie planował](https://www.miasto2077.pl/centra-danych-nowe-wyspy-ciepla-ktorych-nikt-nie-planowal/) - Miejskie wyspy ciepła to zjawisko, które urbaniści znają od dekad: beton, asfalt i gęsta zabudowa magazynują energię słoneczną i podnoszą temperaturę miast o kilka stopni w porównaniu z okolicznymi terenami. Teraz okazuje się, że nowym, potężnym źródłem lokalnego przegrzewania stają się centra danych — rozległe obiekty napędzające rewolucję sztucznej inteligencji. I w przeciwieństwie do klasycznych - [Elektrownie węglowe nie tylko trują środowisko – jednocześnie sabotują produkcję energii słonecznej](https://www.miasto2077.pl/elektrownie-weglowe-nie-tylko-truja-srodowisko-jednoczesnie-sabotuja-produkcje-energii-slonecznej/) - Dotychczas debata o kosztach węgla koncentrowała się na tym, co wylatuje z kominów: CO2, tlenki siarki, pył zawieszony. Nowe badanie naukowców z Uniwersytetu Oksfordzkiego i University College London ujawnia dodatkowy, dotąd niedostrzegany wymiar tej historii. Elektrownie węglowe nie tylko zatruwają powietrze – one jednocześnie aktywnie sabotują produkcję energii słonecznej, blokując światło słoneczne zanim dotrze do - [Zieleń chłodzi miasto w czasie upału. Naukowcy zmierzyli, o ile dokładnie](https://www.miasto2077.pl/zielen-chlodzi-miasto-w-czasie-upalu-naukowcy-zmierzyli-o-ile-dokladnie/) - Każdy, kto w upalny dzień przeszedł z betonowego placu w cień drzew, wie to intuicyjnie: tam gdzie rosną drzewa, jest chłodniej. Ale o ile dokładnie? I czy ta różnica ma realne znaczenie dla zdrowia mieszkańców? Nowy raport Healthy Green Spaces Coalition odpowiada na to pytanie danymi z 36 912 dzielnic w 65 amerykańskich miastach – - [Niebawem elektrowniami staną się ulice – będziemy czerpać energię z hamujących samochodów](https://www.miasto2077.pl/niebawem-elektrowniami-stana-sie-ulice-bedziemy-czerpac-energie-z-hamujacych-samochodow/) - Każde hamowanie to marnowanie energii. Kierowca wciska pedał hamulca, kinetyczna energia pojazdu zamienia się w ciepło, które ulatuje w powietrze – i przepada bezpowrotnie. Na ruchliwej drodze, przed światłami, przy autostradowych bramkach, na wjazdach do portów i magazynów, dzieje się to tysiące razy dziennie. Austriacki startup REPS postanowił tę energię odzyskać – i właśnie pozyskał - [Budowa tras rowerowych to dobry powód do stworzenia naturalnych systemów przeciwpowodziowy i siedliska dla dzikich zwierząt](https://www.miasto2077.pl/budowa-tras-rowerowych-to-dobry-powod-do-stworzenia-naturalnych-systemow-przeciwpowodziowy-i-siedliska-dla-dzikich-zwierzat/) - Miasta mają problem z pieniędzmi. Każda inwestycja musi się obronić kosztowo, każdy projekt konkuruje z dziesiątkami innych potrzeb, a budżety samorządów kurczą się pod presją inflacji i rosnących oczekiwań mieszkańców. Cardiff, stolica Walii, znalazła na to odpowiedź, która zaskakuje swoją elegancją: budując infrastrukturę rowerową, jednocześnie tworzy system przeciwpowodziowy i miejskie siedliska dla dzikiej przyrody. Jeden - [Czystą energią da się zastąpić całą ropę płynącą przez Ormuz](https://www.miasto2077.pl/czysta-energia-da-sie-zastapic-cala-rope-plynaca-przez-ormuz/) - Zamknięcie Cieśniny Ormuz obnażyło coś, o czym eksperci od energetyki mówili od lat, lecz co dopiero teraz stało się politycznie niepodważalne: globalny system energetyczny oparty na paliwach kopalnych jest strukturalnie kruchy. Jeden wąski przesmyk morski, przez który przepływa 18,4 miliona baryłek ropy dziennie – więcej niż podczas arabskiego embargo naftowego z 1973 roku – wystarczył, - [Europa buduje flotę 20 000 bezemisyjnych samolotów – elektrycznych i napędzanych wodorem](https://www.miasto2077.pl/europa-buduje-flote-20-000-bezemisyjnych-samolotow-elektrycznych-i-napedzanych-wodorem/) - Lotnictwo jest jednym z najtrudniejszych sektorów do dekarbonizacji. W przeciwieństwie do samochodów, które można po prostu podłączyć do ładowarki, samoloty potrzebują ogromnych ilości energii w bardzo krótkim czasie, a każdy kilogram dodatkowej wagi baterii to mniej miejsca dla pasażerów i ładunku. Dlatego przez lata branża lotnicza była traktowana jako wyjątek od reguły – sektor, który - [Odnawialne źródła wreszcie zdominowały energetykę](https://www.miasto2077.pl/odnawialne-zrodla-wreszcie-zdominowaly-energetyke/) - To moment, na który środowisko klimatyczne czekało od dekad. W 2025 roku odnawialne źródła energii przekroczyły próg, który jeszcze niedawno wydawał się odległy o wiele lat – stanowią już niemal 50% całkowitej światowej mocy wytwórczej energii elektrycznej. Dane opublikowane przez Międzynarodową Agencję Energii Odnawialnej (IRENA) nie pozostawiają wątpliwości: czysta energia przestała być alternatywą dla głównego - [Jak miasta bronią się przed upałem](https://www.miasto2077.pl/jak-miasta-bronia-sie-przed-upalem/) - Ekstremalnych temperatur w miastach stały się wyzwaniem urbanistyczne. Coraz więcej metropolii na świecie traktuje upał jako kryzys wymagający systemowej odpowiedzi: koordynacji między wydziałami, twardych danych i infrastruktury projektowanej z myślą o chłodzeniu. Miami-Dade: hrabstwo, które stworzyło urząd ds. upału Zamieszkane przez ponad 2,6 miliona ludzi hrabstwo Miami-Dade od 2021 roku wyznacza standardy odporności miejskiej na - [Da się produkować energię z węgla nie tylko bez emisji, ale w ogóle bez jego spalania](https://www.miasto2077.pl/da-sie-produkowac-energie-z-wegla-nie-tylko-bez-emisji-ale-w-ogole-bez-jego-spalania/) - Przez niemal trzy stulecia węgiel i spalanie były synonimami. Chcesz energii z węgla – musisz go podpalić, wyprodukować parę, wprawić w ruch turbiny i pogodzić się z tym, że do atmosfery trafia CO2. To ograniczenie wydawało się tak fundamentalne jak prawa termodynamiki. Chińscy naukowcy właśnie pokazali, że tak nie musi być. Ogniwo, które rozkłada węgiel - [Rzeki tracą tlen. Naukowcy alarmują, że życie w nich powoli się dusi](https://www.miasto2077.pl/rzeki-traca-tlen-naukowcy-alarmuja-ze-zycie-w-nich-powoli-sie-dusi/) - Wyobraź sobie, że z powietrza, którym oddychasz, powoli znika tlen. Nie gwałtownie, nie dramatycznie – lecz stopniowo, przez dziesięciolecia, w tempie niezauważalnym z dnia na dzień. Dokładnie to dzieje się teraz z rzekami na całym świecie. I podobnie jak w przypadku człowieka pozbawionego powietrza – kończy się to śmiercią. Cztery dekady danych, jeden niepokojący wniosek - [Kryzys paliwowy napędza zrównoważony transport: pociągi i autobusy, zamiast samolotów i aut](https://www.miasto2077.pl/kryzys-paliwowy-napedza-zrownowazony-transport-pociagi-i-autobusow-zamiast-samolotow-i-aut/) - Każdy kryzys energetyczny uczy tej samej lekcji, tylko za każdym razem wyższym kosztem. Gdy paliwo drożeje, ludzie zaczynają liczyć – i nagle okazuje się, że pociąg czy autobus zamiast samolotu to nie kompromis, lecz rozsądny wybór. Kryzys wywołany wojną z Iranem i zamknięciem Cieśniny Ormuz właśnie to robi: zmusza miliony podróżnych do przemyślenia tego, czym - [Kolejny kryzys energetyczny wskrzesił projekty produkcji gazu z węgla. Tym razem już na serio](https://www.miasto2077.pl/kolejny-kryzys-energetyczny-wskrzesil-projekty-produkcji-gazu-z-wegla-tym-razem-juz-na-serio/) - Historia lubi się powtarzać. Za każdym razem, gdy świat staje w obliczu poważnego kryzysu dostaw energii, na biurkach decydentów pojawiają się te same teczki z napisem „zgazowanie węgla" – technologia stara jak industrializacja, wielokrotnie zapowiadana jako przyszłość energetyki i równie wielokrotnie odkładana na półkę, gdy kryzys mijał, a ceny gazu wracały do normy. Tym razem - [Prąd wygrywa z ropą. W Europie ceny energii elektrycznej i paliwa idą w przeciwnych kierunkach](https://www.miasto2077.pl/prad-wygrywa-z-ropa-w-europie-ceny-energii-elektrycznej-i-paliwa-ida-w-przeciwnych-kierunkach/) - Europejski rynek energii przeżywa coś, czego nie było dotąd w historii: w tym samym czasie, w tym samym miejscu, ceny energii elektrycznej biją rekordy ujemne, a ceny gazu i paliw kopalnych szybują w górę. To nie paradoks – to zapowiedź głębokiego pęknięcia, które na naszych oczach rozrywa europejską energetykę na dwie prędkości. Niedziela, gdy prąd - [Wodór wreszcie wypływa na szerokie wody. Czy mazut, ciężki olej napędzający statki wypadnie z gry?](https://www.miasto2077.pl/wodor-wreszcie-wyplywa-na-szerokie-wody-czy-mazut-ciezki-olej-napedzajacy-statki-wypadnie-z-gry/) - Przez lata wodór w transporcie morskim był bardziej obietnicą niż rzeczywistością – ekscytującą technologią demonstracyjną, która nigdy nie opuszczała portowych laboratoriów. Japonia właśnie zmienia ten obraz. Kraj, którego gospodarka od stuleci zależy od morskich szlaków handlowych, z determinacją przekształca swoją rozległą sieć żeglugową w poligon doświadczalny dla zielonej rewolucji na morzu. Rekord, który zmienia reguły - [Ludzie przeciążyli Ziemię. Jest nas przeszło trzy razy więcej niż da się utrzymać, policzyli naukowcy](https://www.miasto2077.pl/ludzie-przeciazyli-ziemie-jest-nas-przeszlo-trzy-razy-wiecej-niz-da-sie-utrzymac-policzyli-naukowcy/) - To jedno z najbardziej niewygodnych zdań, jakie nauka może wypowiedzieć pod adresem ludzkości: nasza planeta nie jest w stanie wyżywić, utrzymać i zaspokoić potrzeb tylu ludzi, ilu obecnie na niej żyje. Nie w przyszłości – już teraz. Taką konkluzję przynosi badanie opublikowane w marcu 2026 roku w prestiżowym piśmie Environmental Research Letters, przygotowane przez międzynarodowy - [Jak kryzys i trwoga, to… dzwonimy do instalatora. Znów mamy boom na solary](https://www.miasto2077.pl/jak-kryzys-i-trwoga-to-dzwonimy-do-instalatora-znow-mamy-boom-na-solary/) - Historia lubi się powtarzać. Gdy w 2022 roku rosyjska inwazja na Ukrainę wywindowała ceny gazu do rekordowych poziomów, Europejczycy masowo ruszyli po pompy ciepła i panele fotowoltaiczne. Rynek instalacji solarnych eksplodował, kolejki do instalatorów ciągnęły się na miesiące. Potem ceny energii nieco opadły, programy wsparcia wygasły, a popyt w segmencie mieszkaniowym wyraźnie osłabł w 2025 - [Naukowcy odwrócili logikę energetyki. Zamiast wytwarzać CO2 przy produkcji prądu – generują prąd, pochłaniając CO2](https://www.miasto2077.pl/naukowcy-odwrocili-logike-energetyki-zamiast-wytwarzac-co2-przy-produkcji-pradu-generuja-prad-pochlaniajac-co2/) - Od początku ery przemysłowej relacja między energią elektryczną, a dwutlenkiem węgla była jednostronna i bezlitosna: chcesz prądu, płacisz emisjami. Każda elektrownia węglowa, każdy spalony metr sześcienny gazu oznaczał kolejne tony CO2 wpompowane w atmosferę. Południowokoreańscy naukowcy właśnie odwrócili tę logikę do góry nogami. Zbudowali urządzenie, które pochłania gazy cieplarniane z atmosfery i jednocześnie zamienia je - [Połowa ludzkości w strefie ekstremalnych upałów – i to wcześniej, niż myśleliśmy](https://www.miasto2077.pl/polowa-ludzkosci-w-strefie-ekstremalnych-upalow-i-to-wczesniej-niz-myslelismy/) - Nowe badanie Uniwersytetu Oksfordzkiego opublikowane w Nature Sustainability przynosi alarmujące prognozy: przy wzroście globalnej temperatury o 2°C prawie 3,8 miliarda ludzi — niemal połowa światowej populacji — będzie żyć w warunkach ekstremalnego upału do 2050 roku. W 2010 roku dotyczyło to 23% ludzkości. Do połowy wieku wskaźnik ten ma wzrosnąć do 41%. Kluczowe ostrzeżenie dotyczy - [Kryzys paliwowy zrobił to, czego nie zdołały dopłaty. Europa kupuje elektryki jak nigdy dotąd](https://www.miasto2077.pl/kryzys-paliwowy-zrobil-to-czego-nie-zdolaly-doplaty-europa-kupuje-elektryki-jak-nigdy-dotad/) - Przez lata rządy europejskie wydawały miliardy na dotacje, ulgi podatkowe i kampanie informacyjne, by skłonić kierowców do przesiadki na samochody elektryczne. Efekty były – ale ostrożne, stopniowe, dalekie od przełomu. Wystarczyły trzy miesiące wojny na Bliskim Wschodzie i benzyna po rekordowych cenach, by zrobić to, czego politycy klimatyczni nie potrafili przez dekadę. 28 lutego: dzień, - [Gdy kryzys paliwowy uziemia europejskie linie lotnicze, na niebie pojawia się alternatywa – samoloty zasilane wodorem](https://www.miasto2077.pl/gdy-kryzys-paliwowy-uziemia-europejskie-linie-lotnicze-na-niebie-pojawia-sie-alternatywa-samoloty-zasilane-wodorem/) - Rosnące ceny paliwa lotniczego, presja klimatyczna i coraz ostrzejsze normy emisji stawiają europejskie linie lotnicze pod ścianą. Podczas gdy przewoźnicy szukają oszczędności, a regulatorzy dokręcają śrubę, po drugiej stronie globu właśnie dokonał się przełom, który może zmienić reguły gry w całej branży. W sobotę 5 kwietnia 2026 roku w chińskim Zhuzhou wzniósł się w powietrze - [Drewno to materiał budowlanym ery recyclingu – odporne na ogień domy można stawiać nawet z trocin](https://www.miasto2077.pl/drewno-to-material-budowlanym-ery-recyclingu-odporne-na-ogien-domy-mozna-stawiac-nawet-z-trocin/) - Przez dekady trociny były problemem, nie surowcem. Miliony ton tego odpadu z przetwórstwa drewna trafiały co roku do pieców – spalane w celu odzyskania energii, uwalniały przy okazji zgromadzony dwutlenek węgla z powrotem do atmosfery. Naukowcy z ETH Zurich i Empa właśnie pokazali, że może być inaczej. Opracowali metodę przekształcania trocin w ognioodporny, w pełni - [Uber chce zostać największą na świecie korporacją robotaksówek](https://www.miasto2077.pl/uber-chce-zostac-najwieksza-na-swiecie-korporacja-robotaksowek/) - Uber Technologies wykonał właśnie jeden z największych zakładów w swojej historii. Firma zobowiązała się do wydania ponad 10 miliardów dolarów na autonomiczne pojazdy i udziały w spółkach je rozwijających. To radykalne odejście od filozofii, na której zbudowano potęgę giganta – modelu asset-light, zakładającego minimalną własność aktywów i maksymalne wykorzystanie cudzej infrastruktury. Skala inwestycji robi wrażenie. - [Z obowiązkami domowymi roboty sobie nie radzą. I jeszcze długo nie poradzą](https://www.miasto2077.pl/z-obowiazkami-domowymi-roboty-sobie-nie-radza-i-jeszcze-dlugo-nie-poradza/) - Prezentacje na targach technologicznych wyglądają imponująco: humanoidalne roboty składają pranie, nalewają kawę, poruszają się z gracją po scenie. Rzeczywistość jest jednak brutalna. Według opublikowanego w tym tygodniu raportu AI Index 2026 Uniwersytetu Stanforda roboty humanoidalne skutecznie wykonują zaledwie 12% rzeczywistych zadań domowych. Oznacza to 88% wskaźnik niepowodzeń — i obnaża przepaść między wygładzonymi pokazami laboratoryjnymi - [Ściany budynków jako elektrownie. Panele na elewacjach mogą zmienić energetykę miast](https://www.miasto2077.pl/sciany-budynkow-jako-elektrownie-panele-na-elewacjach-moga-zmienic-energetyke-miast/) - Dachy już pokrywamy panelami słonecznymi — ale co z kilometrami pionowych ścian, które codziennie nasłoneczniają się w miastach całego świata? Według przełomowego badania Chińskiej Akademii Nauk ich potencjał energetyczny jest ogromny i wciąż niemal całkowicie niewykorzystany. Pierwsza globalna mapa elewacyjnej fotowoltaiki Zespół kierowany przez prof. Yao Linga z Instytutu Nauk Geograficznych Chińskiej Akademii Nauk przeprowadził pierwszą - [Klimat odsłania skarby Antarktydy — i nową geopolityczną puszkę Pandory](https://www.miasto2077.pl/klimat-odslania-antarktyde-i-nowe-geopolityczne-puszki-pandory/) - O kryzysie klimatycznym zwykliśmy myśleć w kategoriach podnoszącego się poziomu morza, fal upałów i ginących ekosystemów. Ale globalne ocieplenie rodzi też ryzyka, których jeszcze niedawno nikt nie brał pod uwagę — i które mogą przeorać światową geopolitykę w zupełnie nieprzewidywalny sposób. Przykład? Topniejące lodowce Antarktydy mogą odsłonić ogromne złoża cennych minerałów, wywołując wyścig po surowce - [Autonomiczne samochody rozpędzają się w Europie.](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-samochody-rozpedzaja-sie-w-europie/) - Kwiecień może przejść do historii europejskiej motoryzacji jako moment, w którym autonomiczna jazda przestała być obietnicą i stała się faktem na publicznych drogach. W ciągu zaledwie kilku dni Tesla uruchomiła pilotażowe kursy w pełni bezzałogowych pojazdów w Londynie i Berlinie, a następnie uzyskała pierwszą w Europie homologację dla systemu FSD (Full Self-Driving — oprogramowanie autonomicznej - [Kakao tanieje, czekolada nie. Jeszcze nie](https://www.miasto2077.pl/kakao-tanieje-czekolada-nie-jeszcze-nie/) - Ceny kakao na giełdach spadły o około trzy czwarte od rekordowych poziomów sprzed niespełna półtora roku. W grudniu 2024 tona kosztowała blisko 12 900 dolarów, a w połowie kwietnia kontrakty terminowe stabilizowały się w okolicach 3 365 dolarów. Stało się to dzięki odbudowie zbiorów w Afryce Zachodniej, wsparciu nowych dostawców z Ameryki Łacińskiej i normalizacji - [Budynki, które w naturalny sposób utrzymują temperaturę optymalną dla naszego mózgu](https://www.miasto2077.pl/budynki-ktore-w-naturalny-sposob-utrzymuja-temperature-optymalna-dla-naszego-mozgu/) - Większość architektów projektuje budynki z myślą o efektywności energetycznej lub estetyce. Amerykańska pracownia NBBJ postanowiła zaprojektować je z myślą o wydajności ludzkiego mózgu, któremu potrzebna jest optymalna temperatura utrzymywana w sposób naturalny U źródeł tego podejścia leży dekada wspólnych badań architekta Ryana Mullenixa i neurobiologa dr. Johna J. Mediny. Ich odkrycia są alarmująco konkretne: optymalna - [Więcej pieniędzy na technologie klimatyczne, a priorytetem energia jądrowa](https://www.miasto2077.pl/wiecej-pieniedzy-na-technologie-klimatyczne-a-priorytetem-energia-jadrowa/) - Inwestycje funduszy Venture Capital w technologie klimatyczne wzrosły w 2025 roku o 8% do 40,5 mld USD — mimo że liczba transakcji osiągnęła najniższy poziom od czterech lat. Wynika to z raportu Sightline Climate: inwestorzy dokonują większych, bardziej selektywnych zakładów, a średnie wartości transakcji wróciły do poziomów niewidzianych od 2020 roku. Raport charakteryzuje rok 2025 - [Energia słoneczna z kosmosu — od science fiction do rzeczywistości](https://www.miasto2077.pl/energia-sloneczna-z-kosmosu-od-science-fiction-do-rzeczywistosci/) - Nowe rozwiązania w zakresie energii słonecznej z kosmosu oraz systemów energii radioizotopowej przyciągają rosnące zainteresowanie rządów, inwestorów i przemysłu. To efekt gwałtownie rosnącego zapotrzebowania na energię i wyścigu państw o opracowanie czystych, niezawodnych źródeł energii działających niezależnie od warunków pogodowych i pory dnia. Globalne momentum Światowe Forum Ekonomiczne uznało kosmiczne elektrownie słoneczne za „technicznie i - [Zielone ściany zamienione w systemy oczyszczania powietrza](https://www.miasto2077.pl/zielone-sciany-zamienione-w-systemy-oczyszczania-powietrza/) - Naukowcy z Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie przedstawili VertINGreen — platformę internetową wykorzystującą sztuczną inteligencję i zdalne wykrywanie do przekształcania wewnętrznych wertykalnych zielonych ścian z pasywnej dekoracji w inteligentne systemy zdolne do aktywnego oczyszczania powietrza i obniżania kosztów energii w budynkach. Od zgadywania do projektowania opartego na danych Opracowany przez Yehudę Yungsteina i dr. Davida Helmana - [Milion satelitów do spalenia: jak kosmiczny śmieciowy biznes grozi zniszczeniem atmosfery](https://www.miasto2077.pl/milion-satelitow-do-spalenia-jak-kosmiczny-smieciowy-biznes-grozi-zniszczeniem-atmosfery/) - Nowy wyścig kosmiczny zamienia atmosferę Ziemi w „krematorium dla satelitów", co niesie poważne konsekwencje dla klimatu, warstwy ozonowej i bezpieczeństwa ludzi - na łamach The Conversation ostrzegają specjaliści od chemii atmosfery i astronomii z University of Canterbury oraz University of Regina Na orbicie krąży już blisko 15 000 aktywnych satelitów, z których większość należy do - [Wieżowiec, który czyści miejskie powietrze](https://www.miasto2077.pl/wiezowiec-ktory-czysci-miejskie-powietrze/) - Salt Lake City ma problem, o którym turyści podziwiający panoramę Gór Skalistych zwykle nie wiedzą. Dolina, w której leży stolica Utah, otoczona pasmami górskimi, działa jak misa — zimą cieplejsze powietrze tworzy nad miastem „pokrywkę", uwięziając smog tuż nad głowami mieszkańców. To zjawisko inwersji temperaturowej sprawia, że aglomeracja regularnie trafia do pierwszej dziesiątki najbardziej zanieczyszczonych - [Procesor wzorowany na ludzkim mózgu może zmniejszyć zużycie energii przez AI o 70%](https://www.miasto2077.pl/procesor-wzorowany-na-ludzkim-mozgu-moze-zmniejszyc-zuzycie-energii-przez-ai-o-70/) - Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge opracowali nowe urządzenie nanoelektroniczne, które może zmniejszyć zużycie energii przez sprzęt AI nawet o 70 procent — wynika z badania opublikowanego 20 marca w czasopiśmie Science Advances. Urządzenie to rodzaj memrystora — komponentu naśladującego sposób, w jaki łączą się neurony w ludzkim mózgu — wykonanego ze specjalnie zaprojektowanej formy tlenku hafnu. - [Biowęgiel — wielofunkcyjna broń klimatyczna: redukuje emisje, oczyszcza gleby i zmienia przemysł chemiczny](https://www.miasto2077.pl/biowegiel-wielofunkcyjna-bron-klimatyczna-redukuje-emisje-oczyszcza-gleby-i-zmienia-przemysl-chemiczny/) - Spalanie odpadów organicznych bez dostępu tlenu brzmi jak paradoks, ale to właśnie tak powstaje biowęgiel — materiał, który według kilku ostatnich badań okazuje się jednym z najbardziej wszechstronnych narzędzi w arsenale walki z kryzysem klimatycznym. Nowe publikacje pokazują jego skuteczność na trzech frontach jednocześnie: w rolnictwie, leśnictwie i przemyśle chemicznym. Gleba, która przestaje emitować Najpotężniejsze - [Sztuka ochrony środowiska](https://www.miasto2077.pl/sztuka-ochrony-srodowiska/) - Artyści to też aktywiści. Naturalne jest, że w swych dziełach wypowiadają się na ważne tematy, a dziś trudno o poważniejsze wyzwanie niż degradacja środowiska i zmiany klimatu. Pojawia się coraz więcej prac, których celem jest zaintrygowanie widza, uświadomienie problemu i wezwanie do działania. Co więcej, dla zwiększenia siły oddziaływania coraz częściej tworzy się przestrzenie takich - [Niskoemisyjne domy wcale nie muszą być kosztowne](https://www.miasto2077.pl/niskoemisyjne-domy-wcale-nie-musza-byc-kosztowne/) - Architekci i inżynierowie skupieni w Alliance HQE-GBC (AHG), francuskiej organizacji promującej zrównoważone budownictwo, postanowili policzyć, ile CO2 emitujemy, budując przeciętny budynek mieszkalny. Dużo tu oczywiście zależy od użytych materiałów budowlanych. Dlatego AHG zamiast podawać jedną konkretną liczbę, przedstawiła widełki, w których mieści się większość standardowych budowli. I wychodzi, że dziś budowa przeciętnego jednorodzinnego domu wiąże - [Dobry przykład walki z rozlewaniem się miasta i wykorzystania rzeki](https://www.miasto2077.pl/dobry-przyklad-walki-z-rozlewaniem-sie-miasta-i-wykorzystania-rzeki/) - Według raportu przygotowanego przez LSE Cities oraz Instytut Victoria Transport Policy amerykańskie miasta tracą na dyfuzji zabudowy bilion dolarów rocznie. W jaki sposób? Najbardziej namacalny i rzucając się w oczy problem to zwiększona zależność od samochodów. Im dalej od centrum położona jest peryferyjna dzielnica, tym bardziej rośnie liczba przejechanych kilometrów. A to oznacza więcej traconego - [Na terenie dawnych Browarów Warszawskich powstanie aż pięć placów miejskich](https://www.miasto2077.pl/na-terenie-dawnych-browarow-warszawskich-powstanie-az-piec-miejskich-placow-miejskich-tworzac-nowoczesna-przestrzen-otwarta-dla-wszystkich/) - Rozwój społecznej przestrzeni w miastach przebiega w różny sposób, ale jedną z najważniejszych ról pełnią w nim place. Pełnią rolę reprezentacyjnej części miasta, przyciągając mieszkańców, stając się miejscem spotkań i społecznej aktywności. Jak stwierdzili kiedyś autorzy projektu „Place Warszawy”, spotykamy się na nich w sprawach błahych i ważnych. Place w mieście wyrażają dążenia, problemy i - [Chiny jednocześnie bijają rekordy OZE i stawiają na węgiel](https://www.miasto2077.pl/chiny-jednoczesnie-bijaja-rekordy-oze-i-stawiaja-na-wegiel/) - W 2026 roku na świecie ma zostać uruchomionych 104 nowych jednostek węglowych — 85 z nich w Chinach. Chińskie projekty odpowiadają za 55 z 63 GW globalnej nowej mocy węglowej, a łączna moc w budowie wynosi w tym kraju 212 GW z 256 GW budowanych na całym świecie. Nowe inwestycje w węgiel rozwijają też Indie - [Nowy Jork chce zakazać AI udzielania porad medycznych i prawnych ](https://www.miasto2077.pl/nowy-jork-chce-zakazac-ai-udzielania-porad-medycznych-i-prawnych/) - Stan Nowy Jork rozważa projekt ustawy, który zabraniałby chatbotom AI udzielania porad zastrzeżonych dla licencjonowanych specjalistów — lekarzy, prawników, psychologów, farmaceutów czy inżynierów. Co istotne, samo oznaczenie chatbota jako AI nie chroniłoby operatora przed pozwem cywilnym. Projekt ustawy Senatu (S7263) przeszedł przez komisję ds. technologii stosunkiem głosów 6:0. Nowy Jork nie jest osamotniony — podobne - [Tarcza z wiatru i słońca: jak OZE chronią Europę przed nowym kryzysem energetycznym](https://www.miasto2077.pl/tarcza-z-wiatru-i-slonca-jak-oze-chronia-europe-przed-nowym-kryzysem-energetycznym/) - Wojna Stanów Zjednoczonych i Izraela z Iranem sparaliżowała Cieśninę Ormuz i wywindowała ceny ropy powyżej 100 dolarów za baryłkę. Ale tam, gdzie dominują wiatr i słońce, rachunki za prąd nie poszybowały. Kryzys, który mógł powtórzyć scenariusz z 2022 roku, zamiast tego stał się testem wytrzymałości dla odnawialnych źródeł energii — i testem, który OZE zdają - [Zmiany klimatu napędziły zimowe burze](https://www.miasto2077.pl/zmiany-klimatu-napedzily-zimowe-burze/) - Działalność człowieka nasiliła gwałtowne ulewy, które na początku roku zabiły ponad 50 osób i zmusiły do przesiedlenia ponad 200 000 ludzi w Hiszpanii, Portugalii i Maroku — potwierdziła międzynarodowa grupa naukowców z World Weather Attribution. Seria dziewięciu burz, które nawiedziły zachodnią część basenu Morza Śródziemnego między 16 stycznia a 17 lutego, przynosi obecnie około jednej - [Nie Waymo czy Tesla, ale Uber ma zdominować branżę robotaksówek](https://www.miasto2077.pl/nie-waymo-czy-tesla-ale-uber-ma-zdominowac-branze-robotaksowek/) - Tak przynajmniej przekonują bankowi analitycy. Deutsche Bank uznał Ubera za „długoterminowego zwycięzcę" na globalnym rynku pojazdów autonomicznych, argumentując, że świadoma rezygnacja z budowania własnych samochodów i postawienie na model platformowy daje firmie decydującą przewagę nad rywalami inwestującymi miliardy w sprzęt. Analityk Benjamin Black potwierdził rekomendację „Kupuj" z ceną docelową 108 USD (potencjalny wzrost ok. 38%), - [Baterie półprzewodnikowe wychodzą z laboratoriów – pierwsze produkty już w sprzedaży](https://www.miasto2077.pl/baterie-polprzewodnikowe-wychodza-z-laboratoriow-pierwsze-produkty-juz-w-sprzedazy/) - Technologia baterii półprzewodnikowych — od lat zapowiadana jako bezpieczniejsza alternatywa dla konwencjonalnych ogniw litowo-jonowych — zaczyna trafiać do rzeczywistych produktów. Seria ostatnich ogłoszeń pokazuje, że komercjalizacja przyspiesza w trzech obszarach: motoryzacji, elektronice użytkowej i mikrobateriach. Ważne zastrzeżenie: większość nadchodzących produktów to hybrydy redukujące — nie eliminujące — ciekłe elektrolity. Pełne architektury solid-state pozostają wciąż głównie - [5 innowacji budowlanych, które zmienią branżę w 2026 roku](https://www.miasto2077.pl/5-innowacji-budowlanych-ktore-zmienia-branze-w-2026-roku/) - W obliczu gwałtownej urbanizacji i rosnącej liczby ludności, światowa branża budowlana stoi przed bezprecedensowym wyzwaniem. Co tydzień na świecie powstają nowe budynki odpowiadającej zabudowie Madrytu . By sprostać temu zapotrzebowaniu, sektor konstrukcyjny musi nie tylko zwiększyć skalę produkcji, lecz także radykalnie zmienić podejście do zrównoważonego rozwoju. Edelio Bermejo, szef globalnego działu badawczo-rozwojowego w Holcim, wskazuje - [Zanieczyszczenie powietrza ma bezpośredni wpływ na rozwój choroby Alzheimera](https://www.miasto2077.pl/zanieczyszczenie-powietrza-ma-bezposredni-wplyw-na-rozwoj-choroby-alzheimera/) - Potwierdziło to badanie 28 milionów Amerykanów. Długotrwała ekspozycja na drobne cząstki stałe zanieczyszczające powietrze jest bezpośrednio związana ze zwiększonym ryzykiem choroby Alzheimera, niezależnie od chorób układu sercowo-naczyniowego, takich jak udar czy nadciśnienie. Badanie, prowadzone przez Yanling Deng z Uniwersytetu Emory, obejmowało analizę dokumentacji medycznej 27,8 miliona beneficjentów Medicare w wieku 65 lat i więcej w - [Fundament z wykopanej ziemi: solidna konstrukcja, która rozwiązuje problem budowlanych odpadów](https://www.miasto2077.pl/fundament-z-odpadowej-ziemi-solidna-konstrukcja-ktora-rozwiazuje-problem-budowlanych-odpadow/) - Japońscy inżynierowie z Shibaura Institute of Technology opracowali system fundamentów, który jednocześnie wzmacnia odporność budynków na wiatr i eliminuje problem nadwyżek ziemi z wykopów. System tzw. skrzydłowych pali kompozytowych, opracowany przez zespół kierowany przez profesora Shinya Inazumi, składa się ze stalowej rury wyposażonej w rozszerzone skrzydła u podstawy i otoczonej stalowymi elementami konstrukcyjnymi, takimi jak - [Rekordowo tanie baterie: 108 dolarów za kilowatogodzinę i wciąż w dół](https://www.miasto2077.pl/rekordowo-tanie-baterie-108-dolarow-za-kilowatogodzine-i-wciaz-w-dol/) - Ceny akumulatorów litowo-jonowych spadły w 2025 roku o 8%, osiągając rekordowy poziom 108 dolarów za kilowatogodzinę — wynika z corocznego raportu BloombergNEF. Co zaskakujące, stało się to mimo wzrostu cen kluczowych metali, wywołanego m.in. nowymi kwotami eksportowymi kobaltu z Demokratycznej Republiki Konga. Branża zamortyzowała te wstrząsy przez długoterminowe kontrakty, strategie zabezpieczające i masowe przejście na - [Ocieplanie oceanów niszczy populacje ryb — nawet o 20% rocznie](https://www.miasto2077.pl/ocieplanie-oceanow-niszczy-populacje-ryb-nawet-o-20-rocznie/) - Chroniczne ocieplanie oceanów powoduje utrzymujące się roczne spadki biomasy ryb sięgające 19,8%, wynika z badania opublikowanego w Nature Ecology & Evolution. Zespół pod kierownictwem ekologa morskiego Shahara Chaikina przeanalizował ponad 700 tysięcy szacunków zmian biomasy w niemal 34 tysiącach populacji ryb — obejmujących 1566 gatunków w rejonie Morza Śródziemnego, północnego Atlantyku i północno-wschodniego Pacyfiku — - [Z wysypiska do elektrowni: odpady z telefonów i papierni tworzą akumulator przyszłości](https://www.miasto2077.pl/z-wysypiska-do-elektrowni-odpady-z-telefonow-i-papierni-tworza-akumulator-przyszlosci/) - Lignina — produkt uboczny przemysłu celulozowego — trafia zazwyczaj na wysypiska lub do pieców. Naukowcy z Shenyang Agricultural University postanowili to zmienić. Opracowali metodę jak, wraz z materiałami ze zużytych baterii telefonicznych, przekształcić je w wysokowydajny materiał elektrodowy do akumulatorów sodowo-jonowych. Proces opiera się na hydrotermalnej ekstrakcji niklu i kobaltu z wyeksploatowanych ogniw telefonicznych, które - [Restauracje bez telefonów – nowy trend w branży gastronomicznej](https://www.miasto2077.pl/restauracje-bez-telefonow-nowy-trend-w-branzy-gastronomicznej/) - Coraz więcej restauracji i barów wprowadza zakaz używania telefonów komórkowych – i to nie tylko w ekskluzywnych lokalach dużych miast, donosi magazyn Fast Comapny. Trend ten zyskuje popularność w całych Stanach Zjednoczonych, a jego zwolennicy przekonują, że sprzyja autentycznym relacjom i głębszym przeżyciom kulinarnym. Pionierem był francuski lokal Le Petit Jardin w Montpellier, który już - [Baterie wyprzedziły elektrownie szczytowo-pompowe jako największe na świecie źródło magazynowania energii](https://www.miasto2077.pl/baterie-wyprzedzily-elektrownie-szczytowo-pompowe-jako-najwieksze-na-swiecie-zrodlo-magazynowania-energii/) - Systemy magazynowania energii w bateriach po raz pierwszy w historii wyprzedziły elektrownie szczytowo-pompowe, stając się największym na świecie źródłem magazynowania energii. Według raportu firmy badawczej Rystad Energy globalna moc przekroczyła 250 GW pod koniec 2025 roku. Kamień milowy został osiągnięty po tym, jak po raz pierwszy w ciągu jednego roku zainstalowano ponad 100 GW, co - [I w powietrzu i w oceanach. Mikroplastik atakuje klimat Ziemi na wielu frontach](https://www.miasto2077.pl/i-w-powietrzu-i-w-oceanach-mikroplastik-atakuje-klimat-ziemi-na-wielu-frontach/) - Dwa przełomowe badania opublikowane na początku 2026 roku rzucają nowe, niepokojące światło na skalę plastikowej inwazji. Mikroskopijne cząsteczki plastiku są obecne wszędzie – w powietrzu, którym oddychamy oraz w oceanach pochłaniających nasz węgiel – i w obu przypadkach wyrządzają szkody znacznie poważniejsze, niż dotychczas sądzono. 180 tysięcy cząstek plastiku w każdym metrze sześciennym miejskiego powietrza - [Drukuje się już wielopiętrowe budynki mieszkalne](https://www.miasto2077.pl/drukuje-sie-juz-wielopietrowe-budynki-mieszkalne/) - Technologia druku 3D w budownictwie przekroczyła próg laboratoriów i projektów demonstracyjnych, stając się skalowalnym rozwiązaniem przemysłowym. Najlepszy tego przykład mieliśmy w grudniu 2025 roku, gdy kanadyjska firma Printerra zaczęła pracę nad pierwszym w kraju wielopiętrowym budynkiem mieszkalnym drukowanym w 3D.​ Budynek wydrukowany dla University of Windsor w Ontario ma służyć jako żywe laboratorium dla studentów - [Bitwa o energetykę: petro-państwa kontra elektro-państwa](https://www.miasto2077.pl/bitwa-o-energetyke-petro-panstwa-kontra-elektro-panstwa/) - Dwa lata temu kraje zobowiązały się do "przejścia od paliw kopalnych w systemach energetycznych w sprawiedliwy, uporządkowany i sprawiedliwy sposób". Plan obejmował potrojenie zdolności energetycznych odnawialnych i podwojenie wzrostu efektywności energetycznej do 2030 roku. To kluczowe kroki, gdyż sektor energetyczny stanowi około 75 proc. globalnych emisji CO2 - na łanach The Conversation pisze Jennifer Morgan - [Owce pod panelami: agrowoltaika łączy lepszą wełnę z czystą energią](https://www.miasto2077.pl/owce-pod-panelami-agrowoltaika-laczy-lepsza-welne-z-czysta-energia/) - Na farmie w okolicach Dubbo w Nowej Południowej Walii ponad 30 000 paneli słonecznych rozciąga się na 50 hektarach – a pod nimi spokojnie pasą się owce. Dla farmera Toma Warrena ten układ przestał być eksperymentem i stał się dowodem, że rolnictwo i energetyka odnawialna nie tylko mogą współistnieć, ale wzajemnie się wzmacniać. Warren współpracuje - [Ekstremalne upały najbardziej odczuwalne będą w tej dekadzie](https://www.miasto2077.pl/ekstremalne-upaly-najbardziej-odczuwalne-beda-w-tej-dekadzie/) - Jeśli globalna temperatura wzrośnie o 2 stopnie Celsjusza powyżej poziomu przedindustrialnego około 3,8 miliarda ludzi na całym świecie może być narażonych na ekstremalne upały do połowy wieku – wynika z nowych badań University of Oxford. Ludzkość odczuje to szybciej niż mogłoby się wydawać, stąd pilnie potrzebne są działania adaptacyjne. Badanie Uniwersytetu Oksfordzkiego przewiduje, że globalna populacja narażona - [Jak sztuczna inteligencja może zabić powrót do biur](https://www.miasto2077.pl/jak-sztuczna-inteligencja-moze-zabic-powrot-do-biur/) - Wielu menedżerów uważa, że sprowadzenie pracowników z powrotem do biura jest sekretem przywrócenia produktywności. Ale się mylą. Zamiast oczekiwanej poprawy pracownicy do rozmów wideo dołączają za swoich biurek firmowych i noszą słuchawki z redukcją szumów podczas pracy, którą mogliby wykonywać w domu. Różnica jest taka, że płacą 20 dolarów za dojazdy do pracy i aby - [Sieci handlowe prowadzą cichą wege-rewolucję na talerzach Europejczyków](https://www.miasto2077.pl/sieci-handlowe-prowadza-cicha-wege-rewolucje-na-talerzach-europejczykow/) - W europejskich supermarketach produkty roślinne zajmują coraz więcej miejsca — a to nie przypadek, lecz efekt przemyślanych strategii, które detaliści realizują od kilku lat. Podczas gdy w Stanach Zjednoczonych rynek roślinnych alternatyw wyraźnie traci impet, Europa idzie w zupełnie przeciwnym kierunku. Najbardziej spektakularnym przykładem jest Lidl, który w ciągu zaledwie pięciu lat — między 2020 - [Rewolucja w magazynowaniu energii: rekordowo tanie baterie zmieniają reguły gry](https://www.miasto2077.pl/rewolucja-w-magazynowaniu-energii-rekordowo-tanie-baterie-zmieniaja-reguly-gry/) - Jeszcze kilka lat temu magazynowanie energii w bateriach było technologiczną ciekawostką. Dziś staje się fundamentem globalnej transformacji energetycznej – a napędza ją bezprecedensowy spadek kosztów. Według danych BloombergNEF, koszt czterogodzinego systemu magazynowania energii spadł o 27% rok do roku, osiągając 78 dolarów za megawatogodzinę – najniższy poziom od czasu, gdy BNEF rozpoczął pomiary w 2009 - [Energetyczna rewolucja: komputery zasilane ciepłem odpadowym](https://www.miasto2077.pl/energetyczna-rewolucja-komputery-zasilane-cieplem-odpadowym/) - Naukowcy z Massachusetts Institute of Technology opracowali mikroskopijne struktury krzemowe zdolne do wykonywania obliczeń matematycznych wykorzystując ciepło odpadowe zamiast energii elektrycznej. A przy tym osiągnęli ponad 99 proc. dokładności w operacjach mnożenia macierzy, które są fundamentem uczenia maszynowego. To zapowiedź energooszczędnej elektroniki, która problem przekształca w zaletę. W konwencjonalnych komputerach ciepło jest bowiem niepożądanym produktem - [Beton, który „zjada” CO₂](https://www.miasto2077.pl/beton-ktory-zjada-co₂/) - Fiński duet Carbonaide i Soletair Power pokazuje, jak może wyglądać zeroemisyjne – a właściwie ujemnowęglowe – budownictwo w praktyce. Ich wspólny projekt zamienia dwie osobne innowacje w zamknięty obieg: z jednej strony wychwytywanie CO₂ z powietrza, z drugiej – trwałe „zamrożenie” tego węgla w materiałach budowlanych. Zaczyna się od tego, że Soletair Power montuje moduły - [Zużyte panele słoneczne da się przerobić na czysty wodór](https://www.miasto2077.pl/zuzyte-panele-sloneczne-da-sie-przerobic-na-czysty-wodor/) - Naukowcy z Koreańskiego Narodowego Instytutu Nauki i Technologii w Ulsan opracowali rewolucyjny proces, który zużyte panele słoneczne przekształcają w czysty wodór, ale także wartościowe materiały do produkcji akumulatorów. Dzięki temu ostatniemu elementowi samo wytwarzanie gazu jest darmowe, a nawet pojawiają się spore zyski Metoda wykorzystuje niskotemperaturowy proces mechanochemiczny, który ekstrahuje wodór z amoniaku przy zaledwie - [Towarowy żaglowiec szybszy niż konwencjonalne statki](https://www.miasto2077.pl/towarowy-zaglowiec-szybszy-niz-konwencjonalne-statki/) - Francuski startup Vela opracował niezwykły statek towarowy, który wykorzystuje zaawansowane rozwiązania z żeglarstwa sportowego. To trimaran – jednostka z trzema kadłubami – zaprojektowany tak, aby osiągać dużą prędkość wykorzystując energię wiatru jako jedynego źródła napędu. Jego konstruktorzy sięgnęli po najnowocześniejsze materiały znane z profesjonalnych regat: lekki maszt z włókna węglowego oraz wytrzymałe żagle z wysokoklasowych - [Arktyka weszła w nową erę bioklimatycznych ekstremów](https://www.miasto2077.pl/arktyka-weszla-w-nowa-ere-bioklimatycznych-ekstremow/) - Badania opublikowane przez naukowców z University of Sheffield potwierdzają gwałtowny wzrost ekstremalnych zjawisk pogodowych w Arktyce w ciągu ostatnich trzech dekad. Badanie prowadzone we współpracy z Fińskim Instytutem Meteorologiczny przeanalizowało ponad 70 lat danych atmosferycznych i wykazało, że przedłużające się fale upałów, okresy suszy, ocieplenie zimowe oraz opady deszczu ze śniegiem nasiliły się dramatycznie. „Nasze - [Glony potrafią usunąć niemal cały mikroplastik](https://www.miasto2077.pl/zmodyfikowane-glony-potrafia-usunac-niemal-caly-mikroplastik/) - Amerykańska badaczka wyhodowała szczep glonów zdolnych do wychwytywania mikroplastiku z wody. Ich niezywkłą właściwością jest produkcja limonenu – naturalnego olejku m.in. nadającego pomarańczom ich zapach – dzięki którego przyciągają i przechwytują niewielkie kawałki tworzyw sztucznych. „Mikroplastik to zanieczyszczenie występujące niemal wszędzie w środowisku - w stawach, jeziorach, rzekach, a na końcu także w rybach, które - [12 bilionów dolarów do zaoszczędzenia. Dzięki przejściu na czystą energię](https://www.miasto2077.pl/12-bilionow-dolarow-do-zaoszczedzenia-dzieki-przejsciu-na-czysta-energie/) - Badanie Uniwersytetu Oksfordzkiego wykazało, że przejście na energię odnawialną do 2050 roku mogłoby zaoszczędzić globalnej gospodarce co najmniej 12 bilionów dolarów w kosztach systemu energetycznego w porównaniu z utrzymaniem obecnego wykorzystania paliw kopalnych. Prognozy oszczędności wynikają z fundamentalnej różnicy między technologiami odnawialnymi, a paliwami kopalnymi. Energia słoneczna, wiatrowa i magazyny energii podlegają prawu Wrighta – - [Szwajcarzy z Amerykanami ścigają się, kto postawi wyższy i bardziej drewniany budynek](https://www.miasto2077.pl/szwajcarzy-z-amerykanami-scigaja-sie-kto-postawi-wyzszy-i-bardziej-drewniany-budynek/) - W centrum Milwaukee wyrasta coś, czego nie powinno tam być. 110-metrowa wieża mieszkalna – wyższa niż warszawski Hotel Forum – budowana niemal wyłącznie z drewna. Neutral Edison, bo tak nazywa się ten projekt, jeszcze kilka lat temu byłby nie do pomyślenia. Dziś to najbardziej oczekiwany projekt budowlany w mieście i zapowiedź tego, co czeka urbanistykę - [Emisje z lotnictwa można ściąć o 75%. Wystarczą trzy zmiany, które są już możliwe](https://www.miasto2077.pl/emisje-z-lotnictwa-mozna-sciac-o-75-wystarcza-trzy-zmiany-ktore-sa-juz-mozliwe/) - Globalne emisje z lotnictwa można zmniejszyć o 50 do 75 procent bez redukcji liczby lotów i bez czekania na nowe paliwa. Wystarczą trzy elementy: najoszczędniejsze samoloty, likwidacja klas premium i więcej pasażerów na pokładzie. To wnioski z badania opublikowanego w Nature Communications Earth & Environment. Zespół z Uniwersytetu Oksfordzkiego i Uniwersytetu Linneusza przeanalizował ponad 27 - [Solarne okna w kolorach jakie chcesz](https://www.miasto2077.pl/solarne-okna-w-kolorach-jakie-chcesz/) - Naukowcy z Uniwersytetu Hebrajskiego w Jerozolimie opracowali półprzezroczyste ogniwo słoneczne o regulowanej kolorystyce, które mogłoby przekształcić okna i fasady budynków w generatory energii elektrycznej bez uszczerbku dla estetyki. Technologia wykorzystuje drukowane w 3D mikroskopijne filary do kontrolowania przepuszczalności światła przy jednoczesnym zachowaniu mocy wyjściowej. Innowacyjny projekt rozwiązuje problem integracji z budynkami Sercem przełomu jest wzór - [Tesla Cybertruck – największa klapa motoryzacyjna od lat](https://www.miasto2077.pl/tesla-cybertruck-najwieksza-klapa-motoryzacyjna-od-lat/) - Tesla Cybertruck przeszedł do historii jako jedna z największych porażek w historii amerykańskiego przemysłu motoryzacyjnego. W 2025 roku sprzedano zaledwie około 20.237 sztuk pickupa (wliczając zakupy własnych firm Muska), co oznacza dramatyczny spadek o 48,1 proc. w porównaniu z 39 000 sprzedanych w 2024 roku. I to zaledwie 8 proc. obiecanego przez Muska celu 250.000 - [ROBOTY MURARSKIE: REWOLUCJA BUDOWLANA, KTÓRA DOTARŁA DO POLSKI](https://www.miasto2077.pl/roboty-murarskie-rewolucja-budowlana-ktora-dotarla-do-polski/) - W Koronowie pod Bydgoszczą właśnie zapisano kolejny rozdział w historii polskiego budownictwa. Dwa roboty WLTR w siedem dni wymurowały 600 metrów kwadratowych ścian przedszkola – zadanie, które tradycyjnie wymagałoby pracy trzyosobowej ekipy przez co najmniej dwa tygodnie. To pierwszy raz, gdy robotyka murarska wkroczyła na polską budowę. I 46ta taka realizacja w Europie. Robot WLTR - [Podziemne elektrownie jądrowe sprawiają, że energetyka atomowa staje prostsza, tańsza i bardziej bezpieczna](https://www.miasto2077.pl/podziemne-elektrownie-jadrowe-sprawiaja-ze-energetyka-atomowa-staje-prostsza-tansza-i-bardziej-bezpieczna/) - Kalifornijski startup Deep Fission właśnie wystartował z budową pierwszego na świecie podziemnego reaktora jądrowego. Elektrownia położona około 1 mili poniżej poziomu gruntu powstanie w Kansas i ma wystartować już w połowie 2026 roku. Te innowacyjne podejście ma rozwiązać największe wyzwania klasycznej energetyki jądrowej zarówno związanych z kosztami jak i bezpieczeństwem. Założona w 2023 roku firma - [Przyszłość mieszkalnictwa drukuje się na naszych oczach](https://www.miasto2077.pl/przyszlosc-mieszkalnictwa-drukuje-sie-na-naszych-oczach/) - W Georgetown w Teksasie, niecałe 50 kilometrów na północ od Austin, historia budownictwa mieszkaniowego pisze nowy rozdział. Projekt Wolf Ranch – Genesis Collection to nie tylko największe na świecie osiedle drukowanych w technologii 3D domów, ale przede wszystkim dowód, że przyszłość mieszkalnictwa nie jest odległą wizją futurystów, lecz codziennością setek rodzin. Sto domów. Roboty budujące - [Elektryczny rower, który ładuje się sam podczas jazdy](https://www.miasto2077.pl/elektryczny-rower-ktory-laduje-sie-sam-podczas-jazdy/) - Japoński startup Hello Space zaprezentował system ładowania regeneracyjnego MAG DRIVE. To, co firma nazywa pierwszym na świecie "samozasilającym się Smart E-bike" ma rozwiązać problemu ograniczonego zasięgu, który od dawna dręczy użytkowników rowerów elektrycznych. System generuje energię elektryczną podczas pedałowania – od 100 do 250 watów przy normalnej prędkości – i w sposób ciągły doładowuje baterię - [Dlaczego innowacje klimatyczne zawodzą: 3 kluczowe błędy](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-innowacje-klimatyczne-zawodza-3-kluczowe-bledy/) - Wiele obiecujących innowacji klimatycznych upada nie z powodu wadliwej technologii, ale przez błędną ocenę ich modelu ekonomicznego. Firmy na całym świecie inwestują miliardy w technologie klimatyczne – od wodoru po infrastrukturę EV, wychwytywanie węgla i precyzyjne rolnictwo – ale zbyt wiele z nich zawodzi. Problem leży w trzech kluczowych pułapkach biznesowych, na łamach FC przekonuje - [Rondo: najbezpieczniejszy typ skrzyżowania, którego inżynierowie ruchu nienawidzą](https://www.miasto2077.pl/rondo-najbezpieczniejszy-typ-skrzyzowania-ktory-inzynierowie-nienawidza/) - Ronda to jedno z najbardziej kontrowersyjnych rozwiązań w urbanistyce, mimo że dane statystyczne niezbicie potwierdzają ich skuteczność w redukcji wypadków. Paradoksalnie, ten typ skrzyżowania może uratować dziesiątki tysięcy żyć rocznie, a jednak wzbudza sprzeciw zarówno inżynierów ruchu, jak i planistów miejskich. Do lat 90. i początku XXI wieku środowisko inżynierów transportu było głęboko przekonane, że - [Wodna autostrada do przewozu przesyłek w mieście](https://www.miasto2077.pl/wodna-autostrada-do-przewozu-przesylek-w-miescie/) - Nowy Jork wystartował z pilotażowym programem morskiego transportu towarowego Blue Highways. W ten sposób jeszcze przed Świętami uruchomił wodną usługę przewozu ładunków między Brooklynem, a Manhattanem. To element starań o zmniejszenie zatorów ciężarówek i zanieczyszczeń na ulicach miasta. Pilotażowa trasa łączy Brooklyn Marine Terminal w Red Hook z Manhattan Pier 79, gdzie statki promowe NY - [Oto pierwszy karton na sok bez aluminium - w 92 proc. składa się surowców odnawialnych](https://www.miasto2077.pl/oto-pierwszy-karton-na-sok-bez-aluminium-w-92-proc-sklada-sie-surowcow-odnawialnych/) - Tetra Pak wprowadziła na rynek pierwszy na świecie aseptyczny karton na sok z technologią barierową opartą na papierze – to odejście od tradycyjnego opakowania z folii aluminiowej w przemyśle napojów. Innowacja, opracowana we współpracy z hiszpańskim producentem García Carrión, została wprowadzona w tym tygodniu dla marki soków Don Simón i jest dostępna w Hiszpanii. Karton - [Brytyjczycy zakazali reklam niezdrowej żywności dla dzieci](https://www.miasto2077.pl/brytyjczycy-zakazali-reklam-niezdrowej-zywnosci-dla-dzieci/) - Od początku stycznia w Wielkiej Brytanii obowiązuje zakaz reklam żywności bogatej w tłuszcz, sól i cukier w telewizji przed godziną 21:00 oraz przez całą dobę w internecie. To próba walki z otyłością dziecięcą – w 2022 roku 15 proc. brytyjskich dzieci w wieku 2-15 lat miało poważne problemy z nadwagą. Nowe Zasady obejmują 13 szerokich - [CO2 staje się coraz bardziej użytecznym surowcem](https://www.miasto2077.pl/co2-staje-sie-coraz-bardziej-uzytecznym-surowcem/) - Naukowcy z Northwestern University i Stanford University zaprojektowali system metaboliczny, który cząsteczki pochodzące z dwutlenku węgla przekształca w surowce do produkcji paliw, tworzyw sztucznych i leków. Model opisany w Nature Chemical Engineering wykorzystuje enzymy zaprojektowane do przeprowadzania reakcji nigdy wcześniej nieobserwowanych w przyrodzie. Podczas gdy procesy elektrochemiczne mogą już redukować CO2 do mrówczanu—prostego związku ciekłego—systemy - [Mieszkańcy realnie włączeni w planowanie miasta](https://www.miasto2077.pl/mieszkancy-realnie-wlaczni-w-planowanie-miasta/) - Gry wideo już od dawna są nie tylko formą rozrywki, ale i nowym medium poznawczym, w którym cyfrowe światy coraz częściej odzwierciedlają i reinterpretują prawdziwe miasta. Od renesansowego Paryża w Assassin’s Creed: Unity po fantastyczne krainy w Genshin Impact – twórcy gier przenoszą do świata wirtualnego nie tylko architekturę, lecz także idee urbanistyczne i społeczne. - [Sztuczna inteligencja włącza się w zarządzanie miastami](https://www.miasto2077.pl/sztuczna-inteligencja-wlacza-sie-w-zarzadzanie-miastami/) - Smart-City to idea, która dawno straciła blask. Odnowić ją ma rozkwit sztucznej inteligencji, która włącza się w zarządzanie miastami. Widać to przede wszystkim na Dalekim Wschodzie, gdzie Malezja ogłosiła masowe wdrożenie infrastruktury robotycznej, a Wietnam wprowadził kompleksowe ustawodawstwo dotyczące sztucznej inteligencji, która ma dokonać transformacji w zarządzaniu miastami. Malezyjski deweloper I-Berhad w połowie grudnia ogłosił, - [Udało się przesłać energię słoneczną z samolotu na ziemię. Cel: robić to samo z orbity](https://www.miasto2077.pl/udalo-sie-przeslac-energie-sloneczna-z-samolotu-na-ziemie-cel-robic-to-samo-z-orbity/) - Overview Energy, który pracuje nad transmisją energii słonecznej z kosmosu do ziemskiej sieci energetycznej zrobił milowy krok: z powodzeniem przesłał ją z poruszającego się samolotu. Zrobił to za pomocą lasera podczerwieni z lekkiego samolotu do odbiornika naziemnego 5 kilometrów poniżej. Overview określił to jako pierwszą na świecie demonstrację bezprzewodowej transmisji energii o dużej mocy, działającą - [Drzewa robią dla klimatu więcej niż myśleliśmy](https://www.miasto2077.pl/drzewa-robia-dla-klimatu-wiecej-niz-myslelismy/) - Australijscy naukowcy odkryli, że biliony mikroorganizmów żyjących w korze drzew usuwają z atmosfery gazy cieplarniane – metan, wodór i tlenek węgla. To może oznaczać, że lasy robią dla klimatu więcej, niż dotąd sądziliśmy. Badanie opublikowane w Science pokazuje, że mikroby w korze działają jak dodatkowy filtr atmosfery. Zespoły z Monash University i Southern Cross University - [Fiński startup twierdzi, że ma pierwszą działającą baterię półprzewodnikową do pojazdów](https://www.miasto2077.pl/finski-startup-twierdzi-ze-ma-pierwsza-dzialajaca-baterie-polprzewodnikowa-do-pojazdow/) - Fiński startup Donut Lab zaprezentował to, co określa jako pierwszą na świecie gotową do produkcji baterię półprzewodnikową do pojazdów elektrycznych. Obiecuje rozwiązanie problemów, które od lat nękają rynek EV. Branża zareagowała mieszanką entuzjazmu i wątpliwości – eksperci kwestionują, czy to prawdziwy przełom, czy przesadzona kampania marketingowa. Donut Lab twierdzi, że ich bateria osiąga gęstość energii - [Naukowcy odkryli bakterie przekształcające odpady żywnościowe w energię](https://www.miasto2077.pl/naukowcy-odkryli-bakterie-przeksztalcajace-odpady-zywnosciowe-w-energie/) - Ekipa z University of British Columbia zidentyfikowała wcześniej nieznaną bakterię, która efektywnie przekształca odpady żywnościowe w odnawialny gaz ziemny, nawet w trudnych warunkach, które wyłączyłyby inne mikroorganizmy. Odkrycie, opublikowane we wtorek w Nature Microbiology, może znacząco poprawić niezawodność i wydajność zakładów produkcji biogazu na całym świecie.​ Przełom nastąpił podczas badań w Surrey's Biofuel Facility, które - [Już za 2 lata na hulajnodze pofruniemy](https://www.miasto2077.pl/juz-za-2-lata-na-hulajnodze-pofruniemy/) - Jednym z mało omawianych, ale ciekawych wydarzeń tegorocznych targów CES był pokaz ultralekkiego elektrycznego pojazdu eVTOL do latania na stojąco. Konstrukcja zaprezentowana przez startup lotniczy Coolfly Aircraft ma działać na małej wysokości i nie wymaga licencji pilota. Maszyna przypominająca szybowiec Zielonego Goblina (tego od Spidermana) waży 110 kilogramów, rozwija prędkość do 100 km/h i lata - [Urban mining, czyli jak uniezależnić się od surowców z Chin](https://www.miasto2077.pl/urban-mining-czyli-jak-uniezaleznic-sie-od-surowcow-z-chin/) - Kluczowe metale ziem rzadkich i inne surowce krytyczne są w dużej mierze kontrolowane przez Chiny, podczas gdy Zachód uzależnił od nich swoje łańcuchy dostaw – od smartfonów, przez auta elektryczne, po fotowoltaikę i systemy militarne. Nawet nowe umowy handlowe z Pekinem traktowane są tam raczej jako krótkotrwała ulga niż trwałe rozwiązanie problemu. Stąd potrzeba równoległego, - [Góry ocieplają się szybciej niż niziny, co zagraża 1 miliardowi ludzi. I to nie tylko góralom](https://www.miasto2077.pl/gory-ocieplaja-sie-szybciej-niz-niziny-co-zagraza-1-miliardowi-ludzi-i-to-nie-tylko-goralom/) - Zmiany klimatu powodują, że regiony górskie ocieplają się szybciej niż tereny nizinne. Zjawisko nazywane przez naukowców "zmianami klimatu zależnymi od wysokości" (EDCC) może mieć katastrofalne konsekwencje dla ponad miliarda ludzi, którzy są zależni od górskiego śniegu i lodowców jako źródła wody, chociaż niekoniecznie mieszkających wysoko . Międzynarodowe badanie opublikowane w Nature Reviews Earth & Environment - [Słońce staje się najtańszym źródłem energii, a dzięki perowskitom będzie jeszcze tańsze](https://www.miasto2077.pl/slonce-staje-sie-najtanszym-zrodlem-energii-a-dzieki-perowskitom-bedzie-jeszcze-tansze/) - Przy kosztach zaledwie 0,02 funta za kilowatogodzinę w najbardziej nasłonecznionych regionach fotowoltaika stała się najtańszym źródłem energii na świecie – wynika z badań naukowców Uniwersytetu Surrey. Nawet w Wielkiej Brytanii, położonej 50 stopni na północ od równika, energia słoneczna stała się najtańszą opcją do produkcji energii na dużą skalę. Gwałtowny spadek kosztów wynika z postępu - [W Berlinie transport publiczny powiększył się o autonomiczne busy](https://www.miasto2077.pl/w-berlinie-transport-publiczny-powiekszyl-sie-o-autonomiczne-busy/) - Berlin wdrożył pierwszą w Niemczech flotę autonomicznych pojazdów transportu publicznego. Dzieje się to w ramach planu zintegrowania autonomicznych autobusów wahadłowych z systemem komunikacji miejskiej. Program pilotażowy o wartości 9,5 miliona euro, oficjalnie uruchomiony został 19 października. W ramach wstępnych testów i przejazdów pomiarowych pięć pojazdów Volkswagen ID. Buzz AD wyposażonych w technologię autonomiczną poziomu 4 - [Latające taksówki na wyciągnięcie ręki](https://www.miasto2077.pl/latajace-taksowki-na-wyciagniecie-reki/) - Amerykanie mają konkretny plan, aby w ciągu dekady latające taksówki stały się jednym ze standardowych środków przemieszczania się w mieście i nie tylko. Opisuje go przedstawiona w połowie grudnia Narodową Strategię Zaawansowanej Mobilności Powietrznej, nakreślająca plan integracji autonomicznych statków powietrznych i elektrycznych taksówek powietrznych (eVTOL) w przestrzeni powietrznej.​ „Od czasu, gdy bracia Wright po raz - [Wytwarzanie prądu z CO2 ma być przyszłością energetyki. Także tej węglowej i atomowej](https://www.miasto2077.pl/wytwarzanie-pradu-z-co2-ma-byc-przyszloscia-energetyki-takze-tej-weglowej-i-atomowej/) - To ma być cicha, ale prawdziwa rewolucja w energetyce: do sieci podłączony został pierwszy na świecie komercyjny generator energii bazujący na dwutlenku węgla w tzw. stanie nadkrytyczny (sCO2). System został zainstalowany w hucie Shougang Shuicheng Steel w Liupanshui, w chińskiej prowincji Guizhou. Oczekuje się, że dwie jednostki o mocy 15 MW będą o 50 procent - [Starożytna technika budowania powraca jako odpowiedź na kryzys klimatyczny](https://www.miasto2077.pl/starozytna-technika-budowania-powraca-jako-odpowiedz-na-kryzys-klimatyczny/) - Gdy branża budowlana odpowiada za blisko 40 procent globalnych emisji CO2, coraz więcej projektantów wraca do dawnych, niemal zapomnianych technik budowania. Jedną z nich jest proste ubijanie ziemi (ang. rammed earth). Metoda tradycyjnie mało efektowną, która dziś jest łączona z nowoczesnym designem. To technika polegająca na warstwowym zagęszczaniu wilgotnej mieszanki ziemi, piasku i kruszywa w - [NVIDIA chce robić autonomiczne samochody, samoloty i statki](https://www.miasto2077.pl/nvidia-chce-robic-autonomiczne-samochody-samoloty-i-statki/) - Apetyt NVIDIA rośne w miarę jedzenia. Producent chipów napędzany boomem na sztuczną inteligencję inwestuje i działa coraz bardziej wielokierunkowo. Jednym z przejawów tej aktywności jest zawiązanie trzech ważnych partnerstw w ciągu kilku ostatnich dni października. I wszystkie dotyczą autonomicznej mobilności: z Lucid Motors NVIDIA chce rozwijać samochody bez kierowców, z Joby Aviation autonomiczne lotnictwo, a - [Powstało masło kakaowe na bazie hodowli komórkowej, mniej wymagającej niż tradycyjne uprawy](https://www.miasto2077.pl/powstalo-maslo-kakaowe-na-bazie-hodowli-komorkowej-mniej-wymagajacej-niz-tradycyjne-uprawy/) - To pierwsza od dawna dobra wiadomość dla branży zmagającej się z poważnymi niedoborami dostaw i rekordowo wysokimi cenami kakao.​ Startup Celleste Bio ogłosił produkcję pierwszego masła kakaowego klasy czekoladowej stworzonego przy użyciu technologii hodowli komórek roślinnych, przy jednoczesnym wykorzystaniu znacznie mniejszej ilości zasobów niż tradycyjna uprawa.​ Firma z Tel Awiwu zaprezentowała bioidentyczny składnik podczas szczytu - [Czy także wino będziemy uprawiać i produkować w miastach?](https://www.miasto2077.pl/czy-takze-wino-bedziemy-uprawiac-i-produkowac-w-miastach/) - Wraz z nadejściem jesieni na Politechnice w Turynie odbyła się oficjalna inauguracja Campus Grapes określanej jako pierwsza hi-techowa winnica miejska na świecie. Projekt, opracowany przez turyńską startup Citiculture, stanowi absolutną innowację w panoramie rolnictwa miejskiego i zrównoważenia środowiskowego.​ Inicjatywa przekształciła 1 tys. metrów kwadratowych przestrzeni wewnętrznej kampusu uniwersyteckiego przy Corso Castelfidardo w laboratorium pod gołym - [Supermocny klej z oleju po frytkach](https://www.miasto2077.pl/supermocny-klej-z-oleju-po-frytkach/) - Przerabianie zużytego oleju z restauracyjnych frytkownic w bioplastik to nic nowego. Teraz stał się jednak także bazą ekologicznego, a do tego supermocnego, który "trzyma" tak mocno, że można na nim holować samochód. Badanie opublikowane w Journal of the American Chemical Society pokazuje, jak tłuste odpady mogą zostać przekształcone w polimery, które zachowują się jak zwykłe tworzywa - [Geotermia wyrasta na najbardziej gorące źródło energii. I nie tylko](https://www.miasto2077.pl/geotermia-wyrasta-na-najbardziej-gorace-zrodlo-energii-i-nie-tylko/) - Szybko postęp technologiczny sprawia, że geotermia staje się jednym z najbardziej obiecujących źródeł czystej energii. W swoim raporcie pisze o tym firma doradcza Wood Mackenzie wskazując, że w USA tylko w pierwszym kwartale 2025 roku geotermia przyciągnęła 85 proc. środków jakie trafiły do niej przez cały 2024 rok (1,7 mld dolarów publicznego finansowania). Ten wynik - [Naukowcy podkręcają fotosyntezę: plony mogą być 60 proc. wyższe zużywając mniej wody](https://www.miasto2077.pl/naukowcy-podkrecaja-fotosynteze-plony-moga-byc-60-proc-wyzsze-zuzywajac-mniej-wody/) - Australijscy naukowcy osiągnęli przełom w biotechnologii rolniczej, tworząc syntetyczne komory w nanoskali, które mogą znacząco zwiększyć fotosyntezę uprawa, potencjalnie podnosząc plony nawet o 60 proc., jednocześnie zmniejszając zapotrzebowanie na wodę i nawozy. Badania oferują obiecujące nowe podejście do rozwiązywania globalnych wyzwań związanych z bezpieczeństwem żywnościowym poprzez zwiększoną fiksację węgla. Przełom koncentruje się na poprawie wydajności - [Inwestycje w centra danych po raz pierwszy przewyższają wydatki na ropę naftową](https://www.miasto2077.pl/inwestycje-w-centra-danych-po-raz-pierwszy-przewyzszaja-wydatki-na-rope-naftowa/) - Międzynarodowa Agencja Energii ogłosiła fundamentalną reorganizację globalnej ekonomii energetycznej, ponieważ inwestycje w centra danych osiągają 580 miliardów dolarów w 2025 roku, przekraczając po raz pierwszy 540 miliardów dolarów przeznaczonych na zaopatrzenie w ropę naftową. Ten kamień milowy, szczegółowo opisany w tegorocznym raporcie agencji World Energy Outlook 2025, sygnalizuje to, co Dyrektor Wykonawczy MAE Fatih Birol - [Daje się przywrócić pojemność zużytych bateriach do aut elektrycznych](https://www.miasto2077.pl/daje-sie-przywrocic-pojemnosc-zuzytych-bateriach-do-aut-elektrycznych/) - Chińscy naukowcy opracowali przełomową technikę, która może przywrócić trzy czwarte pierwotnej pojemności akumulatora pojazdu elektrycznego. W ten sposób oferują alternatywne rozwiązanie dla przyszłości zużytych baterii. Regeneracja zamiast recyklingu. Metoda opracowana przez naukowców z Uniwersytetu Nauki i Technologii Huazhong wykorzystuje specjalistyczną mieszankę stopionych soli do naprawy uszkodzonych katod akumulatorów na poziomie atomowym, zamiast po prostu wydobywać - [Nowy pomysł na recykling: plastik z wbudowanym mechanizmem autodestrukcji](https://www.miasto2077.pl/nowy-pomysl-na-recykling-plastik-z-wbudowanym-mechanizmem-autodestrukcji/) - Tworzywa sztuczne, które można zaprogramować tak aby rozkładały się na żądanie - pomysł rodem z książek Scince Fiction właśnie wdrożyli w życie naukowcy z Rutgers University. Opracowali materiały, które mogą się rozkładać w codziennych warunkach bez ciepła czy agresywnych chemikaliów. W swoich badaniach naśladowali naturalne polimery, takie jak DNA i RNA, aby ich architekturę móc - [Elektrownie atomowe bez uranu. Teraz zwykłą skalę można zmienić w czystą energię](https://www.miasto2077.pl/elektrownie-atomowe-bez-uranu-teraz-zwykla-skale-mozna-zmienic-w-czysta-energie/) - Chińscy fizycy ogłosili historyczne osiągnięcie w dziedzinie energetyki jądrowej: jako pierwsi na świecie z powodzeniem przeprowadził tzw. konwersję paliwa torowo-uranowego. Tym samym ekipa z Szanghajskiego Instytut Fizyki Stosowanej (SINAP) udowodniła, że jako paliwa do elektrowni atomowej nie trzeba używać Uranu, ale wystarczy znacznie mniej radioaktywny Tor, który jest przy tym znacznie bardziej wydajnym paliwem. Budowa - [Architekci wracają do starych, dobrych koncepcji](https://www.miasto2077.pl/architekci-wracaja-do-starych-dobrych-koncepcji/) - Budowanie z ubijanej ziemi, znane jako rammed earth, wraca dziś na agendę architektów jako odpowiedź na kryzys klimatyczny i zmęczenie „bezdusznym” designem ze szkła i betonu. Ta technika ma kilka tysięcy lat – stosowano ją m.in. w Chinach i w tradycyjnych zabudowaniach wiejskich – ale po rewolucji przemysłowej ustąpiła miejsca stali, betonowi i masowo produkowanej - [Nowy Jork przed powodzią chroni koszykówka](https://www.miasto2077.pl/nowy-jork-przed-powodzia-chroni-koszykowka/) - W nowojorskim Queens, w okolicy South Jamaica Houses, powstały dwa niezwykłe boiska do koszykówki. Na pierwszy rzut oka wyglądają jak kolejny plac do gry, ale ich prawdziwa funkcja ujawnia się dopiero podczas intensywnych opadów. Wtedy stają się gigantycznymi nieckami retencyjnymi, które mogą pomieścić aż 1,25 miliona litrów wody, chroniąc okolicę przed zalaniem. To przykład innowacyjnego - [Pogłoski o klęsce klimatycznej są mocno przesadzone](https://www.miasto2077.pl/pogloski-o-klesce-klimatycznej-sa-mocno-przesadzone/) - Nadrzędny cel ograniczenia ocieplenia klimatu do 1,5 st. C jest już nieosiągalny, przez dekadę wysiłków związanych z zieloną transformacją dokonano jednak niebywałego postępu. Pokazuje to Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA) w swoi kluczowym raporcie World Energy Outlook (WEO), ujawniając, że globalne oczekiwania dotyczące emisji dwutlenku węgla zmieniły się tak dramatycznie, że dzisiejszy najbardziej pesymistyczny scenariusz odpowiada - [W Niemczech ruszyły zdalnie sterowane samochody](https://www.miasto2077.pl/w-niemczech-ruszaja-zdalnie-sterowane-samochody/) - Niemiecki startup Vay uruchomił pierwszej w Europie komercyjnej usługi wynajmu zdalnie sterowanych samochodów. Ruszył 1 grudnia, gdy w życie weszły nowe przepisy umożliwiające ludziom prowadzenie pojazdów z oddalonych stacji sterowania.​ Niemcy stały się pierwszym europejskim krajem, który ustanowił ramy prawne dla tzw. teledrivingu, w którym zawodowo przeszkoleni operatorzy sterują pojazdami elektrycznymi za pomocą transmisji wideo - [Lekcja ekonologii od Kubusia,Tymbarku i spółki](https://www.miasto2077.pl/lekcja-ekonologii-od-kubusiatymbarku-i-spolki/) - Ekonologia to dość młode pojęcie, którego warto się nauczyć. Zbitka zbliżonych do siebie słów - ekonomia i ekologia, oznaczająca, że działając na rzecz środowiska, nie robimy niczego wbrew, ale zgodnie z racjonalnymi regułami ekonomii. Złoty środek, który powinien przyswoić sobie każdy odpowiedzialny przedsiębiorca. A jak to się robi od lat pokazuje Grupa Maspex, największy w - [W autobusach w Barcelonie nic się nie marnuje](https://www.miasto2077.pl/w-autobusach-w-barcelonie-nic-sie-nie-marnuje/) - Pasażerowie podróżujący autobusem linii V3 w Barcelonie, kursującym z terenów przemysłowych na obrzeżach miasta do portu, rzadko kiedy zdają sobie sprawę, że biorą udział w innowacyjnym projekcie, który może zrewolucjonizować transport publiczny w całej Europie. Na przedzie autobusu widnieje napis: „Ten autobus jest napędzany biometanem wytworzonym z osadów ściekowych.” Jednak większości pasażerom ten komunikat nie - [AI odkrywa enzym do recyklingu plastiku, który nie dawał się przetwarzać](https://www.miasto2077.pl/ai-odkrywa-enzym-do-recyklingu-plastiku-ktory-nie-dawal-sie-przetwarzac/) - Poliuretan o którym tu mowa, to plastik używany wszędzie, w poduszkach, wypełnieniach, butach sportowych, izolacji, gąbkach etc. Rocznie świat zużywa 22 miliony ton tego materiału. Problem w tym, że jego cząsteczki są tu bardzo mocno ze sobą połączone i wytwarzają skomplikowaną, splątaną strukturę – tak zwane wiązania uretanowe.​ Klasyczny recykling, np. wykorzystujący wysokie temperatury nie - [Francuski sąd skazał TotalEnergies za greenwashing](https://www.miasto2077.pl/francuski-sad-skazal-totalenergies-za-greenwashing/) - Paryski sąd wydał wyrok, uznając TotalEnergies winnym wprowadzania konsumentów w błąd za sprawą przesadzonych deklaracji klimatycznych w swojej kampanii reklamowej. To pierwsza tego typu kara za greenwashing dla dużej firmy naftowej. Francuscy sędziowie ustalili, że kampania marketingowa giganta energetycznego z 2021 roku przedstawiająca farmy wiatrowe i panele słoneczne oraz twierdzenia o możliwości osiągnięcia neutralności węglowej - [Ceny mięsa komórkowego mają gwałtownie spaść](https://www.miasto2077.pl/ceny-miesa-komorkowego-maja-gwaltownie-spasc/) - JSBio biotechnologiczna firma z Szanghaju postawiła sobie ambitny cel znaczącego obniżenia kosztów produkcji tzw. mięsa komórkowego. Swoje dziesięcioletnie doświadczenie biofarmaceutyczne wykorzystuje do rozwiązania jednego z najbardziej palących wyzwań branży: wysokich cen pożywek hodowlanych niezbędnych do produkcji mięsa hodowlanego. Firma, która prowadzi największą w Azji sieć produkcyjną pożywek hodowlanych w postaci suchego proszku (o rocznej wydajności - [Farba do malowania domów zbiera wodę i chłodzi budynki](https://www.miasto2077.pl/farba-do-malowania-domow-zbiera-wode-i-chlodzi-budynki/) - Zespół z University of Sydney, współpracując ze startupem Dewpoint Innovations opracował farbę nanoinżynieryjną, która jednocześnie chłodzi budynki i pozyskuje wodę z atmosfery, rozwiązując równolegle dwa problemy rosnących kosztów energii i niedoborów wody. Opracowana przez nich porowata powłoka polimerowa, która odbija do 97 proc. światła słonecznego, jednocześnie utrzymuje powierzchnie o 6 st. C chłodniejsze niż otaczające - [Autonomiczne auta mogą sprawić, że sygnalizacja świetlna powiększy się o jeden kolor. Biały](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-auta-moga-sprawic-ze-sygnalizacja-swietlna-powiekszy-sie-o-jeden-kolor-bialy/) - Inżynierowie transportu z North Carolina State University zaproponowali powiększenie sygnalizacji świetlnej o czwarty kolor. Do tradycyjnego układu czerwony-żółty-zielony, chcą dodać światło białe, które na skrzyżowaniach pojazdom autonomicznym ma pomóc koordynować ruch z tradycyjnymi pojazdami prowadzonymi przez kierowców. Dzięki temu miałby się skrócić czas podróży i poprawić bezpieczeństwo na drogach.​ Ta tzw. „faza biała" aktywowałaby się, - [Terapia hormonalna uodparnia roślinny na suszę](https://www.miasto2077.pl/terapia-hormonalna-uodparnia-roslinny-na-susze/) - Naukowcy z Uniwersytetu w Barcelonie, przedstawili przełomowe badania pozwalające zrozumieć, w jaki sposób rośliny wykorzystują hormony, aby przetrwać w coraz bardziej ekstremalnych warunkach środowiskowych. Redefiniują w nich klasyfikację i funkcję wszystkich 10 uznanych grup hormonów roślinnych i przedstawia bardzo cenne wskazówki dla rolnictwa stojącego w obliczu wyzwań związanych ze zmianami klimatu.​ Hiszpanie pokazują, że hormony - [Wieżowce jako naturalne magazyny energii](https://www.miasto2077.pl/wiezowce-jako-naturalne-magazyny-energii/) - Czy drapacze chmur mogą stać się ogromnymi bateriami? Naukowcy z Uniwersytetu Waterloo w Kanadzie przekonują, że tak. Opracowali pionierski system magazynowania energii, który pozwala wykorzystać siłę grawitacji do gromadzenia i oddawania prądu – przekształcając wysokie budynki w nowoczesne, samowystarczalne centra energetyczne. System opracowany przez zespół z Waterloo łączy kilka nowoczesnych rozwiązań. Na elewacjach wieżowców montowane - [Miasto tkaczy](https://www.miasto2077.pl/miasto-tkaczy/) - U stóp góry Fudżi w Japonii powstaje jedno z najbardziej niezwykłych przedsięwzięć urbanistycznych świata: Toyota Woven City, czyli „Miasto Przyszłości”, które ma być żywym laboratorium innowacji –miejscem, w którym innowatorzy, przedsiębiorcy i mieszkańcy wspólnie będą testować nowe technologie związane z transportem, energią, robotyką i życiem codziennym. Projekt japońskiego koncernu motoryzacyjnego wkroczył właśnie w kluczową fazę - [Babcock Ranch: życie w cieniu zmieniającego się klimatu](https://www.miasto2077.pl/babcock-ranch-zycie-w-cieniu-zmieniajacego-sie-klimatu/) - Sezon huraganów na Atlantyku, trwający tradycyjnie od 1 czerwca do 30 listopada okazuje się w tym roku szczególnie burzliwy, a nic nie zapowiada poprawy w kolejnych latach. Nie mogąc liczyć na aktywność rządu na rzecz przeciwdziałania kryzysowi klimatycznemu, Amerykanie coraz częściej szukają rozwiązań we własnym zakresie. Na przykład takich, jak nowe osiedla starannie zaprojektowane z - [Trump nie powstrzymał zielonej transformacji: solary i wiatraki stanowią 90 proc. nowych źródeł energii w USA](https://www.miasto2077.pl/trump-nie-powstrzymal-zielonej-transformacji-solary-i-wiatraki-stanowia-90-proc-nowych-zrodel-energii-w-usa/) - Za oceanem w pierwszym półroczu energia słoneczna i wiatrowa całkowicie zdominowały nowe przyrosty mocy wytwórczych energii elektrycznej. Sama energia słoneczna zapewniła niezwykle wysoki, 96 proc. przyrost mocy w lipcu, co oznacza 23. z rzędu miesiąc, w którym energia słoneczna prowadzi wśród wszystkich źródeł energii. Biorąc pod uwagę wynik całych siedmiu miesięcy 2025 roku instalacje słoneczne - [Energia słoneczna i wiatrowa wreszcie przebiły węgiel](https://www.miasto2077.pl/energia-sloneczna-i-wiatrowa-wreszcie-przebily-wegiel/) - Produkcja energii ze źródeł słonecznych i wiatrowych po raz pierwszy w historii zaspokoiły cały wzrost zapotrzebowania na prąd. To punkt zwrotny w światowej transformacji energetycznej, ponieważ OZE po raz pierwszy wygenerowały więcej elektryczności niż węgiel.​ W pierwszej połowie 2025 roku globalne zapotrzebowanie na energię elektryczną wzrosło o 2,6 proc. (369 Twh), jednak dzięki bezprecedensowemu wzrostowi - [Baterie, które nie tylko magazynują prąd, ale także odsalają wodę](https://www.miasto2077.pl/baterie-ktore-nie-tylko-magazynuja-prad-ale-takze-odsalaja-wode/) - Brytyjscy naukowcy opracowali obiecującą technologię podwójnego zastosowania: magazynowanie energii przy jednoczesnym przekształcaniu wody morskiej w pitną. Chodzi o baterie sodowo-jonowe które ekipa z University of Surrey poddała modyfikacji: zamiast usuwać z nich wodę utrzymuje ją wewnątrz co jednocześnie poprawia wydajność i umożliwiając usuwanie z niej soli.​ Badania zespołu z Surrey koncentrują się na materiale nazywanym - [Pływające farmy słoneczne mają ogromny potencjał](https://www.miasto2077.pl/plywajace-farmy-sloneczne-maja-ogromny-potencjal/) - Działający przy Departamencie Energetyki The National Renewable Energy Laboratory (NREL) opublikował badanie, które wykazało, że pływające farmy słoneczne wyłącznie na sztucznych zbiornikach za zaporami federalnymi mogą zapewnić wystarczającą ilość energii elektrycznej do zasilania 100 ze 131 milionów amerykańskich gospodarstw domowych. To wersja maksimum - taką moc farmy osiągną pod warunkiem gdy wykorzystana zostanie cała powierzchnia - [Rolnictwo ekologiczne zwiększa plony, a jednocześnie podwaja populację trzmieli](https://www.miasto2077.pl/rolnictwo-ekologiczne-zwieksza-plony-a-jednoczesnie-podwaja-populacje-trzmieli/) - Nowe badania niemieckich naukowców pokazują, że praktyki rolnicze przyjazne bioróżnorodności mogą jednocześnie zwiększać plony upraw jak i liczebność owadów zapylających. Badanie Uniwersytetu w Würzburgu oraz Bawarskiego Państwowego Instytutu Rolnictwa wykazało, że słoneczniki swobodnie zapylane osiągnęły plony o 25 proc. wyższe niż te chronione przed zapylaczami, niezależnie od tego, czy pola były uprawiane ekologicznie, czy konwencjonalnie.​ - [Magazyn energii z plastikowych butelek po napojach](https://www.miasto2077.pl/magazyn-energii-z-plastikowych-butelek-po-napojach/) - Naukowcy z Michigan Technological University opracowali innowacyjną metodę przekształcania zużytych butelek plastikowych w urządzenia do magazynowania energii. W ten sposób przedstawili obiecujące rozwiązanie zarówno problemu odpadów plastikowych, jak i wyzwań związanych z magazynowaniem energii. Zespół badawczy, kierowany przez Yun Hang Hu, stworzył pierwszy w pełni plastikowy superkondensator wykonany w całości z odpadów poli(tereftalanu etylenu) (PET) - [Na Cambridge "wyhodowali" sztuczny liść, który przekształca CO2 w farmaceutyki](https://www.miasto2077.pl/na-cambridge-wyhodowali-sztuczny-lisc-ktory-przeksztalca-co2-w-farmaceutyki/) - Naukowcy z Uniwersytetu Cambridge zaprezentowali pół-sztuczny liść, który wykorzystuje światło słoneczne do przekształcania dwutlenku węgla w wartościowe substancje chemiczne stosowane w codziennych produktach. To całkiem nowa ścieżka do dekarbonizacji przemysłu chemicznego, który bazuje na surowcach kopalnych i odpowiada za 6 proc. emisji CO2. Jest to urządzenie biohybrydowe łączące organiczne polimery wychwytujące światło z enzymami bakteryjnymi. - [Tańszy konkurent baterii litowych wchodzi do gry](https://www.miasto2077.pl/tansza-konkurent-baterii-litowych-wchodzi-do-gry/) - Baterie sodowo-jonowe dotychczas traktowane jako uboższy kuzyn akumulatorów litowych nie tylko zyskują na popularności, ale stają się dla nich coraz lepszą alternatywą. Seria dobrych wiadomości nadeszła w ciągu ostatnich kilku miesięcy, a zaczęło się od tego że BYD ogłosiło w lipcu uruchomienie pierwszej na świecie linii do ich masowej produkcji. Zakład o początkowej rocznej wydajności - [Komercyjne projekty zalesiania mogą bardziej szkodzić niż pomagać w walce z globalnym ociepleniem](https://www.miasto2077.pl/komercyjne-projekty-zalesiania-moga-bardziej-szkodzic-niz-pomagac-w-walce-z-globalnym-ociepleniem/) - Badanie, opublikowanej przez naukowców z Uniwersytetu Stanowego Oregonu ujawniło niepokojące ustalenia dotyczące projektów tzw. kredytów węglowych w ramach których firmy dla zrównoważenia własnych emisji CO2 sadzą nowe lasy. W rzeczywistości część tych projektów może przyczyniać się do ocieplenia planety, zamiast ją chłodzić. Naukowcy przeanalizowali 172 projekty zalesiania i rewitalizacji zasobów leśnych (tzw. Afforestation, Reforestation, and - [Im większe korki, tym więcej fast-foodów ludzie jedzą](https://www.miasto2077.pl/im-wieksze-korki-tym-wiecej-fast-food-jedza-ludzie/) - Takie są wyniki badań przeprowadzonych na University of Illinois Urbana-Champaign. Naukowcy wykazali, że długi dojazd skłania do "skoku w bok" i zatrzymania się w lokalu gdzie szybko dostaną jedzenie. Bo przez korek i tak stracili już mnóstwo czasu, chcą więc go nadrobić kosztem zdrowia. "Niedobór czasu jest jednym z najsilniejszych korelatów konsumpcji fast foodów. (..) - [Zamiast cmentarza rozległa leśna enklawa ](https://www.miasto2077.pl/zamiast-cmentarza-rozlegla-lesna-enklawa/) - To wizja Matthewa Kochmanna, która realizuje z pomocą założonego przez siebie start-upu Transcend. Zgodnie z nią: “ludzkie ciała po śmierci mają się przyczyniać się do wzrostu drzew, zamiast obciążać środowisko toksynami, stalą i betonem”. Tradycyjne pochówki wykorzystują ogromne ilości formaldehydu, drewna, metalu i betonu, podczas gdy typowe cmentarze wymagają intensywnej pielęgnacji trawników, a kremacja – - [Narzędzie do pozywania korporacji za wpływ na zmiany klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/stworzyli-narzedzie-do-pozywania-korporacji-za-wplyw-na-zmiany-klimatyczne/) - Czy kiedykolwiek będzie można pozwać kogoś za niszczenie klimatu? Wygląda na to, że już wkrótce. Dwadzieścia lat po tym, jak to pytanie zostało po raz pierwszy postawione, opracowano już naukowe podstawy szacowania odpowiedzialności za szkody. Tak przynajmniej twierdzą autorzy serii artykułów opublikowanych w „Nature”, jednym z najbardziej prestiżowych czasopism naukowych na świecie. Po pierwsze, dzięki - [Zaskakujące, ale to wielkie obwodnice generują korki](https://www.miasto2077.pl/zaskakujace-ale-to-wielkie-obwodnice-generuja-korki/) - Struktura sieci drogowych w większości miast budzi niezadowolenie. I faktycznie, badania pokazują, że podczas, gdy na części ulic można bez końca stać w korku, wiele innych jest niedostatecznie wykorzystywana, a szybsze opcje dojazdu są często pomijane. Zespół badaczy z Uniwersytetu Kalifornijskiego oraz Uniwersytetu w Pizie postanowił sprawdzić, jak obecność kilkupasmowych arterii komunikacyjnych, np. tras szybkiego - [Czy kolej pofrunie?](https://www.miasto2077.pl/czy-kolej-pofrunie/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2025 Maglev często jest określany mianem kolei przyszłości i tak dzieje się już od dekad. Technologia wykorzystująca poduszkę magnetyczną stosowana była dotychczas dość rzadko, powstają jednak pierwsze międzymiastowe połączenia. Poza tym technologia ta znalazła także zastosowanie w projektach Hyperloop. W przypadku Maglevu zasadniczo mamy dwa modele działania. – Zawieszenie elektromagnetyczne (EMS) wykorzystuje - [Drogi pokryte lnianą tkaniną same będą informować o stanie asfaltu](https://www.miasto2077.pl/drogi-pokryte-lniana-tkanina-same-beda-informowac-o-stanie-asfaltu/) - Naukowcy z Instytutu Fraunhofera opracowali innowacyjną, biopochodną tkaninę wyposażoną w czujniki i sztuczną inteligencję, która umożliwia ciągłe monitorowanie stanu nawierzchni asfaltowych w czasie rzeczywistym. I jest odporna nawet na najcięższe pojazdy drogowe. Przełomowy system, opracowany w ramach projektu SenAD2, wykorzystuje tkaninę wykonaną z włókien lnu przeplatanych przewodzącymi elektryczność drutami o grubości mniejszej niż jeden milimetr. - [Agroleśnictwo, czyli sielska symbioza drzew i upraw](https://www.miasto2077.pl/agrolesnictwo-czyli-sielska-symbioza-drzew-i-upraw/) - Wyobraź sobie, że dokonujesz na polu jednej tylko zmiany, dzięki której oprócz żywności, będą tam również rosły materiały budowlane, paliwo i paszę. Co więc zmiana ta jednocześnie wzmocniłaby zdrowie gleby, uregulowałaby mikroklimat i pomagała zwalczać szkodniki niszczące dziką przyrodę. Wszystkie te rzeczy są możliwe dzięki sadzeniu wśród upraw drzewa, krzewów, a nawet palm czy bambusów, - [Big Techy kontra zielony świat](https://www.miasto2077.pl/big-techy-kontra-zielony-swiat/) - Podczas pierwszej kadencji Donalda Trumpa wielkie firmy technologiczne sprzeciwiły się jego polityce antylkimatycznej i wypowiedzeniu porozumienia paryskiego. Teraz jej przyklaskują. Amazon, Apple, Google, Meta i Microsoft nieprawdopodobnie szybko zawracają z zielonej ścieżki prowadzącej ku bardziej czystemu światu, na łamach Fast Company przekonują Deborah McNamara i Bill Weihl były dyrektor ds. zrównoważonego rozwoju Facebooka, który założył - [Autobus to czy tramwaj](https://www.miasto2077.pl/autobus-to-czy-tramwaj/) - Na ulice europejskich miast wyjeżdżają autobusy elektryczne mocno przypominające tramwaje. Niemniej ważną cechą niż kształt i wygląd jest także szybkość ładowania. Wystarczy 6 minut. To mocno zmienia sposób organizacje nowoczesnego, publicznego transportu. Nietypowe pojazdy są dziełem hiszpańskiej firmy Irizar e-mobility, która zresztą określa je mianem "ie tram". Założeniem jest aby łączył w sobie dużą pojemność, - [W Paryżu zrecyklingowali osiedle](https://www.miasto2077.pl/w-paryzu-zrecyklingowali-osiedle/) - Recygénie to adekwatna nazwa dla kompleksu budynków mieszkaniowych, które powstało z materiałów pochodzących z rozbiórki bloków stojących tu wcześniej. Główną rolę odgrywał rzecz jasna beton. Z wyburzenia sypiących się budynków z lat 60-tych, stojących tu wcześniej starczyło go na dwa z siedmiu nowych apartamentowców osiedla liczącego 220 mieszkań. Został zmieszany z wodą również pochodzącą z - [Metro ogrzewa domy. Od Londynu po Warszawę](https://www.miasto2077.pl/matero-ogrzewa-domu-od-londynu-po-warszawe/) - Pionierem w wykorzystaniu energii wytwarzanej przez kolejkę metra był Londyn. W zeszłym roku zrobiła to też Barcelona, a teraz do rzeczy zabrała się Warszawa. Na stacji Metro Bemowo ruszył pilotażowy projekt skierowania do sieci grzewczej energii jaką pociągi pozostawiają na torach podczas hamowania, ale nie tylko. W warszawskim metrze odzyskać chcą także ciepło rozgrzanych w - [Największa eko dzielnica na świecie](https://www.miasto2077.pl/najwieksza-eko-dzielnica-na-swiecie/) - Bahnstadt w Heidelbergu to dzielnica o zerowym bilansie emisji dwutlenku węgla. Każdy budynek w Bahnstadt – publiczny i prywatny – spełnia surowe standardy efektywności energetycznej, dzięki czemu zużycie energii na ogrzewanie jest aż o 80% niższe niż w innych częściach Heidelbergu. Inteligentne liczniki monitorują zużycie energii w ponad 3 tysiącach domów, a dwie trzecie dachów - [Bez torów tramwaj pojedzie lepiej](https://www.miasto2077.pl/bez-torow-tramwaj-pojedzie-lepiej/) - Choć wiele krajów nie przekonało się do tramwajów są one jednym z najbardziej ekologicznych i przyjaznych sposobów poruszania się po mieście. Barierą do tej była infrastruktura, a eOkazuje się Pierwszy na świecie tramwaj beztorowy, sterowany sztuczną inteligencją (AI-powered Trackless Tram) zaprezentowany został na tegorocznych targów technologicznych GITEX Global 2025, jednym z największych na świecie - [Cel klimatyczny 1,5°C jest już nieosiągalny](https://www.miasto2077.pl/cel-klimatyczny-15c-jest-juz-nieosiagalny/) - Podczas nadzwyczajnej sesji Światowej Organizacji Meteorologicznej w Genewie Sekretarz Generalny ONZ António Guterres oświadczył, że Ziemia nieuchronnie przekroczy krytyczny próg ocieplenia globalnego wynoszący 1,5°C. To pierwszy przypadek, w który szef Narodów Zjednoczonych tak kategorycznie wypowiedział się o tym, że poza zasięgiem znalazł najbardziej ambitny cel Porozumienia Paryskiego. Przemawiając Guterres powiedział delegatom, że „nie będziemy w - [Czy złoty wodór uwolni nas od innych paliw kopalnych?](https://www.miasto2077.pl/czy-zloty-wodor-uwolni-nas-od-innych-paliw-kopalnych/) - Wodór ma do odegrania rolę w oderwaniu nas od paliw kopalnych. Może być używany do napędzania pociągów, samolotów i pojazdów ciężarowych, a także jako niskoemisyjna alternatywa dla koksu w produkcji stali i sposób na ogrzanie naszych domów. Pytanie jak go pozyskamy? Najnowsze badania geologiczne sugerują, że tanie i obfite zasoby naturalnie występującego wodoru można znaleźć - [Niemcy zwiększyli produkcję energii z węgla](https://www.miasto2077.pl/niemcy-zwiekszyli-produkcje-energii-z-wegla/) - W pierwszej połowie 2025 roku w Niemczech odnotowano wzrost produkcji energii elektrycznej z węgla, a jej udział w całkowitej produkcji rok do roku wzrósł z poziomu 20,9 do 22,7 proc. Ogólnie udział konwencjonalnych źródeł energii zwiększył się o 3,8 punktu procentowego do 42,2 procent, podczas gdy źródła odnawialne straciły na znaczeniu. Poza węglem wzrost odnotował - [Oto robot, który błyskawicznie buduje (a właściwie drukuje) domy](https://www.miasto2077.pl/oto-robot-ktory-blyskawicznie-buduje-a-wlasciwie-drukuje-domy/) - Australijska firma Crest Robotics zaprezentowała robota budowlanego przypominającego pająka, który całe budynki drukuje w zaledwie 24 godziny. Sześciokołowa, półautonomiczna maszyna została zademonstrowana podczas 76. Międzynarodowego Kongresu Astronautycznego w Sydney. Charlotte, bo tak nazwali robota nawiązując tym samym do słynnej bajkowej pajęczycy z książki Elwyna Brooksa White’a potrafi autonomicznie zbudować dom o powierzchni 200 metrów kwadratowych przy - [Czerwona cebula zwiększa trwałość ogniw słonecznych](https://www.miasto2077.pl/czerwona-cebula-zwieksza-trwalosc-ogniw-slonecznych/) - Naukowcy z fińskiego Uniwersytetu w Turku dokonali przełomowego odkrycia w dziedzinie technologii ogniw słonecznych. W badaniu, którego wyniki opublikowali w czasopiśmie ACS Applied Optical Materials ujawnili, że barwnik pozyskiwany ze skórek czerwonej cebuli może zapewnić lepszą ochronę przed promieniowaniem ultrafioletowym dla ogniw słonecznych w porównaniu z tradycyjnymi plastikowymi filtrami. Dzięki temo można znacząco zmniejszyć zależność - [Gwarantowany dochód w krypto](https://www.miasto2077.pl/gwarantowany-dochod-w-krypto/) - 160 nowojorczyków o niskich dochodach i w wieku od 18 do 30 lat otrzymało właśnie po 8 tys. dolarów bezzwrotnej i bezwarunkowej pomocy. W dalszej kolejności dostaną pięć mniejszych wpłat po 800 dolarów. Te 160 osób zostało wylosowanych spośród znacznie większej liczby chętnych. Przekazanie środków nie byłoby jednak aż tak zaskakujący, gdyby nie fakt, że - [Żywe ściany, które wspierają nasza odporność](https://www.miasto2077.pl/zywe-sciany-ktore-wspieraja-nasza-odpornosc/) - Choć sterylność nowoczesnego budownictwa zapewnia pewną ochronę przed chorobami zakaźnymi, zdaniem wielu naukowców, przyczynia się również do rozwoju innych schorzeń, zwłaszcza tych związanych z układem odpornościowym. Projektowanie budynków mieszkalnych i biurowych z założenia napędzane było pragnieniem izolowania ludzi od zwierząt, brudu i mikroorganizmów. Jednak naukowcy coraz częściej wskazują, że kontakt z mikrobami może przynosić korzyści - [Pociąg na baterie ruszył w trasę](https://www.miasto2077.pl/pociag-na-baterie-ruszyl-w-trase/) - Na tory w Chorwacji wjechał pierwszy pociąg zasilanym wyłącznie akumulatorami. Skład wyprodukowany przez firmę Končar rozpoczął regularne kursy na trasie Zagrzeb-Vrbovec-Bjelovar. Dzięki bateriom może przejechać około 200 kilometrów na niezelektryfikowanych liniach, osiągając maksymalną prędkość 120 km/h. W przeciwieństwie do elektryczno-bateryjnego pociągu wprowadzonego w maju, który może działać również na zelektryfikowanych liniach, ten pociąg korzysta wyłącznie - [Ekstremalna pogoda latem kosztowała Europę 16,5 tys. ofiar i 43 miliardy euro](https://www.miasto2077.pl/ekstremalna-pogoda-latem-kosztowala-europe-165-tys-ofiar-i-43-miliardy-euro/) - Badania przeprowadzone przez Imperial College London oraz London School of Hygiene & Tropical Medicine wykazała, że od czerwca do sierpnia zmiany klimatyczne były odpowiedzialne za 68 proc. z szacowanych 24 tys. zgonów związanych z upałami. Naukowcy ustalili, że w badanych 854 europejskich miastach zmiany klimatyczne niemal potroiły liczbę ofiar śmiertelnych w porównaniu do tego, co - [Okna z niewidzialnymi panelami słonecznymi](https://www.miasto2077.pl/okna-z-niewidzialnymi-panelami-slonecznymi/) - Naukowcy z Uniwersytetu w Nankinie opracowali przezroczystą powłokę, która zamienia zwykłe okna w niewidzialne panele słoneczne. Innowacja wykorzystuje warstwy cholesterycznego ciekłego kryształu, które przekierowują światło słoneczne do ogniw fotowoltaicznych umieszczonych na krawędziach okna, jednocześnie zachowując przejrzystość i dokładność odwzorowania kolorów. Wykorzystany przez naukowców dyfrakcyjny koncentrator słoneczny, czyli CUSC, utrzymuje 64,2 proc. przepuszczalności światła widzialnego oraz - [Autonomiczne taksówki wjeżdżają do Europy](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-taksowki-wjezdzaja-do-europy/) - Należące do Google Waymo przygotowuje się do uruchomienia pierwszej europejskiej floty robotaksówek, aktywnie rekrutując personel operacyjny w Londynie. Jednocześnie rząd Wielkiej Brytanii przyspiesza regulacje umożliwiające testy pojazdów autonomicznych bez kierowców bezpieczeństwa. Nad Tamizą mają się pojawić już za kilka miesięcy. Firma, która jest pionierem rozwoju anutonomicznych aut w USA opublikowała ogłoszenia o pracę na kluczowe stanowiska, - [Nowoczesne wieżowce nie potrzebują już tradycyjnej klimatyzacji](https://www.miasto2077.pl/nowoczesne-wiezowce-nie-potrzebuja-juz-tradycyjnej-klimatyzacji/) - Dzięki innowacyjnemu systemowi naturalnej wentylacji 30-piętrowy wieżowiec WeBank w Shenzhen praktycznie eliminuje potrzebę mechanicznej klimatyzacji. Zaprojektowany przez firmę SOM (Skidmore, Owings & Merrill) budynek wykorzystuje system „płuc" składający się z wielopoziomowych atriów i przesunięte płyty kondygnacji, które tworzą naturalny przepływ powietrza. Przestrzenie o podwójnej wysokości na obrzeżach budynku są otwarte na zewnątrz, a przesuwne drzwi - [Dzięki AI sortowanie odpadów staje się trzy razy szybsze. I dokładniejsze](https://www.miasto2077.pl/dzieki-ai-sortowanie-odpadow-staje-sie-trzy-razy-szybsze-i-dokladniejsze/) - Wszystko za sprawą EverestLabs, kalifornijskiej firmy z branży AI i robotyki. Jej system RecycleOS umożliwia osiąganie 90 proc. skuteczności podczas sortowania surowców wtórnych z prędkością dwa do trzech razy większą niż w przypadku ręcznej obsługi. Właśnie prowadzone jest pierwsze jego wdrożenie w Perth w Australii. Modularny system robotyczny, wyposażony jest w wizualną sztuczną inteligencję, która - [Słynny wynalazca stawia na wertykalne farmy](https://www.miasto2077.pl/slynny-wynalazca-stawia-na-wertykalne-farmy/) - James Dyson, twórca znanych na całym świecie odkurzaczy i urządzeń wysokiej technologii, zaangażował się w rolnictwo wertykalne. Robi to z kilku ważnych powodów, które łączą jego inżynierskie korzenie z wizją zrównoważonego przyszłości rolnictwa, a na pierwszy ogień poszły truskawki. Dyson dorastał w wiejskiej północnej części Norfolk, gdzie jako młody człowiek pomagał przy zbiorach, przewoził ziemniaki - [4 turbiny wiatrowe, które stały się elementami budynków](https://www.miasto2077.pl/4-turbiny-wiatrowe-ktore-staly-sie-elementami-budynkow/) - Amerykański startup Accelerate Wind opracował system turbin wiatrowych instalowanych na dachach, które są prawie niewidoczne i wykorzystują fizykę budynków do generowania energii na krawędziach dachów. Ta technologia ma być odpowiedzią na coraz większe wyzawania związane z budową wielkich farm wiatrowych. Założycielka Accelerate Wind, Erika Boeing, wpadła na ten pomysł podczas stypendium Fulbrighta w Holandii. Pewnego - [Jedyna na świecie biblioteka, tak otwarta na potrzeby ludzi](https://www.miasto2077.pl/jedyna-na-swiecie-biblioteka-tak-otwarta-na-potrzeby-ludzi/) - Finowie nie przesadzają, określając swoją centralną bibliotekę Oodi (Oda) w Helsinkach mianem „biblioteki nowej ery”. Zbudowana jako „urodzinowy dar dla społeczeństwa z okazji 100-lecia niepodległości”– jest namacalnym świadectwem odpowiedzi miasta na zmieniające się potrzeby jego mieszkańców. Fundamentem projektu było partycypacyjne planowanie angażujące różne grupy użytkowników. Dyskusje dotyczy m.in. różnorodności planistycznej i programowej, integracji infrastruktury robotycznej, - [Pył księżycowy, nowy pomysł na walkę z globalnym ociepleniem](https://www.miasto2077.pl/pyl-ksiezycowy-nowy-pomysl-na-walke-z-globalnym-ociepleniem/) - Grupa amerykańskich naukowców zaproponowała niekonwencjonalny plan walki z globalnym ociepleniem: tworzenie dużych chmur pyłu księżycowego w kosmosie, aby odbijać światło słoneczne i chłodzić Ziemię. Według planu mielibyśmy wydobyć pył na Księżycu i wystrzelić go w kierunku Słońca. Pył pozostawałby między Słońcem a Ziemią przez około tydzień, powodując, że światło słoneczne docierające na Ziemię stałoby się - [Ile rzeczywiście energii zużywa sztuczna inteligencja](https://www.miasto2077.pl/ile-rzeczywiscie-energii-zuzywa-sztuczna-inteligencja/) - Jednym z kluczowych, chociaż ubocznych skutków rozwoju AI jest znaczący wzrost zapotrzebowania na centra przetwarzania danych, a co za tym idzie energię potrzebną do ich zasilania. Istnieje spore ryzyko, że wzrost zużycia prądu będzie tak duży, że znacząco odciśnie się na całym systemie energetycznym i istotnie wpłynie na ceny energii. Dlatego Google przedstawił dane, które - [Nieoczekiwany zwrot na wojnie w Ukrainie](https://www.miasto2077.pl/nieoczekiwany-zwrot-na-wojnie-w-ukrainie/) - Od początku wojny na Ukrainie Rosja konsekwentnie atakuje sieci energetyczne i infrastrukturę energetyczną, często zostawiając całe rejony bez prądu. W rezultacie Ukraińcy zmuszeni są do szukania alternatywnych rozwiązań, które mogą zapewnić ciągłość dostaw prądu. Na szkołach, szpitalach i w domach instalowane są panele słoneczne, wspierane bateriami do magazynowania energii. Do tego dochodzą bardziej energooszczędne systemy - [Amerykańskie centra miast stają się bardziej "ludzkie"](https://www.miasto2077.pl/amerykanskie-centra-miast-staja-sie-bardziej-ludzkie/) - Otwarta 27 września w National Building Museum w Waszyngtonie wystawa „Coming Together” wita odwiedzających wideomontażem pokazującym centra miast w szczycie pandemii – w czasie, gdy lockdowny zatrzymały ludzi w domach, a rozwój pracy zdalnej dał wielu mieszkańcom możliwość wyprowadzki poza śródmieścia. Ujęcia z lotu ptaka przeplatają się tu z perspektywą przechodnia, a melancholijna muzyka przywołuje - [Pali się już 7 z 9 lampek ostrzegawczych dla Ziemi](https://www.miasto2077.pl/pali-sie-juz-7-z-9-lampek-ostrzegawczych-dla-ziemi/) - Ludzkość przekroczyła już siedem z dziewięciu granic planetarnych regulujących stabilność Ziemi, wynika z kompleksowej oceny prowadzonej przez Instytut Badań nad Wpływem Klimatu w Poczdamie. Raport Planetary Health Check 2025 ujawnia, że zakwaszenie oceanów po raz pierwszy przekroczyło granicę bezpieczeństwa, dołączając do sześciu innych systemów planetarnych już od pewnego czasu znajdujących się poza bezpiecznymi limitami. I to - [Europejska fotowoltaika w odwrocie: pierwszy spadek od dekady](https://www.miasto2077.pl/europejska-fotowoltaika-w-odwrocie-pierwszy-spadek-od-dekady/) - W tym roku najprawdopodobniej zakończy się szybka ekspansja energii słonecznej w Europie. Unia jest bowiem na dobrej drodze do pierwszego rocznego spadku od ponad dekady – oczekuje się, że nowe instalacje spadną o 1,4 proc. w stosunku do ubr., ponieważ rządy państw członkowskich ograniczają dotacje na panele słoneczne montowane na dachach. Według stowarzyszenia branżowego SolarPower - [Prosty sposób na eliminację CO2 z hodowli krów](https://www.miasto2077.pl/prosty-sposob-na-eliminacje-co2-z-hodowli-krow/) - Dwutlenek węgla pod ziemią można magazynować nie tylko w postaci wychwyconego gazu, ale także np. obornika, które jest jego bogatym źródłem. Metodę bezpiecznego umieszczania go w geologicznych pułapkach rozwija stratup Vaulted Deep, którym podjął właśnie współpracę Google. Za jednym zamachem chce rozwiązywać dwa problemy: nadmiaru odpadów organicznych i emisji gazów cieplarnianych Vaulted Deep wywodzi się - [Akumulatory ze stałym elektrolitem już za dwa lata](https://www.miasto2077.pl/akumulatory-ze-stalym-elektrolitem-juz-za-dwa-lata/) - Technologia akumulatorów wkracza w nową erę, ponieważ wiele firm osiągnęło ogromny postęp w rozwoju baterii półprzewodnikowych: QuantumScape ogłasza przełom w produkcji, Toyota podtrzymuje ambitny plan wdrożenia ich do produkcji w latach 2027-2028, a chiński BYD depcze jej po piętach. Kalifornijska firma QuantumScape Corporation osiągnęła spory postęp w procesie produkcji ceramicznych separatorów "Cobra", który według niej - [Subsydia czynszowe zamiast pustych mieszkań](https://www.miasto2077.pl/subsydia-czynszowe-zamiast-pustych-mieszkan/) - Deficyt mieszkań i wygórowane czynsze to problem powszechny. Zjawiska łączą się ze sobą, przy czym wysokie koszty mieszkań są zazwyczaj uzasadniane właśnie ich zbyt małą liczbą. Alex Schwartz z New School oraz Kirk McClure z University of Kansas dowodzą jednak, że wynikanie to jest pozorne. I nawet ogromny przyrost liczby mieszkań nie zwiększyłby w istotnej - [Wbrew krytyce prawicy wielokulturowe miasta są bezpieczne](https://www.miasto2077.pl/wbrew-krytyce-prawicy-wielokulturowe-miasta-sa-bezpieczne/) - Wielkie, wielokulturowe miasta znalazły się pod ostrzałem prawicy. Donald Trump nazywa amerykańskie centra „przestępczymi i śmiertelnie niebezpiecznymi”, senator Tommy Tuberville określa ich mieszkańców mianem „szczurów”, a doradca Trumpa Stephen Miller twierdzi, że Nowy Jork to „ostrzeżenie przed skutkami niekontrolowanej migracji”. W Wielkiej Brytanii publicysta Matthew Goodwin ogłasza, że Londyn „upadł” i stracił tożsamość. Analizę czy - [Jak zagospodarować nieużywane tereny kolejowe](https://www.miasto2077.pl/jak-zagospodarowac-nieuzywane-tereny-kolejowe/) - Paryż pokazuje jak porzucone tereny kolejowe zmienić w nowoczesne dzielnice. Takie jak Clichy-Batignolles, która na przestrzeni ostatnich dwóch dekad wyrosła na terenie dawnego placu kolejowego i wokół nowej stacji metra linii 14. Podobne plany mają też po drugiej stronie Montmarte'u niedaleko dworca Gare du Nord. Clichy-Batignolles znajduje się w 17. dzielnicy Paryża i jest podzielona - [Na ulicach Oslo zrobiło się ciszej](https://www.miasto2077.pl/na-ulicach-oslo-zrobilo-sie-ciszej/) - Jest coś nieco osobliwego w widoku pracującej koparki Takeuchi TB20e: zamiast charakterystycznego klekotu silnika Diesla wydaje jedynie ledwo słyszalny szum. Można spokojnie siedzieć w kawiarni sąsiadującej z placem budowy, nie słysząc przebiegających obok prac — głośniejsze okazują się ekspresy do kawy. Na norweskich ulicach od jakiegoś czasu niemal nie słychać hałasu samochodowych silników spalinowych. Dzięki - [Zrobiła buty, które po zużyciu można kompostować](https://www.miasto2077.pl/zrobila-buty-ktore-po-zuzyciu-mozna-kompostowac/) - Nowe buty sportowe marki Stella McCartney pachną cynamonem. To dlatego, że zostały zabarwione odpadami z cynamonu, a nie syntetycznymi barwnikami. Nie na tym polega jednak ich główna zaleta: gdy buty się zużyją, podeszwy można albo skompostować albo poddać recyklingowi. Poprzednia wersja sneakersów, która pojawiła się w 2022 roku, wykorzystywała materiały takie jak skóra na bazie - [Kucharz, który ratuje ludzi przed głodem, a żywność przed zmarnowaniem](https://www.miasto2077.pl/kucharz-ktory-ratuje-ludzi-przed-glodem-a-zywnosc-przed-zmarnowaniem/) - José Andrés, słynny hiszpański kucharz i założyciel World Central Kitchen, organizacji która niesie pomoc m.in. w strefie Gazy, chce na większą skalę zająć się problemem niedoboru żywności i ograniczenie jej marnotrawstwa. Stąd nawiązała strategiczne partnerstwo z Copia, firmą zajmującą się redystrybucją jedzenia. Jest to platforma technologiczno-logistyczna, która usprawnia proces przekazywania nadwyżek żywności organizacjom charytatywnym. System - [Pszczoły uratowane](https://www.miasto2077.pl/pszczoly-uratowane/) - Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego opracowali wzbogacony w sterole suplement diety dla pszczół miodnych, który dramatycznie zwiększa rozmnażanie się kolonii. W porównaniu do owadów na tradycyjnej diecie karmione nim pszczoły wychowały do 15 razy więcej larw do stadium zdolnego do życia. Wprowadzenie tej innowacji zbiega się z katastrofalnym spadkiem liczebności populacji pszczół. Według najnowszych badań, amerykańscy - [Rośliny zastępują górników przy wydobyciu niklu](https://www.miasto2077.pl/rosliny-zastepuja-gornikow-przy-wydobyciu-niklu/) - W Albanii, USA i Francji biotechnolodzy testują rozwiązania, które jeszcze dekadę temu uchodziły za fantastykę. Amerykański startup Metalplant pozyskuje nikiel uprawiając hiperakumulatory. To rośliny, które naturalnie „wsysa” metale w stężeniach nawet 1-2% masy suchej, osiągając koncentracje porównywalne ze średniej klasy rudami. Najlepiej sprawdza się wilczomlecz chalcydyck (odontarrhena chalcidica), niewielki krzew wyróżniający się żółtymi kwiatami i - [Zielony teren przy uczelni poprawia samopoczucie i zdolność uczenia się](https://www.miasto2077.pl/zielony-teren-wokol-uczelni-wplywa-na-samopoczucie-i-zdolnosc-uczenia-sie/) - W ankiecie przeprowadzonej wśród ponad 400 studentów Texas A&M, aż 80% wskazało ulubione miejsca na terenie kampusu obejmujące parki, ogrody, jeziora czy ścieżki spacerowe – obszary, które pozwalają oderwać się od rutyny, skupić myśli lub spotkać się ze znajomymi na łonie natury. Tego typu przestrzenie okazują się kluczowe dla radzenia sobie z trudnymi emocjami oraz - [Lasy zaczynają emitować więcej CO2 niż go pochłaniać](https://www.miasto2077.pl/lasy-zaczynaja-emitowac-wiecej-co2-niz-go-pochlaniac/) - Dzieje się tak za sprawą wzrostu temperatury i wpływu człowieka, które leśne ekosystemy przekształcają z pochłaniaczy węgla w źródła emisji. Pokazuje to najnowsze badanie naukowców z University of Melbourne dotyczące australijskich lasów jesionu górskiego, a jednocześnie pojawiło się podobne opracowanie dotyczące lasów równikowych, w tym samej Amazonii, której negatywne wpływ na klimat oszacowano już kilk - [Energia termojądrowa trafi do sieci już za kilka lat](https://www.miasto2077.pl/energia-termojadrowa-trafi-do-sieci-juz-za-kilka-lat/) - Elektrownie termojądrowe przestają być już odległą mrzonką, a stają się coraz bardziej realną technologią, która pozwoli na stabilną produkcję czystej energii w dużej skali. Dobitnie świadczy o tym ogromny wzrost inwestycji, który jest niemal trzykrotnie wyższy niż rok wcześniej. Napływu kapitału na niespotykaną dotąd skalę sprawia, że dla całej branża fuzji jądrowej nadszedł przełomowy moment. - [Powstał cement który ochłodzi budynki o ponad 5 st. C, a w dodatku jest tańszy od zwykłego](https://www.miasto2077.pl/powstal-cement-ktory-ochlodzi-budynki-o-ponad-5-st-c-a-w-dodatku-jest-tanszy-od-zwyklego/) - Naukowcy z chińskiego Southeast University oraz Purdue University opracowali cement, który potrafi samodzielnie chłodzić budynki. Będzie więc obniżać temperatury w miastach i koszty energii, jednocześnie pomagając w walce ze zmianami klimatu. Badania opublikowane w Science Advances pokazują, że podczas największego upału w południe materiał ten potrafi utrzymać temperaturę powierzchni o 5,4 st. C niższą niż otaczające - [Pasażerowie private jetów i klasy biznes zapłacą więcej](https://www.miasto2077.pl/pasazerowie-private-jetow-i-klasy-biznes-zaplaca-wiecej/) - Osiem krajów, w tym Francja i Hiszpania wprowadzi podatek dla pasażerów latających klasą biznes oraz prywatnymi jetami, pozyskując w ten sposób dodatkowe środki na walkę ze zmianami klimatycznymi i finansowanie działań na rzecz ochrony środowiska. Podatek ma objąć bilety w klasie biznes oraz pierwszej, ale celem są przede wszystkim pasażerowie latającymi prywatnymi odrzutowców. Po pierwsze - [Wystarczyło 1000 USD nagrody, by ludzie masowo zaczęli oddawać butelki](https://www.miasto2077.pl/wystarczy-1000-usd-by-ludzie-masowo-wzieli-sie-do-zbierania-i-oddawania-butelek/) - Badanie opublikowane w czasopiśmie Waste Management pokazuje, że wprowadzenie loterii z nagrodą pieniężną za zwrot butelek może znacząco zwiększyć poziom recyklingu i poprawić samopoczucie uczestników. W miejscach, gdzie funkcjonują programy zbierania zwrotnych butelek, konsumenci oddają puste butelki (szklane i plastikowe) oraz puszki aluminiowe, otrzymując za to w zależności od kraju od 0,5 euro. Jednak zamiast - [Trójpolówka z użyciem paneli słonecznych](https://www.miasto2077.pl/trojpolowka-z-uzyciem-paneli-slonecznych/) - W obliczu coraz większych trudności z pozyskaniem wody farmerzy z Kaliforni wprowadzili nowy rodzaj płodozmianu. Decyduje się na odłogowanie części wyeksploatowanych pól i instalują na nich panele fotowoltaiczne. Spadające ceny technologii i równolegle rosnące ceny wody sprawiają, że taki model prowadzenia gospodarstw przynosi znaczne korzyści finansowe i środowiskowe. Badania przeprowadzone w Dolinie Centralnej Kalifornii, wykazały, - [Przez zmiany klimatu ryż robi się toksyczny](https://www.miasto2077.pl/przez-zmiany-klimatu-ryz-robi-sie-toksyczny/) - Wyższe temperatury i wzrost poziomu dwutlenku węgla podwyższają w ziarnach ryżu poziom arsenu, wynika z badań opublikowanych na łamach The Lancet przez zespół naukowców m.in. z Johns Hopkins University, Uniwersytetu Columbia oraz Chińskiej Akademii Nauko. To fatalna wiadomość biorąc pod uwagę, że jest to najbardziej powszechnie na świecie źródło skrobii. "Jednoczesny wzrost CO2 i temperatury - [Jak pole uprawne może stać się pułapką na CO2](https://www.miasto2077.pl/jak-pole-uprawne-moze-stac-sie-pulapka-na-co2/) - Rolnictwo węglowe, czyli takie które zatrzymuje CO2 pod ziemią to bardzo obiecujący sposób na walkę z globalnym ociepleniem. UE stworzyła nawet system zachęt, ale aby je wdrożyć na odpowiednią skalę trzeba pokonać kilka technicznych przeszkód. Wyobraź sobie, że moglibyśmy znaleźć sposób na wychwytywanie gazów cieplarnianych, które ogrzewają naszą planetę. Jednym ze sposobów na to jest - [Energia z łupiny orzecha](https://www.miasto2077.pl/energia-z-lupiny-orzecha/) - Może to brzmieć jak żart, ale naukowcy z Uniwersytetu w Waterloo rzeczywiście opracowali urządzenie wielkości monety, które przekształca łupin orzecha włoskiego i krople wody w energię elektryczną. I przekonują, że może to stanowić przełom w zrównoważonej energii pozyskiwanej z... deszczu, a nawet potu. Urządzenie, znane jako generator elektryczny indukowany wodą (WEG), wytwarza energię elektryczną, gdy - [Wielki dylemat ekologii: odbudowa warstwy ozonowej napędza globalne ocieplenie](https://www.miasto2077.pl/wielki-dylemat-ekologii-odbudowa-warstwy-ozonowej-napedza-globalne-ocieplenie/) - Tak jak dziś ekologicznym tematem numer jeden jest globalne ocieplenie, w latach 80. i 90. była nim dziura ozonowa, która przepuszcza na ziemię nadmiar promieni UV. Od tego czasu świat się zmobilizował i podjął wysiłek aby ją zregenerować, jak się jednak okazuje, proces ten koliduje z kluczowym dziś wyzwaniem, jakim jest ocieplanie się klimatu. Neutralizuje - [Autonomiczne samochody jednak się przyjęły](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-samochody-jednak-sie-przyjely/) - Dowodem na to jest Waymo, które od 20 miesięcy działa w San Francisco i już zdobyło 27 proc. udziału w rynku przewozów rideshare. Kontrolowana przez Alphabet firma potwierdziła więc, szybkie tempo adaptacji tej technologii wśród konsumentów. A same autonomiczne pojazdy poprawiły bezpieczeństwo na ulicach miasta. Według współdyrektora generalnego Dmitriego Dolgova, sukces w San Francisco dowodzi, - [Domy odporne na powódź, zaprojektowane jak klocki Lego](https://www.miasto2077.pl/domy-odporne-na-powodz-zaprojektowane-jak-klocki-lego/) - W obliczu rosnącego zagrożenia powodziami rośnie potrzeba na bardziej odważne i innowacyjne rozwiązania mieszkaniowe. Rodzajem takiego nieoczywistego projektu jest eksperymentalne osiedle powstające w podmiejskiej części Los Angeles, która w ostatnim czasie stała się terenem zagrożonym powodziami. Zaprojektowane przez Charles Wee domy można niczym klocki Lego składać z plastikowych modułów, a ich fundamenty i szczelna powłoka - [We wrześniu Paryż zamienia się w ogromną strefę pieszo-rowerową](https://www.miasto2077.pl/we-wrzesniu-paryz-zamieni-sie-w-ogromna-strefe-pieszo-rowerowa/) - W niedzielę, 21 września 2025 r., z okazji Dnia Bez Samochodu, Paryż zyska nowe oblicze: od godziny 11:00 do 18:00 w całej stolicy samochody i skutery ustąpią miejsca pieszym, rowerzystom, hulajnogom oraz rolkarzom. To doskonała okazja, by na nowo odkryć miasto w zwolnionym tempie, bez hałasu i zanieczyszczeń. Zwłaszcza, że dzień ten wzbogacą dodatkowe atrakcje - [Kolej zmieniona w biuro na kółkach](https://www.miasto2077.pl/kolej-zmieniona-w-biuro-na-kolkach/) - Wraz ze wzrostem popularności kolei coraz częściej zmienia się także funckjonalność wagonów. Najpierw w Holandii i w Niemczech, a teraz za oceanem pojawiły się pociągi umożliwiające pracę w podróży, łącząc ją z możliwością korzystania ze co-workingowych biur na stacjach. Takie rozwiązania napędził rozwój pracy zdalnej. Kilka lat temu trend ten zapoczątkował holenderski przewoźnik NS, prezentując - [Japonia i Dania energię czerpią z morskiej wody](https://www.miasto2077.pl/japonia-i-dania-energie-czerpia-z-morskiej-wody/) - Pierwszą tzw. elektrownię osmotyczną Japończycy uruchomili w sierpniu. Energię elektryczną wytwarza, wykorzystując różnicę zasolenia pomiędzy wodą morską, a słodką. Do druga tego typu elektrownia na świecie - pierwsza od dwóch lat działa w Danii - która w dodatku pozwala na zmianę wody słonej w pitną. W instalacji Fukuoka District Waterworks Agency proces produkcji prądy bazuje - [Czy wychwytywanie CO2 powstrzyma kryzys klimatyczny?](https://www.miasto2077.pl/czy-wychwytywanie-co2-powstrzyma-kryzys-klimatyczny/) - Coraz bardziej prawdopodobne jest, że nie osiągniemy celów redukcji emisji CO2 ani tych wyznaczonych na 2030, ani na 2050 rok. W rezultacie wiele osób twierdzi, że powinniśmy zamiast tego skupić nasze wysiłki na przystosowaniu się do zmian klimatycznych, zamiast obsesyjnie próbować je opanować. A jednak Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu (IPCC) wskazał na ciekawy, choć - [Pierwszej wielkiej światowej stolicy zaraz zabraknie wody](https://www.miasto2077.pl/pierwszej-wielkiej-swiatowej-stolicy-zaraz-zabraknie-wody/) - To całkiem nowy wymiar kryzysu wodnego. Mowa o liczącym 6 mln mieszkańców Kabulu. Program Narodów Zjednoczonych ds. Osiedli Ludzkich (UN-Habitat) określił tę sytuację jako „bezprecedensową”. Kryzys osiągnął krytyczny punkt zwrotny, grożący wyludnieniem połowy metropolii. Eksperci ostrzegają, że bez natychmiastowej interwencji zasoby wód gruntowych Kabulu mogą zostać całkowicie wyczerpane do 2030 roku. Może to spowodować przesiedlenie - [Autonomiczne tiry powoli, ale się rozpędzają](https://www.miasto2077.pl/autonomiczne-tiry-powoli-ale-sie-rozpedzaja/) - Przewozy pojazdami autonomicznymi stały się rzeczywistości już nie tylko w przypadków samochód osobowych, ale także ciężarowych. Kamieniem milowym był pierwszy komercyjny kurs autonomicznej ciężarówki Aurora zrealizowany na publicznych drogach bez obecności kierowcy w kabinie, czytamy w serwisie FC. Przejazd miał miejsce na trasie Dallas–Houston w Teksasie. Ta przełomowa trasa był jednak wynikiem ośmiu lat intensywnych - [Czy zielona transformacja energetyczna jest w ogóle realna?](https://www.miasto2077.pl/czy-zielona-transformacja-energetyczna-jest-w-ogole-realna/) - W ciągu ostatnich 15 lat udział energii wiatrowej i słonecznej w światowej produkcji energii elektrycznej wzrósł z od zera do 15 proc., a ceny paneli słonecznych spadły nawet o 90 proc. Jednocześnie nie można jednak zapominać, że udział paliw kopalnych sięgający w 1990 roku 85 proc. tzw. energii pierwotnej spadł bardzo nieznacznie, do 80 proc. - [Londyn zakakująco dostępnym kolejowo miastem w Europie](https://www.miasto2077.pl/londyn-zakakujaco-dostepnym-kolejowo-miastem-w-europie/) - Po długim oczekiwaniu Brytyjczycy uznali, że londyńska stacja postojowa Eurostar (jedynego dotychczas przewoźnika kolei biegnącej pod kanałem La Manche) ma potencjał do przyjęcia znacznie większej liczby pociągów. Obecnie bezpośrednie połączenia kolejowe z Londynem mają Paryż, Bruksela, Lille, Rotterdam i Amsterdam. Eurotunnel, właściciel 50 -kilometrowego tunelu pod kanałem, ogłosił, że chce podwoić liczbę korzystających z niego - [Skuteczny zakaz zredukował plastikowe śmieci na plaży](https://www.miasto2077.pl/skuteczny-zakaz-zredukowal-plastikowe-smieci-na-plazy/) - Zanieczyszczenie plastikiem stało się problemem globalnym – stanowi większość odpadów morskich, zagraża dzikiej przyrodzie i niszczy ekosystemy. Do najczęściej spotykanych i najbardziej uciążliwych rodzajów odpadów morskich należą cienkie plastikowe torby na zakupy. Popularnym instrumentem ograniczenia tego problemu stały się zakazy i opłaty za tego rodzaju torby. Ponad 100 krajów wprowadziło takie regulacje, a 175 krajów - [Szampon z puszki po Fancie](https://www.miasto2077.pl/szampon-z-puszki-po-fancie/) - Meadow, szwedzki startup, wprowadza innowacyjne rozwiązanie, które może zrewolucjonizować rynek opakowań dla produktów do pielęgnacji osobistej, takich jak szampony czy balsamy. Największa innowacja polega na tym, że zamiast klasycznego opakowania start-up postanowił wykorzystać aluminium, znane przede wszystkim z produkcji puszek na napoje, aby stworzyć bardziej ekologiczne i łatwe do recyklingu opakowania. Nowatorski system polega na - [Ameryka odkrywa niemiecki hit na balkonie](https://www.miasto2077.pl/po-niemczech-przyszedl-czas-na-ameryke/) - Balkonowe panele solarne stały się sprzedażowym hitem w Niemczech. Mieszkańcy niemieckich miast potraktowali to jak łatwy sposób na obniżenie indywidualnej emisji CO2 i obniżenie rachunków za prąd. U naszych zachodnich sąsiadów zarejestrowano już ponad milion tego typu urządzeń. Ale balkonowe panele dzięki niskim kosztom oraz łatwej instalacji zaczynają zdobywać kolejne kraje, a ich popularność szczególnie - [Saudowie bliscy klęski inwestując w najbardziej absurdalną imprezę sportową](https://www.miasto2077.pl/saudowie-bliscy-kleski-w-inwestycji-w-najbardziej-absurdalna-impreze-sportowa/) - Choć brzmi to absurdalnie, Arabia Saudyjska wciąż brnie w pomysł zorganizowania na pustyni… zimowej olimpiady. Zgodnie z planem pierwsi amatorzy puchu w luksusowym ośrodku narciarskim Trojena w rejonie Neom miele się pojawić już za cztery lata. Ale staje się to coraz mniej realne... Na razie jego pomysłodawca Książe Mohammed bin Salman walczy ze znacznymi opóźnieniami - [Latające turbiny sięgają po dużo mocniejszy wiatr niż zwykłe wiatraki](https://www.miasto2077.pl/latajace-turbiny-siegaja-po-duzo-mocniejszy-wiatr-niz-zwykle-wiatraki/) - Chińscy naukowcy przygotowują się do testu pierwszej na świecie turbiny wiatrowej o mocy 1 MW unoszącej się w powietrzu niczym latawiec. Zaprojektowano ją aby sięgnęła potężnych, wysoko wiejących wiatrów. Jak każdy latawiec jest urządzeniem mobilnym, więc będzie ją można wykorzystywać w trudnych warunkach terenowych, a także sytuacjach nadzwyczajnych jak klęski żywiołowych. System urządzenia nazwanego S1500 - [Lasy tracimy w rekordowym tempie](https://www.miasto2077.pl/lasy-tracimy-w-rekordowym-tempie/) - W 2024 roku utrata lasów osiągnęła rekordowy poziom – World Resources Institute poinformował, że zniknęło 6,7 miliona hektarów pierwotnych lasów tropikalnych, niemal dwukrotnie więcej niż w 2023 roku. Po raz pierwszy w historii to pożary stały się główną przyczyną ich zniszczenia, wyprzedzając wycinkę pod rolnictwo. Zmiana klimatu wywołała niebezpieczne sprzężenie zwrotne: lasy stały się bardziej - [Cement z odzysku](https://www.miasto2077.pl/cement-z-odzysku/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2025 Kompleks mieszkaniowy Recygénie, który w ubiegłym roku wyrósł pod Paryżem, to wizytówka budownictwa zero waste. Stanął na miejscu sypiących się już budynków mieszkalnych z lat 60. Odpady z ich rozbiórki nie zostały jednak wyrzucone, ale ponownie użyte przy budowie dwóch z siedmiu budynków kompleksu. Co więcej, materiał z recyklingu został zmieszany - [Od autonomicznych samochodów, do samodzielnych maszyn budowlanych](https://www.miasto2077.pl/od-autonomicznych-samochodow-do-samodzielnych-maszyn-budowlanych/) - Skoro samochody mogą same sobą kierować, to dlaczego nie maszyny budowlane. Z takiego pomysłu wyszła grupa byłych inżynierów Waymo - należącego do Alphabet pioniera autonomicznych aut - i założyła startu Bedrock Robotics. Chcą zrewolucjonizować branżę budowlaną, dzięki autonomicznej technologii, którą można będzie zainstalować na istniejących już maszynach ciężkich. Ma to nie tylko usprawnić procesy budowlane, - [Automatyczne zarządzanie światłami, zmniejszyło korki o 30%](https://www.miasto2077.pl/globalny-projekt-zarzadzania-swiatlami-zmniejszyl-o-30-korki/) - Wszyscy narzekamy na światła w mieście. Zmieniają się zbyt wolno, zbyt szybko albo w taki sposób, że inni użytkownicy dróg nie potrafią z nich korzystać. I Google wpadł na naprawdę niezły pomysł. Jego zespół naukowy postanowił połączyć doświadczenie zdobywane na co dzień przy zbieraniu danych do obsługi Google Maps oraz sztuczną inteligencję, aby zoptymalizować działanie - [Produkcja czystego wodoru i oczyszczanie ścieków za jednym zamachem](https://www.miasto2077.pl/produkcja-czystego-wodoru-i-oczyszczanie-sciekow-za-jednym-zamachem/) - Naukowcy z Uniwersytetu RMIT opracowali metodę wykorzystania metali ciężkich i innych zanieczyszczeń w ściekach do przyspieszenia produkcji zielonego wodoru. Za jednym zamachem chcą rozwiązać problemy związane z niedoborem wody i czystą energią. Badania opublikowane w ACS Electrochemistry pokazują jak platyna, chrom, nikiel oraz inne metale naturalnie występujące w ściekach mogą być wychwytywane i ponownie wykorzystywane - [Niecałe 10 proc. Tyle konsumenci są gotowi płacić więcej za zrównoważone produkty](https://www.miasto2077.pl/niecale-10-proc-tyle-konsumenci-sa-gotowi-placic-za-zrownowazone-produkty/) - Pomiaru na ile jesteśmy w stanie płacić za produkty, które sprzyjają klimatowi podjęło się PwC. W jego badaniu 2024 Voice of the Consumer Survey, aż 85 proc. respondentów doświadcza bezpośrednich skutków zmian klimatycznych i priorytetowo traktuje zakup produktów uwzględniających praktyki zrównoważonego rozwoju. Dlatego mimo rosnących obaw związanych z inflacją i kosztami życia, konsumenci są skłonni - [Upały przyspieszają starzenie](https://www.miasto2077.pl/upaly-przyspieszaja-starzenie/) - Ekstremalne upały sprawiają, że większość z nas czuje się wyczerpana. Ale nie tylko. Nowe badania pokazują, że stanowią bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia po cichu przyspieszać proces starzenia, co może mieć długofalowe konsekwencje dla zdrowia publicznego. Wiadomo jak w bezpośredni sposób może na organizm człowieka zadziałać ekstremalne ciepło: zwiększa ryzyko udaru cieplnego, chorób układu krążenia, dysfunkcji - [Rok za rokiem świat bije rekord ciepła](https://www.miasto2077.pl/rok-za-rokiem-swiat-bije-rekord-ciepla/) - Ten wykres wiele mówi. Średnia temperatura na świecie grzeje w górę jak giełdowe notowania w czasie gorącej hossy. Tyle, że w tym przypadku nie widać aby miały przed sobą jakieś linie oporu i nie ma widoków na rychłe odwrócenie trendu. Przypuszczenia, że 2024 rok był najcieplejszy od czasu w 1850 roku zeczęto pomiary temperatury, potwierdził - [KRYZYS KLIMATYCZNY: PRZYSZŁOŚĆ KTÓRA NADESZŁA](https://www.miasto2077.pl/kryzys-klimatyczny-przyszlosc-ktora-nadeszla/) - Kryzys klimatyczny przestał być tylko straszakiem, ale stał się rzeczywistością. W ubiegłym roku globalne ocieplenie sięgnęło 1,5 st. C, czyli bariery, którą świat zobowiązał się bronić do 2050 roku. Towarzyszy temu coraz większa liczba, coraz bardziej dotkliwych klęsk żywiołowych. Dlatego kryzys klimatyczny jest pierwszym z tematów jakie podjęliśmy w opublikowanym dziś raporcie Greenbook 2025. Największym - [ZIELONA TRANSFORMACJA: ZA WSZYSTKO TRZEBA PŁACIĆ](https://www.miasto2077.pl/zielona-transformacja-za-wszystko-trzeba-placic/) - Ci którzy uważają, że zrujnujemy się na ekologizację gospodarki są w błędzie. Każda technologia kosztuje. Czy to czarna czy zielona. Pokazują to wyliczenie BloombergNEF, wg. których zielona transformacja będzie tylko o 19 proc. droższa, niż gdyby wszystko zostało po staremu. I jest to jeden z tematów przewodnich kolejnego części naszego raportu Greenbook 2025. W rozdziale - [CORAZ WIĘCEJ CO2 NAM ULATUJE DO ATMOSFERY](https://www.miasto2077.pl/coraz-wiecej-co2-nam-ulatuje-do-atmosfery/) - Rok 2024 był kolejnym, w którym emisje CO2 wzrosły o niemal 1 proc. Wciąż nie jesteśmy w stanie odwrócić tego trendu, o czym piszemy w kolejny rozdziale Powietrze, Ziemia, Woda naszego raportu Grenbook2025. Global Carbon Project (GCP), międzynarodowe konsorcjum 120 naukowców z ponad 90 instytucji, szacuje że istnieje 50 proc. ryzyko osiągnięcia do końca dekady trwałego - [Zielone moce rosną, ale inwestycje spadają](https://www.miasto2077.pl/zielone-moce-rosna-ale-inwestycje-spadaja/) - Europa pokazał jak można dokonać rzeczywistej, zielonej zmiany: już w pierwszej połowie ub.r. wiatraki i panele słoneczne na starym kontynencie wygenerowały więcej energii niż paliwa kopalne. To historyczny przełom o którym m.in. piszemy w kolejny rozdziale Energia naszego raportu Grenbook2025. Ta zmiana miksu robi wrażenie tym większe, że jeszcze osiem lat temu czarnej energii było trzy razy - [Podróże: kolej na czyste przejazdy](https://www.miasto2077.pl/podroze-kolej-na-czyste-przejazdy/) - Pięć lat zajęło, aby świat podróży wrócił do równowagi po kryzysie pandemicznym. World Tourism Barometer prowadzony przez UN Tourism, agendę ONZ monitorującą świat podróży, wskazuje, że turystyka międzynarodowa praktycznie odzyskała poziom sprzed 2020 roku o czym m.in. piszemy w kolejnym rozdziale (Podróże) naszego raportu Greenbook2025, poświęconemu zrównoważonej turystyce oraz dekarbonizacji transportu dalekiego zasięgu, takiego jak - [EKOBÓJSTWO - NOWOŚĆ W KATALOGU ZBRODNI](https://www.miasto2077.pl/ekobojstwo-nowosc-w-katalogu-zbrodni/) - Jest szansa, że Ekobójstwo, czyli masowe niszczenie środowiska naturalnego może zostać wpisane do statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego (ICC) w Rzymie. Obejmowałoby najbardziej drastyczne formy degradacji środowiska, takie jak olbrzymie wycieki ropy lub substancji chemicznych, wycinanie pierwotnych lasów deszczowych czy niszczenie całych systemów rzecznych, które mają katastrofalne skutki dla ekosystemów i społeczności lokalnych. Tego typu mogłoby - [Europa musi przestać być jedynie regulatorem, a stać się graczem gospodarczym](https://www.miasto2077.pl/europa-musi-przestac-byc-jedynie-regulatorem-a-stac-sie-graczem-gospodarczym/) - Materiał Partnerski przygotowany we współpracy z Grenevią w ramach raportu Greenbook2025 O tym, co naprawdę decyduje dziś o konkurencyjności europejskiego przemysłu, dlaczego nie warto demonizować węgla i jak rozsądnie podejść do transformacji energetycznej, mówi Beata Zawiszowska, prezes zarządu Grenevia S.A. Grupy działającej na styku przemysłu i energetyki – w sektorze, który znajduje się dziś w - [Zielony zysk w erze zmian](https://www.miasto2077.pl/zielony-zysk-w-erze-zmian/) - Materiał Partnerski przygotowany we współpracy z INWE w ramach raportu Greenbook2025 W najnowszym wydaniu raportu EY „Renewable Energy Country Attractiveness Index” (RECAI) opublikowanym w maju 2024 r., który ocenia atrakcyjność państw pod względem inwestycji w odnawialne źródła energii, Polska spadła na 18. miejsce, tracąc trzy pozycje w porównaniu z poprzednią edycją rankingu. Ten spadek, mimo - [Polska technologia stabilizuje zieloną energię](https://www.miasto2077.pl/polska-technologia-stabilizuje-zielona-energie/) - Materiał partnerski przygotowany we współpracy z ZPUE w ramach raportu Greenbook2025 W obliczu globalnych wyzwań klimatycznych i unijnej polityki zmierzającej do zeroemisyjności transformacja energetyczna stała się nie tylko koniecznością ekologiczną, ale również biznesową szansą. Na tym polu kluczową rolę odgrywają magazyny energii, bez których trudno wyobrazić sobie dalszy rozwój odnawialnych źródeł energii. Według danych Polskich - [Zielona rewolucja bez gruzu ](https://www.miasto2077.pl/zielona-rewolucja-bez-gruzu/) - Materiał Partnerski przygotowany w ramach raportu Greenbook2025 V Tower, dawniej znany jako Warta Tower, to jeden z pierwszych wysokościowców biurowych w Warszawie. Zaprojektowali go Jerzy Czyż i Leszek Kazimierz Klajnert, powstał w latach 1998-2000, mierzy 82 metry wysokości i 22 kondygnacje, a powierzchnia ogrodów na pięciu dziedzińcach wewnętrznych przekracza 2 tys. mkw. Do 2019 r. - [Fabryka aut zmieniona w miasto przyszłości](https://www.miasto2077.pl/fabryka-aut-zmieniona-w-miasto-przyszlosci/) - Toyota tworzy eksperymentalne miasto o nazwie Woven City, położone na terenie dawnej fabryki Higashi-Fuji u podnóża góry Fuji. Nie będzie to typowe smart city, lecz „ewoluujący system miejski” – żywe laboratorium, które uczy się i doskonali dzięki danym zbieranym w czasie rzeczywistym oraz opiniom mieszkańców. Projekt, rozpoczęty w 2024 roku, ma docelowo pomieścić około 2 - [Kraj latających dachów](https://www.miasto2077.pl/kraj-latajacych-dachow/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook2025 Kryzys klimatyczny oznacza nie tylko częstsze powodzie i susze, ale także huragany. Polska odczuwa to szczególnie mocno. Nawet trąby powietrzne przestały u nas być rzadkością. Szkód przybywa, a najbardziej narażone na nie dachy robią się przecież coraz cenniejsze, zwłaszcza gdy znajduje się na nich instalacja fotowoltaiczna. Mechanizm wpływu globalnego ocieplenia - [Parę lat suszy i po lesie](https://www.miasto2077.pl/pare-lat-suszy-i-po-lesie/) - Dzieje się tak nawet w Amazonii, gdzie naukowcy badają jak długo las jest w stanie przetrwać z ograniczoną ilością opadów. Las traci wówczas nie tylko swoją biomasą, ale także zdolność do pochłaniania dwutlenku węgla, co oznacza, że Amazonia przestaje być efektywnym magazynem węgla i zaczyna go emitować, przyczyniając się do dalszego ocieplenia klimatu. Projekt badawczy - [Jak dobrze policzyć ślad węglowy](https://www.miasto2077.pl/jak-dobrze-policzyc-slad-weglowy/) - Wraz z presją na dekarbonizację i raportowanie śladu węglowego, kluczowa staje się weryfikacja realnych redukcji emisji. Bez tego łatwo o Greenwashing. Odpowiedzią na to ma być stworzony na MIT Context Labs, który dostarcza narzędzi do zbierania, analizowania i transparentnego udostępniania danych o emisjach CO2. Platforma integruje dane z wielu źródeł, takich jak czujniki przemysłowe, satelity - [9 pomysłów na bezemisyjny cement](https://www.miasto2077.pl/9-pomyslow-na-bezemisyjny-cement/) - Materiał pochodzi z raportu Greenbook2025 Przy wypalaniu cementu powstaje 2,4 Gt CO2, co oznacza, że jego wkład do światowych emisji sięga 6,5 proc. Jest w tym względzie jednym z najczarniejszych bohaterów. Stąd naukowcy i startuperzy pracują nad całym mnóstwem innowacji, które przy produkcji cementu pozwolą obyć się bez pieców. Sięgają zarówno po metody fizyczne i - [Dlaczego wielkie firmy tak szybko odwróciły się od środowiska i społeczności](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-wielkie-firmy-tak-szybko-odwrocily-sie-od-srodowiska-i-spolecznosci/) - Wraz z powrotem Donalda Trumpa, wielkie firmy jedna po drugiej zarzuciły swoje ambitne cele społeczne i środowiskowe. Na naszych oczach, w ciągu kilku miesięcy rozsypał się budowany przez dekady tzw. Kapitalizm Interesariuszy. Firmy, które przez lata powtarzały, że działają na rzecz dobra wszystkich błyskawicznie zruciły maski. Jak do tego doszło analizuje magazyn Fast Company. Sytuacja - [Czy panele słoneczne uchronią rzeki przed wysychaniem](https://www.miasto2077.pl/czy-panele-sloneczne-uchronia-rzeki-przed-wysychaniem/) - Zacienienie panelami słonecznymi rzek, kanałów i zalewów ma przynieść ogromne korzyści nie tylko dzięki produkcji energii, ale także uchronić wodę przed nadmiernym parowanie w czasie upałów. Takie rozwiązanie testują w USA, w zachodnich stanach szczególnie mocno narażonych na kryzys klimatyczny. Stąd około 33 mil na południe od Phoenix, w Arizonie, społeczność Indian Gila River - [Upalne lato zmienia niemieckie domy](https://www.miasto2077.pl/upalne-lato-zmienia-niemieckie-domy/) - Spacerując po niemieckich ulicach, można zauważyć coraz więcej urządzeń klimatyzacyjnych na balkonach oraz przy oknach – to znak zmieniającej się rzeczywistości klimatycznej w Europie Północno-Zachodniej. Przez dekady klimatyzacja była w Niemczech rzadkością, zbędnym luksusem dla nielicznych. Sytuacja zaczęła się jednak zmieniać wraz z coraz częstszymi falami upałów, które sprawiają, że mieszkańcy niemieckich miast szukają skutecznych - [Koniec z podrabianym mięsem. Czas na celebrację roślinnego białka](https://www.miasto2077.pl/koniec-z-podrabianym-miesem-czas-na-celebracje-roslinnego-bialka/) - Beyond Meat pionier rynku "roślinnego mięsa" przechodzi przez najbardziej radykalną transformację w swojej historii. Firma porzuca część swojej dotychczasowej nazwy, stając się po prostu Beyond, co oznacza całkowitą zmianę filozofię działania. Zamiast dalszego naśladowania protein zwierzęcych, nowa strategia koncentruje się na oferowaniu białek roślinnych, które będą bronić się same. Założyciel firmy Ethan Brown cały ten - [Wydobycie paliw kopalnych może naruszać prawo, uznał Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości](https://www.miasto2077.pl/wydobycie-paliw-kopalnych-moze-naruszac-prawo-uznal-miedzynarodowy-trybunal-sprawiedliwosci/) - Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości (ICJ) uznał, że wszystkie państwa mają prawną powinność chronić klimat i przeciwdziałać jego degradacji. Jest to niewiążąca formalnie tzw. opinia doradcza, stanowi jednak autorytatywną interpretację istniejącego międzynarodowego prawa środowiskowego i praw człowieka. Decyzja Trybunału to efekt wieloletnich działań, głównie ze strony państw wyspiarskich na Pacyfiku i Karaibach, które należą do najbardziej narażonych - [Wodorowa kolej rozpędza się powoli](https://www.miasto2077.pl/wodorowa-kolej-rozpedza-sie-powoli/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook2025 Podobnie jak w motoryzacji na kolei rywalizują dwa konkurencyjne źródła zasilania poza siecią trakcyjną: baterie oraz wodór. I analogiczna jest przewaga wodorowych ogniw - duży zasięg, który może sięgać nawet 2,8 tys. km na jednym tankowaniu. Na torach to znacznie mocniejszy argument niż na drodze, a mimo to sukces wodoru jest tu - [Klimatyzator może pomóc w stabilizacji sieci, a nie ją przeciążać](https://www.miasto2077.pl/klimatyzator-moze-pomoc-w-stabilizacji-sieci-a-nie-ja-przeciazac/) - O tym, że klimatyzatory, coraz chętniej instalowane także w Polsce, wcale nie muszą prowadzić do przeciążenia, ale stabilizacji sieci na łamach The Conversation przekonuje prof. Johanna Mathieu z University of Michigan. Zapewnia przy tym, że ni należy mieć poczucia winy włączając klimatyzację w upalny dzień. I nie jest dobrym argumentem, że poprzednie pokolenia radziły sobie - [Helsinki nie odnotowały ani jednej ofiary śmiertelnej wypadków drogowych](https://www.miasto2077.pl/helsinki-nie-odnotowaly-ani-jednej-ofiary-smiertelnej-wypadkow-drogowych/) - W całej UE liczba ofiar śmiertelnych na drogach spada: w 2024 roku odnotowano spadek o 3 procent, ale wypadki o tragicznych skutkach wciąż są powszechne w europejskich miastach, a zwłaszcza w stolicach. W Berlinie w zeszłym roku w wypadkach drogowych zginęło 55 osób, a w regionie Brukseli - dziewięć osób. W 2023 roku w miastach - [Dokąd polecą samoloty](https://www.miasto2077.pl/dokad-poleca-samoloty/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2025 Analitycy Bloomberg NEF trzeźwo oceniają możliwości dekarbonizacji ruchu lotniczego. Ich zdaniem samoloty bardzo trudno wpasować w model, który sprawdza się na ziemi. „Bezpośrednia elektryfikacja za pomocą baterii jest najbardziej wydajną i komercyjnie opłacalną drogą do całkowitej dekarbonizacji transportu drogowego. Pojazdy z wodorowymi ogniwami paliwowymi napędzane wodorem odgrywają rolę w niektórych trudnych - [Zaczęła się wielka walka o autonomiczne przewozy](https://www.miasto2077.pl/zaczela-sie-wielka-walka-o-autonomiczne-przewozy/) - W dziedzinie tzw. robotaxi najbardziej zaawansowane jest Waymo, ze stajni Alphabetu, które po amerykańskich miastach jeździ już niemal dwa lata. Segment ten upatrzył sobie także Elon Musk, który w autonomicznych przewozach widzi ratunek dla słabnącej sprzedaży Tesli. Łatwo jednak nie będzie, bo na scenie pojawia się nowy, silny gracz: Amazon. Firma Jeffa Bezosa dołącza do - [10 Sposobów na utrzymanie chłodnego domu latem](https://www.miasto2077.pl/10-sposobow-na-utrzymanie-chlodnego-domu-latem/) - Lata stają się coraz gorętsze, a fale upałów regularnie biją historyczne rekordy. Ekstremalne temperatury dotykają już nie tylko południowe regiony, ale coraz częściej także umiarkowane strefy klimatyczne. Skuteczna ochrona przed nadmiernym nagrzewaniem się domu to nie tylko komfort, ale też kwestia zdrowia i bezpieczeństwa – zwłaszcza w obliczu zmian klimatycznych. Oto praktyczne sposoby na obniżenie - [Jest szansa na światowy traktat ograniczający plastikowe odpady](https://www.miasto2077.pl/jest-szansa-na-swiatowy-traktat-ograniczajacy-plastikowe-odpady/) - To efekt rozmów na 10-dniowej konferencji w Genewie, gdzie sprawę poparły nawet Stany Zjednoczone. I to mimo, że w czasie administracji Donalda Trumpa wycofały się z wielu międzynarodowych zobowiązań klimatycznych, w tym z Porozumienia Paryskiego. Amerykanie sprzątać plastik chcą jednak na własnych warunkach. Celem spotkania w Genewie było wypracowanie traktatu ws. narastającego kryzysu z plastikowymi - [Naukowcy dokonali rewolucji w sushi](https://www.miasto2077.pl/naukowcy-dokonali-rewolucji-w-sushi/) - W świecie gastronomii trwa rewolucja, która może odmienić sposób, w jaki myślimy o rybach i owocach morza. W tym miesiącu restauracja The Walrus & the Carpenter z Seattle dołączyła do prestiżowego grona lokali serwujących łososia… wyhodowanego w laboratorium. Choć Seattle słynie z owoców morza oddających unikatowy smak regionu („merroir”), nowe danie pozbawione jest tego aspektu - [Wsiadanie do tego metra kojarzy się z sauną](https://www.miasto2077.pl/wsiadanie-do-tego-metra-kojarzy-sie-z-sauna/) - Londyn, światowa stolica finansów, przechodzi swoisty egzamin z odporności na zmiany klimatu. Gorączka codziennego pośpiechu przekłada się dziś nie tylko na tempo życia, ale i na temperaturę – dosłownie. W tym roku, po najgorętszym czerwcu w historii pomiarów i trzech kolejnych falach upałów przed końcem lipca, codzienny dojazd do City of London stał się wyzwaniem - [Parki przeciwpowodziowe stają się standardem](https://www.miasto2077.pl/parki-przeciwpowodziowe-staja-sie-standardem/) - Parki przeciwpowodziowe to nie nowość. W Europie praktykują je przede wszystkim Duńczycy miejskie tereny zielone wyposażając w systemy retencyjne. Spektakularne projekty na koncie mają także Chińczycy, a teraz także Amerykanie. Po trwającej dwa lata, gruntownej modernizacji Wagner Park w Battery Park City stał się jednym z kluczowych elementów przeciwpowodziowej infrastruktury w Nowym Jorku Cały system - [Miasto, które postawiło się koncernom oil&gas](https://www.miasto2077.pl/miasto-ktore-postawilo-sie-koncernom-oilgas/) - W 2019 r. w hrabstwie Washington, gdzie mieszka Cecil, zidentyfikowano skupisko przypadków mięsaka Ewinga. Okręg szkolny Cecila został szczególnie mocno dotknięty . W hrabstwie znajduje się ponad 2000 odwiertów gazu ziemnego i było ono miejscem narodzin przemysłu szczelinowania w stanie w 2004 r . (Szczelinowanie to proces, w którym piasek, woda i chemikalia są wtłaczane - [Zatrzymał budowę elektrowni, by stworzyć park narodowy](https://www.miasto2077.pl/zatrzymal-budowe-elektrowni-zeby-stworzyc-park-narodowy/) - Rodrigo Condeza był zapalonym turystą, który w szczególny sposób upodobał sobie Patagonię. Najbardziej lubił wracać do Dolina Cochamó, rozległego obszaru dziewiczej przyrody, położony w środkowym Chile niedaleko miejsca, w którym Andy łączą się z Oceanem Spokojnym. Dolina urzekła nie tylko jego, w latach 90’ zyskała sporą reputację wśród wspinaczy, ze względu na strome granitowe ściany - [Zamiast autostrady nowa przyjazna dzielnica](https://www.miasto2077.pl/zamiast-autostrady-nowa-przyjazna-dzielnica/) - Zanim pojawiły się autostrady, Bronzeville w północnej części Milwaukee było tętniącą życiem dzielnicą znaną z restauracji, barów i sceny jazzowej. Obszar ten był sercem miasta i domem dla migrujących do Milwaukee kolejnych fal mieszkańców z terenów wiejskich. Wszystko zmieniło się w latach 60, kiedy duże połacie okolicy zostały zrównane z ziemią, aby zrobić miejsce dla - [Zwierzęta, które mogą uratować klimat](https://www.miasto2077.pl/zwierzeta-ktore-moga-uratowac-klimat/) - Antylopy gnu nie kojarzą się raczej z przeciwdziałaniem zmianom klimatycznym, a jednak w Serengeti to właśnie one odgrywają kluczową rolę w przechwytywaniu dwutlenku węgla. Gnu zjadają duże ilości trawy, trawią ją, po czym zasilają odchodami glebę. Gdy na początku XX wieku ich populacja spadła, niejedzona trawa zintensyfikowała pożary, czyniąc Serengeti źródłem CO2. Zwiększenie populacji gnu, - [Barcelona wykupuje mieszkania "spekulantów"](https://www.miasto2077.pl/barcelona-wykupuje-mieszkania-spekulantow/) - Władze Barcelony realizuje swój najnowszy pomysł, mający na celu uniemożliwienie “spekulantom” wykupywania niedrogich mieszkań i przekształcania ich w lokale na wynajem średnioterminowy (na wynajem krótkoterminowy miasto już nie udziela licencji), który nie podlega on przepisom dotyczącym regulacji czynszów. Zaczęło od kupna mieszkań w zabytkowej kamienicy Casa Orsola, tak by zapobiec eksmisji jego lokatorów. To strategia, - [Czy więcej autostrad naprawdę oznacza lepszy transport?](https://www.miasto2077.pl/czy-wiecej-autostrad-naprawde-oznacza-lepszy-transport/) - „Budowa nowych autostrad rzadko przynosi obiecywane korzyści: większą aktywność gospodarczą czy zmniejszenie korków. Prowadzi za to do większego ruchu, większego zanieczyszczenia, większej liczby wypadków i miast uzależnionych od samochodów.” – pisze Eric Guera w książce "Overbuilt: The High Costs and Low Rewards of US Highway Construction Guerra". W książce zawiera również szereg spostrzeżeń popierających jego - [Las po pożarze nie odradza się jak dawniej](https://www.miasto2077.pl/las-po-pozarze-nie-odradza-sie-jak-dawniej/) - Lasy strawione przez pożary, zamiast się odradzać, przekształcają się w tereny trawiaste lub zarośla. Winne temu szybkie tempo zmian klimatu na które nakładają się z zagrożenia, takie jak rozprzestrzenianie się gatunków inwazyjnych i chorób. Czynniki te wpływać będą na ekosystemy w sposób, który przeczy oczekiwaniom opartym na doświadczeniach z przeszłości. Na łamach serwisu The Conversation - [Zużyte baterie do aut elektrycznych zasilą centra danych](https://www.miasto2077.pl/zuzyte-baterie-do-aut-elektrycznych-zasila-centra-danych/) - Oto doskonały przykład jak za jednym zamachem rozwiązać dwa problemy: spożytkować stare akumulatory nie nadające się już do zasilania elektryków oraz zasilić centra przetwarzania danych coraz głodniejsze energii. I to na dużą skalę. Te tzw. mikro-sieci tworzy specjalizujący się w recyclingu baterii Redwood Materials, który w ciągu ostatniego roku przyjął dziesiątki tysięcy, a w ciągu - [Denver rozwiązuje problemy jak NASA](https://www.miasto2077.pl/denver-rozwiazuje-problemy-jak-nasa/) - „Houston, mamy problem.” Te słowa, przekazane z kosmosu po eksplozji w kapsule 55 godzin po starcie misji Apollo 13 w 1970 roku, rozbrzmiały na całym świecie. Ponad 40 milionów Amerykanów z zapartym tchem oglądało, jak trzech astronautów wykonuje pozornie niemożliwe zadanie: bezpieczny powrót na Ziemię.Większość ludzi nie zdawała sobie sprawy, że ziemski zespół doskonale poradził - [Bobry wracają do lasów i walczą ze skutkami ulew i susz](https://www.miasto2077.pl/bobry-wracaja-pomagaja-walczyc-ze-skutkami-ulew-i-susz/) - W maju pisaliśmy o tym, że bobry wracają do Londynu. Nie było ich tam od 400 lat. Ważnym argumentami za ich powrotem była chęć odtworzenia ich populacji, zniszczonej działalnością człowieka. Ale nie jest to jedyny powód. Ian Barnes, zastępca przewodniczącego Rady londyńskiej dzielnicy Enfield Town tłumaczył, jak ważną rolę w bobry odgrywają w tworzeniu całego - [Klimatyzacja, która zużywa o 75 proc. mniej energii](https://www.miasto2077.pl/klimatyzacja-ktora-zuzywa-o-75-proc-mniej-energii-niz-tradycyjne-urzadzenia/) - Choć w upalny dzień klimatyzacja potrafi nieraz uratować, to za wiszącymi na budynkach klimatyzatorami tak naprawdę nikt nie przepada. Są brzydkie, hałaśliwe, zasłaniają widok, no i produkują masę CO2 przyczyniając się do zmian klimatycznych. Tylko jeśli faktycznie na skutek tych zmian będzie się robiło coraz cieplej, liczba klimatyzatorów będzie rosła. Do tego dochodzą mieszkańcy krajów - [Zazielenianie dachów zmniejsza upał nawet o 7 - 8 stopni Celsiusza](https://www.miasto2077.pl/zazielenianie-dachow-zmniejsza-upal-nawet-o-7-8-stopni-celsiusza/) - Tak przynajmniej wynika z obliczeń naukowców z University of Notre Dame. Te 7 - 8 stopni, dotyczy centrum Chicago, podczas gdy dla całej metropolii średnia zniżka temperatury to około 2 - 3 stopnie Celsjusza. Odnosi się to nie tylko do dachów obsadzonych zielenią, ale także malowanych na biało tzw. cool roof, które odbijają większość, bo - [Zamiast apartamentowców 270 tys. tanich mieszkań](https://www.miasto2077.pl/w-la-wielkie-budowanie-zamiast-apartamentowcow-270-tys-tanich-mieszkan/) - Na działce w dzielnicy Echo Park w Los Angeles deweloperzy planowali wybudować mieszkalny budynek z 38 luksusowymi apartamentami. Ale zmienili plan. Zamiast apartamentowca postanowili odpowiedzieć na realną potrzebę braku mieszkań z niższej półki cenowej, która trapi większość dużych metropolii na świecie. I postawią tu budynek z prawie trzy razy większą ilością stosunkowo niedrogich mieszkań (92 - [Lampa ogrodowa zasilana prądem z ziemii](https://www.miasto2077.pl/lampa-ogrodowa-zasilana-pradem-z-ziemii/) - Soli to prototyp lampy zasilanej glebą, zaprojektowany przez meksykańską projektantkę Milú Brunell, która niedawno ukończyła studia w Savannah College of Art and Design. Lampa inspirowana jest słonecznikiem – jej górna część może być ręcznie obracana, naśladując zdolność kwiatu do podążania za słońcem. Podobnie jak słonecznik, Soli potrzebuje zdrowej gleby, by działać. „Chciałam zaprojektować coś, co - [Producent prezerwatyw sprzedaje... solary na balkon](https://www.miasto2077.pl/producent-prezerwatyw-zaoferowal-solary-na-balkon/) - Poza Niemcami pewnie niewielu słyszało o marce Einhorn. To producent prezerwatyw, znany z lekkiego podejścia do budowania swojej marki wokół robi sporo szumu, a jednocześnie przywiązania do zrównoważonego rozwoju. I w związku z tym spółka postanowiła wypłynąć na bardziej szerokie wody. Jej twórca Waldemar Zeiler właśnie uruchomił startup, który ma produkować produkt z zupełnie innej - [Z ulic Aten zniknie 53 tys. samochodów](https://www.miasto2077.pl/z-ulic-aten-zniknie-53-tys-samochodow/) - Każdy, komu przyszło poruszać się po Atenach, rozumie jakim wyzwaniem jest przedarcie się przez zakorkowane miasto. XXI-wieczna metropolia i jej 3,8 mln mieszkańców ludzi funkcjonują na siatce ulic bardzo starego miasta. Szczególnie odczuwalne jest to w gęsto zaludnionych, wschodnich dzielnicach na zboczach góry Hymettus, gdzie znajduje się większość budynków uniwersyteckich miasta. To samo dotyczy układających - [Sterowiec rusza do walki z metanem](https://www.miasto2077.pl/sterowiec-rusza-do-walki-z-metanem/) - W hangarze lotniczym w Roswell w stanie Nowy Meksyk, ogromny sterowiec przypominający balon — mający 65 metrów długości — szykuje się do wzlotu w stratosferę. Zbudowany przez startup o nazwie Sceye ,wypełniony helem statek powietrzny ma za zadanie zbierać informacje na temat wycieku metanu. Metan to bardzo silny gaz cieplarniany — w krótkim okresie jest - [Mapa na lato pokazuje zacienione ulice](https://www.miasto2077.pl/mapa-na-lato-pokazuje-zacienione-ulice/) - Popularnemu Google Maps daleko do doskonałości, m.in. w lato, gdy ktoś chce zaplanować pieszą trasę, ale bez narażenia się na spacer w upalnym słońcu. Są jednak mapy, które mają taką funkcję. Jedną z nich jest Shademap zwana Google Maps of shade, którą ponoć reżyserzy zdjęć używają, aby sprawdzić, czy lokalizacja znajduje się w słońcu, czy - [Przyszłość lotnictwa: w powietrzu nie sprawdzają się ziemskie rozwiązania](https://www.miasto2077.pl/przyszlosc-lotnictwa-w-powietrzu-nie-sprawdzaja-sie-ziemskie-rozwiazania/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook2025 Analitycy Bloomberg NEF trzeźwo oceniają możliwości dekarbonizacji ruchu lotniczego, ich zdaniem samoloty bardzo trudno wpasować w model, który sprawdza się na ziemi. „Bezpośrednia elektryfikacja za pomocą baterii jest najbardziej wydajną i komercyjnie opłacalną drogą do całkowitej dekarbonizacji transportu drogowego. Pojazdy z ogniwami paliwowymi napędzane wodorem odgrywają rolę w niektórych trudnych - [Finowie są konsekwentni, na edukację stawiają od XIX wieku](https://www.miasto2077.pl/finowie-sa-konsekwentni-mocno-na-edukacje-stawiaja-juz-od-xix-wieku/) - Jeszcze 150 lat temu w Finlandii, rozpoznawanej jako peryferyjny skrawek rosyjskiego imperium ponad 250 tys. ludzi, prawie 10% populacji umarło z głodu wielkiej (ostatniej takiej w Europie klęski nieurodzaju). Obecnie – nieco ponad 100 lat po odzyskaniu niepodległości – Finlandia uważana jest za jeden z najbardziej stabilnych, najbezpieczniejszym i najlepiej zarządzanych krajów świata. Przoduje także - [Zmierzyli o ile stopni parki obniżają temperaturę na sąsiadujących z nimi ulicach](https://www.miasto2077.pl/zmierzyli-o-ile-stopni-parki-obnizaja-temperature-na-sasiadujacych-z-nimi-ulicach/) - Fala upałów jak przetoczyła się ostatnio od Barcelony po Paryż i Bolonię, tylko pokazała jak zabójczy dla miast staje się problemem wysokich temperatur i miejskich wysp ciepła. Wzrostu temperatury na razie nie jesteśmy w stanie zatrzymać, ale jest sprawdzony sposób na walkę z miejskim gorącem - parków, drzewa i zielona przestrzeń. W szczelnie zabudowanych miastach - [Most pieszo-rowerowy też może być spektakularny](https://www.miasto2077.pl/most-pieszo-rowerowy-tez-moze-byc-spektakularny/) - Małe francuskie miasto Albi słynie jednego najlepiej zachowanego we Francji monumentalnego zamku z XIII wieku. Dziś przyciąga nie tylko architekturą, ale również mieszczącym się w jego wnętrzach muzeum Toulouse-Lautreca. Ale o Albi ostatnio zrobiło się głośno nie ze względów historycznych, ale nowo zbudowanego kawałka wyjątkowej infrastruktury. Chodzi o most pieszo-rowerowy, który nie powstał od podstaw, - [Czyszczenie kolei z diesla](https://www.miasto2077.pl/czyszczenie-kolei-z-diesla/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2025 Z perspektywy pasażera Pendolino może się to wydawać zaskakujące, ale na kolei ponad połowę energii napędzającej przejazdy wciąż dostarcza ropa (ok. 53 proc.). Wszędzie tam, gdzie nie ma trakcji, z której można ciągnąć prąd, w trasę puszcza się lokomotywy napędzane dieslem. To kładzie się cieniem na kolejnictwie uchodzącym za czysty transport. - [Panele słoneczne pomagają rosnąć roślinom gdy mało pada](https://www.miasto2077.pl/panele-sloneczne-pomagaja-rosnac-roslinom-gdy-malo-pada/) - W latach średnich i ponadprzeciętnych opadów deszczu trawy rosnące w cieniu paneli słonecznych były tylko trochę mniej produktywne niż te rosnące na otwartych terenach trawiastych, ale gdy rok był suchy rośliny w cieniu rosły znacznie lepiej niż te w pełnym słońcu. To wynik czteroletniego badania, które przeprowadziliśmy na półpustynnych terenach trawiastych w północnym Kolorado, na - [Oaxaca: skomplikowany sukces "miasta z klimatem"](https://www.miasto2077.pl/oaxaca-skomplikowany-sukces-miasta-z-klimatem/) - W wiele weekendowych popołudni i wieczorów w meksykańskim mieście Oaxaca słychać calendas. Te dźwięki mają przypominać o nadchodzących świętach czterech wiatrów, hucznie celebrowanych w mieście. Już same calendas robią wrażenie, gdy liczące po kilkanaście osób orkiestry dęte i perkusyjne przechodzą przez centrum miasta, a towarzyszą im liczni tancerze w kolorowych strojach, duże kukły oraz przyłączający - [Lekcja fizyki dla kierowców: energia uderzenia w pieszego rośnie z kwadratem prędkości](https://www.miasto2077.pl/lekcja-fizyki-dla-kierowcow-energia-uderzenia-w-pieszego-rosnie-z-kwadratem-predkosci/) - Fizyka pokazuje, że energia uderzenia rośnie z kwadratem prędkości. Podwojenie prędkości powoduje czterokrotny wzrost energii zderzenia, co dramatycznie zwiększa obrażenia i śmiertelność. Ten kluczowy problem nadmiernej prędkości na drogach podejmuje artykuł Driving slower speeds could save lives — but will drivers accept it? opublikowanym na łamach Fast Company. Autor przypomina, że już niemal 400 lat - [Kolej pędzi coraz szybciej](https://www.miasto2077.pl/kolej-pedzi-coraz-szybciej/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook2025 Polska jest świetnym przykładem, jak szybko rozwijają się przewozy kolejowe, mimo tak dużych turbulencji, jakimi była pandemia. Duże przyspieszenie (8 proc.) odnotowane zostało już w 2019 r. Drastycznie przerwał je lockdown – w 2020 r. spadek sięgnął 38 proc. – ale rynek przewozowy odbudował się błyskawicznie w ciągu dwóch lat. - [Wiszące ogrody](https://www.miasto2077.pl/wiszace-ogrody/) - Gdzie brakuje gruntów pod nowe parki naziemne, tam zagospodarować można dachy. Poza kwestią tworzenia dodatkowej zielonej przestrzeni publicznej jest to także korzystne klimatycznie – schładza otoczenie w upalne lato, przechwytuje wodę z ulew i dobrze izoluje budynki od wysokich temperatur. W Polsce temat jest dobrze znany. W stolicy już 22 lata temu udostępniono zieloną przestrzeń - [Dodali do burgerów tłuszczu, żeby ludzie jedli zdrowiej](https://www.miasto2077.pl/dodali-do-burgerow-tluszczu-zeby-ludzie-jedli-zdrowiej/) - Jako społeczeństwo zdecydowanie za dużo mięsa, a najnowsze badania mówią o tym, że prawie 60% gazów cieplarnianych emitowanych przez przemysł spożywczy pochodzi właśnie z produkcji mięsa. Mimo coraz większej świadomości na temat zmian klimatycznych, okrucieństwa wobec zwierząt, które jest nieodłącznym elementem produkcji mięsa, czy zwykłego dbania o zdrowie, bo jak wiadomo według WHO przetworzone mięso - [Centrum danych zasilane 800 zużytymi bateriami](https://www.miasto2077.pl/centrum-danych-zasilane-800-zuzytymi-bateriami/) - To z pewnością jest przełom w energetyce, w Nevadzie stworzono największą na świecie mikrosieć zasilana używanymi bateriami z pojazdów elektrycznych (EV). Zasila ona zlokalizowane tam centrum danych. Projekt, zrealizowany przez firmę Redwood Materials, specjalizującą się w recyklingu baterii, pokazuje, że możliwe jest szybkie, tanie i ekologiczne uruchamianie nowych centrów danych bez nadmiernego obciążania sieci energetycznej - [Miarka się przebrała. Za zniszczenia przez zmiany klimatyczne teraz będziemy płacić sami](https://www.miasto2077.pl/miarka-sie-przebrala-za-zniszczenia-przez-zmiany-klimatyczne-placimy-sami/) - Jak można już wcześniej było się domyślić, szalejące przez ponad tydzień pożary lasów są najkosztowniejsze w historii USA. Wszystko ze względu na to, że w płomieniach stanęły tysiące nieruchomości w Pacific Palisades i Malibu, jednych z najbogatszych enklaw w USA, zamieszkałych przez celebrytów i zamożnych korporatów (takich jak przykładowo Paris Hilton, Billy Crystal, Mel Gibson, - [Zmianom klimatu nie zapobiegniemy. Przynajmniej się więc do nich adaptujmy](https://www.miasto2077.pl/zmianom-klimatu-nie-zapobiegniemy-przynajmniej-sie-wiec-do-nich-adaptujmy-asdasd/) - Jeśli chodzi o kryzys klimatyczny można starać się go powstrzymywać, albo się do niego adaptować. Temperatura rośnie błyskawicznie. Już w ub.r. wzrost sięgnął 1,5 st. C czyli limitu, który wyznaczyliśmy sobie na 2050 rok (w ramach Porozumienia Paryskiego). Oznacza, to że dotychczasowe wysiłki na rzecz powstrzymania zmian klimatycznych nie były skuteczne, a obecne nastroje polityczno-społeczne - [Inwestowanie, które ma wpływ ](https://www.miasto2077.pl/inwestowanie-ktore-ma-wplyw/) - Mimo sceptycyzmu i krytyki ze strony niektórych środowisk, globalni inwestorzy coraz częściej angażują kapitał w fundusze, które łączą cele finansowe z mierzalnymi korzyściami społecznymi i środowiskowymi, przekonuje Tawan Davis partnerem założycielem i dyrektorem generalnym grupy inwestycyjnej Steinbridge Group. To zyskujący uznanie nurt tzw. impact investing, co dość koślawie można przetłumaczyć jako inwestowanie wpływowe. Jego sukces - [Budowanie: wciąż grzęźniemy w betonie i stali](https://www.miasto2077.pl/budowanie-wciaz-grzezniemy-w-betonie-i-stali/) - Budownictwo jest jedną z najbardziej obciążających środowisko branżą - udział emisję CO2 budynków szacuje się na 26 - 28 proc., a do tego trzeba dodać kolejne 12 proc., jakie powstaje w trakcie procesu budowania. Mimo to poddaje się bardzo powolnemu procesowi dekarbonizacji, o czym piszemy w kolejnym rozdziale (Budowanie) naszego raportu Greenbook 2025. Wciąż dominuje - [Wbrew deklaracjom konsumenci nie są gotowi płacić za zrównoważone produkty](https://www.miasto2077.pl/wbrew-deklaracjom-konsumenci-nie-sa-gotowi-placic-za-zrownowazone-produkty/) - Jak duży jest rozdźwięk pomiędzy deklaracjami, a rzeczywistymi wyborami zakupowymi pokazuje badanie Consumers Are the Key to Taking Green Mainstream. BCG analizuje w nim podejście konsumentów do produktów i usług zrównoważonych oraz bariery hamujące ich szersze przyjęcie. I chociaż nawet 80 proc. kupujących deklaruje troskę o zrównoważony rozwój, tylko od 1 proc. do 7 proc. - [Fala upałów znów zalewa Europę](https://www.miasto2077.pl/fala-upalow-znow-zalewa-europe/) - Upały w połączeniu z suszą wywołały już ogromne pożary w Grecji oraz w hiszpańskiej Katalonii. Jej stolica Barcelona ma za sobą najgorętszy czerwiec od wieku. Według hiszpańskiej służby meteorologicznej, średnia temperatura wyniosła 26 st. C, pobijając rekord z 2003 roku (25,6 st. C). Najwyższą zanotowaną temperaturę 37,9 st. C odnotowano 30 czerwca na obserwatorium Fabra, położonym - [Zamiast cukru, będziemy słodzić białkiem z tych owoców](https://www.miasto2077.pl/zamiast-cukru-bedziemy-slodzic-bialkiem-z-tych-owocow/) - Amerykański start-up Oobli chce zrewolucjonizować słodzenie produktów spożywczych, zastępując niezdrowy cukier słodkim białkiem. Chodzi o brazzeine, naturalnie białko występujące w tropikalnym owocu oubli, rosnącym przede wszystkim w Gabonie i Kam. Choć owoc jest bardzo słodki, nie zawiera dużej ilości cukru. Jak to możliwe? Wszystko za sprawą białka, które oddziaływuje na nasze receptory smaku słodkiego w - [Podróżować szybko, z szykiem i wygodnie](https://www.miasto2077.pl/podrozowac-szybko-z-szykiem-i-wygodnie/) - Piąta generacja pociągów TGV, która ruszy w trasę już za kilka miesięcy to nie tylko prędkość, ale czysta przyjemność jazdy. Kolorowa estetyka, elegancki wagon barowy i liczne udogodnienia dla osób z niepełnosprawnościami. Nie ma co, Francuzi nie przestają wyznaczać standardów podróżowania koleją. TGV M, bo tak nazywa się nowy projekt to efekt 9 lat pracy - [Wojna z ESG nie ma sensu. To nie jest lewicowa ideologia](https://www.miasto2077.pl/wojna-z-esg-nie-ma-sensu-to-nie-jest-lewicowa-ideologia/) - ESG stała się tematem sporych kontrowersji, zwłaszcza ze strony przedsiębiorców. Eksperci branży inwestycyjnej - wykładający na Cambridge Johannes Lenhard oraz Hannah Leach partnerka w Houghton Street Venture - przekonują jednak, że to niepotrzebne ideologizowanie tematu, a w praktyce kopanie się z koniem. W swoim artykule The war on ESG doesn’t make sense, wyjaśniają jak czynniki - [Poszukiwacze czystej energii](https://www.miasto2077.pl/eksperci-maja-glosposzukiwacze-czystej-energii/) - Materiał Partnerski przygotowany we współpracy z UOS Group w ramach raportu Greenbook2025 O tym jak geotermia sprawiła, że wiertnictwo odchodzi od paliw kopalnych i napędza zieloną transformację energetyki mówi Tomasz Tarabura, dyrektor generalny UOS Group Wiertnictwo raczej kojarzy się z wydobyciem ropy i gazu, ale wy pokazujecie zupełnie inną jego odsłonę: robicie odwierty dla - [Rex's Dino Store i spółka, czyli jak metro zmienić w galerię sztuki atrakcyjną na pasażerów](https://www.miasto2077.pl/rexs-dino-store-i-spolka-czyli-jak-metro-zmienic-w-galerie-sztuki-atrakcyjna-na-pasazerow/) - Jak to się robi pokazali w Nowym Jorki. Tutejsze metro, znane raczej z brudu, przestępczości i szczurów, zaczyna zmieniać swój wizerunek dzięki nowatorskiemu programowi Metropolitan Transportation Authority (MTA), który przekształca puste kioski i lokale handlowe na stacjach w przestrzenie artystyczne. Inicjatywa ta, nazwana Vacant Unit Activation Program, ma na celu ożywienie zaniedbanych i opuszczonych powierzchni - [Jak przerobić złom na drogocenny proszek do drukarek 3D](https://www.miasto2077.pl/jak-przerobic-zlom-na-drogocenny-proszek-do-drukarek-3d/) - Polityka zero waste może wykorzystywać ultranowoczesne technologie. Firma 3D Lab stworzyła linię produktową ATO, której flagowym urządzeniem jest atomizer ultradźwiękowy do produkcji proszków metali do druku 3D – czyli maszyna, która przerabia niemal każdy materiał metaliczny z dowolnej postaci na specjalny, sferyczny proszek do drukarek przestrzennych. To pozwala nie tylko projektować i produkować własne proszki metali - [Zamiast bronić się przed wodą, Hamburg stara się z nią żyć](https://www.miasto2077.pl/zamiast-bronic-sie-przed-woda-hamburg-stara-sie-z-nia-zyc/) - Dzielnica HafenCity w Hamburgu to imponujący przykład rewitalizacji starej zaniedbanych i podupadłych terenów dawnego portu. Uwagę przyciąga przede wszystkim szklana bryła wybudowanego za 866 mln euro budynku Filharmonii nad Łabą. Ale można tu także znaleźć apartamentowce zasilane energią słoneczną. Gdy projekt zostanie w pełni ukończony ma tu zamieszkać ok. 15 tys. osób, a pracować – - [Trump chce przywrócić żarówki. Tylko nikt tego nie chce, nawet ich producenci ](https://www.miasto2077.pl/trump-chce-przywrocic-zarowki-tylko-nikt-tego-chce-nawet-ich-producenci/) - Przejście na oświetlenie LED rozpoczęło za czasów prezydentury George’a W. Busha. Donald Trump był wtedy jeszcze nowojorskim deweloperem, przyjaźnił się z Clintonami i wspierał demokratów. Od tamtych czasów sporo się zmieniło, a mimo to Trump zapowiedział powrót do produkcji starych żarówek. Abstrahując od sensowności takich nostalgicznych pomysłów (równie dobrze można by wrócić do latania dwupłatowymi - [Hybrydy wygrywają w elektrykami](https://www.miasto2077.pl/hybrydy-wygrywaja-w-elektrykami/) - To było widać już w zeszłym roku, gdy w Chinach hybrydy zaczęły przeważać nad elektrykami. A teraz pojawiają się pomysły i technologię jak produkcję aut elektrycznych łatwo przestawić na montowanie hybryd. Wbrew pozorem jest to jednak rozwiązanie, które może jednak przyczynić się do napędzenia elektromobilności. Chiny, gdzie sprzedaje się niemal ⅔ wszystkich elektryków, pod wieloma - [Tanie domy w miejscu parkingów](https://www.miasto2077.pl/tanie-domy-w-miejscu-parkingow/) - W San Francisco w nadmorskiej dzielnicy Sunset znaleziono miejsce na budowę osiedla z mieszkaniami o obniżonych czynszach: poświęcono na nie miejscowy parking. To projekt San Francisco Unified School District (SFUSD), skierowany przede wszystkim dla najmniej zarabiających nauczycieli - chociaż nie tylko - którzy brali udział w tworzeniu swojego nowego osiedla. Kompleks Shirley Chisholm Village, składa - [Nowy Jork odporny na Trumpa](https://www.miasto2077.pl/nowy-jork-odporny-na-trumpa/) - W Nowym Jorku dopiero w styczniu wprowadzono dobrze sprawdzający się system opłat za wjazd do centrum Manhattanu - znany jako congestion pricing - a Donald Trump już postanowił go zdemontować. Jego zapędy powstrzymał jednak sąd. To pierwsza w USA próba zastosowania tego typu rozwiązania, które jednocześnie ma zwalczać korki, poprawić jakość powietrza i wprowadzić nowy - [Zrównoważone inwestowanie w odwrocie. Nawet w Europie](https://www.miasto2077.pl/zrownowazone-inwestowanie-w-odwrocie-nawet-w-europie/) - Pomimo poprawiającej się sytuacji w ubiegłym roku początek 2025 roku przyniósł historyczne odpływy z globalnych funduszy ESG, głównie za sprawą Europy i USA. Przyczyną są nie tylko słabe wyniki i niepewność regulacyjna, ale także coraz silniejsza presja polityczna i geopolityczna. Mimo to, w dłuższej perspektywie ESG pozostaje istotnym trendem, a rynki takie jak Kanada czy - [Pomidory zero waste](https://www.miasto2077.pl/pomidory-zero-waste/) - Przy przetwarzaniu pomidorów - np. na koncentrat - wylewa się sporo naturalnego płynu, który jest w nich zawarty. Rolnicy z Kalifornii uznali, że to marnotrawstwo. W stanie, który od lat cierpi notoryczne susze robią z niego pitną wodę. Pomysł ma potencjał, bo pomidor jest właściwie czerwoną kulką wody, która stanowi aż 93 proc. jego masy. - [Za pomocą kominkowych cegieł eliminują węgiel z hut i cementowni](https://www.miasto2077.pl/za-pomoca-kominkowych-cegiel-rozwiazuja-problem-wegla-w-hutach-i-cementowniach/) - Jeszcze będąc studentem MIT Daniel Stack, zastanawiał się dlaczego cegły szamotowe powszechnie stosowane do utrzymania ciepła w kominkach nie można by wykorzystać w fabrykach? Przecież z korzyścią dla środowiska mogłyby służyć dostarczaniu ciepła do procesów produkcyjnych - jak produkcja szkła czy stali - zastępując węgiel albo gaz. Wyzwaniem było oczywiście ich rozgrzanie, najlepiej za pomocą - [Niemcy mają już milion solarnych balkonów](https://www.miasto2077.pl/niemcy-maja-juz-milion-solarnych-balkonow/) - Za naszą zachodnią granicą zrobił się nieprawdopodobny boomy na domowe instalacje fotowoltaiczne przytwierdzone do balkonów. Na poważnie zaczęło się w 2022 roku, a w ciągu trzech lat ich liczba wzrosła kilkunastokrotnie. Start był o tyle imponujący, że początkowo rząd federalny nie stworzył żadnego specjalnego programu, ani nawet legislacji ułatwiającej takie inwestycje (podstawą prawną były wprowadzone - [Chevron zapłaci 745 mln dolarów za czyszczenie mokradeł w Luizjanie](https://www.miasto2077.pl/chevron-zaplaci-745-mln-dolarow-za-czyszczenie-mokradel-w-luizjanie/) - To sprawa bezprecedensowa, ale przede wszystkim przełomowa. Do tej pory sądy nie wlepiały wielkim producentom ropy naftowej tak wielkich kar. Batalia prawna była jednak długa - trwała 10 lat. W historii katastrof ekologicznych mieliśmy rzecz jasna zdarzenia znacznie większego kalibru. Chociażby sprawę BP, które w 2010 roku skaziło Zatokę Meksykańską ropą wyciekającą z uszkodzonego odwiertu. - [Paryżanie oddychają czystszym powietrzem](https://www.miasto2077.pl/paryzanie-oddychaja-czystszym-powietrzem/) - Polityka Paryża zmierzająca do ograniczenia ruchu samochodowego przynosi skutki. Zanieczyszczenie powietrza w mieście spadło o 50 proc. To efekt wyparcia aut z aż 100 ulic. A skutkiem jest znacząca poprawa zdrowia mieszkańców Paryża. Stolica Francji jest jednym z pionierów tego typu polityki, a ograniczenia wjazdu dla aut zaczęły się ponad 10 lat temu od bulwarów - [Czy cła Trumpa pobudzą second-handy?](https://www.miasto2077.pl/czy-cla-trumpa-pobudza-second-handy/) - Dla Donalda Trumpa takie pojęcia jak circular economy, czyli gospodarka o obiegu zamkniętym, to wróg publiczny numer jeden. A jednak idąc na wojnę handlową sam może przyczynić się do jej rozkwitu. Zwłaszcza jeśli chodzi o ubrania. Niemal cała odzież sprzedawana w USA pochodzi bowiem z importu. Stąd wyższe cła uderzą przede wszystkim w wielkie marki - [Na benzynie etykiety jak na papierosach](https://www.miasto2077.pl/na-benzynie-etykiety-jak-na-papierosach/) - Takie rozwiązanie może pojawić się w Kolorado. Tankujący samochód ropą czy benzyną na dystrybutorze widziałby podobne ostrzeżenie o szkodliwości paliw, jakie znajduje się na opakowaniach z papierosami. Rozwiązanie, które w Europie wprowadzili już m.in. Szwedzi. Treść ostrzeżenia informowałaby, że spalanie paliw kopalnych "uwalnia zanieczyszczenia powietrza i gazy cieplarniane, o których stan Kolorado wie, że jest - [W energetyce wiatrowej straszy flauta ](https://www.miasto2077.pl/w-energetyce-wiatrowej-straszy-flauta/) - Miniony 2024 rok był rekordowy dla energetyki wiatrowej. Według danych Global Wind Energy Council (GWEC) przedstawionych w raporcie Global Wind Report 2025 przybyło 117 GW, co stanowi to wzrost o 11 proc. w porównaniu z 2023 rokiem. Tempo rozwoju ewidentnie jednak przygasło, bo rok wcześniej świat odnotował 22 proc. wzrost nowych mocy. Nawet nominalnie przybyło - [Polskie ESG bardziej takie teoretyczne](https://www.miasto2077.pl/polskie-esg-bardziej-takie-teoretyczne/) - Z polskimi firmami jest jak z polskimi konsumentami. Przytłaczająca większość deklaruje, że chcą kupować produkty ekologiczne, ale jak przychodzi do decyzji przy sklepowej półce to ekonomia najczęściej bierze górę. Kupuje się to co tańsze, a nie lepsze i dobre chęci rozjeżdżają się z realnymi decyzjami. Analogicznie jest z biznesem i jego podejściem do ESG, co - [Zaskakujący sojusz owiec i właścicieli fotowoltaiki  ](https://www.miasto2077.pl/zaskakujacy-sojusz-owiec-i-wlascicieli-fotowoltaiki/) - Na wiejskich terenach rolniczych Teksasu, pod setkami rzędów paneli słonecznych, stado krępych owiec przeszukuje pastwisko, przypadkowo wpadają na siebie i żując trawy . Rozwijający się przemysł fotowoltaiczny zawiązał nieoczekiwany sojusz z owcami, które stały się ich maskotką. Na obrzeżach Austin, operator SB Energy obsługuje piąty co do wielkości farmę solarną w USA generującą 900 megawatów - [Podtlenek azotu: kolejny groźny gaz cieplarniany](https://www.miasto2077.pl/podtlenek-azotu-kolejny-grozny-gaz-cieplarniany/) - Po dwutlenku węgla i metanie, naukowcy z coraz większą obawą śledzą emisję podtlenku azotu. Gazu cieplarnianego, którego źródłem emisji jest przede wszystkim rolnictwo i stosowane w nim nawozy. Jego produkcję da się jednak ograniczyć Rola żywności w zmianach klimatycznych stała się jednym kluczowych wyzwań naszych czasów. Podróż steku, owoców lub sałatki z pola do stołu - [Przyznanie naturze "osobowości prawnej" nie jest dziwactwem](https://www.miasto2077.pl/przyznanie-naturze-osobowosci-prawnej-nie-jest-dziwactwem/) - Różnorodność biologiczna spada w tempie bezprecedensowym w historii ludzkości. Sugeruje to, że sposoby, w jakie obecnie używamy do zarządzania naszym środowiskiem naturalnym, zawodzą. Jedna z pojawiających się koncepcji koncentruje się na przyznawaniu praw natury, na łamach serwisu The Conversation pisze Viktoria Kahui wykładająca ekonomię środowiska na University of Otago Wiele rdzennych mieszkańców od dawna podkreśla - [Mocno zbiedniejmy przez zmiany klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/mocno-zbiedniejmy-przez-zmiany-klimatyczne/) - Naukowcy z politechniki w Zurichu oszacowali, że wzrost temperatury o 3 st. C sprawi, iż globalny PKB spadnie co najmniej o 10 procent - z najgorszymi skutkami w krajach słabiej rozwiniętych. Poza kijem jest jednak także marchewka: jeśli uda nam się ograniczyć globalne ocieplenie do 1,5 st. C koszty ekonomiczne zmian klimatu możemy zmniejszyć o - [Brudna energia pójdzie w odstawkę, równie szybko jak kolej parowa](https://www.miasto2077.pl/brudna-energia-pojdzie-w-odstawke-rownie-szybko-jak-kolej-parowa/) - Transformacja energetyczna nam się uda, przekonuje Jarand Rystad, fizyk i założyciel norweskiego Rystad Energy, niezależnego instytutu zajmującego się badaniami i wywiadem energetycznym. Jako były partner McKinsey & Company mocno stąpa po ziemi i w wywiadzie dla Associated Press wskazała co według niego się uda, a co jest ślepą uliczką. Węgiel - szczyt zużycia węgla jest - [Naturalny nawóz ze ścierniska](https://www.miasto2077.pl/naturalny-nawoz-ze-scierniska/) - Amerykanie opracowali maszynę, która odpady rolnicze zmienia w naturalny nawóz. To nie tylko kwestaia zagospodarowanie resztek pozostałych po żniwach, ale jednocześnie sposób na zmniejszenie emisyjności upraw. Kiedy odpady uprawne zalegają na polu ulegają bowiem rozkładowi, uwalniając gazy cieplarniane. Tymczasem urządzenie opracowane przez startup Applied Carbon czyści pole, aż do gruntu. To duży kombajn ciągniety przez - [Beton bez cementu](https://www.miasto2077.pl/beton-bez-cementu/) - Cement odpowiadający za 7,5 proc. emisji CO2 to jedno z największych obciążeń klimatu. Stąd naukowcy z MIT opracowali beton, który cementu nie potrzebuje. Jest to już kolejne podejście do zmniejszenia śladu węglowego tego podstawowego materiału budowlanego. Jego ekologiczne alternatywy obejmują m.in. wykorzystanie substancji organicznych, a nawet samego CO2. C-Crete, bo tak nazywa się nowy materiał - [Perowskity nabierają trwałości](https://www.miasto2077.pl/perowskity-nabieraja-trwalosci/) - Jednym z największych wyzwań jakie stoją przed wykorzystaniem ogniw perowskitowych jest ich trwałość. Mają tendencję do rozpadu w ciągu kilku miesięcy ew. paru lat, podczas gdy krzemowe panele słoneczne mogą trwać ponad dwie dekady. I na tym właśnie aspekcie skupia się dziś większość naukowców i inżynierów na całym świecie. Problem polega na utracie energii elektronów - [7 grzechów greenwashingu. Jak rozpoznać ekościemę](https://www.miasto2077.pl/7-grzechow-greenwashingu-jak-rozpoznac-ekoscieme/) - Aż 68 proc. szefów amerykańskich firn przyznaje się do greenwashingu i wprowadzania konsumentów w błąd co do korzyści środowiskowych ich produktów lub praktyk. Takie dane przytacza Gordon Boggis prezes Carnegie, producenta zrównoważonych materiałów, jednocześnie podsuwając sposób na to jak rozpoznawać tego typu zabiegi. Clue sprawy tkwi bowiem w ogromnej dysproporcji wiedzy na temat produktów pomiędzy - [Kalifornia ma więcej stacji ładowania niż tankowania](https://www.miasto2077.pl/kalifornia-ma-wiecej-stacji-ladowania-niz-tankowania/) - Wynik to 178 tys. do 120 tys. Słoneczny stan od lat wyznacza trend, także w motoryzacji. Bez względu na to co myśli i robi ekipa z Białego Domu. Przewaga stacji do ładowania elektryków nad stacjami paliw nominalnie jest zresztą jeszcze większa, bo do tego należy doliczyć aż 700 tys. prywatnych ładowarek. Przełomowy był 2023 rok, - [Japończycy wydrukowali sobie stację kolejową](https://www.miasto2077.pl/japonczycy-wydrukowali-sobie-stacje-kolejowa/) - Cały proces zajął mniej niż 6 godzin. Był to pokaz siły i technologii producenta domu drukowanego w 3D Serendix. Projekt przeprowadzono we współpracy z siecią kolejową JR-West na stacji Hatsushima pod Osaką. Dla samych pasażerów mógł być sporym zaskoczeniem. Druk zaczął się bowiem po odjeździe ostatniego nocnego pociągu, a zakończył przed pojawieniem pierwszego porannego składu. - [Czy AI będzie nam projektować domy](https://www.miasto2077.pl/czy-ai-bedzie-nam-projektowac-domy/) - Niebawem stanie pierwszy kompleks mieszkalny w dużym stopniu zaprojektowany przez sztuczną inteligencję. Dotychczas architekci dystansowali się od jej pomocy, pod prąd poszła jednak ekipa z Cove Archtecture, która należy do technologicznej grupy Cove. Na początek coś skromnego: w Atlancie na West End ma stanąć szereg 17 domów o charaktersytycznych, geometrycznych fasadach. Sztuczna inteligencja spowodowała, że - [Kryzys klimatyczny karmi dyktatorów](https://www.miasto2077.pl/kryzys-klimatyczny-karmi-dyktatorow/) - Istnieją dowody na to, że globalne ocieplenie stwarza podatny grunt dla umacniania władzy polityków z dyktatorską żyłką. Bo katastroficzne sytuacje wymagają szybkich działań i zdecydowanych ludzi. Najlepszym przykładem jest prezydent Filipin Rodrigo Duterte, który ogólnokrajową popularność zdobył w listopadzie 2013 roku jeszcze jako burmistrz Davao City. Okazją był tajfun Yolanda, który w wyspiarski kraj uderzył - [Holenderskie pomysły na kryzys mieszkaniowy](https://www.miasto2077.pl/holenderskie-pomysly-na-kryzys-mieszkaniowy/) - Projektanci z MVRDV wspólnie z HUB i Bridges Fund Management pogłówkowali i stworzyli pakiet pomysłów, który może przyczynić się do rozwiązania chronicznego problemu braku mieszkań. Zbadali i skatalogowali różne typologie, aby pokazać jakie są możliwości tworzenia nowoczesnej tkanki miejskiej. Nazwa opracowania co-living design study może mylić, o tyle że nie chodzi o klasyczny co-living, który - [Słoneczna elektrociepłownia](https://www.miasto2077.pl/sloneczna-elektrocieplownia/) - Założony przez inżynierów MIT startup 247Solar rozprawił się z kluczowym wyzwaniem fotowoltaiki: jak korzystać z energii słonecznej po zmroku. Aby to osiągnąć zrobił coś na kształt solarnej elektrociepłownia. Na pierwszy rzut oka jest to rodzaj farmy solarno-termalnej, gdzie zamiast paneli fotowoltaicznych mamy lustra śledzące słońce zwanych heliostatami. Ustawione są tak, aby promienie po odbiciu skupić - [Rolnictwo regeneracyjne: trójpolówka XXI wieku](https://www.miasto2077.pl/rolnictwo-regeneracyjne-trojpolowka-xxi-wieku/) - Zmniejszające emisję CO2 rolnictwo regeneracyjne robi ogromną karierę, bo wdrażają je nie tylko aktywiści walczący ze zmianami klimatyczne, ale wszyscy rolnicy, którym zależy na swojej ziemi. A w dodatku temat zręcznie podchwycili najpierw producenci spożywczy, a teraz także sieci gastronomiczne. Pojęcie rolnictwo regeneracyjne jest wymienne z określeniem rolnictwo węglowe, bo jednym z jego celów jest - [Słabnie amerykańska wojna przeciwko ESG](https://www.miasto2077.pl/slabnie-amerykanska-wojna-przeciwko-esg/) - Donald Trump wywrócił stolik wytaczając działa przeciwko wszystkiemu co związane z ekologią i zrównoważonym rozwojem. A jednak za oceanem rok 2024 przyniósł w tej kwestii przesilenie. Amerykańska wojna przeciwko ESG przycichła, bo okazała się szkodliwa i nieopłacalna A szykował się bardzo urodzajny rok: w 28 stanach przedłożono aż 161 projektów nowelizacji prawa skierowanych przeciwko ESG. - [Czyste ciepło na zamówienie](https://www.miasto2077.pl/czyste-cieplo-na-zamowienie/) - Kraftblock to nowy sposób na dostarczenie ciepła do fabryk i hut. Zamiast grzać piece gazem czy węglem wystarczy podstawić kontener pełen rozgrzanych kul, które mogą być naprawdę gorące: ich temperatura może sięgać nawet 1.300 st. C. To tej dość niezwykłej technologii opracowanej przez niemiecki startup przekonało się m.in. PepsiCo. Wdrożyło ją w Holandii w fabryce - [Twórzcie z nami Indeks Dekarbonizacji Polskiej Gospodarki](https://www.miasto2077.pl/indeks-dekarbonizacji-polskiej-gospodarki/) - Zapraszamy do wypełnienia ankiety dotyczącej trzeciej edycji Indeksu Dekarbonizacji Polskiej Gospodarki - inicjatywy mającej na celu analizę działań na rzecz ograniczenia emisji gazów cieplarnianych oraz ochrony środowiska. Indeks, oparty na ankietach przeprowadzonych wśród przedsiębiorstw w Polsce, ma na celu analizę trendów zielonej transformacji gospodarki oraz promowanie świadomości społecznej na temat zrównoważonego rozwoju. Inicjatywa ta pozwala - [Czysta dzielnica, odporna na klimatyczne zawirowania](https://www.miasto2077.pl/czysta-dzielnica-odporna-na-klimatyczne-zawirowania/) - Częstym, poważnym skutkiem ubocznym katastrof naturalnych jest odcięcie całych regionów od dostaw prądu. Amerykanie mają na to sposób: stworzenie samowystarczalnych energetycznie dzielnic, które nie będą musiały korzystać z paliw kopalnych. Odpornych na każdą burzę czy huragan. Taki, pilotażowy projekt niespełna dwa lata temu ruszył w South Burlington (w stanie Vermont). Miejscowy dostawca Green Mountain Power - [Łatwe do przebudowy i naprawy wieżowce z drewnianych klocków](https://www.miasto2077.pl/latwe-do-przebudowy-i-naprawy-wiezowce-z-drewnianych-klockow/) - Austriaccy inżynierowie opracowali bardzo innowacyjny system budowania sięgających 24 pięter wysokościowców z drewnianych modułów. Można je nie tylko układać na sobie, ale wręcz wysuwać i wsuwać do środka, aby budynek łatwo było korygować i naprawiać. Skojarzenie z grą Jenga nasuwa się samo, chociaż może jest nieco nie na miejscu. Te wieże mają się nie przewracać. - [Rośliny odporne na zmiany klimatyczne bez modyfikacji genów](https://www.miasto2077.pl/rosliny-odporne-na-zmiany-klimatyczne-bez-modyfikacji-genow/) - W zeszłym roku jedno z pól w północnej Kalifornii podzielono na dwie części, by móc porównać ze sobą dwa sposoby uprawiania pomidorów. Początkowo nie było widać żadnych różnic, wyszły dopiero ponad dwa tygodnie po zbiorach, kiedy pomidory z nowoczesnej upraw nadal wyglądały i smakowały świeżo, jakby zerwano jakieś 2-3 dni temu W czym tkwi zagadka? - [Ładowanie elektryka w 5 minut. To działa](https://www.miasto2077.pl/ladowanie-elektryka-w-5-minut-to-dziala/) - Chiński BYD wjechał na lewy pas, przyspieszył i chce zdystansować całą konkurencje. Buduje sieć w której ładowanie samochodów będzie niemal tak szybkie jak tankowanie. To może przemeblować branżę. Jego ładowarki flash mają napełnić auto energią "do pełna" w ciągu 5 - 8 minut. Na razie komfort z posiadania tak szybkich stacji odczują jednak tylko Chińczycy. - [To miasto już nie potrzebuje energii z sieci](https://www.miasto2077.pl/miasto-ktore-uniezalezni-sie-od-energii-z-sieci/) - Stare fabryki przerabiamy na loftowe osiedla, ulice przekształcamy w przyjazną przestrzeń dla pieszych, a miejskie nieużytki zmieniamy w parki. W ten sposób miasta pokazują, że są “żywymi organizmami” starającymi się zmieniać, dostosowując się do oczekiwań swoich mieszkańców. A jednak wciąż jest wiele elementów miasta, które pozostają wyjątkowo oporne na zmiany. Przykładem są sieci energetyczne. Choć - [3 proste pomysły naprawiające nasz system żywnościowy](https://www.miasto2077.pl/3-proste-pomysly-naprawiajace-nasz-system-zywnosciowy/) - Julian Baggini to filozof, który gro swojej pracy naukowej poświęcił kulturze jedzenia oraz kwestiom związanym z produkcją żywności. Jest autorem międzynarodowych bestsellerów takich jak “The Virtues of the Table”, “The Pig That Wants to be Eaten” czy “How the World Thinks”. W swojej najnowszej książce “How the World Eats: A Global Food Philosophy” szkicuje obraz - [Zbiera plastik z indonezyjskich rzek i robi z niego leżaki](https://www.miasto2077.pl/zbiera-plastik-z-indonezyjskich-rzek-i-robi-z-niego-lezaki/) - Pod względem śmiecenia Indonezja jako kraj na świecie ustępuje tylko Chinach największy podmiot zanieczyszczający. Co roku Indonezja wytwarza 8 tys. ton plastikowych odpadów. A ponieważ w wielu regionach kraju brakuje odpowiedniej infrastruktury do gospodarowania odpadami, to połowa tych śmieci jest spalana, co powoduje emisję dwutlenku węgla i zagrożenie dla zdrowia. Większość z tych pozostałych ląduje - [Milion nowych mieszkań w pięć lat](https://www.miasto2077.pl/milion-nowych-mieszkan-w-piec-lat/) - Tak ambitny plan ma niewielka Holandia. Cierpiąc na deficyt mieszkań do końca dekady chce ich dobudować mniej więcej tyle ile potrzebujemy w Polsce. Chcą to jednak zrobić bez nadmiernego rozlewania się miast. Stąd jednym z priorytetów będzie zagęszczanie miast i wykorzystywanie wszelkich dostępnych, miejskich nieużytków. Ciekawym elementem tego planu jest koncepcja Straatje Erbij, co tłumaczy - [Hybrydowe TIRy tańsze niż diesle](https://www.miasto2077.pl/hybrydowe-tiry-tansze-niz-diesle/) - Amerykański startup Revoy zaproponował rodzaj przystawki, która sprawi, że wielkie tiry pędzące autostradami staną się pojazdami hybrydowymi. Punktem wyjścia było pokonanie problemu ładowania ogromnych akumulatorów, które zwiększają nie tylko koszty, ale także wagę ciężarówki, a co za tym idzie zużycie energii. Co do zasady budowa dużych hybrydowych ciężarówek dalekiego zasięgu mija się z zasadniczym celem, - [Akumulatory lepsze pod każdym względem](https://www.miasto2077.pl/akumulatory-lepsze-pod-kazdym-wzgledem/) - W ciągu ostatniej dekady producenci akumulatorów podnieśli wydajność i bezpieczeństwo baterii dzięki nowym rodzajom katod. Teraz skupiają się m.in. na ulepszeniu chemii anody, ale także sposób wytwarzania ich elementów oraz konstruowania baterii. Metod na ulepszenie wszystkich ich parametrów robi się coraz więcej. Pojemność robi się bowiem coraz mniejszym wyzwaniem: według ankiety przeprowadzonej w 2024 roku - [Domy pod termoforem](https://www.miasto2077.pl/domy-pod-termoforem/) - To ma być nowy sposób na termomodernizację budynków. Zamiast pracochłonnego docieplania fasady warstwą izolacyjną, błyskawiczne obłożenie ich panelami, które w dodatku zimą grzeją, a latem chłodzą. Za przedsięwzięciem stoi amerykański startup Hydronic Shell Technologies (HST), powstał na fali wprowadzonego w Nowym Jorku prawa, które nałożyło obowiązek izolacji dużych budynków, aby zmniejszyć zużycie przez nich energii. - [AI mocno odciska swój ślad węglowy](https://www.miasto2077.pl/ai-mocno-odciska-swoj-slad-weglowy/) - Wyścig firm technologicznych w rozwoju AI kosztuje ogromne moce obliczeniowe, a co za tym idzie dużo, dużo energii. I to niekoniecznie zielonej. Jak sztuczna inteligencja zmienia branżę technologiczną pod względem rosnącej energochłonności i śladu węglowego organizacja Climate Action Against Disinformation (CAAD) pokazała w swoim raporcie Generating A(I) Crisis. Jej zdaniem rozwój AI stał się problemem - [Zielone technologie i choroby wieku dziecięcego](https://www.miasto2077.pl/zielone-technologie-i-choroby-wieku-dzieciecego/) - Widoczne coraz częściej za oknem konsekwencje zmian klimatycznych oraz rosnąca świadomość konsumentów sprawiają, że coraz więcej firm podchodzi poważnie do tematu emisji CO2 ilości oraz innych zanieczyszczeń. Wszyscy szukają efektywnych sposobów na zmniejszenie emisji oraz na zrównoważony sposób utylizacji odpadów, najlepiej zgodnie z ideą zero-waste. Wymagana jest od nich coraz większa transparentność w tym zakresie - [Amerykanie biorą się za masowe sadzenie drzew](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-biora-sie-za-masowe-sadzenie-drzew/) - Nie wynaleziono dotąd technologii, która potrafiłaby równie efektywnie co drzewo pochłaniać CO2. W efekcie, w ciągu dwóch ostatnich dekad doszło do ogromnej zmiany w myśleniu o miejskiej zieleni i przewartościowania znaczenia drzew, będących najskuteczniejszą bronią spowalniającą zmiany klimatyczne oraz zmniejszającą poziom trującego smogu. Swój udział w tym miała również pozarządowa organizacji American Forests (AF), grupująca - [Bambus dobry na wszystko](https://www.miasto2077.pl/bambus-dobry-na-wszystko/) - Bambus najczęściej kojarzy się z materiałem do produkcji rustykalnych mebli. W rzeczywistości to jedna z najbardziej uniwersalnych, a przy tym wydajnych roślin na świecie. Przede wszystkim zrobić można z niej nie tylko stolik czy krzesła, ale cały dom, co pokazali projektanci z Realrich Architecture Workshop. Stworzony przez nich Piyandeling Artisan Residence and Workshop (na zdjęciu - [Miasto-ogród, w którym znajdziesz dobrą pracę](https://www.miasto2077.pl/amerykanskie-miasto-ogrod-w-ktorym-nie-tylko-dobrze-sie-mieszka-ale-bedzie-mozna-tez-pracowac/) - Columbia w stanie Maryland to jedno z najlepiej zaprojektowanych miast w USA. Jej atutem jest niska zabudowa mieszkalna rozproszona pośród zieleni, dobrze utrzymanych parków i jezior. Całość jest połączona ponad 150 kilometrami ścieżek dla pieszych, co sprawia że położona między Baltimore a Waszyngtonem enklawa jest jednym z modelowych miejsc do życia. Planiści i mieszkańcy chwalą - [Elektrownia wodna wszędzie, gdzie pozwoli grawitacja](https://www.miasto2077.pl/elektrownia-wodna-wszedzie-gdzie-pozwoli-grawitacja/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 O elektrowniach wodnych przez lata myślało się w sposób bardzo konwencjonalny - na kolejne rzeki nakładano wędzidło turbiny zasilającej prądnicę. A przecież każdy ciek wodny może generować prąd. Nawet rura kanalizacyjna. Taki eksperyment podjęto kilka lat temu w Portland, gdzie w ciągu rur kanalizacyjnych zainstalowano cztery specjalne segmenty opracowane przez firmę - [Bakterie w kosmosie recyklingują plastik](https://www.miasto2077.pl/bakterie-w-kosmosie-recyklinguja-plastik/) - Mikroby w kosmosie nie występują, zaczęliśmy je tam jednak wysyłać. Po co? Choćby po to, by pomogły nam tam się radzić sobie z odpadami plastikowymi. Żywiące się plastikiem bakterie Pseudomonas putida wysłano w kosmos w ramach eksperymentu, by sprawdzić, w jaki sposób enzymy drobnoustroju będą rozkładać plastik w trudnych warunkach, takich jak przestrzeń kosmiczna, ale - [Na chodniku zrobi się więcej miejsca dla ludzi](https://www.miasto2077.pl/dzieki-tej-technologii-na-chodniku-robi-sie-wiecej-miejsca-dla-ludzi/) - Krawężniki stały się w ostatnim czasie polem bitwy. Z jednej strony są kierowcy, którzy uważają, że miejsc do parkowania w mieście jest ciągle za mało. Z drugiej mieszkańcy, którzy chcieliby bardziej zielonych miast z mniejszą ilością samochodów i szerszymi chodnikami. Na rynek wchodzi nowa generacja startupów, które oferują rozwiązanie, z którego zadowolone mogą być obie - [Drzewa jako budowniczy](https://www.miasto2077.pl/drzewa-jako-budowniczy/) - Najbardziej ekologiczny z możliwych domów to ten, który sam wyrośnie. Do budowy wykorzystać można nie ścięte, ale wciąż żywe drzewo. I taka jest idea stojąca za baubotaniką, dopiero rodzącą się dziedziną architektury, gdzie kluczowe stają się takie kwestie, jak sam dobór drzew, właściwe ich posadzenie i ukierunkowanie wzrostu, ale także szczepienie na nich kolejnych roślin, - [71 proc. energii w Europie jest bezemisyjna](https://www.miasto2077.pl/71-proc-energii-w-europie-jest-bezemisyjna/) - Możemy narzekać, że zielona transformacja jest kosztowna dla gospodarki, ale jednocześnie coraz lepiej widać efekty realizowanych inwestycji . Według raportu opublikowanego przez think tank Ember zajmujący się energią klimatyczną już 71 proc. energii produkowanej w Europie jest bezemisyjna. - Paliwa kopalne tracą kontrolę nad energią w UE — powiedział Chris Rosslowe, ekspert ds. energii w - [Trump zwalnia. Rządowa agencja przestanie ostrzegać o lawinach](https://www.miasto2077.pl/trump-zwalnia-rzadowa-agencja-przestanie-ostrzegac-o-lawinach/) - Urzędnikom z zachodnich stanów USA pozostała jedynie możliwość ostrzeżenia narażonych na lawiny narciarzy, osoby wędrujące po górach czy kierowców poruszających się okolicach górskich obszarów, że nie mogą wiele zrobić. Urzędnicy tłumaczą że nie mogą publikować żadnych konkretnych prognoz pokazujących rosnące albo spadające ryzyko zejścia lawin po tym jak Trump zwolnieniu setki meteorologów i naukowców pracujących - [Elektroliza dobra na wszystko](https://www.miasto2077.pl/elektroliza-dobra-na-wszystko/) - Dziś elektroliza kojarzy się przede wszystkim z produkcją czystego wodoru. Zaczyna być jednak też wykorzystywana do produkcji najbardziej szkodliwych dla klimatu surowców, jak stal i beton. Branżą, która jako pierwsza zaczęła wprowadzać nowe czystsze techniki, jest hutnictwo. Tutaj, zamiast wielkich pieców opalanych węglem, zaczęto używać elektrycznych pieców łukowych (Electric Arc Furnace - EAF), które przetapiają - [Po kamienicach i blokach, czas na osiedla z drewna](https://www.miasto2077.pl/po-kamienicach-i-blokach-czas-na-domy-z-drewna/) - Coraz mniej jest technologii, w których Europa wyprzedza USA. Budować modułowe apartamentowce z drewna Amerykanie uczą się jednak po tej stronie Atlantyku, bo tradycyjne stawianie domów uznali za archaizm. Tak jest w przypadku Greystar, który właśnie zaszczepia za oceanem pomysł na ekologiczne budownictwo mieszkaniowe. Wszystko za sprawą dyrektora generalnego firmy, Andy'ego Mesta. Po kilku latach - [Jak będzie wyglądać magazynowanie czystej energii](https://www.miasto2077.pl/jak-bedzie-wygladac-magazynowanie-czystej-energii/) - Proces wyposażenia sieci energetycznych w baterie gromadzące prąd z farm słonecznych nabiera rozpędu. Wyobrażeń o tym jak mogą wyglądać takie magazyny energii nie należy przenosić z litowo-jonowych akumulatorów samochodowych. Gdy przestrzeń i waga nie są ograniczeniem pole poszukiwań robi się naprawdę duże. Pokazała to m.in. amerykańska firma ESS z siedzibą w Oregonie, która pierwsze swoje - [Solarny skuter](https://www.miasto2077.pl/solarny-skuter/) - Samochód zasilany panelami słonecznymi to wciąż nieosiągalne marzenie rodem z filmów science-fiction. Energii solarnej starczy jednak na to aby zasilić przynajmniej skuter. Jego kształt nie przypomina konstrukcji dobrze znanej z ulic, ale ma być czymś w rodzaju Vespy XXI wieku. Taki nieco ekscentryczny pojazd stworzyło Otherlab, laboratorium badawczego i projektowego. Pomysł zrodził się podczas prac - [Szybowce przyszłością lotnictwa](https://www.miasto2077.pl/szybowce-przyszloscia-lotnictwa/) - Skoro żaglowce wracają do morskiej floty, a to dlaczego w powietrzu nie sięgnąć po szybowce. To znacząco ograniczy ich ślad węglowy, ale także o 65 proc. obniży koszty latania. Jest pomysł jak wykorzystać je na dużą skalę. Bez obaw, nie chodzi jednak o przeloty pasażerski, ale transport towarów. Taką propozycję ma Aerolane. Samoloty cargo wysyłać - [Eksperyment z zamykaniem kwartałów miasta](https://www.miasto2077.pl/eksperyment-z-zamykanie-kwartalow-miasta/) - Popularność zdobywa barceloński pomysł na tworzenie tzw. superkwartałów, wewnątrz których ulice wyłączone są z ruchu samochodowego. Teraz eksperymentują z tym w Lizbonie. W ramach pilotażowego projektu na 9 dni dla samochodów zamknięto tu kwartał ulic w dzielnicy Campo de Ourique. Superkwartał to obszar wyznaczony przez krzyżujące się trzy pionowe i trzy poziome ulice, gdzie dla - [United Airlines inwestuje w paliwo bez emisji CO2](https://www.miasto2077.pl/united-airline-inwestuje-w-paliwo-bez-emisji-co2/) - Branża lotnicza jest wyjątkowo trudna do dekarbonizacji: duże samoloty odrzutowe pokonujące duże odległości nie mogą korzystać z baterii, a zrównoważone paliwo lotnicze jest nadal produkowane tylko w niewielkich ilościach. Dlatego United Airlines stawia na ​wychwytywania CO2. Chce wykorzystać do tego pokruszone skały w celu wykorzystania ich w paliwie lub składowania pod ziemią. W tym celu - [Energia słoneczna wygra świat](https://www.miasto2077.pl/energia-sloneczna-wygra-swiat/) - To już niemal pewne. Słońce będzie głównym źródłem energii dla ziemi, w swoim badaniu wyliczył zespół naukowców z University of Exeter i University College London. Świat już najpewniej przekroczył "punkt krytyczny", za którym fotowoltaika idzie na rekord i do połowy wieku zdominuje energetykę. "Sądzimy, że ze względu na trajektorię technologiczną wyznaczoną przez podjęte już decyzje - [6 innowacyjnych sposobów na spławianie turbin wiatrowych wielkości drapaczy chmur](https://www.miasto2077.pl/6-innowacyjnych-sposobow-na-splawianie-turbin-wiatrowych-wielkosci-drapaczy-chmur/) - Klasycznym sposobem na umieszczenie wiatraków na morzu jest zainstalowanie jej na szczycie platformy przywierconej do dna morskiego. Nowym wyzwaniem morskiej energetyki wiatrowej są jednak turbiny pływające. Umieszczane na pływających konstrukcjach kołyszą się huśtane falami i wiatrem, na łamach serwisu The Conversation pisze Emma C. Edwards z Oxfordu. Powodu zainteresowania takim sposobem instalacji jest bardzo prosty: - [Budynki wielokrotnego użytku](https://www.miasto2077.pl/budynki-wielokrotnego-uzytku/) - Budowniczowie zawsze umieli docenić cenne materiały budowlane. Przykładem mogą być Włosi, którzy skutecznie” odzyskiwali surowce z niszczejących starożytnych budynków. Czasami robili to zbyt skutecznie, pozbywając nas części zabytków. Za szczególnie atrakcyjny materiał uchodził na przykład marmur, chętnie wykorzystywany przez architektów w ponownie wznoszonych budowlach. W czasach zagrożenia klimatycznego mamy do czynienia z renesansem popularności tego - [Miasta ogrody powracają](https://www.miasto2077.pl/miasta-ogrody-powracaja/) - Dziś właściwie każdy projekt miasta przyszłość przewiduje wprowadzanie do nich upraw warzyw i owoców. Swego czasu magazyn Fast Company uznał, że miejskie farmerstwo będzie jednym z zawodów przyszłości. Z punktu tworzenia przestrzeni do życia ciekawe są jednak przede wszystkim pomysły jak tego typu uprawy łączyć z wielkomiejską architekturą. Pierwsza myśl to wypełnianie nimi miejskich nieużytków. - [Gwałtowne ocieplenie odbierze światu 23 proc. PKB](https://www.miasto2077.pl/gwaltowne-ocieplenie-odbierze-swiatu-23-proc-pkb/) - Z tym jakie ryzyko dla gospodarki niesie ze sobą kryzys klimatyczny zmierzyć się zdecydowali naukowcy z Berkeley i Stanford University podejmując temat nieliniowego wpływu jaki globalna temperatura ma na produkcję ekonomiczną. “Coraz więcej dowodów pokazuje, że warunki klimatyczne mogą mieć głęboki wpływ na funkcjonowanie współczesnych społeczeństw ludzkich, ale wpływ na działalność gospodarczą wydaje się niespójny. - [Produkty bezglutenowe mają mniej białka i więcej cukru niż zwykła żywność](https://www.miasto2077.pl/produkty-bezglutenowe-maja-mniej-bialka-i-wiecej-cukru-niz-zwykla-zywnosc/) - Choć wiele osób sięga po produkty bezglutenowe ze względów zdrowotnych, to jak pokazują nowe badania, zawierają one więcej cukru i mniej składników odżywczych niż zwykła żywność Konsumenci coraz chętniej sięgają po produkty bezglutenowe mimo, że płacą za nie więcej. Robią to z dwóch powodów. Część z nich jest faktycznie ma nietolerancję na gluten (na przykład - [Ekstrema klimatyczne uniemożliwiają dzieciom naukę](https://www.miasto2077.pl/ekstrema-klimatyczne-uniemozliwiaja-dzieciom-nauke/) - Aż 242 milionom dzieci z 85 krajach musiało w zeszłym roku porzucić szkołę z powodów esktremalnych zjawisk klimatycznych donosi UNICEF w swoim najnowszym raporcie Learning Interrupted. Poza skrajnymi zdarzeniami takimi jak cyklony czy powodzie, przyczyną tego były także fale upałów. Co więcej niezwykle wysoka temperatur przyniosła największą ilość absencji w szkole - dotknęła ponad 171 - [Elektrownia geotermalna](https://www.miasto2077.pl/elektrownia-geotermalna/) - Przyzwyczailiśmy się do myśli, że geotermia co najwyżej może dostarczyć nam ciepło. Tymczasem działają już elektrownie, które z gorącego gruntu produkują prąd. Jednak z nich działa na pustyni Nevada, gdzie startup Fervo uruchomił instalację zasilającej działające tu centra danych Google. Na swoje bezemisyjne źródło prądu Fervo podłapał pomysł z przemysłu naftowego. Sięgnął po szeroko stosowaną - [Wodór nie tylko wydobywać, ale i produkować pod ziemią](https://www.miasto2077.pl/wodor-nie-tylko-wydobywac-ale-i-produkowac-pod-ziemia/) - To rodzaj inżynierii geologicznej. Jeśli ustalimy jak złoża wodoru powstawały pod ziemią, to możemy powtórzyć ten proces i samemu go wytworzyć. Wielkimi entuzjastami takiego podejścia są nie tylko naukowcy, ale przede wszystkim amerykański Departament Energi. Stąd jego agencję The Advanced Research Projects Agency-Energy (ARPA-E) uruchomiła szeroki program grantowy zarówno dla naukowców jak i przedsiębiorców, który - [Dlaczego tak trudno zrobić solarny samochód](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-tak-trudno-zrobic-solarny-samochod/) - Samochody słoneczne istnieją. Najlepszym miejscem, aby je zobaczyć, jest World Solar Challenge, wyścig, który odbywa się co dwa lata w Australii. Konkurenci muszą przejechać około 3 tys. kilometrów, od Darwin na północnym wybrzeżu kraju do Adelajdy na południowym wybrzeżu, wykorzystując tylko energię słoneczną. Wiele samochodów, które rywalizują w tym wyścigu, wygląda bardziej jak samochodziki z - [Tramwaje modułowe. Jak pociągi](https://www.miasto2077.pl/tramwaje-modulowe-jak-pociagi/) - Na ulice Mennheim wyruszył tramwaj o modułowej konstrukcji, który można skracać i wydłużać jak pociąg. I od razu pobił rekord długości - ma 58,6 metrów. Dla porównania Swing produkowany przez Pesę sięga 31,8 metra. Skład będzie właściwie jeździł po trzech miastach regionu Ren-Neckar, który obejmuje także Ludwigshafen i Heidelberg. Tutejszemu operatorowi transportu publicznego RNV dostarczyła - [Dom zamieniony w baterię](https://www.miasto2077.pl/dom-zamieniony-w-baterie/) - Naukowcy z MIT opracowali beton, dzięki któremu prąd wytworzony przez dachowe panele słoneczne będzie można magazynować z fundamentach domu. Najlepsze, że nie jest to żadna wyrafinowana technologia. Aby to osiągnąć, połączyli dwa materiały używane już w starożytności: cement i sadzę. Ekipa naukowców odkryła, że połączenie tych dwóch materiałów z dodatkiem wody pozwala stworzyć superkondensator, alternatywę - [Stary kaloryfer po tuningu](https://www.miasto2077.pl/stary-kaloryfer-po-tuningu/) - Specjalna osłona na kaloryfer pozwala oszczędzić aż 25,5 proc. kosztów ogrzewania. Cozy, bo tak się nazywa, jest przy tym urządzeniem inteligentnym - monitoruje i analizuje temperaturę w czasie rzeczywistym oraz daje użytkownikom możliwość kontroli jej w każdym pokoju. Twórcy urządzenia z amerykańskiego startupu Kelvin opracowali je głównie z myślą o starych domach i starych grzejnikach, - [Spalinowa kontrofensywa](https://www.miasto2077.pl/spalinowa-kontrofensywa/) - Słabnące wyniki sprzedaży elektryków, zwłaszcza w Europie, wskazują że na drodze ku czystemu transportowi mamy przebłyski swego rodzaju kontrrewolucji. Dane z Polski są tu świetnym przykładem - przy jednoczesnym 3 proc. skurczeniu się i tak bardzo małego rynku elektryków sprzedaż aut spalinowych wzrosła o 16 proc. ustanawiając nowe rekordy. Te wybory konsumenckie determinują branżę, która - [Mamy pełnowymiarowy kryzys wodny](https://www.miasto2077.pl/mamy-pelnowymiarowy-kryzys-wodny/) - W ciągu trzech dekad poprzedzających 2020 rok około 77,6 proc. powierzchni ziemi stało się bardziej suche, wynika z raportu The Global Threat of Drying Lands: Regional and global aridity trends and future projections opublikowanego przez Konwencję ONZ w sprawie zwalczania pustynnienia (UN Convention to Combat Desertification - UNCCD). Wysychaniem zagrożona jest praktycznie cała Europa. W - [Brytyjczycy na dobrej drodze do elektryfikacji aut](https://www.miasto2077.pl/brytyjczycy-na-dobrej-drodze-do-elektryfikacji-aut/) - Norwegia już niemal zrealizowała plan przejść na sprzedaż wyłącznie aut elektrycznych - w zeszłym roku stanowiły już 89 proc. zakupów. Tego typu ambicję mają jednak nie tylko tak bardzo bogate społeczeństwa. Podobny cel stawiają sobie mocno racjonalni i liczący się z pieniędzmi Brytyjczycy. Już zrobili ogromny postęp. Jeszcze pięć lat temu tylko 1,6 proc. nowych - [Wolność dla drzew](https://www.miasto2077.pl/wolnosc-dla-drzew/) - Ekipa działaczy społecznych jeździ po mieście i rozkuwa betonowe skorupy, które przyduszają drzewa i ich korzenie. Taką eko-partyzantkę mają w Mexico City. El Ejercito de Arboles czyli Armia Drzew zaczęła działać widząc bezczynność władz miejskich wobec niszczenia drzew, m.in. właśnie poprzez nielegalne zalewanie ich korzeni betonem. Model operacyjny jest prosty. Ktoś z grupy aktywistów albo - [Mają sposób na zatrzymanie bielenia koralowców](https://www.miasto2077.pl/maja-sposob-na-zatrzymanie-bielenia-koralowcow/) - Rafy koralowe na świecie są niczym podwodne miasta, tętniące życiem od zamieszkujących tu wszelkiego rodzaju ryb, koralowców, roślin i pozostałych zwierząt morskich. I choć zajmują tylko około 1 proc. powierzchni oceanu, to są siedliskiem około 25% wszystkich morskich stworzeń, w tym wielu ważnych gatunków ryb. Obecnie rosnące temperatury oceanów zagrażają przetrwaniu większości raf. Kiedy wody - [Na pomysł produkcji biogenicznego cementu wpadł podczas nurkowania](https://www.miasto2077.pl/na-pomysl-produkcji-biogenicznego-cementu-wpadl-podczas-nurkowania/) - Czasami trudno określić, w którym dokładnie momencie narodził się pomysł na nasz start-up. Ale Wil Srubar wie kiedy to się stało, podczas nurkowania w Tajlandii. Kiedy jego przyjaciele podziwiali piękno raf koralowych, on patrząc na nie, zaczął myśleć o… cemencie. To specyficzne skojarzenie można wytłumaczyć charakterem jego pracy. Wil Srubar z wykształcenia jest materiałoznawcą i - [Rzym: miasto bardziej zielone (wreszcie)](https://www.miasto2077.pl/rzym-miasto-bardziej-zielone-wreszcie/) - W tym roku trzy place publiczne w Rzymie przechodzą renowację by stać się przyjażniejsze pieszym. Dzięki nowym nasadzeniom krzewów i drzew dających cień, powierzchniom przepuszczającym wodę i zmniejszonej przestrzeni dla aut, Piazza dei Cinquecento, Piazza del Risorgimento i Piazza Giovanni in Laterano ponownie otwierają się jako czystsze, bardziej zielone przestrzenie. Następują one tuż po grudniowej - [W Paryżu jeszcze więcej zieleni zamiast miejsc parkingowych](https://www.miasto2077.pl/w-paryzu-jeszcze-wiecej-zieleni-zamiast-miejsc-parkingowych/) - Do 2030 r. Paryż usunie 60 tys. miejsc parkingowych i zastąpi je drzewami. Stolica Francji jest dziś chyba najbardziej znanym miastem tak otwarcie walczącym z samochodami po to, by polepszyć życie w mieście, zmniejszyć zanieczyszczenia i emisję dwutlenku węgla. Rządząca już od ponad dekady Paryżem Anne Hidalgo realizuje strategię nazwaną „Szybciej, Sprawiedliwiej, Bardziej Lokalnie”, której - [Nikt na świecie nie pomaga rozdając tak pieniądze, jak ona](https://www.miasto2077.pl/nikt-na-swiecie-nie-pomaga-rozdajac-tak-swoje-pieniadze-jak-ona/) - MacKenzie Scott to bez wątpienia największa dziś filantropka wśród wszystkich miliarderów. Właśnie podsumowała rok 2024 i wychodzi, że w ciągu ostatnich dwunastu miesięcy wsparła potrzebujących oraz misyjne przedsięwzięcia kwotą 2 miliardach dolarów darowizn. To oznacza, że odkąd ogłosiła, że zamierza rozdać na cele społeczne cały swój majątek, łącznie przekazała już 19,2 miliarda dolarów. Większość z - [Japonia przeprosiła się z energią jądrową](https://www.miasto2077.pl/japonia-przeprosila-sie-z-energia-jadrowa/) - Japonia przeprosiła się z energią atomową. W kraju kwitnącej wiśni przyznanie się do błędu zajmuje sporo czasu, w tym przypadku musiało upłynąć 13 lat. W 2011 roku doszło do katastrofy w największej japońskiej elektrowni jądrowej Fukushimie, wywołanego tsunami powstałym na skutek trzęsienia ziemi u wybrzeży Honsiu. I choć w wyniku tego tsunami zginęło 26 tys. - [Z WIATRAKÓW I SOLARÓW PRODUKUJEMY “ZA DUŻO”](https://www.miasto2077.pl/z-wiatrakow-i-solarow-produkujemy-za-duzo/) - Wraz ze wzrostem produkcji energie z OZE coraz większym wyzwaniem jakie widać w całej Europie i Polsce jest elastyczność sieci, a co za tym idzie możliwość przyjmowania prądu wytwarzanego przez wiatraki oraz solary. U nas do ograniczenia produkcji OZE pierwszy raz doszło w grudniu 2022 roku. Polskie Sieci Elektroenergetyczne ogłosiły wówczas konieczność zbilansowania systemy ze - [Fotokataliza oczyści nam klimat](https://www.miasto2077.pl/fotokataliza-oczysci-nam-klimat/) - Wiele aktywności człowieka uwalnia zanieczyszczenia do powietrza, wody i gleby. Te szkodliwe substancje chemiczne zagrażają zdrowiu zarówno ludzi, jak i ekosystemu. Według Światowej Organizacji Zdrowia, zanieczyszczenie powietrza powoduje około 4,2 miliona zgonów rocznie. Naukowcy szukają rozwiązań tego problemu, a spory potencjał mają fotokatalizatory. Światło sprawia, że materiały te ulegają reakcjom chemicznym, które, jak wykazały wstępne - [Tanieją solary i baterie. To dobrze, ale i źle](https://www.miasto2077.pl/tanieja-solary-i-baterie-to-dobrze-ale-i-zle/) - Nadprodukcja w Chinach. To proste i często padające wytłumaczenie dlaczego tak mocno spadają ceny paneli fotowoltaicznych oraz baterii. Dla kupujących do dobra informacja, ale dla branży zielonych technologii już nie za bardzo. Jak to możliwe, że jest to zjawisko tak bardzo chroniczna i jakie mamy dalsze perspektywy na łamach Foreign Affairs wyjaśnia Zongyuan Zoe Liu, - [Dlaczego, pomimo klęsk żywiołowych, ludzie zaprzeczają zmianom klimatycznym](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-mimo-kleskom-zywiolowym-ludzie-wciaz-zaprzeczaja-zmianom-klimatycznym/) - Dla wielu osób zaprzeczanie istnieniu kryzysu klimatycznego jest nie tylko wygodne, ale także może wydawać się psychologicznie konieczne, na łamach serwisu The Conversation przekonują psychologowie z Uniwersytetu Południowej Florydy oraz Union College. Na początku października, ludzie których domy zostały uszkodzone dwa tygodnie wcześniej przez huragan Helene z niepokojem obserwowali relację telewizyjną, w której kolejna potężna nawałnica - [Za pożary w Kalifornii zapłacą korporacje, które przyczyniły się do zmian klimatu](https://www.miasto2077.pl/za-pozary-w-kalifornii-zaplaca-korporacje-ktore-przyczynily-sie-do-zmian-klimatu/) - Zgodnie z ustawą zgłoszoną w poniedziałek przez dwóch ustawodawców Partii Demokratycznej, firmy naftowe i gazowe będą ponosić odpowiedzialność za szkody spowodowane naturalnymi katastrofami wynikającymi ze zmian klimatu w Kalifornii. Pomysłodawcy jako przykład takiej katastrofy wskazują pożary, które w styczniu zdewastowały okolice L.A. W uzasadnieniu napisali, że przemysł naftowy celowo przez lata oszukiwał opinię publiczną co - [Kierowcy łamią przepisy 10 razy częściej niż piesi](https://www.miasto2077.pl/kamery-na-skrzyzowaniu-w-chinskim-shenzen-pokazaly-ze-kierowcy-lamia-przepisy-10-razy-czesciej-niz-piesi/) - Chińczycy postanowili wykorzystać możliwości nowych technologii do walki z wykroczeniami drogowymi. Na jednym z głównych skrzyżowań w Shenzhen, 10-milionowej metropolii leżącej na wybrzeżu Morza Południowo-Chińskiego, graniczącej bezpośrednio z Hongkongiem zamontowany został system kamer o bardzo wysokiej rozdzielczości. Dzięki temu w ciągu dwóch tygodni policja zdołała zidentyfikować ponad 4,3 tys. kierowców i pieszych, którzy złamali przepisy. - [Cmentarz jako las](https://www.miasto2077.pl/cmentarz-jako-las/) - Nic w tym chyba nie odkrywczego, że najbardziej lubimy stare cmentarze gęsto porośnięte okazałymi drzewami. Ale twórcy kalifornijskiego start-upu Transcend poszli w tym myśleniu dalej i zaczęli wyobrażać sobie cmentarze jako lasy, gdzie pochówki zmarłych ludzi pomogłyby w zalesianiu świata Matthew Kochmann, CEO Transcendent uznał, że śmierć jest momentem kiedy nasze ciała znów mogą połączyć - [Kombajn, który redukuje CO2](https://www.miasto2077.pl/kombajn-ktory-redukuje-co2/) - Choć porównania uprawy zbóż z pracą huty wydaje się trochę abstrakcyjne, to jak spojrzymy na ilość CO2 produkowanego to różnice nie są takie wielkie. Rolnictwo odpowiedzialne jest za blisko 10 proc. emisja gazów cieplarnianych. Przy produkcji zboża problemem jest biomasa, która powstaje jako odpad po zebraniu zboża. Najpopularniejszym sposobem na jej zagospodarowanie jest jej palenie, - [Wreszcie mają technologię do recyklingu cementu](https://www.miasto2077.pl/wreszcie-maja-technologie-do-recyklingu-cementu/) - Cement to trochę niepozorny materiał, dla osób niezwiązanych z branżą budowlaną praktycznie nie zauważalny na co dzień. Dlatego nie wszyscy sobie uświadamiają jak ogromny mamy z nim problem, jego produkcja odpowiada za 7,5% całkowitej emisji gazów cieplarnianych. Do produkcji cementu potrzebny jest „klinkier”, który powstaje w wyniku podgrzania mieszanki surowców, w tym wapienia i gliny, - [Szwajcarski depozyt na rowery](https://www.miasto2077.pl/szwajcarski-depozyt-na-rowery/) - Rowerów w mieście przybywa i niekiedy robi się problem z ich parkowaniem. Zwłaszcza w miejscach przesiadkowych, takich jak dworce miejskiej kolejki. Szwajcarzy mają na to pomysł: kilkupiętrową w pełni zautomatyzowaną "szafę", w której pojazd zdeponujemy jak bagaż. Założyciele V-Locker, startupu, który jest odpowiedzialny za to urządzenie, nazywają je wieżą parkingową dla rowerów. To schowek na - [Niszczejący silos zbożowy zamieniony w galerię sztuki](https://www.miasto2077.pl/niszczejacy-silos-zamieniony-w-galerie-sztuki/) - Do nabrzeżu Kristiansand podpływa statek wycieczkowy Costa Diadema, która może pomieścić nawet 5 tys. pasażerów. To najbardziej wysunięte na południe miasto Norwegii jest drugim portem w kraju i jednocześnie przystankiem na trasie turystów płynących na norweskie fiordy. Wzrok schodzących z pokładu pasażerów przykuwa nietypowy obiekt - ponad 100-letni silos zbożowy. Wrażenie robi to w jak - [Ceny żywności rosną w panice przed pogodą](https://www.miasto2077.pl/ceny-zywnosci-rosna-w-panice-przed-pogoda/) - Już nie tylko klęski żywiołowe, ale same prognozy pogody przewidujące susze czy powodzie napędzają ceny żywności. To kolejna, dalej idąca odsłona tzw. inflacji klimatycznej (ang. heatflation), za którą coraz więcej płacimy. Ekonomiści z Europejskiego Banku Centralnego w marcu 2024 roku opublikowali badanie, z którego wynika, że zmiany klimatu mogą zagrażać stabilności cen. "Ocena wyników w - [Na wojnę wydajemy 10 razy więcej niż na ochronę natury](https://www.miasto2077.pl/na-wojne-wydajemy-10-razy-wiecej-niz-na-ochrone-natury/) - Światowy budżet wojenny to około 2,3 proc. PKB, a na ochronę bioróżnorodności od 0,19 do 0,25 proc. PKB. Kalkulacji takich dokonał zespół naukowców z Colorado State University. Rocznie to około 121 mld dolarów. Znacznie za mało. Sprawa nie była łatwa i wcześniej nikt nie podejmował się dokonania precyzyjnych kalkulacji na poziomie globalnym. Poważnie do sprawy - [Warto o tym pamiętać: większość gospodarki jest zależna od natury](https://www.miasto2077.pl/warto-o-tym-pamietac-wiekszosc-gospodarki-jest-zalezna-od-natury/) - Ponad połowa światowego PKB - dokładnie 44 biliony dolarów - jest w dużym lub umiarkowanym stopniu uzależniona od natury. Takie wyliczenie w raporcie Nature Risk Rising przedstawiło Światowe Forum Ekonomiczne (WEF) wspólnie z firmą doradczą PWC. To ważne memento dla świata. Ludzkość ma już sporo na sumieniu. Jej działalność odpowiada za utratę 83 proc. wszystkich - [Elektryki łapią zadyszką](https://www.miasto2077.pl/elektryki-lapia-zadyszka/) - W 2024 roku elektromobilność straciła nieco rozpędu, ale wciąż trzyma się mocno. W Polsce auta elektryczne znalazły się jednak w całkowitym odwrocie. Sprzedaż samochodów elektrycznych wzrosła z 14 do 17 mln sztuk (o 25,6 proc.) śrubując nowy rekord. Oznacza to jednak, że przyrost nowych mocy produkcyjnych zmniejszył się do 3 mln sztuk - w 2023 - [AI już wspiera pasażerów, którym samolotem powinni lecieć](https://www.miasto2077.pl/ai-juz-decyduje-kiedy-odleci-twoj-samolot/) - Tej wiosny Alaska Airlines uznała, że niższe koszty wynikające z przesunięcia odbywającego się codziennie z Redmond (w Oregonie) do San Francisco na godzinę później będzie świetnym ruchem biznesowym. Lotnicza linia z Alaski w ten sposób oszczędzała sporo na opłatach za sloty oraz na możliwości podstawienia innego, większego samolotu. Ta jedna zmiana oznaczała jednak, że ​​pasażerowie - [Nowocześni rolnicy z Indii zbierają CO2](https://www.miasto2077.pl/nowoczesni-rolnicy-z-indii-zbieraja-co2/) - Varaha jest inicjatywą hinduskich rolniczą, która efektywnie zagospodaruje odpady powstające w wyniku uprawy zbóż. Wpadli na prosty pomysł jakim jest wytwarzanie z nich biowęgla. To bardzo cenny produkt z dwóch powodów. Po pierwsze dzięki swoim właściwościom absorpcyjnym oczyszcza i poprawia jakość gleby, podnosząc efektywność upraw. Ale to druga jego cecha jest jest dziś ważniejsza i - [W Houston dzięki połączeniu działek domy znajdą się w parku](https://www.miasto2077.pl/w-huoston-dzieki-polaczeniu-dzialek-domy-znajda-sie-w-parku/) - Przedmieścia Houston trudno uznać za przykład jakiejś postępowej urbanistyki oferującą atrakcyjną przestrzeń. To odnosi się do większości amerykańskich miast. Daleko im do miejskich oazy, w których dobrze czują się piesi albo bawiące się dzieci. Ale coś zaczyna się zmieniać i tą zmianę dostrzegają również deweloperzy, czego dowodzi efekt ich współpracujący z mieszkańcami Houston i Richmond - [Wbrew Trumpowi Amerykanie będą walczyć z kryzysem klimatycznym](https://www.miasto2077.pl/wbrew-trumpowi-amerykanie-beda-walczyc-z-kryzysem-klimatycznym/) - Michael Bloomberg były burmistrz Nowego Jorku zapowiedział, że opłaci amerykańską składkę na działania klimatyczne ONZ, której odmówił Donald Trump. To znak, że podobnie jak w poprzedniej kadencji prezydenta w Ameryce formuje się koalicja, która chce wziąć na barki ciężar porzuconej przez Biały Dom walki z kryzysem klimatyczną Bloomberg, to zresztą nie tylko były burmistrz Nowego - [Darmowe przejazdy ożywiły transport publiczny](https://www.miasto2077.pl/darmowe-przejazdy-ozywily-transport-publiczny/) - Kolejne europejskie miasta eksperymentują z bezpłatnymi przejazdami komunikacją miejską. Efekty nie zawsze są obiecujące - w tym względzie mało obiecujące doświadczenia ma Tallin. We francuskim Montpellier osiągnięto jednak spory sukces. Liczba osób podróżujących autobusami i tramwajami wzrosła o niemal jedną trzecią. Był to prezent dla mieszkańców półmilionowego na Święta Bożego Narodzenia w 2023 roku. Bezpłatne - [Do firm należy 20 proc. aut, które jednak emitują połowę CO2. Trzeba je zelektryfikować](https://www.miasto2077.pl/do-firmy-nalezy-20-proc-aut-ktore-jednak-emituja-polowe-co2-trzeba-je-zelektryfikowa/) - Materiał partnerski z raportu Greenbook2024 powstał we współpracy z PZU Floty samochodowe należące do firm to pokaźny wytwórca emisji CO2. W Europie jeździ w nich już 63 mln pojazdów. W sumie to około 20 proc. całego parku samochodowego na kontynencie. Auta te są jednak wykorzystywane znacznie intensywniej niż pozostała większość, stąd przyczyniają się do połowy całkowitej emisji z transportu drogowego. - [Kopenhaga pełna osiedli z kontenerów](https://www.miasto2077.pl/kopenhaga-pelna-osiedli-z-kontenerow/) - Zaczęło się od pomysłu na akademik z kontenerów CPH Village, a już w różnych częściach Kopenhagi wyrosły cztery tego typu osiedla. W sumie mieszka na nich już około 800 osób. Był to pomysł, aby w drogim mieście stworzyć lokalizacje, na które będzie stać młodych ludzi. Pomysł na osiedle studenckie ma już długą historię. Prototyp takich - [Kubki zwrotne jak butleki](https://www.miasto2077.pl/kubki-zwrotne-jak-butleki/) - W Duńskim Aarhus od początku roku działa system wykorzystywania kubków zwrotnych, gdy bierze się np. kawę na wynos. Sprawdza się świetnie. Wiele innych miast z uwagą przygląda się więc temu szczególnemu projektowi i rozważa powielenie go u siebie. Mowa przy tym o drugim co do wielkości mieście w kraju - ok. 240 tys. mieszkańców - - [Kuchenka na baterie, czyli gotowanie w świecie czystej energii](https://www.miasto2077.pl/kuchenka-na-baterie-czyli-gotowanie-w-swiecie-czystej-energii/) - Kuchnia indukcyjna wyposażona we własne baterie, ma być sposobem na tanie gotowanie. Tego typu urządzenia potrzebują dużo energii przez krótki czas. Akumulator może ją więc zgromadzić w momencie gdy prądu w sieci jest najwięcej i stawki są najniższe. Co więcej może też pełnić rolę domowego magazynu energii. Charlie oraz Impulse, bo tak się nazywają nowe - [Nowy most w Bordeaux, który jest też miejskim placem](https://www.miasto2077.pl/nowy-most-w-bordeaux-ktory-pelni-rowniez-funkcje-miejskiego-placu/) - Most Pont Simone-Veil , rozciągający się nad rzeką Garonną w piątym co do wielkości mieście Francji, na pierwszy rzut oka nie wygląda imponująco. Jest szeroki, bez szczególnie wyróżniających się cech, które sprawiłyby, że konstrukcja czymś by się wyróżniała. To może być zaskakujące o tyle, że twórcą projektu jest studio architektoniczne OMA, znane z efektownych i - [Niezwykła funkcjonalność domów nad kanałem w Amsterdamie](https://www.miasto2077.pl/jak-zmienila-sie-funkcja-domow-nad-kanalem-w-amsterdamie/) - Trudno oprzeć się urokowi XVII-wiecznych kamienic stojących wzdłuż amsterdamskich kanałów. Po to, by je zobaczyć co roku przyjeżdża tu 7,5 mln turystów. I chodź z zewnątrz wydają się niezwykle malownicze i fotogeniczne, w przeszłości wcale nie były miejscem spokojnego i łatwego życia. Wystarczy uważniej przyjrzeć się ich kształtowi. W oczy rzuca się przede wszystkim to - [Opony, które wydłużają czas jazdy o 10 procent](https://www.miasto2077.pl/opony-ogranicza-zanieczyszczenie-i-wydluzaja-czas-jazdy-o-10-procent/) - Przeciwnicy samochodów elektrycznych lubią je atakować, poddając w ich wątpliwość ich ekologiczność. Większość ich argumentów jest fałszywa i nie ma większego związku z rzeczywistością, na czele z często podnoszonym hasłem (ale nieprawdziwym), że środowiskowe koszty ich produkcji są tak wysokie, iż niwelują ekologiczne efekty wynikające z ograniczenia zużycia ropy. To nie znaczy, że nia mają - [Mają sposób na zatrzymanie pijanych kierowców](https://www.miasto2077.pl/zatrzymaja-pijanych-kierowcow-za-pomoca-technologii-montowanej-w-aucie/) - To jest bardzo ponura statystyka. Co roku w USA w wypadkach spowodowanych przez pijanych kierowców ginie 13,3 tys ludzi. W Europie jest nieco lepiej, bo ofiar jest 10 tys. (przy większej o 30 proc. populacji), ale te liczby i tak są fatalne. Amerykanie przeliczyli to sobie nawet na pieniądze. Gospodarkę USA tragiczne skutki jeżdżenia po - [Żółty proszek, który wychwyca CO2 lepiej niż drzewa](https://www.miasto2077.pl/zolty-proszek-ktory-wychwyca-co2-lepiej-niz-drzewa/) - Do tego żeby natura wychwyciła w ciągu roku 10-20 kilogramów CO2 potrzebne jest duże dorosłe drzewo, tak jak ważące około tony dąb czy buk. Okazuje się, że do wychwycenia takiej ilości dwutlenku węgla wcale nie potrzeba aż tak wielkiego drzewa. Wystarczy…. 200 gram żółtego proszku, opracowanego właśnie przez naukowców z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley. Nowy - [Przez zmiany klimatu tracimy 48 miliardów dolarów rocznie](https://www.miasto2077.pl/przez-zmiany-klimatu-tracimy-48-miliardow-dolarow-rocznie/) - Na tyle koszt zmian klimatycznych w branży energetycznej oszacowała Międzynarodowa Agencja Energii. Same elektrownie wodne straciły tyle mocy ile rocznie dokładamy fotowoltaiki. To niemal dwa i pół raza więcej niż straty ponoszone w latach 90’. IEA pod uwagę wzięła jednak tylko wydatki na klimatyzację w czasie fal upałów oraz spadek mocy w elektrowniach wodnych. Zmiany - [Pożary lasów: kluczowe wyzwanie XXI wieku](https://www.miasto2077.pl/pozary-lasow-kluczowe-wyzwanie-xxi-wieku/) - Pożary lasów stają się coraz bardziej niszczycielskie. Badania pokazują, że są nawet cztery razy większe i trzy razy częstsze niż w latach 80. i 90., a niektóre pochłaniają setki tysięcy akrów lasów. Uderzenia pioruna są jedną z przyczyn, ale większość pożarów, które zagrażają społecznościom, jest wywołana działalnością człowieka, na łamach the Conversation pisze Virginia Iglesias, - [Miasta zielone – mieszczańskie wioski](https://www.miasto2077.pl/miasta-zielone-mieszczanskie-wioski/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Sentyment mieszczuchów do natury robi się tak duży, że coraz wyraźniejszy stał się trend ruralizacji miast. Wprowadzania osiedli – zwykle na obrzeżach miast – które upodobnią je do wsi, zapraszając do zamieszkania nie tylko ludzi, ale także zwierzęta. Kopenhaga Ekowioska UN17 zaprojektowana jest tak, aby zachęcać do spacerów, a we wspólnych - [Kto w Białym Domu będzie odpowiadał za sprawy klimatu](https://www.miasto2077.pl/kto-w-bialym-domu-bedzie-odpowiadal-za-sprawy-klimatu/) - Donald Trump jest znany ze swojej krytyki polityki klimatycznej. Będzie chciał odwrócić inicjatywy administracji Bidena i spowolnić lub zatrzymać dalsze wysiłki mające na celu złagodzenia kryzysu. Sam robić wszystkiego nie będzie. Oto opublikowana przez Grist - niezależną organizacę non-profit, zajmującą się opowiadaniem historii o rozwiązaniach klimatycznych i sprawiedliwej przyszłości - lista nominowanych do gabinetu nowego - [Zagrożone wyginięciem małpy zaczęły korzystać z technologii](https://www.miasto2077.pl/zagrozone-wyginieciem-malpy-zaczely-korzystac-z-technologii/) - Pracującą w Imperial College London biolożka Jenna Lawson ukryła 350 urządzeń audio w drzewach na pokrytym lasami równikowymi półwyspie Osa w Kostaryce, aby je “podsłuchiwać”. Tyle, że zgromadzony przez zaledwie tydzień materiał z nagraniami dźwięków kostarykańskiego lasu jest tak ogromnym zbiorem danych, że Lawson musiałaby spędzić lata przesłuchując go w całości. By to mogło zadziałać - [Najlepszy sposób na wykorzystanie CO2](https://www.miasto2077.pl/najlepszy-sposob-na-wykorzystanie-co2/) - Wychwytywanie dwutlenku węgla z powietrza lub instalacji przemysłowych i jego recykling brzmi jak idealne rozwiązanie klimatyczne. Gaz cieplarniany pozostaje z dala od atmosfery, gdzie może ogrzać planetę, i pozwala uniknąć użycia większej ilości paliw kopalnych. Tyle, że nie wszystkie projekty wychwytujące emisję dwutlenku węgla oferują takie same korzyści ekonomiczne i środowiskowe. W rzeczywistości niektóre mogą - [Masło z CO2](https://www.miasto2077.pl/maslo-z-co2/) - Trudno o lepszy pomysł: produkowanie masła z dwutlenku węgla, którego mamy w nadmiarze. Ponoć jest wyjątkowo kremowe. Bez udziału zwierząt, bez wykorzystania ziemi uprawnej i bez nawozów, hormonów i antybiotyków. Idealna opcja nie tylko dla wegan. Za całym tym przedsięwzięciem stoi startup Savor wspierany m.in. przez Billa Gatesa, który zachwycił się smakiem ich masła. Swój - [Metro w roli ekologicznego kuriera](https://www.miasto2077.pl/metro-czescia-miejskiej-zielonej-logistyki/) - Taki pomysł realizują w Madrycie. Tutejsze metro będzie przewozić przesyłki, aby zmniejszyć ruch samochodów dostawczych na powierzchni, a co za tym idzie korki oraz emisję spalin. Na razie jest to pilotaż zaplanowany na trzy miesiące. Decyzję o tym władze hiszpańskiej stolicy podjęły w połowie września. Na pierwszą eksperymentalną trasę wyznaczono tę obsługiwaną przez linię 12. - [Jak długo jeszcze wytrzymamy na świeżym powietrzu](https://www.miasto2077.pl/jak-dlugo-jeszcze-wytrzymamy-na-swiezym-powietrzu/) - Naukowcy z MIT zaproponowali nową miarę oceny zmian klimatycznych: jak wiele dni da się wytrzymać na świeżym powietrzu. To nie tylko odzwierciedla bezpośredni wpływ globalnego ocieplenia na jakość życia ludzi, ale także ujawnia znaczące globalne dysproporcje skutków kryzysu. W szczególności chodzi o liczbę dni w roku, w których temperatury na zewnątrz nie są ani zbyt - [Wraz z temperaturą rosną ceny żywności](https://www.miasto2077.pl/wraz-z-temperatura-rosna-ceny-zywnosci/) - Ludność globu stale rośnie, a produkcja zbóż spada. Rolnictwo borykające się z klęskami żywiołowymi nie dowozi, co najlepiej pokazuje indeks cen żywności FAO (Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa). FAO Food Price Index (FFPI) w listopadzie wyniósł średnio 127,5 punktu, co oznacza wzrost o 0,5 proc. w stosunku do poziomu z października oraz - [Drzewa i ścieżki rowerowe zamiast 6-pasmowej trasy](https://www.miasto2077.pl/drzewa-i-trasy-rowerowe-zamiast-6-pasmowej-trasy/) - Spacerując Union Street w Rochester w stanie Nowy Jork, wzdłuż apartamentowców, ścieżek rowerowych i drzew, trudno odnieść wrażenie, że jeszcze niedawno biegła tędy trasa szybkiego ruchu. Tymczasem jeszcze 10 lat temu rozciągała się tu sześciopasmowa, trasa Inner Loop. Jej budowa w latach 50. i 60. oznaczała zburzenie ponad 250 budynków - mieszkalnych i komercyjnych. Mieszkańcy, - [Twórczyni pierwszej nowojorskiej restauracji zero-waste stawia na rolnictwo](https://www.miasto2077.pl/tworczyni-pierwszej-nowojorskiej-restauracji-zero-waste/) - Camilla Marcus była pierwszą, która w Nowym Jorku otworzyła restaurację Zero-Waste. Bo jak sama twierdzi po pierwsze jest aktywistka i jako restauratorka chciała pokazać, że gotowania w sposób przyjazny dla klimatu jest możliwe, nawet na duża skalę, kiedy musisz szybko obsługiwać dziesiątki gości w twojej restauracji. Po raz pierwszy trafiła na pierwsze strony gazet w - [Zielona dzielnica Mediolanu dwa razy większa niż Watykan](https://www.miasto2077.pl/w-mediolanie-powstanie-nowa-zielona-dzielnica-dwa-razy-wieksza-niz-watykan/) - To będzie przebudowa jednej z największych pustych działek w Europie znajdującej na terenie zurbanizowanym. Projekt robi wrażenie, obszar na którym powstanie nowa dzielnicy nazwana Milano Innovation District (MIND) jest ponad dwa większy od Watykanu. To są tereny po dawnym Expo. Wszystko zaczęło się dziewięć lat temu, kiedy podczas włoskiego Expo tysiące osób wyszło na ulicę - [Lasy na ochronę muszą poczekać jeszcze rok](https://www.miasto2077.pl/lasy-na-ochrone-musza-poczekac-jeszcze-rok/) - W przedostatnim dniu 2024 roku Europa miała zyskać nowe prawo chroniące lasy. EUDR, unijne rozporządzenia w sprawie wylesiania, które ma powstrzymać wykorzystanie drewna pochodzącego z wycinki lasów ostatecznie zostało opóźnione o 12 miesięcy. Rozporządzenie zakazuje wprowadzania na rynek UE lub wywożenia z niego produktów, które są powiązane z obszarami wylesionymi lub zdegradowanymi w ciągu ostatnich - [Inwestycje w czystą energię w tym roku będą dwa razy większe niż w paliwa kopalne](https://www.miasto2077.pl/inwestycje-w-czysta-energie-w-tym-roku-beda-dwa-razy-wieksze-niz-w-paliwa-kopalne/) - Wydatki na technologie czystej energii mają do końca roku sięgnąć 2 biliony dolarów, szacuje Międzynarodowa Agencja Energii (IEA) w swoim raporcie World Energy Investment. Mocno z tyłu pozostają jednak kraje rozwijające się, gdzie jednocześnie wzrost popytu na energię elektryczną jest bardzo duży. Oznacza to wzrost zielonych inwestycji o 6,3 proc. Niemal trzy razy większy niż - [Największy żaglowiec z towarem przepłynął ocean](https://www.miasto2077.pl/najwiekszy-zaglowiec-z-towarem-przeplynal-ocean/) - To nie jest ekstrawagancja: nowoczesne żaglowce zaczynają na poważnie przewozić towary pomiędzy Europą a Ameryką. Z ładownością na poziomie 1.000 ton nie sprostają konkurencji wielkim masowcom, ale towary dostarcza w tym samy czasie co statki napędzane silnikami spalinowymi. Mowa tu o żaglowcu Anemos zaprojektowanym przez francuski startup TOWT (TransOceanic Wind Transport), który więcej wspólnego niż - [Spalinowe podatki](https://www.miasto2077.pl/spalinowe-podatki/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Aby zachęcić kierowców do zmiany aut na elektryczne, poszczególne państwa oferują marchewkę w postaci dopłat do zakupów aut, a miasta stosują kij i wprowadzają dodatkowe opłaty dla właścicieli aut spalinowych: Opłaty Kongestacyjne Najpierw pojawiły się opłaty za wjazdy do centrum – tzw. congestion charge – które wdrożyły niektóre miasta Europy, takie - [Czasem słońce, czasem deszcz](https://www.miasto2077.pl/czasem-slonce-czasem-deszcz/) - Konsekwencją zmian klimatycznych stały się gwałtowne przejścia pomiędzy ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi: od fal upałów po długotrwałe ulewy. Naukowcy zjawisko to ochrzcili mianem Weather Whiplash. To termin wciąż nie przełożony na polski, który od biedy można przetłumaczyć jako gwałtowna zmienność pogodowa. Ukuty został w 2017 roku przez Paula Beckwitha, klimatologa z Uniwersytetu w Ottawie, a rok - [Rośnie popyt na zielone, ekologiczne pochówki również w Polsce](https://www.miasto2077.pl/rosnie-popyt-na-zielone-ekologiczne-pochowki-rowniez-w-polsce/) - Pogrzeb to jeden z najstarszych rytuałów znanych ludzkości. Ale wraz z postępującą sekularyzacją społeczeństwa, zmieniają się potrzeby i wzywania związane z rytuałem odejścia. Dlatego coraz większym zainteresowaniem cieszą się praktyki związane z zielonymi pogrzebami, stając się alternatywną i bardziej zrównoważoną praktykę dla tradycyjnych pochówków, zmniejszając ich wpływ na środowisko. Potwierdzają to przeprowadzone przez włoskich naukowców - [Jak budując drogi pozbywamy się plastikowych śmieci](https://www.miasto2077.pl/jak-budujac-drogi-pozbedziemy-sie-plastikowych-smieci/) - Mimo, że coraz lepiej segregujemy śmieci, wciąż dużym problemem jest ich ilość oraz kwestia recyklingu. Takim nieoczywistym rozwiązaniem mogą okazać się drogi. Co roku na świecie buduje się 147 tys. kilometrów dróg, używając do tego mieszanki asfaltowej albo gdy chcemy uzyskać lepszą jakość nawierzchni (na przykład na autostradach) betonu. Ale do budowania dróg można wykorzystywać - [Milion drzew wyrasta pod Paryżem](https://www.miasto2077.pl/milion-drzew-pod-paryzem/) - Od czasu kiedy stworzono tu las minęło 350 lat. Teren ochroną otoczył Colbert, nadworny minister Ludwika XIV. Uważał, że jest on na tyle blisko położony centrum Paryża (30 km na północ), że warto go zachować. I choć równina Pierrelaye-Bessancourt ostatecznie został zagospodarowany, teraz znowu zostanie utworzony las. To jest spektakularny projekt bo władze Paryżą przewidują - [Przez zmiany klimatyczne zbiedniejemy o połowę](https://www.miasto2077.pl/przez-zmiany-klimatyczne-zbiedniejemy-o-polowe/) - Za każdy 1 st. C wzrostu temperatury, gospodarka światowa zapłaci utratą 12 proc. PKB, a ignorując politykę klimatyczną do końca wieku możemy utracić połowę wzrostu gospodarczego. Takie obliczenia przedstawił amerykańskie National Bureau of Economic Research (NBER) w opracowaniu The Macroeconomic Impact of Climate Change: Global vs. Local Temperature. Ekonomiści z Uniwersytetu Harvarda i Northwestern University, - [Wojny to dodatkowe 5,5 proc. emisji CO2](https://www.miasto2077.pl/wojny-to-dodatkowe-55-proc-emisji-co2/) - Sama inwazja Rosji na Ukrainę przynosi emisje dwutlenku węgla odpowiadające obciążenia klimatu przez taki kraj jak Belgia - wyliczyli eksperci z grupy Climate Focus. A do tego mamy jeszcze coraz bardziej poszerzającą zasięg wojnę na Bliskim Wschodzie i wiele konfliktów regionalnych. Emisje spowodowane wojną za naszą wschodnią granicą wynoszą 150 Mton CO2. Znaczna ich część - [Uprawy oszczędzające wodę](https://www.miasto2077.pl/uprawy-oszczedzajace-wode/) - Wiadomo, w przeliczeniu na dostarczane kalorie najwięcej wody pochłania hodowla zwierząt. Jej zasoby stają się już jednak na tyle zagrożone, że coraz częściej zmienia się uprawy na rośliny, które potrzebują jak najmniej tego cennego surowca. To tzw. water-smart crops. "Kiedy otwieram lodówkę widzę galony wody potrzebne do wyprodukowania każdego przedmiotu w mojej lodówce. Woda, która - [Samogaszące się akumulatory](https://www.miasto2077.pl/samogaszace-sie-akumulatory/) - Fizycy z Uniwersytet Clemson i Hunan przedstawili projekt samogaszącej się baterii. Najczęściej stosowany łatwopalny elektrolit zawierający sole litowe i organiczne rozpuszczalniki zastąpili materiałami znajdującymi się w komercyjnej gaśnicy. Elektrolit sprawa że przenosząc ładunek elektryczny jony litowe przemieszczają się pomiędzy dodatnimi i ujemnymi elektrodami. Modyfikując niedrogie dostępne w sprzedaży chłodziwa, aby działały jako elektrolity akumulatorowe, byliśmy w - [Farmy fotowoltaiczne na wypasie](https://www.miasto2077.pl/farmy-fotowoltaiczne-na-wypasie/) - W Teksasie na farmy fotowoltaiczne wprowadza się stada owiec, które dbają o to aby panele nie zarastały polnymi roślinami. To projekt Enel North America, który na 4,5 tys. hektarów obstawionych solarami chce wprowadził 6 tys. owiec. Przy projekcie współpracuje z ranczerami z Texas Solar Sheep, rodzinnej firmy, która zaczynała od tradycyjnego wypasu niewielkiego stada 400 - [Pierwszy hotel redukujący CO2 w atmosferze](https://www.miasto2077.pl/pierwszy-hotel-redukujacy-co2-w-atmosferze/) - Populus to nowo otwarty hotel w centrum Denver. Położony na wysokości 1609 metrów n.p.m. stolica Kolarado jest jednym z najszybciej rozwijających się miast USA, od kilku lat okupujących pierwszą dziesiątke rankingu "najlepszych miejsc do życia w Stanach". Otworzenie tu więc kolejnego 140 obiektu hotelowego nie byłoby więc żadnym wielkim wydarzenie, a jednak. Populus jest pierwszym - [Co zrobić z autostradą biegnącą przy najlepszej plaży w mieście? Zamienić w park](https://www.miasto2077.pl/co-zrobic-z-autostrada-biegnaca-wzdluz-najfajniejszej-plazy-w-san-francisco-zamienic-w-park/) - Zaczęło się w pandemii, kiedy władze San Francisco zamknęły Great Highway (Wielką Autostradę, choć w polskich warunkach to raczej nadmorska trasa szybkiego ruchu), przekształcając ją w promenadę. W miarę jak życie wracało do normalności w 2021 roku, zamknięcie ograniczono do weekendów i świąt. Dzięki temu kierowcy zachowali ważny szlak komunikacyjny, a piesi, rolkarze i rowerzyści - [Piggy Sooy: pierwsza roślina, która nie tylko smakuje jak mięso, ale...](https://www.miasto2077.pl/piggy-sooy-czyli-pierwsza-roslina-ktora-nie-tylko-smakuje-jak-mieso/) - Co powiecie na soję, która nie tylko imituje i smakuje jak mięso, ale w pewnym sensie nim jest. Twórcy start-upu Moolec Science od jakiegoś czasu wykorzystując technologie rolnictwa molekularnego eksperymentowali z soją, ale ostateczny efekt przeszedł nawet ich oczekiwania. Zmienili sekwencja aminokwasów soi, w wyniku czego produkuje ona zamiast białka soi białko wieprzowe. W efekcie - [4 przewagi zielonych budynków, z nawiązką rekompensujące ich koszty](https://www.miasto2077.pl/4-przewagi-zielonych-budynkow-ktore-z-nawiazka-rekompensuja-ich-koszty/) - “Zielone” budynki z pokrytymi roślinnością dachami, wypełnione roślinami w środku lub otoczone przez nie zyskują na popularności. Inwestorzy wciąż jednak muszą zadawać sobie pytanie, na ile opłaca się im wyłożyć więcej środków na takie atrakcje. Szacuje się, że wybudowanie zielonego budynku kosztuje o ok. 5-10% więcej. Jakie korzyści to przynosi? Po pierwsze: oszczędności w zużyciu - [Pierwsza elektryczna linia lotnicza](https://www.miasto2077.pl/pierwsze-elektryczna-linia-lotnicza/) - Niedaleko polskiego wybrzeża, na szwedzkiej Gotlandii ma działać pierwszy w Europie (a może i na Świecie) port lotniczy obsługujący elektryczne samoloty pasażerskie. Tym samym wyspa ma stać się inkubatorem elektrycznego latania, a pierwsze regularne loty chce uruchomić pod koniec tej dekady. Pierwszy krok w tym kierunku uczyniła już pod koniec czerwca podpisując umowy o współpracy - [W Europie rodzi się pustynia](https://www.miasto2077.pl/w-europie-rodzi-pustynia/) - Wszystko przez zmiany klimatyczne: do połowy wieku wschodnia część Hiszpanii może zamienić się w pustynię, wynika z analizy naukowców Universitat Politècnica de Catalunya. W grę wchodzi przede wszystkim Wybrzeże Morza Śródziemnego w Walencji, Murcji i wschodniej Andaluzji. Taki scenariusz czeka Hiszpanów jeśli emisję CO2 zdecydowanie się nie zmniejszą. Zespół barcelońskiej politechniki badał ewolucję temperatur i - [Piętrusy się rozpędzają](https://www.miasto2077.pl/pietrusy-sie-rozpedzaja/) - Wzrost popularności transportu kolejowego sprawił, że rośnie popularność pociągów piętrowych, które mogą zabierać więcej pasażerów. PKP Intercity w październiku rozpisał rekordowy przetarg na 42 takich składów, ale coraz więcej jeździ ich w całej Europie, a nawet na świecie. Również jako koleje wysokich prędkości, a nawet towarowe. Na piętrowe pociągi PKP zdecydował się wydać 10 mld - [Ekologiczne kafelki z rybich łusek](https://www.miasto2077.pl/ekologiczne-kafelki-z-rybich-lusek/) - Wypalana w piecach glazura i terakota ciągnie spory ślad węglowy. Stąd nowe pomysły na bardziej ekologiczne kafelki do kuchni i łazienki. Podstawowy pomysł to użycie materiałów z odzysku, ale są także projekty produkcji z wykorzystaniem całkiem organicznych materiałów, takich jak rybie łuski. Pierwszą z nich zaproponował startup Livden założony przez dwie projektantki, a jednocześnie przyrodnie - [Szczepionka, która może radykalne ściąć emisje CO2](https://www.miasto2077.pl/szczepiona-ktora-moze-radykalne-sciac-emisje-co2/) - Firmy biotechnologiczne do tej pory nie kojarzyły się z zielonymi produktami Zmienić to chce to ArkeaBio. Wywodzący się z Nevady biotechowy startup, który zdobył finansowanie z Breakthrough Energy Ventures, klimatycznego funduszu stworzonego przez Billa Gatesa. Wszystko zaczęło się kiedy Colin South, szef ArkeaBio dostrzegł, jakim wyzwaniem staje się produkcja mleka i wołowiny dla środowiska. Krowy - [Architektura, która wspiera środowisko](https://www.miasto2077.pl/architektura-ktora-wspiera-srodowisko/) - Po rolnictwie regenracyjnym, które ma chronić i odbudowywać grunty rolne i otaczające je ekosystemy, powstała też architektura regenracyjna upowszechniana w podobnym celu. Promują ją architekci z z japońskiej pracowni Tono, którzy są przekonani że konstrukcje można budować w taki sposób, aby wspierały i poprawiały otaczające środowisko. Flagowy projekt jest nazywa się Sumu, co oznacza zarówno - [Mają sposób na pozyskanie ciepła z ludzkiego ciała](https://www.miasto2077.pl/maja-sposob-na-pozyskanie-ciepla-z-ludzkiego-ciala/) - Ciało każdego człowiek produkuje dużo ciepła. To w rzeczywistości jest produkt uboczny naszego metabolizmu, Niestety, duża jego część ucieka do atmosfery. Ale jest to jednocześnie ogromna pokusa by wykorzystać je do produkcji energii. Muhammad Muddasar z Wydziału Inżynierii Uniwersytetu w Limerick opublikował badania, w których wykazał, że rzeczywiście jest to możliwe. Celem jest stworzenie urządzenia, - [Nie tylko drzewa sprawiają, że to lotnisko jest wyjątkowe ](https://www.miasto2077.pl/nie-tylko-drzewa-sprawiaja-ze-to-lotnisko-jest-wyjatkowe/) - Kiedy podróżni wchodzą do nowo otwartego skrzydła lotniska w Portland, zaskakuje ich przede wszystkim ilość rosnących w nowej hali drzew hala oraz imponujący drewniany dach. Wykonany został z drewna pochodzącego z lasów północno-zachodniego Oregonu, zarządzanych w zrównoważony sposób. Ale terminal nowego lotniska jest wyjątkowy jeszcze z jednego powodu. Wszystkie działające tu sklepy i punkty gastronomiczne - [Potrzeba 20 lat, a nie 100, żeby odrósł las tropikalny](https://www.miasto2077.pl/nie-100-ale-20-lat-potrzeba-na-to-by-odrosl-las-tropikalny/) - Jest się o co martwić. Ludzie zniszczyli ok. dwóch trzecich powierzchni tropikalnych lasów na świecie. Mniej więcej co 6 sekund znika kolejna połać lasu o wielkości boiska do piłki nożnej. Co to oznacza dla klimatu? W samym 2020 r. wycinka oznaczała emisję gazów cieplarnianych o skali porównywalnej do 570 mln samochodów. Fragmenty lasów, które przetrwały - [Wyniki szczytu klimatycznego w Baku jak zwykle poniżej oczekiwań](https://www.miasto2077.pl/wyniki-szczytu-klimatycznego-w-baku-jak-zwykle-ponizej-oczekiwan/) - Tegoroczny szczyt klimatyczny COP29 odbywał się w cieniu narastających klęsk żywiołowych - huraganów i powodzi - oraz większej presji na przyspieszenie zielonej transformacji, a mimo to nie osiągnął zbyt ambitnych celów. Co trzeba wiedzieć o jego rezultatach. To był trzecim z rzędu COP, który odbył się w kraju produkującym paliwa kopalne, a zarówno sekretarz generalny - [Zielone inwestycje nie do zatrzymania. Z Trumpem, czy bez](https://www.miasto2077.pl/zielone-inwestycje-nie-do-zatrzymania-z-trumpem-czy-bez/) - Powrót Donalda Trumpa do Białego Domu na pewno sprawi, że polityka energetyczna kraju zostanie przesunięta w kierunku zwiększenia produkcji ropy naftowej i gazu. Ale jednocześnie wydaje się mało prawdopodobne by spowolniła amerykański boomu na energię odnawialną. Dzieje się tak dlatego, że klimatyczna polityka stworzona za czasów Joe Bidena, zapewnia dekadę lukratywnych dotacji na nowe projekty - [Kiedy przyjdzie kolej na wodór](https://www.miasto2077.pl/kiedy-przyjdzie-kolej-na-wodor/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Obok elektryfikacji sieci i pociągów wyposażonych w baterie trzecim kluczowym kandydatem do zastąpienia diesla na kolei jest wodór. Jego największym atutem jest duży zasięg, który może sięgać nawet 1000 km na jednym tankowaniu. Hydrail, bo tak ogólnie nazywa się tę kategorię pojazdów szynowych, rozpędza się jednak bardzo powoli. Jako pierwsi wodór - [Bilet na wszystkie linie kolejowe jednak się utrzyma](https://www.miasto2077.pl/bilet-na-wszystkie-linie-kolejowe-jednak-sie-utrzyma/) - W Niemczech udało się utrzymać miesięczny bilet ważny na transport publiczny i linie kolejowe w całym kraju. Sprawa łatwa nie była, bo brakowało chętnych na jego dofinansowanie. Ostatecznie ma jednak działał także w przyszłym roku. Chociaż, trzeba będzie za niego zapłacić nieco więcej. Deutschlandticket został wprowadzony w 2022 roku na fali odbudowy transportu publicznego po - [CO2 trzeba potraktować jak surowiec](https://www.miasto2077.pl/co2-trzeba-potraktowac-jak-surowiec/) - Mniej niż 5 proc. wychwyconego dwutlenku węgla jest dziś wykorzystywana. Co więc powstrzymuje ten potencjalnie użyteczny zasób przed ponownym użyciem? To pytanie na łamach WEF stawia Rohan Dighe analityk Wood Mackenzie zajmujący się branżą sekwestracji CO2. Szerokie wykorzystanie zmagazynowanego dwutlenku węgla (CCUS) będzie kluczowym elementem osiągnięcia globalnej dekarbonizacji. Według oszacowanego przez nas bazowego scenariusza transformacji, - [Stacje paliw przyszłości](https://www.miasto2077.pl/stacje-paliw-przyszlosci/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Samochody zmieniają się ze spalinowych na elektryczne, ale sposób ich „tankowania” w mieści i w drodze nie ulegnie większej zmianie, bo tego oczekują kierowcy. Stąd tworzy się nowy model stacji paliw przyszłości. Jak ma wyglądać nowoczesna stacja elektryczna, pokazuje Fastned w belgijskim Gentbrugge, tworząc modelowy punkt ładowania przy autostradzie. Po obu - [W Barcelonie metro i stacje już nie potrzebują prądu](https://www.miasto2077.pl/w-barcelonie-metro-i-stacje-juz-potrzebuja-pradu/) - Pasażerowie wchodzący na stację metra w Bellvitge, robotniczej dzielnicy Barcelony nie mają pojęcia, że oświetlające ją światła, schody ruchome, a nawet ładowarki EV zainstalowane na parkingu nad nią zasilane są pociągiem, w który wsiadają. A dokładnie energią generowaną przez zatrzymujący się z hukiem pociąg na peronie Bellvitge. Dzięki technologii przypominającej tą z hamowania regeneracyjnego, generowane - [Budynki zero waste](https://www.miasto2077.pl/budynki-zero-waste/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Gospodarka obiegu zamkniętego wdziera się w każdy segment gospodarki, również do budownictwa. Mamy tu dwa podejścia. Najpierw skupiono się na odzysku materiałów z wyburzanych konstrukcji. Później przyszedł czas na tworzenie budynków, które łatwo będzie rozkładać, a ich elementy wykorzystywać ponownie. Pojawiły się nawet narzędzia do modelowania rodzaju i ilości materiałów, które - [Brytyjczycy błyskawicznie wygasili węglowe piece](https://www.miasto2077.pl/brytyjczycy-blyskawicznie-wygasili-weglowe-piece/) - Po 142 latach Brytyjczycy biorą rozwód z elektrowniami węglowymi. A byli pierwsi. Pierwszą była uruchomiona przez Thomasa Edisona w 1882 roku Holborn Viaduct Power Station, która zasilała oświetlenie uliczne w centrum Londynu. Ostatnią, zamkniętą wraz z końcem wrześnie, jest Ratcliffe-on-Soar, uruchomiona w 1967 roku. "To naprawdę niezwykły dzień, ponieważ Wielka Brytania, w końcu, zbudowała całą - [Amerykańscy nafciarze hojni dla obcych rządów](https://www.miasto2077.pl/amerykanscy-nafciarze-hojni-dla-obcych-rzadow/) - Amerykanie czują się oszukiwani przez własne firmy naftowe. Zaskoczyła ich skala wpłat koncernów paliwowych na rzecz obcych krajów. Znacznie wyższa niż na rodzimym rynku. ExxonMobil, Chevron i ConocoPhillips łącznie zagranicą zapłaciły 42 mld dolarów. Osiem razy więcej niż w USA. Kwoty te zostały ujawnione pierwszy raz w historii co wymogła na nich amerykańska komisja papierów - [Już za tydzień Szczyt Przyszłości](https://www.miasto2077.pl/juz-za-tydzien-szczyt-przyszlosci/) - W kolejny piątek (20 września) rusza Szczyt Przyszłości ONZ, na którym mają zapaść decyzje o przyspieszeniu realizacji celów zrównoważonego rozwoju. Czołowi główni ekonomiści ostrzegają jednak przed coraz większymi ustępstwami i odstępstwami, które wynikają z coraz wyraźniejszego kompromisu pomiędzy rozwojem a działaniami na rzecz klimatu - czytamy w serwisie Światowego Forum Ekonomicznego (WEF). Szczyt Przyszłości po - [Zieleń wciska się w każdą wolną przestrzeń miast](https://www.miasto2077.pl/zielen-wciska-sie-w-kazda-wolna-przestrzen-miast/) - Zielone mikrointerwencje dotykają każdą wolną przestrzeń polskich mieście. Tak aby uczynić ją nieco bardziej przyjazną, a jednocześnie dostarczyć latem nieco cienia i rozładować wyspy ciepła. Idea tzw. parków kieszonkowych – pocket parks zwanych też vest-pocket oraz mini-parks – zrodziła się w USA (pionierski był projekt założonego w 1967 roku Paley Park na Manhattanie). W Europie - [Koncerny ruszyły śladami poszukiwaczy alternatywnych białek](https://www.miasto2077.pl/koncerny-ruszyly-sladami-poszukiwaczy-alternatywnych-bialek/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 W każdym innowacyjnym biznesie wygląda to podobnie. najpierw szansę na zmianę dostrzegają start-uperzy, finansowani przez inwestorów wysokiego ryzyka. Branżowi gracze początkowo z boku obserwują tworzenie się nowego rynku. Kiedy uznają, że to nie jest moda, ale ważny rynkowy trend, dołączają do gry. Bel Group, jedna z największych grup spożywczych we Francji, - [Pożary gorsze niż smog](https://www.miasto2077.pl/pozary-gorsze-niz-smog/) - Narażenie na dym z pożarów lasów staje się coraz częstsze i coraz bardziej niebezpieczne. Wciąż nie wiadomo jednak jakie będzie to miało długotrwały wpływ na nasze zdrowie przekonują prof. Joan Casey z Uniwersytetu w Waszyngtonie oraz prof. Rachel Morello-Frosch z Uniwersytet Kalifornijskiego w Berkeley Dzieci urodzone w 2020 roku na całym świecie doświadczą dwukrotnie większej - [Rowerowe dostawy w centrum miasta](https://www.miasto2077.pl/rowerowe-dostawy-w-centrum-miasta/) - Nie zakazami, ale zachętami Gandawa chce przekonać przedsiębiorców działających w śródmieściu, aby dostawy towarów organizowali przy użyciu rowerów. Opcje są dwie. Jedna to darmowy rower elektryczny, a druga dofinansowanie do bezemisyjnych dostaw ostatniej mili. Ambitnym celem miasta jest to, aby do 2030 roku centrum miasta było strefą całkowicie bezemisyjną. "Chcemy czystej logistyki miejskej, ale przedsiębiorcy - [Trasa rowerowa drukowana pod mostem](https://www.miasto2077.pl/trasa-rowerowa-drukowana-pod-mostem/) - Nie trzeba przebudowywać mostu, aby dołożyć do niego rowerową kładkę. Da się ją dodrukować. Taki przynajmniej projekt przedstawili studenci z Rhode Island School of Design, którzy mają trudność z przejeżdżaniem rowerami przez zatłoczony most na Rhode Island. Chodzi o przeprawę pomiędzy James Town i Newport, czyli mający już pół wieku most Pell Bridge. Na zajęciach - [Odtworzyli drapacz chmur sprzed wieku](https://www.miasto2077.pl/odtworzyli-drapacz-chmur-sprzed-wieku/) - Monumentalne wieże Louisa Kampera niemiecko-amerykańskiego architekta już blisko 100 lat temu stały się atrakcją Washington Boulevard, głównej ulicę Detroit na początku XX wieku. Największe wrażenie robił otworzony w 1926 roku z wielką pompą Book Tower - 38-piętrowy drapacz chmur. Musiał zachwycać, bo wystarczy sobie przypomnieć, że najwyższy budynek w Polsce został otworzony dopiero siedem lat - [Rolnictwo czasów suszy](https://www.miasto2077.pl/rolnictwo-czasow-suszy/) - Susza staje się plagą rolnictwa na całym świecie. W Europie przekonaliśmy się o tym m.in. dwa lata temu, gdy dotknęła obszaru wielkości Polski i Włoch razem wziętych (630 tys. km kw). W tej sytuacji coraz poważniej patrzy się na sposoby upraw sprawdzone w krajach południa - takie jak Water Smart Agriculture - dzięki, którym bardziej - [Second hand walczy z Fast Fashion](https://www.miasto2077.pl/second-hand-walczy-z-fast-fashion/) - Wbrew nazwie to nie Fast Fashion, ale sprzedaż ubrań z tzw. drugiej ręki jest dziś najszybciej rosnącym segmentem rynku odzieżowego. Według Resale Report 2024 opracowanego przez ThrendUp w ubiegłym roku rosła 15 razy szybciej niż cała branża ubraniowa. Oto garść danych, które pokazują jak szybko rośnie rynek rynku second hand, którego wartość już za cztery - [5 powodów dlaczego budynki w mieście warto pokrywać zielenią](https://www.miasto2077.pl/5-powodow-dlaczego-warto-budynki-w-miescie-pokrywac-zielenia/) - Zielony park urządzony na dachu budynku zawsze robi niesamowite wrażenia. Po niektórych można spacerować, na innych tworzone są place zabaw, czy trasy do biegania. Niestety takie dachy wciąż są rzadkością, bo większość osób odstraszają koszty. Tymczasem takie instalacje nie tylko świetnie wyglądają podwyższając wartość budynku, ale też się opłacają. Tak wynika z porównania kosztów eksploatacji - [Duńczycy pola zmienią w lasy](https://www.miasto2077.pl/dunczycy-pola-zmienia-w-lasy/) - Dania chce aby 10 proc. gruntów uprawnych zmienić w lasy. Ma tam wyrosnąć 1 miliard drzew. Jest to element szerszej strategii zmniejszenia emisyjności rolnictwa, która jednocześnie przewiduje ograniczenie hodowli zwierząt. Reforestacja pól, na których dawno temu rosły lasy jest głównym celem programu jaki duński parlament przyjął w połowie listopada. Na ten cel z budżetu wygospodarowana - [Turystyka coraz bardziej zagrożona przez zmiany klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/turystyka-coraz-bardziej-zagrozona-przez-zmiany-klimatyczne/) - Kolejne niezbyt dobre wieści z serii: “jak zmiany klimatyczne coraz mocniej przekładają się na nasze codzienne funkcjonowanie”. O tym, że mają wpływ na turystykę może się przekonać się każdy, kto planuje zimą wypad na narty albo deskę. Niżej położone ośrodki otwierają się coraz później, czas ich działania staje się coraz krótszy, a korzystanie z nich - [Ogniwo słoneczne działające jak słonecznik](https://www.miasto2077.pl/ogniwo-sloneczne-dzialajace-jak-slonecznik/) - Słoneczniki śledzą słońce, by do maksimum wykorzystać jego promienie. Zainspirowało to zespół naukowców do stworzenia małego „słonecznika” o właściwościach fototropicznych (czyli ruchu w kierunku światła). Energia słoneczna może w istotny sposób pomóc w rozgrywce ze zmianami klimatycznymi na Ziemi. Jej wykorzystanie może zmniejszyć spalanie paliw kopalnych, a tym samym ograniczyć negatywne skutki dla środowiska naturalnego. - [Najsłynniejszy park na torach, teraz zachwyca jako ogród](https://www.miasto2077.pl/najslynniejszy-park-na-torach-teraz-zachwyca-jako-ogrod/) - Właśnie minęło 15 lat, odkąd otwarta została High Line, najsłynniejszy park ulokowany na nieużywanej estakadzie kolejowej i biegnący ponad ulicami zachodniego Manhattanu. Od tamtego czasu koncepcja takiego przechodniego parku została powielona w wielu miastach, ale High Line to dalej jeden z symboli Nowego Jorku. Co roku odwiedza go 7 mln osób, a to by on - [13 start-upów kształtujących gospodarkę o obiegu zamkniętym](https://www.miasto2077.pl/13-start-upow-ksztaltujacych-gospodarke-o-obiegu-zamknietym/) - Czy to chodzi o plastikowe odpady, stare ubrania czy żywność, aby zamknąć obieg surowców, przede wszystkim trzeba umieć śledzić ich wędrówkę. Od linii produkcyjnej, poprzez wykorzystanie, a na recyklingu kończąc. Oto 13 innowacyjnych start-upów wspieranych przez Traceability for Circularity Innovation Challenge, które pracują nad rozwiązaniem tego wyzwania. Ostatnie badanie Accenture pokazuje, że już ponad połowa - [Naśladując psa, chronią ludzi przed toksynami](https://www.miasto2077.pl/nasladujac-psa-ochronia-ludzi-przed-toksynami/) - Powietrze w mieszkaniu może być przesiąknięte różnego rodzaju toksycznymi i groźnymi dla organizmu zanieczyszczeniami: formaldehydem, toluenem, benzenem czy metylobenzenem. Ich źródło jest różne, te lotne związki mogą do nas docierać z zewnątrz, ale często też pochodzić z mebli, użytych podczas budowy materiałów budowlanych, a nawet nowo kupionych butów. Nie przejmujemy się tym, bo do tej - [Inwestowanie w przyrodę ma sens ekologiczny i ekonomiczny](https://www.miasto2077.pl/inwestowanie-w-przyrode-ma-sens-ekologiczny-i-ekonomiczny/) - Na całym świecie przybywa inwestycji, które mają powstrzymać wylesianie, a rozwiązania oparte na przyrodzie (NbS), stają się coraz bardziej opłacalne, na łamach WEF przekonuje Razan Al Mubarak prezes Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) Natura jest naszą liną ratunkową. Nasze lasy i ocean są płucami planety, nie tylko regulując nasz klimat, ale wspierając środki do życia - [Miasta zielone – śródmiejskie farmy](https://www.miasto2077.pl/miasta-zielone-srodmiejskie-farmy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Zieleń w mieście nie musi być tylko przyjemnym dodatkiem estetycznym czy też elementem polepszającym klimat. Gdy zamiast trawy użyje się sałaty, posadzi krzewy z pomidorami oraz drzewa owocowe, miasto stanie się spiżarnią. Miejskie ogródki 2.0 Oto znak czasu: burmistrz Dublina Caroline Conroy nie zawahała się założyć warzywnika w zabytkowym Mansion House. - [4 firmy, które wyławiają CO2 z oceanu](https://www.miasto2077.pl/4-firmy-ktore-wylawiaja-co2-z-oceanu/) - Wyłapywanie rozpuszczonego w wodzie dwutlenku węgla (CO2) może być nawet bardziej efektywne niż tego lotnego, z powietrza. Pokazują to cztery firmy, które podchodzą do sprawy na cztery różne sposoby. A surowca nie zabraknie, bo oceany pochłaniają jedną czwartą CO2 emitowanego na ziemi i zawierają go 150 razy więcej niż atomsfera. Zaczęło cię od wychwytywanie dwutlenku - [1,4 mln hektarów drzew wycieli górnicy w XXI wieku](https://www.miasto2077.pl/14-mln-hektarow-drzew-wycieli-gornicy-w-xxi-wieku/) - Z raportu World Resources Institute wynika, że winne jest szalone tempo w jakim rozwija się górnictwo. Od początku wieku z powodu rosnącego popytu na węgiel, żelazo, minerały przemysłowe i inne metale, wydobycie wzrosło o 52 proc. Często odbywa się to kosztem terenów leśnych. "Wspólnie z naukowcami z Uniwersytetu Maryland przeanalizowaliśmy dane dotyczące utraty pokrycia drzew, - [Energetyka wiatrowa wkracza do miast](https://www.miasto2077.pl/energetyka-wiatrowa-wkracza-do-miast/) - W Brukseli instalują turbiny wiatrowe. Nie chodzi jednak o wielkie wiatraki, ale stawiane na skraju dachu urządzenia przypominające wentylatory. Ich zasada działania jest jednak przeciwna: to nie prąd tworzy podmuch wiatr, ale odwrotnie wiatr napędza prądnicę. Pierwsza turbina wiatrowa została zainstalowana na dachu wieży mieszkalnej przy Avenue de l'Héliport w dzielnicy Laeken w Brukseli. Z - [Takie powodzie będą zdarzać się dwa razy częściej](https://www.miasto2077.pl/takie-powodzie-beda-zdarzac-sie-dwa-razy-czesciej/) - Według naukowców z World Weather Attribution (WWA), podwoiło się ryzyko takich nawałnicy jak ta, która zatopiła Walencję. Wszystko przez ocieplenie klimatu, które spowodowało, że opady deszczu w Hiszpanii wzrosły o 12 proc. WWA tłumaczy to faktem, że cieplejsza atmosfera może pomieścić więcej wilgoci, prowadząc do większych ulew. Naukowcy zaznaczają jednak, że ich analiza nie jest - [Rio Grande znów będzie płynęła wartko](https://www.miasto2077.pl/rio-grande-znow-bedzie-plynela-wartko/) - W Meksyku Rio Grande znana jest jako Rio Bravo — dzika rzeka — co symbolizuje siłę, która spowodowała kilka niszczycielskich powodzi w El Paso i sąsiednim Ciudad Juárez. Dziś te historyczne powodzie są trudne do wyobrażenia patrząc na Rio Grande. Koryto rzeki w El Paso-Juárez wypełnia się teraz tylko w sezonie nawadniania. Dalej w - [Smartfon ci pokaże, gdzie marnujesz energię](https://www.miasto2077.pl/smartfon-ci-pokaze-gdzie-marnujesz-energie/) - Każde dziecko pamięta, jak powiedziano mu, aby wyłączyło światło lub zamknęło okno w klimatyzowanym pokoju, aby uniknąć marnowania energii i zwiększania rachunków za prąd. Ta myśl natchnę Selinę Tobaccowala, menedżerka w branży technologicznej do założenia własnego start-up HomeBoost w zeszłym roku. Zmiany klimatyczne zainspirowały wielu właścicieli domów do zastanowienia się, jak mogą wpłynąć na - [Idziemy na rekord: ocieplenie o 3,1 st. C](https://www.miasto2077.pl/idziemy-na-rekord-ocieplenie-o-31-st-c/) - Takie perspektywy przedstawiło ONZ w swoim corocznym raporcie Emissions Gap. Do końca stulecia temperatura na świecie zwiększy się do poziomu dwukrotnie wyższego niż ten, na którym planowaliśmy ją powstrzymać. Prawie 10 lat temu, podpisując Porozumienie Paryskie, ludzkość zobowiązała się zrobić wszystko, aby nie dopuścić do ocieplenia powyżej 1,5 st. C. Tymczasem już teraz mówimy o - [Trump klimatu nie popsuje](https://www.miasto2077.pl/trump-klimatu-nie-popsuje/) - Donald Trump jest znany ze swych ataków na zieloną politykę klimatyczną. Boomu na czystą energię jednak nie powstrzyma. Nie ma politycznej siły, dzięki której mógłby odwrócić reformy Joe Bidena, które rozpoczęły dekadę dużych dotacji dla farm fotowoltaicznych oraz słonecznych Nowy-stary prezydent przez całą kampanię wyborczą przekonywał o swoim przywiązaniu do węglowodorów - ropy i gazu. - [Marzenie o mieście bez samochodów w praktyce](https://www.miasto2077.pl/marzenie-o-miescie-bez-samochodow-w-praktyce/) - Burmistrz Hanoweru, Belit Onay, chce, aby do 2030 r. centrum miasta było wolne od samochodów. I co ciekawe ma poparcie mieszkańców, bo obecna koncepcja funkcjonowania miasta spotyka się z oporem. To hasło się okazało kluczowe dla jego kampanii wyborczej na burmistrza Hanoweru pięć lat temu. To one pomogło Zielonym (z których Onay się wywodzi) wgrać - [Kalkulator do liczenia zieleni](https://www.miasto2077.pl/kalkulator-do-liczenia-zieleni/) - Wilno opracowało wskaźnik ekologiczności inwestycji robionych w mieście. I żeby ułatwić pracę architektom oraz urbanistom udostępniło kalkulator on-line, na którym wyliczą jak bardzo zielone są ich projekty. Dzięki temu jeszcze przed rozpoczęciem prac budowlanych będzie wiadomo na ile zrównoważona jest inwestycja i jaki będzie miała wpływ na środowisko miejskie. „Mam nadzieję, że zachęci to do - [Beton z resztek po obiedzie](https://www.miasto2077.pl/beton-z-resztek-po-obiedzie/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 W budownictwie nie ma większego obciążenia środowiskowego niż cement i powstający z niego beton. Nie jest więc zaskoczeniem mnogość pomysłów na zastąpienie go bardziej ekologicznym zamiennikiem. Mogą to być nawet odpadki spożywcze. Najdalej idącym pomysłem jest użycie jako surowca dwutlenku węgla. Przy umiejętnym połączeniu z betonem CO2 zamienia się w węglan - [Domy z supermarketu. Po 64 tys. zł sztuka](https://www.miasto2077.pl/domy-z-supermarketu-po-64-tys-zl-sztuka/) - Oto nowe oblicze budownictwa modułowego. Amerykański Wallmart wprowadził do oferty prefabrykowane domy po 15,9 tys. dolarów sztuka. Do kupienia na internetowej stronie sklepu. I z dostawą pod wskazany adres. Mieszkanko nie jest duże, ma 19 na 20 stóp czyli mniej 5,8 na 6,1 metra co daje około 35 metrów kwadratowych. Dzięki dużej ilości okien pełno - [Elektryki są bezpieczniejsze dla pasażerów](https://www.miasto2077.pl/elektryki-sa-bezpieczniejsze-dla-pasazerow/) - Problemy bezpieczeństwa samochodów elektrycznych, zwłaszcza pożarowego, są wyolbrzymione. W rzeczywistości dla pasażerów są bezpieczniejsze niż auta spalinowe, przekonuje Jingwen Hu profesor wydziału Inżynierii Mechanicznej z University of Michigan Opinia publiczna na temat bezpieczeństwa wypadków pojazdów elektrycznych często opiera się na kilku głośnych zdarzeniach pożarowych. Te obawy dotyczące bezpieczeństwa są prawdopodobnie nieuzasadnione, a faktyczne bezpieczeństwo pojazdów - [Nieużywana infrastruktura to świetne miejsce na park](https://www.miasto2077.pl/nieuzywana-infrastruktura-to-swietne-miejsce-na-park/) - To jeden lepszych przejawów "życia" naszych miast. Kiedy jakaś przestrzeń, traci swoje funkcje, szybko znajdowana jest dla niej nowe zastosowanie. Tak się dzieje ze starzejącymi budynkami, które jeśli mają jakąś wartość mogą zostać zrewitalizowane i służyć nowym funkcjom. Podobnym procesom podlegają infrastruktura transportowa. Szczególnie dotyczy to kolei i statków, które w wielu miejscach tracą na - [Wiatraki, które nie przypominają niczego, co do tej pory widzieliście](https://www.miasto2077.pl/wiatraki-ktore-nie-przypominaja-niczego-co-do-tej-pory-widzieliscie/) - Wydawało się, że trudno będzie przebić turbinę wiatrową wyposażoną w łopaty dłuższe niż boisko do piłki nożnej. Tymczasem w Chinach zainstalowanej nową turbinę morską, której skrzydło osiągnęło długość… 50-piętrowego budynku. Ta gigantomania ma swoje uzasadnienie, chodzi o to by wiatraki były jak najbardziej efektywne. Z drugiej strony skala sprawia, że technologia jest coraz bardziej kosztowna - [W JAKI SPOSÓB LEPIEJ PORUSZAĆ SIĘ MIEŚCIE: PIESZO CZY ROWEREM?](https://www.miasto2077.pl/w-jaki-sposob-lepiej-poruszac-sie-miescie-pieszo-czy-rowerem/) - Po mieście najzdrowiej poruszać się na rowerze albo pieszo. No tak, ale wiele osób zadaj sobie pytanie, co właściwie jest lepsze? Intuicyjnie jeżdżenie rowerem wydaje się dużo bardziej intensywnym wysiłkiem, wystarczy 20-minutowa szybka jazda i większość osób, musi wziąć prysznic. Tymczasem po nawet szybkim spacerze z reguły prysznic nie jest potrzebny. A co mówią lekarze - [Zalewają nas rzeki atmosferyczne](https://www.miasto2077.pl/zalewaja-nas-rzeki-atmosferyczne/) - Globalne ocieplenie sprawia, że tzw. rzeki atmosferyczne przynoszące nam opady i ulewy coraz bardziej meandrują na północ, a przez rozregulowaną pogodę klimatologom coraz trudniej przewidywać ich bieg Rzeki atmosferyczne — długie, wąskie pasma pary wodnej na niebie, przynoszące ulewne deszcze i burze — przesuwają się w kierunku wyższych szerokości geograficznych, co zmienia wzorce pogodowe na - [Kontenery: budowlana alternatywa](https://www.miasto2077.pl/kontenery-budowlana-alternatywa/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Pomysł na wykorzystanie nieużywanych kontenerów jako materiału budowlanego od początku budził wątpliwości, z roku na rok rozwiewane przez coraz bardziej przekonujące projekty z ich użyciem. Koncept zrodził się z handlowej nierównowagi. Statki pełne metalowych skrzyń z towarem płyną z Chin do Europy i USA, ale odsyłanie ich się nie kalkuluje. Można - [Wolniej jedziesz, mniej zanieczyszczasz](https://www.miasto2077.pl/wolniej-jedziesz-mniej-zanieczyszczasz/) - W europejskich miastach jeździ się coraz wolniej. I nie jest wcale efekt ulicznych korków, ale wyniku przekształcania coraz większej ilości ulic, szczególnie w centrach miast, w przestrzeń bardziej przyjazna dla pieszych i rowerzystów albo w ogóle zamykania na nich ruchu samochodowego. Do tej pory głównym argumentem za wprowadzeniem ograniczeń prędkości dla kierowców, były kwestie bezpieczeństwa - [Shein ma spore kłopoty przez greenwashing](https://www.miasto2077.pl/shein-ma-spore-klopoty-przez-greenwashing/) - Włoska agencja antymonopolowa rzuciła wyzwanie Shein, coraz mocniej krytykowanemu sklepowi internetowemu z chińską odzieżą ultra fast fashion (przyczyniająca się do ogromnego wzrostu odpadów). Chodzi o potencjalne wprowadzenie klientów w błąd twierdzeniami dotyczącymi ochrony środowiska, zamieszczonymi na stronie internetowej sprzedawcy. Włoska agencja wszczęła w tej sprawie dochodzenie. To było możliwe dzięki nowym unijnym przepisom pozwalającym zwalczać - [Rzeka odkryta na nowo](https://www.miasto2077.pl/rzeka-odkryta-na-nowo/) - Zatłoczone i zabetonowane Mexico City dziś nie bardzo przypomina starą aztecką stolicę Tenochtitlan, miasto "pływające" na jeziorze Texcoco. Akwen dawno temu został już osuszony, ale dziedzictwem pozostało 45 rzek i strumieni, które przecinają Mexico City. Tyle tylko, że wszystko są to podziemne kanały, przykryte asfaltowymi drogami. Dziś Meksykanie chcą rozbić tę skorupę. Ruch na rzecz - [Miasto bierze na siebie połowę kosztów naprawy sprzętu RTV i AGD](https://www.miasto2077.pl/miasto-bierze-na-siebie-polowe-kosztow-naprawy-sprzetu-rtv-i-agd/) - Takie rozwiązanie wprowadzono w Berlinie. Wprowadzając tzw. bonus naprawczy (Reparaturbonus) miasto chce wydłużyć życie domowych sprzętów oraz zmniejszyć ilość elektrośmieci. Na projekt z tegorocznego budżetu wygospodarowało kwotę 1,25 mln euro. System wprowadzony przez Departament Mobilności, Transportu, Ochrony Klimatu i Środowiska Senatu Berlina działa on-line i jest bardzo prosty. Każdy kto zleci naprawę w serwisie swojego - [Prognoza jakości powietrza](https://www.miasto2077.pl/prognoza-jakosci-powietrza/) - W Berlinie obok prognozy pogody można też sprawdzić prognozę jakości powietrza na ulicach. Wszystko za sprawą Digitale Plattform Stadtverkehr na której stworzono interaktywną mapę miasta z przewidywanym poziomem zanieczyszczenia przy głównych trasach miasta. Jakość powietrza na poszczególnych ulicach zaznaczony jest różnymi kolorami. Drogi z dobrymi i bardzo dobrymi wartościami dwutlenku azotu (poniżej 25 mikrogramów na metr - [Marnująca się żywność zmieniona w czujnik](https://www.miasto2077.pl/marnujaca-sie-zywnosc-zmieniona-w-czujnik/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Ceną masowej produkcji żywności jest jej marnowanie (około 40 proc.). Aby rozwiązać ten problem, naukowcy z James Cook University postanowili znaleźć najbardziej efektywny sposób na odpady powstałe z biomasy. Najbardziej powszechne wykorzystanie biomasy to jej spalanie. Jednocześnie jest to najmniej opłacalny oraz najbardziej niekorzystny z punktu widzenia środowiska sposób zamiany energii - [Zamiast lotniska park z naturalnie odtworzonym jeziorem](https://www.miasto2077.pl/zamiast-lotniska-park-z-naturalnie-odtworzonym-jeziorem/) - Dojechanie tu ze śródmieścia Mexico City zajmuje zaledwie 20-30 minut, czyli tyle ile średnio trwa dojazd z centrumdo dzielnicy mieszkaniowej w dużej europejskiej metropolii. Biorąc pod uwagę standardy Ameryki Łacińskiej i zjawisko rozlewania się tamtejszych miast, to naprawdę blisko. A widoki zapierają dech w piersi, szczególnie gdy o świcie słychać głos 60 tys. zamieszkujących ptaków, - [Budownictwo zrównoważone także cenowo](https://www.miasto2077.pl/budownictwo-zrownowazone-takze-cenowo/) - Tak do sprawy podchodzą w Amsterdamie. Ekologiczne domy muszą być dostępne dla wszystkich, wówczas będą masowe. Przykładem takiego podejścia ma być nowy projekt drewnianego budynku wielorodzinnego Robin Wood. Zastosowanie drewna jako materiału konstrukcyjnego przede wszystkim znacząco obniża ślad węglowy, jaki przynoszą ze sobą powszechne materiały budowlane (takie jak cegły czy cement) oraz korzystniej wpływa na - [Wreszcie powstanie pierwszy w Polsce biurowiec z drewna](https://www.miasto2077.pl/wreszcie-powstanie-pierwszy-w-polsce-biurowiec-z-drewna/) - W Warszawie powstaje pierwszy w Polsce biurowiec z drewnianych modułów. Dzięki temu zaoszczędzi 1,5 tys. ton CO2 i sporo czasu: stanie bardzo szybko, bo w 18 miesięcy. Będzie miał budową hybrydową, w której konstrukcja nośna wykonywana jest z tradycyjnych materiałów, z których wznosie się zazwyczaj biurowce, a całą resztę wypełnia drewno. Timber Park, bo tak - [Tania ekologia](https://www.miasto2077.pl/tania-ekologia/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Wbrew wielu wątpliwościom ekologiczne rozwiązania, chociaż bardziej wymagające, nie są zarezerwowane dla bogatych mieszkańców i społeczeństw. Powstaje coraz więcej projektów domów zrównoważonych zarówno środowiskowo, jak i cenowo. Ciekawy pomysł na tanie domy realizują m.in. w Chicago, gdzie wykorzystują do tego stare budynki bibliotek – po przebudowie znajduje się w nich miejsce - [Jak hodowla pstrąga pomaga ratować klimat](https://www.miasto2077.pl/jak-hodowla-pstraga-pomaga-ratowac-klimat/) - Jeśli chcemy realistycznie zmniejszyć spożywanie czerwonego mięsa, musimy znaleźć jakieś realne zamienniki. Produkcja sztucznego mięsa mimo szybkiego rozwoju na dłuższa metę nie rozwiąże problemu. Po pierwsze nie da się przekonać do tego wszystkich konsumentów, po drugie nie jest ona całkowicie zastąpić mięsa. Dlatego tak wielkie znaczenie mają w naszej diecie ryby. Tu oczywiście znowu pojawia - [Ogromne źródło czystej energii na horyzoncie](https://www.miasto2077.pl/ogromne-zrodlo-czystej-energii-na-horyzoncie/) - Według naukowców z Oregon State University fale morskie mogą dostarczyć niemal 2/3 prądu. Oszacowali, że w Stanach Zjednoczonych oblewanych z obu stron falami oceanu w ten sposób da się wyprodukować 2,64 bln kilowatogodzin rocznie (ang. trillion), co odpowiada 64 procentom całkowitej produkcji energii elektrycznej w USA w 2022 roku. Zaznaczają przy tym od razu, że - [Perowskitową fotowoltaikę można już instalować na dachu](https://www.miasto2077.pl/perowskitowa-fotowoltaika-mozna-juz-instalowac-na-dachu/) - Na rynku pojawiły się już panele słoneczne z powłoką perowskitową, które sprawiają że moc ogniw bije wszelkie rekordy. Za całym projektem stoi Oxford PV, który na początku września pochwalił się, że wysłał do klientów pierwsze zamówienia. Ich wydajność sięga 24,5 proc. podczas gdy dotychczas dostępne na rynku panele monokrystaliczne miały około 22 proc. Siła ogniw - [Ikona Nowego Jorku przechodzi na geotermię](https://www.miasto2077.pl/apartamentowiec-ikona-nowego-jorku-przechodzi-na-geotermie/) - Beresford to przykład mieszkalnego budynku, który stał się ikoną i charakterystycznym punktem orientacyjnym Manhattanu. Położony na północno-zachodnim skraju Central Park zaprojektowany został w 1928 roku przez węgierskiego architekta Emery'ego Rotha, mającego na swoim koncie wiele nowojorskich apartamentowców i biurowców z przedwojnia budowanych w stylu Beaux-Arts i Art Deco. Najbardziej znaną jego budowlą to była licząca - [“Readmore” czyli biblioteki walczą z klęskami żywiołowymi](https://www.miasto2077.pl/readmore-czyli-biblioteki-walcza-z-kleskami-zywiolowymi/) - W Polsce ostatnio doświadczyliśmy, czym może być jak dotkliwe w skutkach są dziś klęski żywiołowe. W Stanach Zjednoczonych powodzie, huragany, czy dotkliwe pożary, wywołane ekstremalnymi temperaturami i suszami coraz bardziej stają się chlebem powszednim. Ostatnio mogliśmy to śledzić za sprawą następujących w odstępstwie tygodni po sobie groźnych huraganów: Beryl, Kirk, Helene i Milton pustoszących kolejne - [Najgorszego scenariusza wynikającego z ocieplania, wciąż możemy uniknąć](https://www.miasto2077.pl/najgorszych-scenariuszy-zwiazanych-z-ocieplaniem-sie-klimatu-mozemy-wciaz-uniknac/) - Choć niektórzy twierdzą, że zmiana klimatu jest już nieunikniona, naukowcy zgadzają się, że najgorszych scenariuszy można uniknąć, radykalnie ograniczając emisję paliw kopalnych. Nad tą kwestią debatowało niemal 1,5 tys. naukowców, którzy pod koniec sierpnia spotkali się w Chile na 11. konferencji Komitetu Naukowego ds. Badań Antarktycznych. Dziś najbardziej niepokojące jest to, że Antarktyda zmienia się - [Zielone uliczki pod pergolami](https://www.miasto2077.pl/zielone-uliczki-pod-pergolami/) - Powrócił bardzo klimatyczny koncept, aby gęsto zabudowane uliczki nakryć roślinami pnącymi się na pergolach. To projekt jeszcze z lat 50-tych autorstwa włoskiego architekta, rzeźbiarza i twórcy murali Costantino Nivoli. Dziś przypomnia go magazyn designboom jako pomysł całkiem wyprzedzający swoje czasy. Artysta w ten sposób chciał wprowadzić więcej zieleni do rodzinnego miasteczka Orani na Sardynii. Jego - [Nie przekonała Shella do energii geotermalnej. Rozwija ją w startupie](https://www.miasto2077.pl/nie-przekonala-shella-do-energii-geotermalnej-rozwija-ja-w-startupie/) - To, co dziś trzyma ludzi w branży naftowo-gazowej, to przede wszystkim pieniądze. Ale kiedy Cindy Taff zaczynała w 1986 roku prace w Shell wyglądało to inaczej. Paliwowy sektor był spełnieniem marzeń wielu absolwentów technicznych uczelni. Taff nie było łatwo piąć się po szczeblach kariery, bo była kobietą, a sektor wydobywczy jest jedną z najbardziej zdominowanych - [Miejsce, w którym świetnie bawią się zarówno dziewczyny, jak i chłopcy](https://www.miasto2077.pl/miejsce-w-ktorym-swietnie-bawia-sie-zarowno-dziewczyny-jak-i-chlopaki/) - Boiska do koszykówki i skateparki są bardzo potrzebne i można się tylko cieszyć, że powstaje ich w miastach coraz więcej. Niestety nie są atrakcyjnym miejscem spotkań dla nastoletnich dziewcząt. Jak wynika z sondaży dziewczyny wolą miejsca, gdzie można spokojnie pogadać, a i aktywność fizyczną wolą uprawiać tam, gdzie nie ma rywalizacji i obawy przed narażeniem - [Płacimy drożej za upalne lato](https://www.miasto2077.pl/placimy-drozej-za-upalne-lato/) - Letnie upały już się skończyły, ale za ich skutki będziemy płacić całą jesień. Między innymi w rekordowych cenach masła. Jeszcze w lipcu kosztowało 6 zł za kostkę, dziś już mamy 7 zł i toczy się dyskusja czy cena zatrzyma się na poziomie 8 - 9 zł. A może pójdzie dalej, na rekord w okolicach 10 - [Holendrzy zbierają wodę z miejskich dachów](https://www.miasto2077.pl/holendrzy-zbieraja-wode-z-miejskich-dachow/) - Naturalna hydrotechnika to specjalność Holendrów, dziś wykorzystują ją na dachach domów tworząc zielono-niebieskie rezerwuary na deszczówkę. Za przedsięwzięciem stoi startup MetroPolder, który wodą opadową zaczął po prostu zarządzać i jest w stanie dobrze wykorzystać niemal wszystko, co w czasie ulewy spadnie na dachy miast. Ideą podstawową było przekształcenie zagrożenia - czyli nawalnych deszczów, które coraz - [Po co spalać, jak można budować z tego biurowce i mieszkania](https://www.miasto2077.pl/po-co-spalac-jak-mozna-z-tego-budowac-biurowce-i-mieszkania/) - W tygodniku Nature zespół naukowców Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie oraz Research Institute for Sustainability opublikował badanie analizując cztery scenariusze masowego użycia drewna w budownictwie w ciągu następnych 30 lat. W pierwszy z nich, nazwanym „jak do tej pory” większość nowych budynków jest wykonana z betonu i stali, a tylko 0,5% z drewna. W drugim scenariuszu - [Zielony beton z odpadów ratuje przed powodzią](https://www.miasto2077.pl/nowy-beton-z-odpadow-ratuje-przed-powodzia/) - Pomysł Karla Williamsa, profesora środowiska i zasobów naturalnych na University of Central Lancashire na stworzenie zielonego betonu był niesamowicie prosty. Zaczęło się od muszli przegrzebków i ślimaków morskich. Te popularne owoce morza są regularnie odławiane i obrabiane w wielkich przetwórniach ryb do postaci nadającej się do sprzedaży konsumentów. Efektem tej obróbki są stosy muszli, które - [Producenci SUV-ów zmuszeni do zadbania o bezpieczeństwo pieszych](https://www.miasto2077.pl/producenci-suv-ow-zmuszeni-do-zadbania-o-bezpieczenstwo-pieszych/) - Na początku tego miesiąca amerykańska Administracja Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego (NHTSA) ogłosiła zmianę w przepisach, która z jednej strony ucieszyła zwolenników bezpieczeństwa, a z drugiej zirytowała producentów samochodów. A na pewno mocno wszystkich zaskoczyła. O co chodzi? NHTSA po raz pierwszy zaproponowała rozwiązanie zmuszające samochodowe koncerny do zmian w konstruowaniu pojazdów, pozwalających ograniczyć ryzyka obrażeń pieszych, - [1000 km elektrykiem? Na wyciągnięcie ręki](https://www.miasto2077.pl/1000-km-elektrykiem-na-wyciagniecie-reki/) - Akumulatory ze stałym elektrolitem to mała rewolucja, której od jakiegoś czasu z utęsknieniem wypatrują producenci elektrycznych samochodów. Taka bateria może pomieścić w sobie dużo więcej energii niż obecne akumulatory, znacząco wydłużając zasięg pojazdów elektrycznych, który jeszcze do niedawna wydawał się nieosiągalny. Ich przewaga jest ogromna, dla takich samochodów przejechanie 1000 kilometrów na jednym ładowaniu stanie - [Brytyjscy naukowcy: za tą powódź odpowiada ocieplenie klimatu](https://www.miasto2077.pl/brytyjscy-naukowcy-nie-maja-watpliwosci-za-ta-powodz-odpowiada-ocieplenie-klimatu/) - Gdy przychodzi tak nieprzewidywalny żywioł jak ostatnia powódź która przeszła przez południe Polski, to za wszelką cenę próbujemy dociec ile w tym było przypadku, a na ile jest to efekt zjawisk, na które mamy jednak wpływ. Bo w tym drugim przypadku możemy odzyskać przynajmniej poczucie sprawczości. Taka wiedza pozwala nam podejść bardziej konstruktywne do tragedii, - [Czy Tesla to wciąż ekologiczny wybór?](https://www.miasto2077.pl/czy-tesla-to-wciaz-ekologiczny-wybor/) - Dla osób, które zakup auta elektrycznego traktują jako decyzję wspierającą środowisko postawienie na Teslę staje się coraz bardziej problematyczne. Na początku sierpnia jasno wyraził to niemiecki Rossmann, który od najbardziej znanej marki elektryków odwrócił się z przyczyn politycznych. Teraz z kolei wylicza się jak bardzo obciążająca dla środowiska jest inwestycja Tesli w Niemczech. Pod ostrze - [Przejęli nabrzeże, żeby odkorkować miasto](https://www.miasto2077.pl/przejeli-nabrzeze-zeby-odkorkowac-miasto/) - Nabrzeża Brooklynu (w okolicach Red Hook) to wciąż jedna z najatrakcyjniejszych części Nowego Jorku i jednocześnie najbardziej zaniedbana, odizolowana i słabo skomunikowana z resztą miasta. Przez lata podejmowano wiele wysiłków w celu przebudowy, ale rezultaty były co najwyżej mieszane. Teraz ma się to zmienić, bo 40-hektarowy teren dotąd kontrolowany przez Port Authority of New York - [Chodniki pijące deszcz](https://www.miasto2077.pl/chodniki-pijace-deszcz/) - Norwescy projektanci z pracowni Snøhetta zaproponowali układanie nowego rodzaju chodnika, który będzie lepiej przepuszczać deszczówkę do gruntu. Skorzysta i gleba i miasto, które będzie mniej zalewane w czasie nawałnic oraz bardziej zielone. Nowa kostka nazwana Flyt wciąż jest kawałkiem betonu, a to co zostało w niej zmieniona, to konstrukcja poszczególnych elementów. Jest to zestaw trzech - [Wszystkie drogi prowadzą do Utrechtu...](https://www.miasto2077.pl/wszystkie-drogi-prowadza-do-utrechtu/) - Co charakteryzuje dobrą komunikację miejską? Niezawodność i szybkość dotarcia do celu. Pod tym względem niewiele firm może równać się z Utrechtem, czwartym co do wielkości miasto w Holandii. Kiedy komunikacja miejska nie wystarczy są rowery, ale Strachowi, który chce być liderem nowoczesnego transportu miejskiego to nie wystarcza. Liczący 360 tys. mieszkańców ośrodek miejski miał najwyższy - [100 mln USD darowizny na parki narodowe](https://www.miasto2077.pl/100-mln-usd-darowizny-na-parki-narodowe/) - To najwyższa jednorazowa dotacja przeznaczona na ochronę i wspierane terenów zielonych w historii. Na ten cel jeszcze w tym roku trafi 100 mln USD. Dokładny sposób wykorzystania i podziału pieniędzy na kilkadziesiąt amerykańskich parków narodowych pozostaje jeszcze do ustalenia. Ale już wiadomo, że priorytetem będzie odbudowa raf koralowych w Biscayne National Park na Florydzie, które - [Wyselekcjonowała grzyby, które czyszczą glebę z toksyn](https://www.miasto2077.pl/wyselekcjonowala-grzyby-ktore-czyszcza-glebe-z-toksyn/) - Piętnaście lat temu Danielle Stevenson jako młoda dziewczyna mocno się zaangażowała w pomóc miejskim szkołom w zakładaniu ogródków warzywnych. Był to ekscytujący projekt, ale coraz pojawiały się poważne przeszkody związane z jakością gleby na działkach potencjalnie rozważnych jako warzywniki. Wiele z tych projekty stanęło w miejscu bo stężenie niebezpiecznych dla zdrowia metali (np. ołowiu) były - [Boisko z odpadu po chipsach](https://www.miasto2077.pl/boisko-zbudowane-z-opakowan-po-chipsach/) - Co mają chipsy wspólnego z piłką nożną? Wydaje się, że niewiele poza tym, że często służą jako przekąska kibicom. Okazuje się, że można pójść dalej. Firma Lays w partnerstwie z UEFA i organizacją Streetfootballworld, działającą na rzecz amatorskiego footballu postanowiła stworzyć pierwsze na świecie boiska zrobione z torebek po chipsach. Z jednej strony oznacza to, - [Mieszkańcy zielonych dzielnic są zdrowsi i widać to w wynikach krwi ](https://www.miasto2077.pl/naukowcy-potwierdzili-mieszkancy-zielonych-dzielnic-maja-lepsze-wyniki-krwi/) - Dziesięć lat temu Louisville znalazło się w niechlubnym zestawieniu amerykańskich dużych miast, które najszybciej stają się miejskimi wyspami ciepła. To naprawdę musiało być przygnębiające, bo największe miasto w stanie Kentucky zajęło w tym rankingu pierwszą pozycję. Przyczyn daleko nie trzeba było szukać, to był efekt bardzo skąpego zadrzewienia przestrzeni publicznej miasta oraz brak przepisów chroniących - [Parki przeciwpowodziowe](https://www.miasto2077.pl/parki-przeciwpowodziowe/) - Bałtyckie porty to miejsca szczególnie narażone na nawałnice i zalania - o czym nie raz przekonali się mieszkańcy Trójmiasta - a jednym z najbardziej poszkodowanych metropolii jest Kopenhaga, którą ulewy rocznie kosztują około 5 mld koron. Dlatego Duńczycy mocno rozwijają swoją infrastrkturę przeciwpowodziową. Nie robią tego jednak prostymi środkami przy użyciu koparek i betoniarek, ale - [Antyczna lekcja jak radzić sobie z miejskimi wyspami ciepła](https://www.miasto2077.pl/antyczna-lekcja-jak-radzic-sobie-z-miejskimi-wyspami-ciepla/) - Cywilizacje od wieków dostrzegają zdolność miast, aby w razie potrzeby się nagrzewać lub ochładzać. Architekci miasta w starożytnym Rzymie nakłaniali do zwężenia ulic, aby zmniejszyć temperatury późnym popołudniem. Stwierdzono, że wąskie ulice chłodzą powietrze, ograniczając obszar narażony na bezpośrednie działanie promieni słonecznych - na łamach serwisu The Conversation pisze Brian Stone Jr. profesor planowania środowiskowego, - [Chcą zbudować drugi Londyn](https://www.miasto2077.pl/chca-zbudowac-drugi-londyn/) - Niedobór mieszkań to nie tylko problem Polski, doświadczają dziś ego wszystkie kraje Europy. Dotyczy to szczególnie tych największych i najbogatszych metropolii, gdzie ceny ziemi stają się tak wysokie, że na kupowanie na rynkowych zasdach stać tylko wyższa klasę średnią i najbogatszych. Jednocześnie wysokie ceny nieruchomości przyciągają inwestorów i bogaczy z całego świata, co jeszcze bardziej - [Sprzedawali nasiona. Teraz będą je rozdawać](https://www.miasto2077.pl/sprzedawali-nasiona-teraz-beda-je-rozdawac/) - Petra Page-Mann i Matthew Goldfarb, para prowadząca Fruition Seeds stworzyła jedną z największych firm oferujących nasiona w Nowym Jorku. Pozycję i znaczenie start-upu podkreślał fakt, że Fruition Seeds jako jedyny dostawca sprzedawał swoje nasiona w firmowym sklepie Nowojorskiego Ogrodu Botanicznego. Ale zaraz będzie przeszłość, bo od końca sierpnia spółka wstrzymuje sprzedaż. Mimo to, klienci nie - [Katalonia uniezależni się od deszczu](https://www.miasto2077.pl/katalonia-uniezalezni-sie-od-deszczu/) - Susze coraz bardziej nękają hiszpańską Katalonię. W tej sytuacji hiszpański region zdecydował, że do końca przyszłej dekady uniezależni się od wody deszczowej. Obok Kaliforni oraz krajów Bliskiego Wschodu stanie się jednym z zagłębi wykorzystujących odsalacze do wody. Temat ten pojawił się już kilka miesięcy temu, po tym jak w lutym Katalonia ogłosiła stan nadzwyczajny związany - [W USA jeszcze przyspieszają budowę solarnych farm](https://www.miasto2077.pl/w-usa-jeszcze-przyspieszaja-budowe-solarnych-farm/) - Administracja prezydenta USA Joe Bidena poinformowała, że sfinalizowała plan rozszerzenia wykorzystania energii słonecznej na terenach federalnych w 11 zachodnich stanach. Plan ten jest częścią szerszych działań mających na celu przyspieszenie wydawania pozwoleń i realizacji dużych projektów infrastrukturalnych . Biały Dom chce przyspieszyć zatwierdzanie projektów obejmujących przesył energii elektrycznej, farmy wiatrowe i słoneczne, ponieważ dąży do - [Designerski dom ze 100 tysięcy plastikowych butelek](https://www.miasto2077.pl/designerski-dom-z-100-tys-plastikowych-butelek/) - Każdy kto budował dom, wie jak wielkim jest to wyzwaniem. Po pierwsze cały budowlany proces zajmuje sporo czasu i rzadko udaje się dotrzymać zakładanego terminu. Po drugie budowanie jest kosztowne, szczególnie jeśli się ona przedłuża. Trzy lata temu ten problem postanowili rozwiązać Ross Maguire i Gene Eidelman, założyciele start-upu Azure Printed Homes. Gotowy dom zaprezentowali - [Klimatyczne wyzwania wymuszają zmiany na bankach](https://www.miasto2077.pl/klimatyczne-wyzwania-wymuszaja-zmiany-na-bankach/) - Z zebranych opinii przez agencje Reuters wynika, że duże amerykańskie instytucje finansowe znajdują się na dość wczesnym etapie oceny i zarządzania ryzykiem wynikającym z zmian klimatycznych. Agencja oparła to na podstawie swoich źródłach w Office of the Comptroller of the Currency (OCC) - amerykańskiej instytucji nadzorującej ten sektor. Z pozyskanych informacji wyłania sę obraz sektora, - [Tak powstaje największe drukowane osiedle na świecie](https://www.miasto2077.pl/tak-powstaje-najwieksze-drukowane-osiedle-na-swiecie/) - Największe osiedle wykonane w technologii 3D powstaje błyskawicznie. Jednopiętrowy dom drukuje się w trzy tygodnie. Na Wolf Ranch w Teksasie, około 30 mil od Austin, tego lata wprowadzili się już pierwsi mieszkańcy. I chwalą sobie m.in. nadzwyczaj wysoką odporność domów na upały. Projekt wystartował już niemal dwa lata temu - w listopadzie 2022 roku - - [Wracają żaglowce. Wreszcie na znaczącą skalę](https://www.miasto2077.pl/na-oceany-wracaja-zaglowce-wreszcie-na-znaczaca-skale/) - Japoński masowiec MOL to pierwszy statek tych linii, który wspomagany jest wiatrem. Amerykański gigant spożywczy Cargill współpracuje z żeglarzem olimpijskim Benem Ainslie nad wykorzystaniem systemu żagli WindWings na swoich kontenerowcach. Szwedzka firma żeglugowa Wallenius liczy że dzięki wiatrom napędzającym ich nową jednostkę Oceanbird ograniczy emisję CO2 nawet o 90 proc. A francuski start-up Zephyr & - [Kolejne Igrzyska Olimpijskie mają obyć się już bez samochodów](https://www.miasto2077.pl/kolejne-igrzyska-olimpijskie-maja-obyc-sie-juz-bez-samochodow/) - Przed tegoroczną Olimpiadią Paryż podjął ogromny wysiłek, aby zmniejszyć ruch samochodowy w mieście. Los Angeles, gospodarz Igrzysk 2028, ma jeszcze bardziej ambitny plan. Jak ma wyglądać ten 4-letni sprint na łamach The Conversation pisze Jay L. Zagorski, profesor nadzwyczajny rynków, polityki publicznej i prawa z Uniwersytetu Bostońskiego. Wraz ze zgaszeniem znicza olimpijskiego w Paryżu, wszystkie - [Energia pływów morskich zasili Holandię](https://www.miasto2077.pl/energia-plywow-morskich-zasili-holandie/) - Nie tylko energia fal morskich, ale także przypływów i odpływów ma być poważnym źródłem prądu w Holandii. Na pierwszy ogień idzie Zachodnio Fryzyjska wyspa Ameland, która skorzysta ze zmiany poziomu wody w tzw. Morzu Wattowym, które oddziela od Morza Północnego. Będzie to miejsce pierwszych testów nowej technologii TidalKite opracowanej przez firmę SeaQurrent. Jest to rodzaj - [Zamiast fabryki zielona wiejska posiadłość w środku miasta](https://www.miasto2077.pl/zamiast-fabryki-zielona-wiejska-posiadlosc-w-srodku-miasta/) - To tu młody młody Egidio Galbani w 1896 roku otworzył swoją pierwszą fabrykę produkująca sery miękkie. Same budynki pamiętały jeszcze czasy Marii Teresy, ale twórcę największego mlecznego koncernu we Włoszech przekonała wówczas lokalizacja i bliskość wielkomiejskiego Mediolanu. Po ponad 100 latach pofabryczny budynek znów przypomniał o sobie. Przysposobiony na cele mieszkaniowe stał się pierwszą zieloną - [Elektryczne taksówki niebawem polecą](https://www.miasto2077.pl/elektryczne-taksowki-niebawem-poleca/) - Samochody elektryczne tak się rozpędziły, że niebawem polecą. Za dwa lata będą gotowe pierwsze powietrzne taksówki. Nad eVTOLami, jak się określa elektryczne pojazdy pionowego startu i lądowania (electric vertical take-off and landing) równolegle pracują dwie duże firmy - koreański Hyundai i brazylijski Embraer - oraz kilka startupów. S-A2 to projekt należącej do Hyundaia firmy Supernal. - [Tanie społeczne mieszkania w centrum Paryża](https://www.miasto2077.pl/tanie-spoleczne-mieszkania-w-centrum-paryza/) - Pomysł budowy kompleksu tanich mieszkań - przy paryskiej ulicy Rue Jean-Bart - dla osób, których nie byłoby stać na ich kupno albo wynajem na rynkowych warunkach decydowanie nie spodobał się okolicznym mieszkańcom. Takiej reakcji można było się spodziewać w końcu to samo serce Paryża, ulica znajduje się w niedużej odległości od Ogrodów Luksemburskich. Myślenie wielu - [Krzywą emisji zagięliśmy w dół](https://www.miasto2077.pl/krzywa-emisji-zagielismy-w-dol/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 W walce z redukcją emisji wciąż jest wiele niedociągnięć i jeszcze więcej do zrobienia, wysiłki jakie dotąd podjął świat nie poszły jednak całkiem na marne. Widać to w przygotowanym przez Międzynarodową Agencję Energii oszacowaniu, jak zmieniła się i nadal zmieniać się będzie krzywa emisji od 2015 roku, czyli daty osiągnięcia Porozumień - [Podniebna farma zamiast parkingu](https://www.miasto2077.pl/podniebna-farma-zamiast-parkingu/) - Co zrobić z nie do końca wykorzystywanym betonowym parkingiem na dachu w środku miasta? Przekształcić go w miejską farmę. Z takiego założenia wyszli mieszkańcy Melbourne skupieni w organizacji Odonata, zajmującą się regeneracją i ochroną przyrody. I z pomocą Biofilta (firmy zajmującej się rolnictwem miejskim) oraz australijskiego Funduszu Lasów Miejskich stworzyli społeczny ogród w centrum drugiego, - [Pustynie świetne nadają się do produkcji zielonego aluminium](https://www.miasto2077.pl/pustynie-swietne-nadaja-sie-do-produkcji-zielonego-aluminium/) - Szklarnie, które staną na pustyni wokół przemysłowego miasta Ras Al-Khair w Arabii Saudyjskiej nie będą przeznaczone do uprawy roślin. Ich celem będzie dekarbonizacja procesu produkcji aluminium. Póki co produkcja aluminium jest bardzo energochłonna i wymaga paliw kopalnych, w szczególności węgla. Firma GlassPoint proponuje nowy system, wykorzystujący panele słoneczne do pozyskiwania energii. Umieszczone wewnątrz szklarni zakrzywione - [Czas na nowe zastosowanie dla pustoszejących kościołów](https://www.miasto2077.pl/czeka-nas-znalezienie-nowego-przeznaczenia-dla-coraz-bardziej-pustych-kosciolow/) - W całej europie mamy do czynienia z postępująca laicyzacją społeczeństwa, a co za tym budynki kościołów pustoszeją, a ich utrzymanie staje się nierentowne. W Wielkiej Brytanii w latach 1980-2019 liczba osób regularnie chodzących do kościoła spadła ponad dwukrotnie, gdy w Polsce w ciągu ostatnich trzech dekad według CBOS populacja katolików zmniejszyła się o 30 proc. - [Autostradę zamienić w miejską farmę](https://www.miasto2077.pl/autostrade-zamienic-w-miejska-farme/) - Taka propozycja padła w Berlinie. Chodzi o przedłużenie autostradowej obwodnicy Berlina (A100), która ma być ukończona za rok. Grupa tutejszych architektów przedstawiła jednak konkurencyjną koncepcję Morgenfarm Berlin. Zgodnie z nią zrobiony już wykop pod autostradę przekształciłby w podmiejską, wertykalną farmę. "To szkic koncepcyjny, który ma za zadanie wyznaczyć kierunek polityki gospodarczej Berlina: przestarzały projekt transportowy - [Niech się kręcą wiatraki na falach](https://www.miasto2077.pl/niech-sie-kreca-wiatraki-na-falach/) - Morskie farmy wiatrowe połączone podwodną siecią energetyczną do transmisji mogą zrewolucjonizować sposób, w jaki wybrzeże otrzymuje energię elektryczną Wiatry morskie mają potencjał, aby terenom nadbrzeżnym zapewniać ogromne, stałe przepływy czystej energii elektrycznej. Jedno z badań szacuje, że farmy wiatrowe na morzu mogą zaspokoić 11-krotne prognozowane globalne zapotrzebowanie na energię elektryczną w 2040 roku - na - [Co zamiast mięsa](https://www.miasto2077.pl/co-zamiast-miesa/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Eksperci Good Food Institute uważają, że zainteresowanie konsumentów żywnością opartą na białku roślinnym będzie dalej mocno rosło wraz ze wzrostem świadomości jej korzyści zdrowotnych, poprawy smaku oraz większej przystępności cenowej. Tym bardziej że sektor prywatny przy mocnym wsparciu i jednocześnie presji ze strony sektora publicznego musi iść w bardziej zrównoważone i - [Schrony klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/schrony-klimatyczne/) - Schrony klimatyczne to pojęcie, które w ostatnich latach robi zawrotną karierę. Jak wskazuje nazwa chronić ma przed klimatycznymi anomaliami, takimi jak fale upałów. Podobnie jak klasyczne schrony, to rozwiązanie dla miasta, a zwłaszcza zagęszczonych miejsc, w których nie tylko ludzi najwięcej, ale gdzie tworzą się najgorętsze wyspy ciepła. W Europie temat ten najintensywniej przepracowują Hiszpanie, - [Do paliw kopalnych dopłacamy 58 razy więcej niż do przyrody](https://www.miasto2077.pl/do-paliw-kopalnych-doplacamy-58-razy-wiecej-niz-do-przyrody/) - Roczne inwestycje w bioróżnorodność sięgają 121 mld dolarów. Dużo tylko z pozoru. Znacznie więcej dopłacamy do paliw kopalnych. Z wyliczeń Międzynarodowego Funduszu Walutowego to aż 7 bilionów dolarów, czyli 7,1 proc. światowego PKB. Dotacje te są utrzymywane, aby paliwa kopalne sprzedawać w cenie, na którą są w stanie sobie pozwolić odbiorcy. Tylko jednak 18 proc. - [O regeneratywnym biznesie. Zakończył się II Kongres Kompas ESG](https://www.miasto2077.pl/o-regeneratywnym-biznesie-zakonczyl-sie-ii-kongres-kompas-esg/) - Fot: Blok Governance otworzył światowej sławy aktywista i filantrop, ambasador ruchu B-Corp Marcello Palazzi Eksperci z Polski i zagranicy i ponad 300 uczestników zgromadził odbywający się 17 czerwca w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie II Kongres Kompas ESG. Organizatorzy położyli nacisk na wszystkie trzy obszary ESG, ze szczególnym naciskiem na „S”, czyli Social. „Małymi kroczkami, - [Kolejne argumenty za pracą zdalną](https://www.miasto2077.pl/kolejne-argumenty-za-praca-zdalna/) - Dla wielu osób idealnym dojazdem do pracy jest krótki spacer lub przejażdżka rowerem do pobliskiego biura, który rozprasza uwagę, ale nie wiąże się z długą jazdą w korku lub wielokrotnymi przesiadkami środkami transportu publicznego. Jeszcze lepiej jak w ogóle nie trzeba tracić na to czasu. Nie oznacza to od razu pracy w domu, to może - [Żeby z AI nie popełnić błędu, jaki zrobiono z autostradami ](https://www.miasto2077.pl/zeby-z-ai-nie-popelnic-bledu-jaki-zrobiono-z-autostradami/) - W 1956 roku Kongres Stanów Zjednoczonych wprowadził federalną ustawę o pomocy drogowej, która była dotychczas największym projektem robót publicznych w historii Ameryki. Zobowiązał się do pokrycia 90 proc. kosztów budowy 66 tys. km autostrad. Pomimo wzniosłych intencji i zrewolucjonizowania poruszania się po USA, autostrady miały wiele negatywnych konsekwencji. Począwszy od burzenia tkanki miejskiej (w tym - [Czyste latanie oznacza zrównoważone rolnictwo](https://www.miasto2077.pl/czyste-latanie-oznacza-zrownowazone-rolnictwo/) - Amerykanie pracują nad bezemisyjnym lataniem, a przy tym ma to być bodziec do rozwoju zrównoważonego rolnictwa. Chodzi o to, aby klasyczne paliwo lotnicze zastąpić biopaliwem, tzw. Sustainable Aviation Fuel (SAF). Są na to duże dotacje dla rolników, ale także pewne wymagania. To jeden z flagowych programów prezydenta Joe Bidena, któremu farmerzy mocno kibicują. Rozwój elektromobilności - [Wodorowe rowery](https://www.miasto2077.pl/wodorowe-rowery/) - Skoro z samochodami idzie tak ciężko, to może wodór sprawdzi się w rowerach. Gdy zasięg, a zwłaszcza szybkość ładowania w przypadku pojazdów elektrycznych stają się już coraz mniejszym problemem, wciąż jest to wyzwanie dla rowerzystów. Po każdych kilkudziesięciu przejechanych kilometrach podróż trzeba przerwać nawet na parę godzin. Stąd pomysł na rowery zasilane wodorem. W Europie - [Nowoczesne targowiska](https://www.miasto2077.pl/nowoczesne-targowiska/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Kiedyś handlowanie rzeczami z drugiej ręki (second-hand) było zjawiskiem czysto ekonomicznym, napędzanym potrzebą oszczędzania. dziś dawanie przedmiotom drugiego życia i znajdowanie dla nich nowego właściciela dla wielu osób stało się sposobem życia, wynikającym z ekologicznego podejścia i dbałości o środowisko. Ten rynek nakręcają społeczności, stąd konkretne rozwiązania i nowe modele biznesowe - [Koncerny zapłacą odszkodowania za zmiany klimatyczne ](https://www.miasto2077.pl/koncerny-zaplaca-odszkodowania-za-zmiany-klimatyczne/) - Niedawno pisaliśmy o tym jak Portland zebrało ponad 0,5 mld USD do Funduszu Odporności Klimatycznej. Ma on służyć miejskim projektom chroniącym mieszkańców przed skutkami zmian klimatycznych, takich jak ekstremalne zmiany pogody (upały, nawałnice czy gwałtowne burze) czy budowa infrastrukturę ograniczająca te zmiany. Ale jak się okazuje jeszcze większe ambicje w dociśnięciu “klimatycznych winowajców” mają władze - [Ruszył właśnie wyścig: kto bez samochodu najszybciej dotrze do Tirany](https://www.miasto2077.pl/rusza-wyscig-kto-bez-samochodu-najszybciej-dotrze-do-tirany/) - W tą sobotę rozpocznie się bardzo niecodzienny, transeuropejski wyścig. Jego niezwykłość polega na tym, że nie można w nim używać tradycyjnych samochodów rajdowych uczestnicy będą mieli za zadanie przejechać cały kontynent, korzystając wyłącznie z transportu publicznego. Z londyńskiego Trafalgar Square wyruszy 180 zawodników podróżując wyłącznie pociągami, autobusami i promami starając dotrzeć do mety w Tiranie, - [Tworzenie ścieżek rowerowych opłaca się wszystkim](https://www.miasto2077.pl/tworzenie-sciezek-rowerowych-oplaca-sie-wszystkim/) - Kiedy na początku lat dwutysięcznych departament transportu San Francisco opublikował projekt pierwszego zintegrowanego system transportu rowerowego, w mieście zaczęła się burza. Okazało się, że trasy rowerowe omijały Valencia Street, jeden z popularniejszych węzłów komunikacyjnych w mieście. Protesty rowerowych aktywistów był tak silne, ze w następnym roku doszło do zamieszek. Władze San Francisco ustąpiły. Od tamtej - [Morskie uprawy wychwytują CO2](https://www.miasto2077.pl/morskie-uprawy-wychwytuja-co2/) - Nie tylko w drzewach, ale także w morskiej toni można magazynować dwutlenek węgla. W gromadzeniu tego tzw. niebieskiego węgla specjalistami są Japończycy. W kwietniu ponad 100 ochotników zebrało się w rejonie zatoki Jokohamy, drugiego co do wielkości miasta w Japonii po Tokio, aby na przybrzeżnym dnie sadzić morskie trawy z rodzaju zostera. Akcja ta jest - [Kitesurfer wykorzystuje wiatr do transportu ładunków cargo](https://www.miasto2077.pl/kitesurfer-wykorzystuje-wiatr-do-transportowania-towarow/) - W Polsce sezon na kitesurfing potrwa jeszcze do końca września. Ale Amelie Binder, współzałożycielka i dyrektor generalna monachijskiego startupu CargoKite ma pomysł jak wykorzystywać latawce ciągnące deski do bardziej poważnej rzeczy. Binder wspólnie z Marcusem Bischoffem — który jest inżynierem, jak i kitesurferem — opracowali technologię wykorzystującą latawce unoszące się prawie na wysokość prawie 300 - [Najczystsza z podróży](https://www.miasto2077.pl/najczystsza-z-podrozy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Pod względem zużycia energii koleje całkowicie dystansują konkurencję - na przewóz pasażerów zużywają ponad trzy razy mniej energii niż autobusy oraz przeszło dziesięć razy mniej niż samochody i samoloty. Rozwój kolei promują władze krajowe i samorządowe na całym świecie, jako najbardziej efektywny i najmniej emisyjny środek transportu. Z wynikiem 4,1 TOE, - [Po butelkach czas na zwrotne kubki i talerze](https://www.miasto2077.pl/po-butelkach-czas-na-zwrotne-kubki-i-talerze/) - W Niemczech rozwija się kaucyjny system "brania na wynos" kubków i talerzy wielokrotnego użytku. Recup, bo tak się nazywa, rozpoczął się jako rozwiązanie dla branży gastronomicznej i instytucji publicznych, ale zasięg jego oddziaływania stale się powiększa. Działa to tak, że restauracje, firmy cateringowe, czy samorządy podpisują długoterminowe umowy na wykorzystanie "zastawy" Recup. Dzięki nim kubki - [Transformacja przystępna cenowo](https://www.miasto2077.pl/transformacja-przystepna-cenowo/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Aby zielona transformacja się udała, energia z czystych źródeł nie może być droższa od dotychczasowej. Zwłaszcza dla najuboższych. Jest to możliwe. Na razie za bardzo dotuje się jednak paliwa kopalne. Kryzys energetyczny, który nastąpił w 2022 roku po inwazji Rosji na Ukrainę, jak nic dotąd uświadomił kwestię kosztów nie tylko nośników - [Bolesne lekcje segregacji śmieci](https://www.miasto2077.pl/bolesne-lekcje-segregacji-smieci/) - W Akwizgranie służby oczyszczania odmówiły odbierania śmieci organicznych, dopóki mieszkańcy nie nauczą się ich właściwie segregować. Okazuje się bowiem, że ponad 90 proc. odpadków nie jest właściwie posortowana. To znacząco zwiększa koszty i nakład pracy. Różnicę widać w cenie - za dobrze posortowane odpady organiczne miasto płaci 40 euro za tonę, a za źle 100 - [Niskoemisyjne szkło zrewolucjonizuje wydajność budynków](https://www.miasto2077.pl/niskoemisyjne-szklo-zrewolucjonizuje-wydajnosc-budynkow/) - Zrównoważony rozwój szkła jako materiału budowlanego zyskał w ostatnich latach szerszą uwagę, równolegle z rosnącym zapotrzebowaniem na przyjazne dla środowiska praktyki budowlane. Innowacyjne technologie umożliwiły architektom tworzenie nie tylko niekonwencjonalnych kształtów, ale także zrównoważonych produktów z tego wszechstronnego materiału. W tym artykule badamy zrównoważony rozwój szkła, oceniając jego wpływ na środowisko, efektywność energetyczną i zużycie - [Wojna o wodę](https://www.miasto2077.pl/wojna-o-wode/) - Kryzys wodny zatacza coraz szersze kręgi. W Meksyku trwa o nią prawdziwa wojna pomiędzy wielkimi plantatorami a drobnymi rolnikami i ekologami. Niebawem niezwykle lubiany, zielony owoc może znaleźć się na cenzurowanym. Wszystko napędza przeciągająca się susza. Pierwszą odsłonę konfliktu mieliśmy na początku kwietnia, gdy mieszkańcy domów położonych nad jeziorem Valle de Bravo, zaprotestowali przeciwko osuszaniu - [Muzeum sztuki z parkiem na pochyłym dachu](https://www.miasto2077.pl/muzeum-sztuki-z-parkiem-na-pochylym-dachu/) - Taoyuan to jedno z pięciu największych miast Tajwanu. Wielkością ustępuje nieco Warszawie. Ze stolicą Polski ma jednak to wspólnego, że w obu miastach powstaje duże muzeum sztuki. Jednak, gdy budynek, który ma stanąć na pl. Defilad to biały prostopadłościan, na Tajwanie postanowili do projektu włączyć najnowsze trendy architektoniczne i zrobić zielony dach. Taki aż do - [Parki linearne - sposób na zieleń w mieście](https://www.miasto2077.pl/parki-linearne-sposob-na-zielen-w-miescie/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Duży park to duży luksus. W Polsce dobrze wiemy, jak bardzo miasta cierpią na brak odpowiednich terenów, co winduje ceny działek pod zabudowę. Stąd pojawia się coraz więcej tzw. parków linearnych tworzonych w miejscach nieużywanych ciągów komunikacyjnych, które nie nadają się do zabudowy. To nadaje im przechodni charakter skłaniający do spacerów. - [Ekowakacje w Kopenhadze](https://www.miasto2077.pl/ekowakacje-w-kopenhadze/) - Duńska stolica nagradza turystów, którzy podejmują prośrodowiskowe wyzwania, np. można za darmo popływać kajakiem, o ile zbierze się napotkane w wodzie śmieci. Inicjatywa CopenPay ruszyła w połowie lipca, potrwa do 11 sierpnia i obejmuje 24 aktywności. Zaczyna się od najprostszych czynności, takich jak spacer lub przejażdżka rowerem zamiast samochodem. Jeśli w ten sposób dotrzemy do - [10 rowerów w miejsce 1 samochodu](https://www.miasto2077.pl/10-rowerow-w-miejsce-1-samochodu/) - W miastach, gdzie większość mieszkańców posiada rower, a nie ma dobrego miejsca do ich przechowywania, mogą one stanowić problem. Przyczepiane gdziekolwiek rowery mogą tarasować przejścia i pogłębiać poczucie “bałaganu” na ulicy. Szczególnie, jeśli do tego dołożymy jeszcze często porzucane hulajnogi. To na pewno nie pomaga przekonanie kolejnych osób do przesiadki na rower. Tymczasem miejsce parkingowe - [Zmniejsza zanieczyszczenie w miastach, pomaga w remontach](https://www.miasto2077.pl/algorytmy-zmniejszaja-zanieczyszczenie-w-miastach-pomagaja-w-remontach/) - Czerwone światła są przestarzałe. Wydaje się, że to było podstawowe założenie najnowszego rozwiązania Google dla miast, które wprowadzono pod koniec ubiegłego roku w kilkunastu miastach na całym świecie, od Seattle po Dżakartę. Większość miast nadal gromadzi dane w celu ręcznego określenia czasu uruchomienia sygnalizacji świetlnej. Sztuczna inteligencja przeanalizowała liczby, dostosowując wzór sygnału, aby zapewnić płynność - [Restauracja z samoobsługą, gdzie klienci sami zrywają obiad z grządek](https://www.miasto2077.pl/restauracja-z-samoobsluga-gdzie-klienci-sami-zrywaja-obiad-z-grzadek/) - Kucharze wznoszą się na coraz wyższy poziom. Zaczynaliśmy od żywności zdrowej, później była ekologiczna, z upraw lokalnych, własnych farm, ale w Shades of Green poszli jeszcze dalej. Tutaj goście sami zrywają warzywa, owoce i zioła z miejscowego ogródka, z których poźniej kucharz przygotuje dla nich jedzenie. Za całym przedsięwzięciem stoi duński kucharz Carsten Kyster, który - [Kolorowe ulice ograniczą nagrzewanie miast](https://www.miasto2077.pl/kolorowe-ulice-ogranicza-nagrzewanie-miast/) - GAF Cool Community to inicjatywa społeczności lokalnej z Los Angeles, która zadbała o to, aby dzielnica nie nagrzewała się w czasie upałów. Wszystko dzięki kolorowym farbom StreetBond, w których zastosowano innowacyjną technologię Invisible Shade — uznaną przez magazyn TIME za jeden z najlepszych wynalazków roku 2022. Celem projektu, który wystartował w dzielnicy Pacoima w LA, nie jest - [Wydali setki milionów dolarów na przełom, który może zakończyć cierpienie zwierząt](https://www.miasto2077.pl/wydali-setki-milionow-dolarow-na-przelom-ktory-moze-zakonczyc-cierpienie-zwierzat/) - Mięso wyhodowane w laboratorium bez udziału zwierząt jeszcze niedawno uchodziło za science fiction. Ale po tym jak amerykański startup Upside Foods uzyskał w zeszłym roku zgodę organów regulacyjnych USDA i FDA, stworzona jedynie z komórek pierś z kurczaka trafiła do pierwszych restauracji. Nad wprowadzeniem komórkowego mięsa na rynek "wyhodowanego" w laboratorium pracuje 29 start-upów. Kurczak - [Bratysława ma patent, na to jak być przyjazna dzieciom](https://www.miasto2077.pl/bratyslawa-ma-patent-na-to-jak-byc-bardziej-przyjazna-dzieciom/) - Centrum Bratysławy niekoniecznie wygląda jak miejsce, które potrzebuje przyjaznej dzieciom metamorfozy. Ładne miasto liczące nieco mniej niż pół miliona mieszkańców, rozciągnięte nad Dunajem ma już przestrzeń przyjazną dla wózków, na którą składają się wolne od samochodów uliczki z XVIII wieku i obsadzone drzewami promenady, w słoneczne popołudnia pełne biegających i bawiących się tu dzieci. Dobra, - [Hiszpania walczy z suszą](https://www.miasto2077.pl/hiszpania-walczy-z-susza/) - Instalacje odsalające wodę morską powstają już nie tylko na wybrzeżu Afryki i Kalifornii. Do ich użycia zmuszeni są Hiszpanie, którzy na różne sposoby walczą z suszą. To europejski kraj w największym stopniu dotknięty zmianami klimatycznymi. Cały świat przekonał się o tym w ubiegłym roku, gdy o przeszło połowę spadły zbiory oliwek w kraju, który ekstremalne - [Spowolnić rowery elektryczne](https://www.miasto2077.pl/spowolnic-rowery-elektryczne/) - Amsterdam chce, aby rowery elektryczne miały wbudowane ograniczniki prędkości. Informację o takiej inicjatywie opublikowała na początku marca. Przekonuje do tego Komisję Europejską oraz samych producentów rowerów. Powodem jest rosnąca liczba wypadków z udziałem rowerów elektrycznych. Jako rozwiązanie władze miasta proponują wdrożenie „inteligentnych korektów prędkości”. Chodzi o rozwiązanie technologiczne, które będzie w stanie ograniczyć prędkość rowerów - [Wielopoziomowy śródmiejski park](https://www.miasto2077.pl/wielopoziomowy-srodmiejski-park/) - Skoro park może być na wiadukcie, to dlaczego nie umieścić go w wielopiętrowej szklanej wieży. Ma być to idealne rozwiązanie dla gęsto zabudowanych śródmieści, gdzie trudno o kawałek zieleni. Projekt Aera przedstawiony przez pracownię OBMI zdobył Radical Innovation Award za nowe podejście do miejskiej turystyki. Park jest tu zresztą tylko motywem przewodnim. Spiralnie wznoszące się - [Jest sposób na bezemisyjny transport towarów](https://www.miasto2077.pl/jest-sposob-na-bezemisyjny-transpor-towarow/) - Emisję CO2 na okrętach unieszkodliwia się się tak samo, jak w elektrowniach czy cementowniach - wychwytując i unieszkodliwiając spaliny. Taki pomysł nie tylko przedstawił, ale już wdrożył startup Calcarea. Porównanie z coraz szybciej rozwijającymi się systemami tzw. sekwestracji dwutlenku węgla (CCS) w elektrowniach węglowych czy gazowych nasuwa się samo. Jakąś dekadę temu, gdy przyszłość aut - [Grecy mówią dość turystom](https://www.miasto2077.pl/grecy-mowia-dosc-turystom/) - „Turystyka niszczy nasze źródło utrzymania” - grzmią mieszkańcy Santorini. Jakkolwiek na pierwszy rzut oka brzmi to trochę absurdalnie - bo przecież z turystów żyje wielu mieszkańców obleganych przez nich miejsc - w tym przypadku Grecy mają rację. A najprostszym przykładem jest produkcja wina, z której wciąż żyje wielu mieszkańców wysp. W ciągu ostatnich 20 lat - [Roślinne posiłki podbijają nowojorskie szkoły i szpitale](https://www.miasto2077.pl/roslinne-posilki-podbijaja-nowojorskie-szkoly-i-szpitale/) - W Polsce wybuchła niedawno absurdalna dyskusja o wprowadzeniu przepisów dotyczących niejedzenia mięsa. Pomysł wzbudził kontrowersji, bo część osób uznała to za wstęp do wprowadzenia kontroli nad tym co będziemy mogli jeść. Nie chodzi tu o kontrolę, ale zmianę nawyków żywieniowych, dzięki nowym możliwościom jakie dają zamienniki mięsa. To są czyste zyski, z jednej strony możemy - [Ekodzielnice Europy](https://www.miasto2077.pl/ekodzielnice-europy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Dziś każde nowoczesne i zrównoważone miasto chce mieć własną Ekodzielnicę, która jest nie tylko wizytówką, ale także magnesem przyciągającym najmilej widzianych mieszkańców. Oto trzy podejścia z różnych stron Europy. Oslo Oslo Science City ma być miasteczkiem nauki na 150 tys. osób. Nowa dzielnica będzie obszarem o zerowej emisji netto, zbudowanym w - [La Rambla dla pieszych](https://www.miasto2077.pl/la-rambla-dla-pieszych/) - Na najsłynniejszej ulicy Barcelony zaczął się wielki remont. Zyskają na nim piesi, a ruch samochodowy zostanie ograniczony. Całkiem jednak nie zniknie. Remont jest poważny, potrwa 32 miesiące i kosztować będzie 55 mln euro. „La Nova Rambla”, bo tak nazywa się projekt, ma przynieść nie tylko więcej przestrzeni dla pieszych, ale również więcej cienia. Jak zapowiada - [5 działań potrzebnych, aby transformacja energetyczna nabrała rozpędu](https://www.miasto2077.pl/5-dzialan-potrzebnych-aby-transformacja-energetyczna-nabrala-rozpedu/) - "Maraton zaczyna się po 30 kilometrach", mówi Eliud Kipchoge, jeden z największych maratończyków w historii, podkreślając znaczenie przygotowania i planowania ponad wszystko inne w podejściu do wyścigu. "Wówczas ból odczuwasz w całym ciele. Tylko najlepiej przygotowany i dobrze planujący sportowiec jest w stanie sobie z tym poradzić." dodaje. Podobnie jest z transformacją energetyczna. To maraton, - [Abonament za jazdę na gapę](https://www.miasto2077.pl/abonament-za-jazde-na-gape/) - W Marsylii zmienili podejście do gapowiczów. Zamiast wlepiać im kary, kontrolerzy oferują im wykupienie abonamentu na transport publiczny. Według RTM operatora marsylskiego metra, tramwajów i autobusów to tzw. grzywna edukacyjna. Nowe podejście wiąże się z nieskutecznością dotychczasowego. System karania za jazdę na gapę jest przy tym w Marsylii dość złożony. Jazda bez biletu opiewa na - [Inny rodzaj infrastruktury rowerowej, której potrzebują miasta](https://www.miasto2077.pl/inny-rodzaj-infrastruktury-rowerowej-ktorej-potrzebuja-miasta-2/) - Podobnie jak w wielu innych miastach, w Londynie podczas pandemii mocno wzrósł ruch rowerowy. Stolica Wielkiej Brytanii od dawna próbowała promować jeżdżenie na rowerze, jako alternatywę dla poruszania się samochodem albo komunikacją miejską, a potem jeszcze zwiększyła te wysiłki, jak zobaczyła jak pandemia zmienia podejście. W efekcie od 2018 roku długość tras rowerowych wzrosła o - [Ocean w walce z globalnym ociepleniem](https://www.miasto2077.pl/ocean-w-walce-z-globalnym-ociepleniem/) - Nowe badania Ocean Panel wskazuje, że oceany mają ogromny potencjał w walce z ociepleniem klimatu. Mogą umożliwić redukcję niemal 35 proc. emisji CO2 do 2050 roku. To znacznie więcej niż sądzono wcześniej - dotychczasowe szacunki mówiły o 21 proc. Badania zlecone przez Ocean Panel, czyli Panel Wysokiego Szczebla ds. Zrównoważonej Gospodarki Oceanicznej, opierają się na - [Czystych mocy nam nie zabraknie](https://www.miasto2077.pl/czystych-mocy-nam-nie-zabraknie/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Mimo wszystkich niedociągnięć w tempie zmian 2023 rok był przełomowy jeśli chodzi o nadrabianie zaległości na ścieżce do neutralności klimatycznej. W szczególności dotyczy to projektów produkcyjnych w trzech kluczowych technologiach czystej energii, takich jak fotowoltaika, akumulatory oraz hydrolizery. Pojawiło się ich tak dużo, że w tych obszarach już dziś możemy być - [Holendrzy z rowerami schodzą pod wodę](https://www.miasto2077.pl/holendrzy-z-rowerami-schodza-pod-wode/) - Podwodny garaż rowerowy w Amsterdamie to infrastruktura rowerowa na najwyższym poziomie. Stolica Holandii wydała 65 milionów dolarów na stworzenie parkingu, który może pomieścić 7000 rowerów. Nie jest to może największy garaż rowerowy w kraju. Ale ma bardzo wyjątkową cechę: znajduje się całkowicie pod wodą. Holandia jest świetnie znana na całym świecie z swojej doskonałej infrastruktury - [Wie jak zatrzymać roztapianie się Arktyki](https://www.miasto2077.pl/wie-jak-zatrzymac-roztapianie-sie-arktyki-mimo-ocieplania-sie-klimatu/) - Istnieje zupełnie realne ryzyko, że w Arktyce lód morski zostający tam latem zniknie całkowicie za sześć lat. Odkąd rząd USA rozpoczął pomiary lodu w Arktyce, przez 45 lat temu utraciliśmy ponad 2 miliony kilometrów pokrywy lodowej – obszar około trzy razy większy niż Teksas. Lód staje się coraz cieńszy i słabszy. Jest to problem nie - [Rowery "minibusy" z małymi pasażerami](https://www.miasto2077.pl/rowery-minibusy-z-malymi-pasazerami/) - W Europie to widok coraz częstszy: rowery e-cargo, które na pokład zabierają młodych pasażerów. Popularność zdobywają już m.in. w Holandii oraz Finlandii. To świetny sposób aby wozić dzieci do przedszkoli, a także zabierać je na wycieczki. Finowie nazywają je Muksubussi i można je dostrzec na ulicach coraz większej liczby miast. Pod budką umieszczoną z przodu - [Czy Ziemia naprawdę robi się zbyt gorąca dla ludzi?](https://www.miasto2077.pl/czy-ziemia-naprawde-robi-sie-zbyt-goraca-dla-ludzi/) - Wiele krajów widziało ostatnio wyjątkowe upały, ale w większości zamieszkanego świata nigdy nie będzie "zbyt gorąco, aby ludzie tu mieszkali", zwłaszcza w stosunkowo suchym klimacie, przekonuje Scott Denning profesor nauki o atmosferze na Colorado State University. Kiedy na zewnątrz jest gorąco w suchych miejscach, przez większość czasu nasze ciała mogą się ochłodzić odparowując wodę i ciepło - [Ubranie, które odbija ciepło](https://www.miasto2077.pl/ubranie-ktore-odbija-cieplo/) - Oto tkanina, która zapewnia, że miejski upał nie będzie tak dokuczliwy. Szyte z niej ubrania sprawią, że będzie nam chłodniej nawet o 9 st. C niż w zwiewnej jedwabnej koszuli. A jest od niego nawet cieńsza. Jak to możliwe, na łamach Science opisują inżynierowie z UChicago Pritzker School of Molecular Engineering. Chłodzące tekstylia nie są - [Wreszcie koniec ze śmieceniem na Mount Everest](https://www.miasto2077.pl/wreszcie-skonczy-sie-smiecenie-na-terenie-mount-everest/) - Dla większości odwiedzających Himalaje, ostatecznym celem podróży jest baza pod Everestem znajdująca się na lodowcu Khumbu, na wysokości 5364 metrów. Dawniej dotarcie tam z Katmandu zajmowało od dwóch do trzech tygodni, dziś podróż najczęściej rozpoczyna się na lotnisku w Lukli, około 60 kilometrów od bazy. Ci, których celem jest zdobycie szczytu Everestu, spędzają w górach - [Kolej na kolej](https://www.miasto2077.pl/kolej-na-kolej/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Kolej okazała się wyjątkowo odporna na pandemię. Przynajmniej jeśli weźmie się pod uwagę globalną liczbę pasażerów. W 2020 roku nie spadła, a wręcz wzrosła do 880 mln osób, a chwilowy postój zrobiła sobie dopiero w 2022 roku, gdy liczba pasażerów utrzymywała się na poziomie 920 mln. W ub.r. liczba jeszcze wzrosła - [Biofilia: nowy, dobry trend w turystyce](https://www.miasto2077.pl/biofilia-nowy-dobry-trend-w-turystyce/) - Jeśli kiedykolwiek lubiłeś przebywać na świeżym powietrzu, to wiesz dobrze co to biofilia - nasza wrodzona, ludzka skłonność do poszukiwania powiązań z naturą. Badania sugerują, że czas spędzony na łonie natury ma wiele korzyści zdrowotnych, w tym obniżenie ciśnienia krwi, poprawę funkcji układu odpornościowego i obniżenie poziomu hormonów stresu, pisze Michelle Meineke z Forum Agenda. - [Mer Paryża wykąpie się w Sekwanie](https://www.miasto2077.pl/mer-paryza-wykapie-sie-w-sekwanie/) - Już za dwa tygodnie mer Paryża Anne Hidalgo wykąpie się w Sekwanie. Ma to być zwieńczenie starań miasta o polepszenie jakości wody w rzece, tak aby stała się miejscem rekreacji dla wszyskich mieszkańców. Zwłaszcza w czasie upałów. Data została wyznaczona na 15 lipca, czyli w okolicach najważniejszego dla Francuzów Święta Narodowego (14 lipca - rocznica - [Tu naprawianie skutków zmian klimatu finansują ci, co się do nich przyczynili](https://www.miasto2077.pl/tu-walke-ze-skutkami-zmian-klimatycznych-finansuja-ci-co-sie-do-nich-przyczynili/) - Patrząc na pogodę za oknem widać, że każde duże miasto będzie musiało walczyć ze skutkami zmian klimatycznych. Po pierwsze zatrzymując je, przez przechodzenie na odnawialne źródła energii. Po drugie, żeby przeciwdziałać jej wymiernym efektem, czyli chroniąc miasta przed ekstremalnymi zmianami pogody, jak upały, nawałnice czy gwałtowne burze. Władze Portland uznały, że biorąc skalę tych wyzwań, - [Chłodzenie z rzeki i drzew, zamiast klimatyzacji](https://www.miasto2077.pl/chlodzenie-z-rzeki-i-drzew-zamiast-klimatyzacji/) - Pięć lat temu termometry w Paryżu wskazały 42,6 stopni Celsjusza. To oznaczało najgorętsze lato w stolicy Francji, odkąd zaczęto prowadzić takie pomiary. W ten sposób pobity został cieplny pik z 1946 roku, który temperatura przekroczyła 40,4 stopni. To dało też do myślenia organizatorom igrzysk olimpijskich, do których przygotowania szły już wówczaspełną parą. Uznali, że projektując - [W Nowym Jorku wielkie kompostowanie](https://www.miasto2077.pl/w-nowym-jorku-wielkie-kompostowanie/) - Na Queens rusza jeden z największych programów kompostowania. Obejmie 2,2 mln mieszkańców i zostanie uruchomiony wraz z początkiem października. Miejskie służby raz w tygodniu będą odbierać nie tylko odpady zielone i resztki jedzenia, ale także zabrudzone jedzeniem produkty papierowe. To około jedna trzecia śmieci wytwarzanych przez nowojorczyków. "To największy taki program w kraju, który w - [W Londynie na rowerowe ścieżki wydają niemal tyle, ile kosztowały nas piłkarskie stadiony](https://www.miasto2077.pl/w-londynie-na-sciezki-rowerowe-wydadza-niemal-tyle-ile-kosztowaly-nas-stadiony-na-euro2012/) - Sadiqa Khana jako burmistrz Londynu od początku mocno dążył do zrównoważenia transportu w Londynie. Jedna jego dużych zasług było podwojenie budżetu, jaki stolica Anglii przeznaczyła na infrastrukturę rowerową. Za jego kadencji wydatki sięgnęły 770 mln funtów. To niemal 4 mld zł. Dla porównania, cztery stadiony, które wyszykowaliśmy na Euro2012 kosztowały 4,2 mld zł. Tak duża - [Dotacje na zieleń, zatrzymującą zmiany klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/dofinanswoanie-na-zielen-pomagajaca-zatrzymac-zmiany-klimatyczne/) - Amerykańscy rolnicy będą mieli dodatkowe źródło zarobku w zamian za walkę z zmianami klimatycznymi. W ten sposób administracja Joe Bidena chce ich zachęcić do przyjęcia praktyk rolniczych pozwalających magazynować dwutlenek węgla w glebie. Jednym ze sposobów jest pokrywanie nieużytków roślinami okrywowymi (jak lawenda, bluszcz, runianka, konwalia, ukwap, kocimiętka). To są gatunki roślin ozdobnych, będących dobrą - [Miasto jako przestrzeń społecznej interakcji](https://www.miasto2077.pl/miasta-jako-przestrzen-spolecznej-itreekcji/) - W średniowieczu miasta były otoczone murami i wiadomo było, gdzie przebiega ich granica. Dziś coraz trudniej powiedzieć, gdzie miasto się zaczyna i kończy się. A nawet, gdzie kończy się jedno a zaczyna drugie. Siedliska rozrastają się, łącząc jedno z drugim i tworząc tzw. „megalopolis”. Niektóre, jak Chicago czy Nowy Jork, miasta rosły w górę, korzystając - [Miliard ton CO2 mniej, dzięki nowym uprawom](https://www.miasto2077.pl/miliard-ton-co2-mniej-dzieki-nowym-uprawom/) - Rolnictwo jako takie nie sprzyjało dotychczas klimatowi. Samo oranie pól powoduje, że duża część węgla z gleby (w górnym metrze gleby jest mniej więcej 3 razy więcej węgla niż w powietrzu) trafia do atmosfery. Szacuje się, że od początku istnienia rolnictwa, ok. 133 mld ton węgla wydostało się w ten sposób. Teraz proces ten można - [Na upały nic lepszego, niż miejskie lasy](https://www.miasto2077.pl/na-upaly-nic-lepszego-niz-miejskie-lasy/) - Urbanizacja wzrosła w ostatnich dziesięcioleciach, zwłaszcza w regionach o suchym klimacie, takich jak Bliski Wschód, gdzie populacja w miastach prawie podwoiła się od lat 60., przekraczając globalną średnią urbanizacji wynoszącą 55 proc. Ta szybka ekspansja ma swoją cenę: w miarę jak miasta tradycyjnie się rozwijały, stały się bardziej podatne na skutki zmian klimatycznych. Betonowe krajobrazy - [Kolejny rok gorącego słońca](https://www.miasto2077.pl/kolejny-rok-goracego-slonca/) - To już pewne, czeka nas lato morderczych upałów. Zgodnie z zapowiedziami meteorologów El Niño nie odpuszcza i rozgrzane przez niego powietrze wędruje nad kontynenty. Na całym świecie już teraz szykują się do walki z upałami, niczym z huraganami. W Polsce jest już gorąco, ale na prawdziwą spiekotę dopiero czekamy. Tymczasem po drugiej stronie Atlantyku upały - [Mieszanka paliwowa w podróży](https://www.miasto2077.pl/mieszanka-paliwowa-w-podrozy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 Po pandemii lotnictwo znów przeżywa boom. Żaden środek transportu tak szybko się nie rozwija - w tym roku 8 proc. wzrostu vs. 2 proc. na kolei. To sprawia, że perspektywa zmniejszenia zużycia ropy naftowej w podróży jest mizerna. W ubiegłym roku lotnictwo z nadwyżką odrobiło straty z 2020 roku. Samolotami znów - [Paryskie parki zmieniają się, by lepiej służyć rekreacji](https://www.miasto2077.pl/paryskie-parki-zmieniaja-sie-by-lepiej-sluzyc-rekreacji/) - Mimo, że Paryż jest pełen przepięknych parków i ogrodów, ale mimo to części mieszkańców stolicy Francji Nie wynika to, z ich lokalizacji, czy powierzchni, ale z zasad na jakich można z nich korzystać. Problem polega na tym, że wiele z nich to cenne zabytki ze względu na swoją historię i tak są traktowane, tymczasem funkcje - [Biodegradowalne ogrodzenia chroniące rafy](https://www.miasto2077.pl/biodegradowalne-ogrodzenia-chroniace-rafy/) - Według ekspertów rafy koralowe zapewniają pożywienie i schronienie prawie 25% organizmów morskich. Od nich z kolei uzależniony jest cały wodny ekosystem oraz wiele państw żyjących z rybołóstwa. Rafy pomagają również w ochronie ludzi i ich domów wzdłuż wybrzeża przed falami sztormowymi podczas huraganów. W tej chwili są one zagrożone wyginięciu, z powodu nieustająco podwyższającej się - [Rozwiązuje problem zużytych paneli słonecznych](https://www.miasto2077.pl/rozwiazuje-problem-zuzytych-paneli-slonecznych/) - Panele słoneczne działają przez 25-30 lat. Zawierają jednak mnóstwo cennych metali, w tym srebro i miedź. Oczekiwany wkrótce wysyp zużytych paneli mobilizuje już firmy do myślenia o ich recyklingu. W teksańskiej Odessie, start-up SolarCycle zbiera stare fotowoltaiczne panele z farm słonecznych w całych Stanach Zjednoczonych. Panele są oddzielane od aluminiowych ram i elektrycznych elementów, a - [Właściciel fabryki wind, przerobił ją na centrum sztuki](https://www.miasto2077.pl/nowy-wlasciciel-fabryki-wind-zrobil-z-niej-centrum-sztuki/) - Właściciel firmy produkującej windy postanowił przekształcić podupadłą rodzinną fabrykę w nowoczesną przestrzeń dla wydarzeń kulturalnych. Jednocześnie dalej ma pełnić funkcje siedziby firmy. Budynek znajduje się w Sanchong Dingkan, najstarszej strefie przemysłowej Tajpej, stolicy Tajwanu, stworzonej w latach 60’ XX wieku. Obszar ten był kiedyś jednym z najważniejszych ośrodków przemysłowych w północnym Tajwanie, jednak lata świetności - [Dobra architektura wspiera zdrowie psychiczne](https://www.miasto2077.pl/przyklad-jak-dobra-architektura-wspiera-zdrowie-psychiczne/) - Ostatnio dużo mówi się o katastrofalnym stanie zdrowia psychicznego młodych ludzi. Możliwości niesienia im właściwej pomocy w placówkach medycznych stają się coraz większą bolączką nie tylko w Polsce. Głównym problemem oczywiście jest niewystarczająca ilość lekarzy. Ale jest wiele czynników, dzięki którym można łatwo polepszyć jakość pomocy niesionej młodym ludziom. Jedną z takich wciąż niedocenianych kwestii - [Nanoplastik groźniejszy niż mikroplastik](https://www.miasto2077.pl/nanoplastik-grozniejszy-niz-mikroplastik/) - Często czyta się, że mikroplastiki – małe kawałki plastiku, mniejsze niż gumka ołówkowa – pojawiają się wszędzie i we wszystkim, m.in. w oceanie, na polach uprawnych, w żywności i ludzkich ciałach. Teraz zwraca uwagę na nowe określenie: nanotworzywa sztuczne. Cząstki te są jeszcze mniejsze niż mikroplastik, tak małe, że są niewidoczne gołym okiem – na - [4 powody do optymizmu](https://www.miasto2077.pl/4-powody-do-optymizmu/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2024 W gąszczu złych informacji na temat zmian klimatycznych jest też kilka dobrych. Światowa Agencja Energii wskazała cztery pozytywne trendy, które pozwalają mieć nadzieję, że walka o lepsze jutro ma szansę powodzenia. 1. Polityka czystej energii coraz bardziej się intensyfikuje Według stanu na wrzesień 2023 r. zobowiązania dotyczące zerowej emisji netto obejmują - [Rafy, które pochłaniają C02 i wiążą na 100 tys. lat](https://www.miasto2077.pl/rafy-karmia-c02-i-wiaza-ten-gaz-na-100-tys-lat/) - Zmniejszenie śladu węglowego to trudny i żmudny proces, wymagający wielu wyrzeczeń. Dlatego ludzkość z taką nadzieją patrzy na wszelkie technologie, które pozwoliłyby nam zrobić od razu krok dalej, wychwytując i usuwając CO2 bezpośrednio z atmosfery. Zresztą bez względu na to, do jakiej perfekcji dojedziemy ograniczeniu emisji i tak zostanie go w atmosferze całkiem sporo i - [Woda z klimatyzacji](https://www.miasto2077.pl/woda-z-klimatyzacji/) - Liczący 46 tys. m2 przeszklony budynek firmy Microsoft w izraelskim mieście Herzliya, położonym nieopodal pustyni Negev, wymaga intensywnej klimatyzacji. Jak każdy inny system tego rodzaju klimatyzacja ta daje produkt uboczny w postaci wody (tzw. kondensatu). Zazwyczaj trzeba się tej wody pozbyć. Microsoft używa jej jednak do podlewania zieleni na kampusie i chłodzenia budynku. To samo - [Miesięczny bilet napędza kolej](https://www.miasto2077.pl/miesieczny-bilet-napedza-kolej/) - Słynny już na całą Europę niemiecki bilet miesięczny D-Ticket, ważny w pociągach jeżdżących po całym kraju, mocno napędza rozwój kolei. W minionym roku przyczynił się do wzrostu ruchu pasażerskiego o 16 proc. mimo regularnych strajków kolejarzy, które mocno utrudniają podróż pociągiem. Projekt zaczął się latem 2022 roku, gdy D-Ticket pojawił się w bardzo preferencyjnej cenie - [Requiem in Power](https://www.miasto2077.pl/requiem-in-power/) - Ta gra słów i znaczeń to nazwa dość niezwykłego projektu prowadzonego w Walencji. Ma tu powstać największa miejska elektrownia słoneczna wykorzystująca przestrzeń cmentarzy. W ramach inicjatywy o wymownym skrócie RIP, chcą zainstalować niemal 7 tys. paneli. Zaczęło się na trzech cmentarzach w Grau, Campanar i Benimàmet, gdzie trafiło 810 paneli. Oznacza to całkowitą produkcję ponad - [Rowerowe taksówki w Paryżu](https://www.miasto2077.pl/rowerowe-taksowki-w-paryzu/) - W Paryżu swoje usługi odpaliła niezwykła, rowerowa korporacja taksówkowa. Heetch Bike przypomina nieco rikszę, tyle że tutaj pasażerowie jeżdżą w przyczepie podpiętej do roweru. Usługa działa od marca i na razie dostępna będzie tylko w weekendy. Hasło Heetch Bike brzmi: Naszą obietnicą jest podróżowanie po Paryżu 40 proc. szybciej i 20 proc. taniej niż VTC. Dla - [Warto zadbać o przyrodę. To działa](https://www.miasto2077.pl/warto-zadbac-o-przyrode-to-dziala/) - Praca w ochronie przyrody oznacza walkę z nawałnicą złych wiadomości. Kiedy przytłaczający obraz wskazuje, że świat przyrody podupada, czy jest miejsce na optymizm? Nasze nowe globalne badanie niesie jednak dobrą wiadomość: dostarczamy najmocniejszych jak dotąd dowodów na to, że wysiłki na rzecz ochrony przyrody są nie tylko skuteczne, ale jeśli przynoszą skutek, często naprawdę działają - [II Kongres Kompas ESG: biznes regeneratywny – czas na kolejną rewolucję w biznesie](https://www.miasto2077.pl/ii-kongres-kompas-esg-biznes-regeneratywny-czas-na-kolejna-rewolucje-w-biznesie/) - Przedsiębiorstwa powinny patrzeć długoterminowo i stać się biznesami regeneracyjnym, promującymi odbudowę zasobów naturalnych i systemów społecznych – o zupełnie nowym podejściu do zrównoważonego rozwoju rozmawiać będą uczestnicy II Kongresu Kompas ESG, który zaplanowano w dniu 17 czerwca w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie. Zarejestruj się bezpłatnie: Następuje znacząca zmiana w sposobie, w jaki firmy postrzegają - [Tramwaj zatopiony w zieleni](https://www.miasto2077.pl/tramwaj-zatopiony-w-zieleni/) - Jeżdżący po Antwerpii tramwaj linii "1" po brzegi został wypełniony zielenią. To element promocyjny akcji zazieleniania miasta Buurt in Bloom (Dzielnica w Kwiatach). Jej celem jest zainspirowanie mieszkańców do spróbowania własnych sił w ogrodnictwie i zaangażowanie się w tworzenie bardziej zielonego i zdrowego otoczenia. Skoro tramwaj da się wypełnić roślinami, to cała reszta wydaje się - [Jak marsjańskie uprawy sprawdzą się na Ziemi](https://www.miasto2077.pl/jak-marsjanskie-uprawy-sprawdza-sie-na-ziemi/) - Czy moglibyśmy nakarmić miasto na Marsie? To pytanie ma kluczowe znaczenie dla przyszłości eksploracji kosmosu, ale może być też bardzo istotne również dla naszego funkcjonowania tu Ziemi. Do tej pory w myśleniu o Marsie koncentrowano się głównie na tym “jak dowieźć tam astronautów” oraz “jak ich wyżywić podczas podróży oraz potem tam na miejscu. Tymczasem - [Po co wylewać brudną wodę, skoro można ją wykorzystać jak w kosmosie ](https://www.miasto2077.pl/kolsch-czyli-po-co-wylewac-brudna-wode-jak-mozna-ja-wykorzystac/) - Do tego, że mocno nadwyrężyliśmy nasze zasoby wody nie trzeba chyba za bardzo nikogo przekonywać. Z jednej strony mamy szalejące pożary od Kanady po Grecję. Z drugiej ograniczenia w używaniu wody latem stały się standardem od USA po Hiszpanię. Nie chroni przed tym nawet posiadanie dużych zasobów finansowych, kiedy w Kalifornii wprowadzane są ograniczenia również - [Wiedeń idzie w wodór](https://www.miasto2077.pl/wieden-idzie-w-wodor/) - Dla Wiednia stacje ładowania zielonego wodoru to za mało. Właśnie uruchomił pierwszą fabrykę ekologicznego paliwa. Będzie je można tankować niemalże "prosto z tanka". Tuż obok powstanie bowiem stacja napełniania H2 dla autobusów i ciężarówek. Wydajność instalacji to 1,3 tony wodoru dziennie, starczy więc na napełnienie około 60 pojazdów. Instalacja jest elementem większego programu rozwoju gospodarki - [Polska kiepska do kąpania](https://www.miasto2077.pl/polska-kiepska-do-kapania/) - Polska to drugi najgorszy po Albanii kraj w Europie jeśli chodzi o jakość wody kąpieliskowej - wynika z raportu przygotowanego przez Europejską Agencję Środowiska (EEA). U progu wakacji to kiepska informacja. I ogromna antyreklama wypoczynku w Polsce, tak dla rodaków, jak i przyjezdnych. Eksperci wzięli pod uwagę 22 tys. kąpielisk we wszystkich krajach UE oraz - [Amerykanie liczą, o ile elektryki robią się tańsze](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-licza-o-ile-elektryki-robia-sie-tansze/) - W przypadku pojazdów elektrycznych dziś kluczowe staje się to, by były one nie tylko dobre dla planety, ale także dla portfeli kupujących je użytkowników. Kolejne analizy pokazują, że najnowsze pojazdy elektryczne stają się tańsze w posiadaniu i obsłudze niż samochody na gaz, czy benzynę. Ale to, ile pieniędzy możesz zaoszczędzić, jeżdżąc pojazdem elektrycznym zamiast samochodem - [Alpejskie lodowce trafiają pod kołderkę, ale tylko na lato](https://www.miasto2077.pl/alpejskie-lodowce-trafiaja-pod-kolderke-ale-tylko-na-lato/) - To pomysł Szwajcarów na choćby częściowe ograniczenie ich topnienia. W ten sposób traktują m.in. lodowiec na górze Titlis. Każdego lata ochronną włókniną przykrywają tu powierzchnię o wielkości około czternastu boisk piłkarskich, donosi WEF. Titlis ( 3.238 m n.p.m), połączony kolejką górską z Engelbergiem, jest popularnym ośrodkiem sportów zimowych i turystyki alpejskiej. Od lat przyciąga gości, - [Za pomocą "tostera" magazynują energię](https://www.miasto2077.pl/za-pomoca-tostera-rozwiazuja-glowny-mankament-energii-odnawialnej/) - Wyobraźmy sobie toster, który potrafi osiągnąć temperaturę ponad 180 tys. stopni Celsjusza, tylko że zamiast kromki chleba ogrzewa ogromne obiekty przemysłowe. Dzięki takiemu urządzeniu, nazwanemu baterią termiczną, start-up Antora Energy chce ograniczyć emisję gazów cieplarnianych przez przemysł. Według szacunków, aż jedna trzecia energii wykorzystywanej w USA przypada na przemysł, począwszy od gazu ziemnego napędzającego kotły - [Ograniczenie korzystania z aut to nie cel, ale dodatkowy efekt](https://www.miasto2077.pl/tworca-15-minutowego-miasta-ograniczenie-korzystania-z-aut-to-nie-cel-ale-dodatkowy-efekt/) - Niewiele rzeczy może wzbudzić tyle agresji, co pomniejszanie roli samochodu w życiu. Nie mówiąc już o zachęcaniu do samoograniczenia w korzystaniu z auta w poruszaniu się w mieście. Przekonał się o tym Carlos Moreno, twórca koncepcji „15-minutowego miasta”, czyli przekształcenia miejskiej przestrzeni w taki sposób, by większość ważnych spraw dało się załatwić spacerując po najbliższej - [Udoskonalony kaszmir pomoże odbudować przyrodę w Mongolii](https://www.miasto2077.pl/pozyskiwanie-kaszmiru-prowadzi-do-pustynnienia-mongolskich-pastwisk-zastapili-go-miazga-drzewna/) - W Mongolii, masowa hodowla kóz, które dają kaszmir, doprowadziła do pustynnienia pastwisk. Kaszmir jest na tyle szlachetnym materiałem, że nie daje się go zastąpić ani łatwo odzyskać. Dlatego opracowano technologię, która pozwala udoskonalić jakość kaszmirowego włókna w trakcie jego recyklingu Dla produkującej odzież firmy Reformation, szczególnym przedmiotem dumy są ubrania z kaszmiru. Obecnie sprzedaje ona - [Polska szkoła zielonej transformacji ](https://www.miasto2077.pl/polska-szkola-zielonej-transformacji/) - Materiał partnerski z raportu Greenbook2024 powstał we współpracy z Grenevią Zieloną transformację zwykle opisuje się w makroskali. Jak ograniczamy spalanie węgla, produkujemy coraz więcej energii ze słońca czy elektryfikujemy transport oraz ogrzewanie. Ostatecznie zawsze jest to gra dużych liczb: gigawatów, eksadżuli i zmian procentowych. Wszystko dość abstrakcyjne. W biznesie mamy jednak możliwość obserwowania tego samego zjawiska, tyle że w mikroskali. - [Budowa farm solarnych przyspieszy](https://www.miasto2077.pl/budowa-farm-solarnych-przyspieszy/) - To było do przewidzenia: pojawiły się roboty montujące farmy solarne. Przy dużych instalacjach to bardzo porządkuje i przyspiesza proces. Nie jest to pierwsze tego typu działanie. Od pewnego czasu zaczyna się także instalować prefabrykowane moduły solarne. To pomysł Banksa Huntera, inżyniera z MIT i założyciela Charge Robotics, który na jednej z takich wielkich budów na - [Projektowanie budynków, które się nie starzeją](https://www.miasto2077.pl/projektujmy-budynki-ktore-sie-nie-starzeja/) - Kupno mieszkania to jedna z kluczowych decyzji, które podejmujemy w życiu. W efekcie coraz większym wyzwaniem staje się projektowanie osiedli w taki sposób, by jak najdłużej pozostawały funkcjonalne i mogły służyć zmieniającym się potrzebom mieszkańcom. Pytanie jest jak budować i projektować osiedla, które się nie zestarzeją? Tym bardziej, że zmiany zachodzą bardzo szybko, dziś inaczej - [Beton dzięki kawie staje się twardszy i ekologiczniejszy](https://www.miasto2077.pl/beton-dzieki-kawie-staje-sie-twardszy-i-ekologiczniejszy/) - Każdego roku osoby pijące kawę na świecie wyrzucają aż 60 milionów ton fusów. Są groźne dla środowiska, bo po trafieniu na wysypiska śmieci, w trakcie procesu rozkładu uwalnia się z nich metan, silny gaz cieplarniany. Co prawda próbuję się recyklingować fusy, tworząc z nich opakowania, ubrania, brykiet do grilla czy nawet zegarki. Ale są to - [Mapa dzięki, której dowiesz się kto szkodzi światu, a kto nie](https://www.miasto2077.pl/mapa-dzieki-ktorej-dowiesz-sie-kto-szkodzi-swiatu-a-kto-nie/) - Coraz więcej mamy aplikacji i programów do pomiaru śladu węglowego jaki odciskamy przez naszą działalność. Teraz możemy też dowiedzieć się jak poszczególne przedsiębiorstwa wpływają na środowisko. Wszystko za sprawą serwisu Globalance World, który pokazuje jakie firmy najbardziej szkodzą środowisku, a które są najbliższe ambitnych celów klimatycznych. Kto pomaga w rozwoju, a kto ciągnie nas w - [W pełni kompostowalne kapsułki do kawy](https://www.miasto2077.pl/wreszcie-calkowicie-kompostowalna-kapsulka-do-kawy-jeszcze-w-tym-wejdzie-na-rynek/) - W Europie rynek kapsułek do kawy warty jest 17 mld USD. To jednak nic w porównaniu z tym, jaką popularnością kapsułki cieszą się w USA. W 45 milionach gospodarstw domowych w Ameryce pierwszą rzeczą, jaką ludzie robią po przebudzeniu jest nastawienie ekspresu i zrobienie sobie porannej filiżanki kawy z kapsułki. A pozostawione po kawie przebite - [Świeża sałata w każdym domu](https://www.miasto2077.pl/swieza-salata-w-kazdym-domu/) - Świeże warzywa prosto z grządki, to marzenie wielu konsumentów. Domowe uprawy nie są jednak prostą sprawą. Z jednej strony ich prowadzenie wymaga solidnej wiedzy i jakiegoś minimalnego doświadczenia, z drugiej taka uprawa jest mocno uzależniona od warunków zewnętrznych, przede wszystkim pory roku i słońca. Rozwiązaniem mają być miejskie farmy, gdzie sałaty, pomidory czy zioła rosną - [Największy samolot na świecie, który przewozi tylko jedną rzecz](https://www.miasto2077.pl/ogromny-samolot-ktory-przewozi-tylko-jedna-rzecz/) - Prosta fizyka mówi, że im dłuższe będziemy mieli skrzydło wiatraka, tym więcej wyprodukujemy prądu. Dlatego ich producenci ścigają się na coraz bardziej okazałe konstrukcje. Na początku roku chińska spółka Sany Renewable Energy poinformowała o stworzeniu skrzydeł o długości 132 metrów. Czyli po zainstalowaniu ich na turbinie wiatrowej, jej średnica przekroczy 260 metrów. Nie łatwo sobie - [Czyste dostawy ostatniej mili](https://www.miasto2077.pl/czyste-dostawy-ostatniej-mili/) - Problemem, który narasta są coraz częstsze przejazdy spalinowych samochodów dostawczych, zwłaszcza szybko rosnący wolumen przewozów kurierskich. Liczba tego typu kursów znacząco wzrosła wraz z rozwojem e-commerce, który odpowiada już za 3 proc. emisji CO2. Emisyjność internetowego handlu szybko przy tym rośnie – wg World Economic Forum w 2050 roku będzie odpowiadać już za 17 proc. - [Po Paryżu, kolejne miasta utrudnią życie SUV-om](https://www.miasto2077.pl/nie-tylko-paryz-utrudnia-zycie-suv-om/) - Na początku roku Paryżanie zdecydowali się na ruch, który zniechęci ludzi do poruszania się po centrum miasta SUV-ami. W referendum zatwierdzili rozwiązanie, podnoszące aż trzykrotnie opłaty za parkowanie dużych pojazdów . Zatwierdzać to będzie jeszcze Rada Miasta Paryża, ale to jest raczej formalność. W efekcie opłaty za parkowanie na ulicach SUV-ów wyniosą aż 225 euro - [W USA zmniejszają ilość miejsc parkingowych w centrum](https://www.miasto2077.pl/w-usa-obnizaja-wymogi-budowania-nowych-parkingow-w-centrum/) - W listopadzie ubiegłego roku miasto Anchorage na Alasce zniosło nakaz budowania parkingów w całym mieście. Tak jak w Polsce, deweloperzy są zmuszani do budowy minimalnej ilości miejsc parkingowych przy nowych inwestycjach. - Przepisy dotyczące zagospodarowania przestrzennego często nie uwzględniają realnych potrzeb danej przestrzeni, powodując ogromne szkody dla tkanki miejskiej - tłumaczy urbanista Thomas Carpenito Z - [Po 50 latach nosorożce wróciły do domu w Loisaba w Kenii](https://www.miasto2077.pl/po-50-latach-nosorozce-wrocily-do-domu-w-loisaba-w-kenii/) - Ekolodzy w Kenii świętują powrót nosorożców na trawiasty płaskowyż, na którym nie widziano ich od dziesięcioleci. Pomyślne przeniesienie 21 nosorożców czarnych wschodnich do nowego domu zapewni im przestrzeń do rozmnażania i może pomóc w zwiększeniu populacji krytycznie zagrożonych zwierząt. Było to największa w historii przesiedlenie nosorożców w Kenii. Nosorożce trafiły do parku Loisaba Conservancy, gdzie - [Produkcja plastiku ma spaść o 40 proc.](https://www.miasto2077.pl/produkcja-plastiku-ma-spasc-o-40-proc/) - Do końca roku ma być podpisane międzynarodowe porozumienie, które zobowiąże kraje do ograniczenia produkcji plastiku o 40 proc. Wszystko w perspektywie 2040 roku, a punktem odliczania będzie przyszły 2025 roku. Powinien być to kamień milowy - coś w rodzaju Porozumień Paryskich dla tworzyw sztucznych. Wszystko ma się zdarzyć pod koniec listopada na piątej sesji Międzyrządowego - [Florencja płaci za przesiadkę na rower](https://www.miasto2077.pl/florencja-placi-za-przesiadke-na-rower/) - Wrócił pomysł, aby dawać bonusy tym, którzy zdecydują się porzucić samochód na rzecz roweru. Tym razem zmianę sposobu dojazdu do pracy czy na uczelnie promuje Florencja. Akcja, na którą w budżecie miejskim zarezerwowano 1,2 mld euro, rusza w czerwcu i potrwa rok. Na próbę. Akcja Pedala, Firenze ti premia jest skierowany głównie do kierowców. W sytuacji, - [Marka ambasadorem dobrych nawyków](https://www.miasto2077.pl/marka-ambasadorem-dobrych-nawykow/) - Długofalowość projektów CSR daje najlepsze efekty. O tym, jak Grupa Maspex rozwija największe projekty edukacyjne i sportowe dla dzieci w Polsce mówi Daniel Karaś, manager ds. CSR w Grupie Maspex W programie Kubusiowi Przyjaciele Natury wzięło już udział 10 mln dzieci. Zdaje się, że coraz trudniej znaleźć dziś młodego człowieka, który w nim nie uczestniczył. - [GreenBook 2024. Dokąd zmierza zrównoważony świat.](https://www.miasto2077.pl/greenbook-2024-dokad-zmierza-zrownowazony-swiat/) - Kiedy dekadę temu powstawał projekt Miasto2077, a potem serwis Green is Good, celem było upowszechnianie wiedzy na temat zrównoważonej wersji świata i tego, w którym kierunku świat może się rozwijać. Autorzy zadawali pytania i gromadzili wiele ciekawych, choć nie zawsze optymistycznych odpowiedzi. Zwieńczeniem pracy był GreenBook, którego pierwsza edycja została opublikowana zeszłym roku. Raport pobrało - [W San Francisco mieszkańcy nowych budynków mogą odzyskiwać zużytą wodę](https://www.miasto2077.pl/w-san-francisco-nawet-mieszkancy-duzych-budynkow-moga-oszczedzac-wode/) - Gdy mieszkaniec nowego wieżowca albo ktoś spuści wodę w toalecie w jednym z nowych wieżowców w San Francisco, nie odpłynie ona do miejskiej kanalizacji. Zamiast tego trafi do specjalnego urządzenia umieszczonego w podziemnej części budynku. Po oczyszczeniu, popłynie z powrotem w górę, by znów można było ją spuścić w toalecie. To, co pozostanie jest przerabiane - [Afrykańskie, zielone start-upy przyciągnęły miliard dolarów](https://www.miasto2077.pl/juz-ponad-miliard-dolarow-na-afrykanskie-start-upy-tworzace-zielone-technologie/) - Kiedy w 2015 roku Ademola Adesina założył start-up oferujący pakiety subskrypcji energii słonecznej, zebranie na niego pieniędzy w Nigerii było wielkim wyzwaniem. Nowe technologie służące walce z zmianami klimatycznymi w Afryce długo były traktowane, jak wielka nowość i spora egzotyka. Wynikało to z tego, że afrykański kontynent wciąż był raczkującym miejscem do pozyskiwania kapitału typu - [Dubaj tonie](https://www.miasto2077.pl/dubaj-tonie/) - Anomalie pogodowe napędzane zmianami klimatu doprowadziły do zaskakującej sytuacji: powodzie zaczęły nawiedzać pustynny Dubaj. Zalania i podtopienia spowodowane nawalnymi opadami odnotowuje się w całej Zatoce Perskiej. Szczególnie dotkliwa była druga połowa kwietnia, która zaczęła się od naprawdę ulewnego tygodnia. W Zjednoczonych Emiratach, Arabii Saudyjskiej i Omanie przypłaciło je życiem około 24 osób. Według World Weather - [Pasywność budynków to za mało](https://www.miasto2077.pl/pasywnosc-budynkow-to-za-malo/) - Najpierw walczono o niską emisyjności budynków, kolejnym celem była ich całkowita pasywność - czyli zero wpływu na klimat - a teraz cele stawiamy sobie znacznie ambitniejsze: budynki mają produkować czystą energię. I jest na to wiele sposobów. To tzw. budynki pozytywne energetycznie (Positive Energy Buildings - PEBs). Pierwszym osiedlem tego typu było Solar Settlement we - [To czysty rekord świata](https://www.miasto2077.pl/to-czysty-rekord-swiata/) - Aż 9,5 godziny działania wyłącznie na czystej energii. To nowy rekord jaki wykręciła Kalifornia. Cały stan zasilały wyłącznie farmy słoneczne, wiatrowe, elektrownie wodne i geotermalne. A mówimy tu o obszarze na którym mieszka 39 mln mieszkańców. Nawet nieco więcej niż w Polsce. Wszystko to stało się w sobotę 20 kwietnia. Rekordowe wyniki były jednak podbijane - [Dlaczego naukowcy od zmian klimatycznych są optymistyczni](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-naukowcy-do-zmian-klimatycznych-sa-optymistyczni/) - W 2008 roku naukowcy z MIT obliczyli, że nawet „bezdomny, który żywi się w jadłodajniach i śpi w noclegowniach produkuje rocznie około 9 ton śladu węglowego". To dla wielu osób był spory szok. Wielu zastanawiało się, co w takim razie możemy zrobić? Problem polega na tym, ze obsesja na punkcie osobistego śladu węglowego może nie - [Złote czasy tramwajów w Ameryce. Dlaczego się skończyły?](https://www.miasto2077.pl/zlote-czasy-tramwajow-w-ameryce-dlaczego-sie-skonczyly/) - Wyobraźcie sobie kilkadziesiąt linii tramwajowych kursujących przez całą noc z 8-10 minutową częstotliwością. Gdzie znajduje się miasto z tak oszałamiająco działającą komunikacją? Tak wyglądało Chicago, tyle że 100 lat temu. Przykład może być zaskakujący biorąc pod uwagę, jak amerykańskie miasta są dziś zapóźnione jeśli chodzi o rozwój transportu publicznego w porównaniu z Europą. Ale nie - [Zielona ścieżka PZU](https://www.miasto2077.pl/zielona-sciezka-pzu/) - Materiał partnerski z konferencji Greenbook2024 powstał we współpracy z PZU Podmioty z rynku finansowego są bardzo istotnymi graczami w kontekście ESG i budowy zrównoważonego świata. To właśnie oni decydują, jakie projekty będą wspierane oraz które rozwiązania będą miały – dzięki finansowaniu – szansę rozwoju.– W PZU życie od 2021 roku, kiedy w całej grupie wprowadziliśmy strategię zrównoważonego rozwoju, - [Bilet miesięczny na kolej obniża ceny komunikacji miejskiej](https://www.miasto2077.pl/bilet-miesieczny-na-kolej-obniza-ceny-komunikacji-miejskiej/) - Ubocznym, ale łatwym do przewidzenia skutkiem wzrostu popularności D-Ticket, czyli niemieckiego miesięcznego biletu na transport publiczny w całym kraju, są spadki cen kart miejskich. Odczuwa to już Berlin, który wprowadził obniżki cen do 29 euro. W tym przypadku działa prosta matematyka. W ramach D-Ticket za 49 euro miesięcznie bez ograniczeń można korzystać nie tylko z - [Resztki z obiadu przerobić na paszę](https://www.miasto2077.pl/resztki-z-obiadu-przerobic-na-pasze/) - Dotychczas mieliśmy do czynienia z innowacyjnymi śmietnikami, które resztki domowego jedzenia przerabiały na kompost. Mill jest jeszcze lepszy, bo organiczne odpadki przerabia na karmę dla zwierząt, a konkretnie kurczaków. I to bardzo szybko. Wygląda jak zwykły wolnostojący śmietnik, ale wyróżnia go wyposażenie: młynek mielący resztki oraz suszarka. Rozbudowany mechanizm sprawia, że sama przestrzeń na odpadki - [Wrocław miastem sadów i ogrodów](https://www.miasto2077.pl/wroclaw-miastem-sadow-i-ogrodow/) - Miasto i ogrodnictwo wydaje się połączeniem skomplikowanym. Trudne nie oznacza jednak niemożliwe, a każdy lubi szczęśliwe zakończenia. Tak oto we Wrocławiu pojawił się pomysł na stworzenie miejskich sadów. Pierwszy ma powstać na Wojszycach. Obecnie trwa jego projektowanie. Sady Osiedlowe to inicjatywa Agnieszki Duszy, kandydatki do Rady Miasta Wrocławia z Okręgu nr 4 z listy Koalicji - [ESG nie dotyczy twojej firmy? Nic bardziej mylnego. Ruszają szkolenia ESGnavigator.](https://www.miasto2077.pl/esg-nie-dotyczy-twojej-firmy-nic-bardziej-mylnego-ruszaja-szkolenia-esgnavigator/) - ESG to już nie pieśń przyszłości, to realne oczekiwania rynku. Aby za nimi nadążać, warto podnosić swoje kompetencje. Okazją do tego będzie w maju ESGnavigator– cykl szkoleń podczas których eksperci i praktycy podzielą się swoją wiedzą, a przedsiębiorcy zyskają możliwość zdobycia certyfikatu. Rok 2024 to początek obowiązywania dyrektywy CSRD, która wprowadza obowiązek raportowania w - [ESG to nie tylko trzy litery, ale cała strategia](https://www.miasto2077.pl/esg-to-nie-tylko-trzy-litery-ale-cala-strategia/) - Materiał partnerski z raportu Greenbook2024 powstał we współpracy z InPost Politykę ESG często postrzega się jako nową, bardziej rozwiniętą wersję CSR. A jednak to nie to samo. Wspólnym mianownikiem jest społeczna odpowiedzialność biznesu, niemniej ESG nie jest działaniem akcyjnym, ale rodzajem strategii. Dostosowaniem biznesu do wyzwań świata, takich jak np. ocieplenie się klimatu. I to - [To się nazywa rozmach. Zamiast lotniska 240-hektarowy park](https://www.miasto2077.pl/to-sie-nazywa-rozmach-zamiast-lotniska-240-hektarowy-park/) - Grecja nie ma dobrej ręki do budowania infrastruktury. Przykładem była olimpiada, to wtedy Grecy próbowali ożywić zamknię trzy lata wcześniej międzynarodowe lotnisko Ellinikon, niegdyś tętniąca życiem brama do Hellady. Ale zbudowane tam boiska do softballu, hokeja i hala szermiercza nie miały szans, by się obronić jako obiekty komercyjne. W efekcie podupadające terminale, co jakiś czas - [Mieszkalny budynek uwzględniający interesy roślin i zwierząt](https://www.miasto2077.pl/mieszkalny-budynek-uwzgledniajacy-interesy-roslin-i-zwierzat/) - Holenderskie miasta mierzą się z niedoborem mieszkań. Problem mają nawet studenci. Nie wszystkim udaje się znaleźć mieszkanie w którymś z uniwersyteckich miast - Leiden, Utrechcie, Delft, a nawet w Amsterdamie. Władze miast naciskane na przeznaczanie nowych terenów pod budownictwo. Ale chcą to robić odpowiedzialnie. Dlatego Amsterdam zgadzając się na budowę osiedla na rzecznej wyspie w - [Australijczycy mają najoszczędniejszy szpital na świecie](https://www.miasto2077.pl/australijczycy-zbudowali-najoszczedniejszy-szpital-na-swiecie/) - Ze wszystkich budynków użytkowych na świecie szpitale pożerają najwięcej energii, konkurować z nimi może tylko branża gastronomiczna. W hierarchii ważności oszczędzanie energii w szpitalu znajduje się daleko za kwestiami związanymi z jakością opieki medycznej, szpitalną aparaturą czy zatrudnieniem odpowiedniego personelu. Trudno się temu dziwić, z drugiej strony większość szpitali jest państwowych i za marnowanie energię - [Biblioteki na kółkach](https://www.miasto2077.pl/biblioteki-na-kolkach/) - Rowery cargo wykorzystuje się już do wywożenia śmieci, to dlaczego nie przekształcić ich w bibliotekę na kółkach. BiblioBike - tak się nazywa projekt, który ruszył w bułgarskiej Warnie. Jest to projekt działającej w centrum miasta biblioteki Pencho Slaveykov, a działa trochę jak dostawa jedzenia na wynos. Książki zamawia się na internetowej stronie biblioteki, która udostępniła - [Koniec poczty lotniczej](https://www.miasto2077.pl/koniec-poczty-lotniczej/) - Oto kolejny front, z którego wypierane są samoloty: Deutsche Post zrezygnował z poczty lotniczej. Ostatni przelot odbył się 28 marca na trasie Berlin Stuttgart. Chodzi o loty krajowe, które funkcjonowały przez 63 lata. Kiedyś ceniona usługa zaczęła tracić na popularności w sytuacji, gdy znacznie sprawniejsza stawała się logistyka kołowa. Na koniec Deutsche Post został z - [Francuzi wracają do miast średniej wielkości](https://www.miasto2077.pl/francuzi-wracaja-do-miast-sredniej-wielkosci/) - Gdy w XX w. Francuzi, tak jak i obywatele wielu innych krajów, przesiedli się do samochodów, zrobili to na całego. Miasta zmieniły swój charakter, życie zaczęło skupiać się na obrzeżach, centralne części zaczęły podupadać. Ogłoszony w 2018 r. plan Action Coeur de Ville (Akcja: serce miasta) miał ten proces odwrócić. W jego ramach przebudowę, rewitalizację - [Płynny ruch bez czerwonych świateł](https://www.miasto2077.pl/plynny-ruch-bez-czerwonych-swiatel/) - Współczesne natężenie ruchu drogowego powoduje, że potrzebne są skuteczne metody jego organizacji. Za jeden z najskuteczniejszych sposobów na zapanowanie nad ruchem ulicznym, uznawana jest sygnalizacja świetlna. Okazuje, się że nie zawsze to działa. Problemem jest szybkość poruszania się samochodów, kierowcy przy sygnalizacji świetlnej czują się dużo pewniej i gdy widzą zielone światło niebezpiecznie przyspieszają. Szczególnie, - [Ludzie uczą mówić rośliny](https://www.miasto2077.pl/ludzie-ucza-mowic-rosliny/) - Ogrodnicy od dawna przekonują, że rośliny rosną lepiej, gdy się do nich mówi. Z kolei biolodzy wiedzą, że rośliny potrafią komunikować doświadczane przez siebie bodźce – reagują na środowisko wytwarzając substancje chemiczne i impulsy elektryczne. Helene Steiner wspólnie z zespołem złożonym z informatyków, biologów i badaczy języka naturalnego postanowiła stworzyć interfejs, który pozwoliłby skomunikować się - [Miliardy zaoszczędzone dzięki sadzeniu drzew](https://www.miasto2077.pl/miliardy-zaoszczedzone-dzieki-sadzeniu-drzew/) - Niemal 12 mld dolarów rocznie oszczędzają Amerykanie dzięki drzewom. Tak przynajmniej oszacowali naukowcy z USDA Forest Service, którzy swoje wyniki przedstawili na serwisie Urban Forestry & Urban Greening. Większa część, czyli 7,8 mld dolarów, to oszczędność związana z kosztem energii (głównie chłodzeniem), a 3,9 mld dolarów to potencjalny koszt emisji dwutlenku węgla. Badacze podeszli rzetelnie - [Bezpieczne przejście dla pum](https://www.miasto2077.pl/bezpieczne-przejscie-dla-pum/) - Od wielu lat półwysep Olympic w północno-zachodniej części stanu Waszyngton jest odcięty od głównego lądu międzystanową autostradą Interstate 5. Cierpią na tym zwierzęta, które nie tylko giną pod kołami samochodów, ale i mają ograniczone możliwości przemieszczania. Przedmiotem szczególnego niepokoju na półwyspie Olympic są pod tym względem pumy, które na skutek „chowu wsobnego” są obecnie na - [Słowacy skończyli z węglem](https://www.miasto2077.pl/slowacy-skonczyli-z-weglem/) - Koniec tegorocznej zimy dla Słowaków oznacza też koniec spalania węgla: 26 marca zamknęła się ostatnia elektrownia - Vojany. Zakład zlokalizowany we wschodniej części kraju tuż przy granicy z Ukrainą działał od 1966 roku. Słowacja sama wydobywała węgiel brunatny, a kamienny importowała z Czech i Polski. Jego znaczenie spadało od lat, głównie ze względu na restrukturyzację - [W Kopenhadze powstanie akademik z używanych kontenerów](https://www.miasto2077.pl/w-kopenhadze-powstanie-akademik-z-uzywanych-kontenerow/) - /Fot: CPH Containers// To projekt miejscowej firmy CPH Containers. Wspólnie z biurem architektonicznym Vandkunsten Architects' Søren Nielsen młodzi Duńczycy zrobili już prototyp modułu mieszkalnego i w tym roku chcą zacząć tworzyć cały uczelniany campus. Mieszkanie jest urządzone z pochodzących ze statków kontenerów z odzysku. W Kopenhadze ich nie brakuje. Są to metalowe pudła o powierzchni - [Paryżanie pozbywają się SUV-ów](https://www.miasto2077.pl/paryzanie-pozbywaja-sie-suv-ow/) - Stawka za parkowania SUV-ów w Paryżu idzie w górę o 300 procent. W niedzielę 4 lutego mieszkańcy Paryża zdecydowali w referendum, że pozbędą się części SUV-ów z ulic stolicy Francji, a sposobem na to jest skokowy wzrost kosztów ich parkowania w centralnych dzielnicach Paryża. To kolejny ruch, który ma przekształcić stolicę Francji w bardziej ekologiczne - [Nowa amerykańska moda: las i ogród w jednym](https://www.miasto2077.pl/nowa-amerykanska-moda-las-i-ogrod-w-jednym/) - Boston słynie z parków i terenów zielonych, projektowanych m.in przez znanego architekta krajobrazu Fredericka Law Olmsteda. To go wyróżnia na tle wielu amerykańskich miast. Ale jednocześnie ma jeden z najwyższych w USA wskaźników w nierówności dostępu do terenów zielonych. Dlatego w 2015 roku powstała organizacja non-profit Boston Food Forest Coalition, a jej celem stało się - [Ptak oceanu rozwija skrzydła i żegluje](https://www.miasto2077.pl/ptak-oceanu-rozwija-skrzydla-i-zegluje/) - Ogromne wrażanie robi film, na którym Oceanbird, żaglowiec XXI wieku, rozkłada sześć potężnych masztów. To opisywana już w naszym serwisie jednostka zbudowana przez Wallenius Marine, która ma sprawić, że transport morski będzie znów ekologiczny. Nowy frachtowiec oceaniczny będzie miał 200 metrów długości i 40 metrów szerokości, co pozwoli pomieścić w kadłubie 7 tys. aut. I - [Sodowy beton pochłania CO2](https://www.miasto2077.pl/sodowy-beton-pochlania-co2/) - Produkcja betonu odpowiada za 8 proc. emisji CO2. Żeby to zmniejszyć, wystarczy dodać wodorowęglanu sodu, bardziej znanego jako soda oczyszczona. Dowiódł tego zespół MIT i Wyss Institute (Uniwersytet Harvarda), w którym znalazł się także wywodzący się z Polski naukowiec Marcin Hajduczek. Przy produkcji cementu, z którego powstaje beton, CO2 emitowane jest na dwa sposoby. Jedna - [Bezos inwestuje, by zmniejszyć ilość produkowanego przemysłowo mięsa](https://www.miasto2077.pl/bezos-inwestuje-by-zmniejszyc-ilosc-produkowanego-przemyslowo-miesa/) - Część analityków sugerowała, że w branży zamienników mięsa oraz mięsa komórkowego z laboratorium, może dojść do serii upadłości. Kolejne miesiące pokazują, że nic takiego nie miało mięsa. Jeśli faktycznie jacyś znaczący gracze mieli problemy z finansowaniem dalszego rozwoju, były po prostu przejmowane przez większe przedmioty. Skutecznie stłumić te spekulacje powinna ogłoszona kilka dni temu inwestycja - [Emisja CO2 napędza nie tylko globalne ocieplenie, ale i wzrost roślin](https://www.miasto2077.pl/emisja-co2-napedza-nie-tylko-globalne-ocieplenie-ale-i-wzrost-roslin/) - Proces ten znany jest jako „efekt nawożenia CO2”, którego emisja przyspiesza fotosyntezę, a - co za tym idzie - wzrost roślin. I to w tempie dwucyfrowym. Tak przynajmniej ustaliła grupa naukowców m.in. z MIT oraz UC Berkeley, którzy swoimi ustaleniami podzielili się na łamach magazynu Nature. To z kolei spowalnia globalne ocieplenie. Ustalenia te są - [Najbardziej opłacalna spośród wszystkich zielonych energii](https://www.miasto2077.pl/najbardziej-oplacalna-sposrod-wszystkich-zielonych-energii/) - Zasoby geotermalne mają wiele konkurencyjnych często pomijanych zalet. Chodzi nie tylko o niski poziom emisji gazów cieplarnianych w całym cyklu życia projektu (11,3 gramów CO2 na kWh), ale też niski ślad węglowy wykorzystania naturalnych zasobów. Przykładem może być zapotrzebowanie na wodę w przeliczeniu na jednostkę wyprodukowanej energii, które szacuje się na 0,66 litra/kWh. Do tego - [Krowy odporne na zmiany klimatyczne](https://www.miasto2077.pl/krowy-odporne-na-zmiany-klimatyczne/) - Odkryta w Ameryce Południowej naturalna mutacja krów może pomóc w uchronieniem tych zwierząt przed skutkami upałów. Nie tylko ludzie źle znoszą upały. Problem dotyczy również krów. Krowy najlepiej czują się w temperaturze od 5 do 25 stopni Celsjusza. Oznacza to, że mają coraz większe trudności z radzeniem sobie z cieplejszym i dłuższym latem. Szacuje się, - [W Skandynawii nawet zima nie powstrzymuje rowerzystów](https://www.miasto2077.pl/w-skandynawii-nawet-zima-nie-powstrzymuje-rowerzystow/) - W wielu miastach jeżdżenie na rowerze jest wyzwaniem nawet przy idealnej pogodzie. Nic dziwnego, że gdy nadchodzi zima, rowery idą w odstawkę. Niskie temperatury nie muszą jednak powstrzymywać rowerzystów, czego najlepiej dowodzi Skandynawia. W szwedzkim mieście Umea, gdzie śnieg pada przez 130 dni w roku nawet zimą niemal jedna czwarta przejazdów przypada na rowery, a - [Jak Indonezja zatrzymuje wycinkę lasów tropikalnych](https://www.miasto2077.pl/jak-indonezja-zatrzymala-wycinke-lasow-tropikalnych/) - Jeszcze 10 lat temu Indonezja – jedno z najbardziej zróżnicowanych biologicznie miejsc na Ziemi – niszczyła lasy tropikalne w tempie szybszym niż jakikolwiek inny kraj. Trzeci pod względem wielkości na świecie, dziewiczy las deszczowy znikał każdego roku, aby zrobić miejsce plantacjom produkującym olej palmowy potrzebny do tworzenia dóbr konsumpcyjnych, takich jak kosmetyki czy wyroby spożywcze. - [Nowa dzielnica, gdzie da się obejść bez samochodu](https://www.miasto2077.pl/nowa-dzielnica-gdzie-da-sie-obejsc-bez-samochodu/) - Mieszkańcy Utrechtu już dawno temu uznali, że trudno pogodzić częste korzystanie z samochodów z stworzeniem bezpiecznego, przyjaznego miasta, w którym można oddychać czystym powietrzem. Dlatego aż jedna trzecia mieszkańców miasta (310 tys. ludności) porusza się po nim na rowerach. Ograniczenia dla jazdy samochodem w centrum miasta ma dość długie tradycje i sięga 1965 roku. W - [Największy dworzec w Paryżu stanie się ekologiczniejszy i otworzy się na miasto](https://www.miasto2077.pl/najwiekszy-dworzec-w-paryzu-stanie-sie-ekologiczniejszy-i-otworzy-sie-na-miasto/) - Każdy kto przyjeżdża szybkim pociągiem do Paryża z Londynu (linią Eurostar) lub z Brukseli (Thalys) wysiada na stacji Gare du Nord. Nie wszyscy o tym wiedzą, ale jest to nie tylko największy paryski dworzec, ale też najbardziej ruchliwy dworzec kolejowy w Europie. Stylowy obiekt ostatnią gruntowną przebudowę przeszedł w 1864 roku. To wówczas na fasadzie - [Proces przekształcania biur w mieszkania dopiero się rozpędza](https://www.miasto2077.pl/proces-przeksztalcania-biur-na-mieszkania-dopiero-sie-rozpedza/) - Praca zdalna, którą upowszechniły lockdowny, wyczyściła biura z pracowników. Stąd pustostany coraz częściej zmienia się na mieszkania. Nie jest to zjawisko masowe, niemniej proces ten przyspiesza. Czy będzie to sposób na kryzys mieszkaniowy? Opisywaliśmy już m.in. jak w Finlandii instytucje państwowe postanowiły pozbyć się połowy biur, do których na stałe do pracy wróciło tylko 28 - [Od pola do stołu](https://www.miasto2077.pl/od-pola-do-stolu/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Trend do żywienia się produktami lokalnymi przybiera na sile. Z jednej strony zyskuje zwolenników, bo coraz bardziej interesujemy się tym, skąd pochodzi nasze jedzenie. Z drugiej, strategia „od pola do stołu” została wpisana jako kluczowe działania w ramach europejskiego zielonego ładu. Ma pomóc w przejściu na bardziej zrównoważony model żywienia i - [Za trzy lata elektryki będą tańsze od spalin](https://www.miasto2077.pl/za-trzy-lata-elektryki-beda-tansze-od-spalin/) - W 2027 roku samochody elektryczne będą już tańsze od spalinowych, szacują analitycy Gartnera. Wiąże się z tym jednak poważna zmiana, przez którą same koszty naprawy elektryków znacząco wzrosną. Gartner nie wiąże tego jednak z oczekiwanym spadkiem kosztów akumulatorów, które stanowią około 40 proc. kosztów produkcji. Od lat to zbijanie ich cen zmniejszało koszty produkcji elektryków. - [Metro w Seulu w prosty sposób powiększa się o 20 proc.](https://www.miasto2077.pl/metro-w-seulu-w-prosty-sposob-powieksza-sie-o-20-proc/) - Im więcej osób może korzystać ze sprawnej komunikacji miejskiej, tym bardziej spada ilość aut na ulicach miast. Dlatego jej rozbudowa jest kluczowa, jeśli chcemy mieszkać w przyjaznym ludziom mieście. Za najbardziej pożądany środek transportu uznawane jest metro. Podróżujący cenią sobie ja za szybkość i niezawodność, z punktu widzenia miasta pozwala ono skokowo zwiększyć dostęp do - [Już raz zmiany klimatyczne doprowadziły niemal do zagłady ludzkości](https://www.miasto2077.pl/juz-raz-zmiany-klimatyczne-doprowadzily-do-niemal-zaglady-ludzkosci/) - Chodzi o sytuację sprzed 930 tys. lat, gdy populacja homo erectus, przodków dzisiejszego człowieka liczyła około 98 tys. osobników. Był to poziom zbliżony do dzisiejszej populacji szympansów. To był świetny moment w historii ludzkości. W toku ewolucji ludzie wytworzyli wówczas sporą ilość umiejętności i przewag, która napędzały ich ekspansję. Homo erectus coraz lepiej polowali i - [Hiszpania ogranicza ruch lotniczy](https://www.miasto2077.pl/hiszpania-ogranicza-ruch-lotniczy/) - Po Francji przyszedł czas na Hiszpanię, która jako drugi w Europie kraj ograniczy możliwość latania samolotem na krótkich trasach. Punktem odniesienia przy podejmowaniu decyzji, które loty zostaną odwołane będzie to, czy istnieje trasa pociągu dużych prędkości, która może połączyć te same dwa punkty w mniej niż dwie i pół godziny. Jest to więc rozwiązanie analogiczne - [Mediolan Sztokholmem południa](https://www.miasto2077.pl/mediolan-sztokholmem-poludnia/) - Burmistrz Mediolanu, Giuseppe Sala, chce pójść śladem stolicy Szwecji i zakazać ruchu samochodowego w centrum miasta. I sprawy nie chce odwlekać - zaproponował, aby takie ograniczenie obowiązywało już od 2024 roku. Ograniczenie będzie jednak dotyczyć głównie ruchu tranzytowego. Na szali jest jakość powietrza w centrum Mediolanu, która należy do najgorszych w Europie. W niedawnym porównaniu - [Utrecht buduje nową piękną dzielnicę, bez samochodów](https://www.miasto2077.pl/utrecht-buduje-nowa-piekna-dzielnice-bez-samochodow/) - Mieszkańcy Utrechtu od dawna wiedzą, że intensywne korzystanie z samochodów i tworzenie bezpiecznego, żywego miasta mogącego się poszczycić czystym powietrzem nie idzie w parze. Dlatego jedna trzecia liczące 1,3 miliona jego mieszkańców jeździ do pracy i szkół na rowerach, a ograniczenie samochodów w centrum miasta ma długie tradycje i sięga 1965 roku. Mimo, że dziś - [Niebieski węgiel ratuje środowisko i ludzi](https://www.miasto2077.pl/niebieski-wegiel-ratuje-srodowisko-i-ludzi/) - Blue Carbon to ten dobry węgiel. Nie jest paliwem kopalnym. Tak określa się węgiel jaki gromadzą nadbrzeżne ekosystemy wychwytujące CO2. O tym że morza i oceany mają potencjał, aby dokonać ponad jednej trzeciej redukcji gazów cieplarnianych pisaliśmy niedawno. A jednym z ważnych elementów jest właśnie nadmorska przyroda. Precyzyjną ich definicje oraz podstawowe zalety opisują Katie - [Zrobiła pierwszą szkołę w technologii 3D na Madagaskarze](https://www.miasto2077.pl/zrobila-pierwsza-szkole-w-technologii-3d-na-madagaskarze/) - 23-letnia Maggie Grout zyskała miejsce na prowadzonej przez Fast Company liście „Pomysłów Zmieniających Świat” (World Changing Ideas list) dzięki wybudowaniu pierwszej szkoły w technologii druku 3D. Szkoła stanęła w mieście Fianarantso na Madagaskarze. Pomysł się sprawdził i obecnie przygotowywany jest już kolejny projekt – tym razem kampus, również „drukowany” w 3D, który pojawić ma się - [Ryż z wołowiną, bez potrzeby hodowania zwierząt](https://www.miasto2077.pl/ryz-z-wolowina-bez-potrzeby-hodowania-zwierzat/) - Mięso wyhodowane w laboratorium bez udziału zwierząt jeszcze niedawno uchodziło za science fiction. W zeszłym roku zgodę FDA na wprowadzenie na rynek komórkowego mięsa powstającego w bioreaktorach, otrzymały dwa pierwsze startupy Upside Foods oraz Eat Just. Największym wyzwaniem na razie są koszty jego produkcji, tak by mogło stać się ono szeroko dostępne i trafić do - [Nastał czas parków przechodnich](https://www.miasto2077.pl/nastal-czas-parkow-przechodnich/) - Po słynnych projektach amerykańskich także w Polsce zapanowała moda na tzw. parki linearne. Tą nazwą określa się projekty adaptacji różnego rodzaju tras na przestrzeń wypełnioną roślinami i miejscami rekreacji, które stały się nową kategorią w miejskiej, zielonej architekturze. Nie chodzi tylko o podniebne adaptowane wiadukty, jak nowojorski High Line, ale także projekty naziemne, wśród których - [Mapa pokazująca, jak twoje ulubione marki przyczyniają się do masowego wylesiania](https://www.miasto2077.pl/mapa-pokazujaca-jak-twoje-ulubione-marki-przyczyniaja-sie-do-masowego-wylesiania/) - Olej palmowy jest używany do wszystkiego: od lodów przez pieczywo, czekoladę, chipsy po szminki i proszki do prania Prawdopodobieństwo, że używasz produktów zawierających olej palmowy jest dość wysokie. Każdego roku na świecie produkuje się około 70 milionów ton oleju palmowego, który pochodzi głównie z Indonezji i Malezji, gdzie produkcja oleju palmowego doprowadziła do masowego wylesiania - [W Niemczech butelki po piwie pitym na ulicy wracają do sklepów](https://www.miasto2077.pl/w-niemczech-butelki-po-piwie-pitym-na-ulicy-wracaja-do-sklepow/) - “Wegbier”, czyli piwo na drogę to jedna z bardziej rozpoznawalnych tradycji Berlina. Kupując butelkę w sklepie, można od razu poprosić o jej otworzenie, po czym ruszyć z nią na spacer, popijając alkohol. Picie w miejscach publicznych jest legalne, a przy tym bez porównania tańsze. W piwo Berlińczycy chętnie zaopatrują się w tzw. „spati”, czyli małych - [Zamieszkać w leśnej kniei](https://www.miasto2077.pl/zamieszkac-w-lesnej-kniei/) - Samowystarczalne leśne osiedle, odcięte od świata i wszelkiej infrastruktury, dla wielu jest spełnieniem marzeń o życiu bliskim natury. Tym bardziej takie, które z zachowuje wszelkie udogodnienia cywilizacji, jak prąd czy ciepła woda i nie wymaga pójścia na duże kompromisy. Niebawem może stać się to rzeczywistością. W życie chce je wprowadzić ekipa holenderskich architektów-ekologów OAS1S. Już - [Paryż walczy o mniejszy ruch na obwodnicy](https://www.miasto2077.pl/paryz-walczy-o-mniejszy-ruch-na-obwodnicy/) - W Paryżu ważą się losy działającej od pół wieku miejskiej obwodnicy Boulevard Périphérique. Miasto chce ją odchudzić i spowolnić ruch do 50 km/h, ale protestują mieszkańcy przedmieść. Spór niebawem się rozstrzygnie. Bezpośrednim bodźcem i szczególną okazją są rozgrywane w tym roku w Paryżu Igrzyska Olimpijskie. Z ich okazji z normalnego ruchu wyłączony ma być jeden - [Biden działa wbrew Ameryce, żeby zatrzymać zmiany klimatyczne ](https://www.miasto2077.pl/biden-dziala-wbrew-ameryce-zeby-zatrzymac-zmiany-klimatyczne/) - Gaz LNG to jeden z największych hitów eksportowych Ameryki ostatniej. Było to możliwe dzięki ewolucji, jaką 20 lat temu okazało “dobranie się” do bogatych pokładów gazu łupkowego. Dzięki opracowaniu nowej technologii wydobycia (szczelinowania hydraulicznego) produkcja gazu od 2005 roku podwoiła się. Ameryka z importera gazu LNG, stała się jego największym na świecie jego eksporterem. Jak - [ŻYWOPŁOT NA PIERWSZEJ LINII WALKI ZE SMOGIEM](https://www.miasto2077.pl/zywoplot-na-pierwszej-linii-walki-ze-smogiem/) - Kiedy mówi się o zazielenianiu miast, najczęściej na myśl przychodzi sadzenie drzew. Tymczasem przy podnoszeniu jakości powietrza zdumiewająco skuteczne okazują się żywopłoty. Szczególnie w walce ze smogiem, którego źródłem są auta. Przykładem tego może być zgłoszony swojego czasu do warszawskiego Budżetu Obywatelskiego projekt posadzenia "żywopłotu antysmogowego" na pasie zieleni wzdłuż ulicy Wiertniczej, stołecznej arterii mocno zdominowanej przez - [Zazielenianie Paryża przyspiesza. W drodze jest 170 tys. drzew](https://www.miasto2077.pl/zazielenianie-paryza-przyspiesza-w-drodze-jest-170-tys-drzew/) - Ambitny plan pokrycia aż połowy Paryża „miejskim lasem” nabiera coraz bardziej realnych kształtów. W pierwszym tygodniu grudnia rozpoczęło się sadzenie mikrolasu na Place de Catalogne, okrągłym placu leżącym na południu miasta. Zwiezione zostały dęby, jesiony, klony i wiśnie. Łącznie zasadzonych zostało blisko 1 tys. drzew. Ale to poczatek, “w drodze” jest kolejne 170 tys. drzew. - [Amsterdam rozwija rowerowy wywóz śmieci](https://www.miasto2077.pl/amsterdam-rozwija-rowerowy-wywoz-smieci/) - Amsterdam wdraża kolejne rozwiązanie, które upowszechni użycie elektrycznych rowerów cargo do wywozu śmieci. Wypożycza je za darmo, każdemu kto chce się pozbyć odpadów wielkogabarytowych. Teraz zamiast dopraszać się i czekać na ich odbiór, można samemu odwieźć je do jednego z siedmiu punktów odzysku odpadów. Kilka miesięcy wcześniej władze miasta wprowadziły już rowery cargo do służby - [Amerykańska rewolucja na torach](https://www.miasto2077.pl/amerykanska-rewolucja-na-torach/) - Amerykanie wreszcie doświadczają czym jest jazda szybkim, komfortowym pociągiem. Bynajmniej nie za sprawą narodowego operatora Amtrak, ale prywatnej firmy Brightline, która uruchomiła pierwsze w USA nowoczesne połączenie pomiędzy Miami, a Orlando. Szybka kolej na Florydzie rozbudziła oczekiwania i teraz, takich połączeń Amerykanie chcą więcej. Floryda Trzeba wziąć pod uwagę, że projekt był z kategorii - [Zalesianie wspierane technologią](https://www.miasto2077.pl/zalesianie-wspierane-technologia/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 W ostatnich latach naukowcy przerpowadzili masę badań, wyliczając i pokazując, że sadzenie drzew to świetna inwestycja, która zwróci się nie tylko w przyszłości, a już tu i teraz. Ten statyczny przekaz nie dociera jednak do wszystkich. Dlatego aktywistycznie nastawieni start-uperzy starają się wzmocnić go przy pomocy technologii. Tworzone przez nich aplikacje - [Warszawa światowym miastem przyszłości](https://www.miasto2077.pl/warszawa-swiatowym-miastem-przyszlosci/) - Stolica Polski znalazła się w czołówce przygotowanego przez BCG rankingu światowych miast przyszłości. Miejsc, w których ludzie będą chcieli mieszkać. W zestawieniu opublikowanym w raporcie Cities of Choice w tyle zostawiamy m.in. Szanghaj, Sztokholm, Zurich i Seattle. Jak sama nazwa wskazuje opracowanie typuje miasta, które ludzie chcą i będą wybierać jako swoje miejsce do życia. - [Gdzie zostawiać hulajnogi: na chodniku czy miejscu parkingowym](https://www.miasto2077.pl/gdzie-zostawiac-hulajnogi-na-chodniku-czy-miejscu-parkingowym/) - Bruksela to kolejne miasto, które postanowiło okiełznać elektryczne hulajnogi i wyznaczyć im wydzielone parkingi. Tyle, że pojawił się motyw dobrze znany z Polski - robi się to kosztem pieszych i faworyzując kierowców. Postoje dla nich, zamiast na miejscach parkingowych, wyznaczono na chodnikach. W ubiegłym roku podobną akcję przeprowadził m.in. Wiedeń. Wiosną, tuż przed sezonem wyznaczył - [Europa wybiera drzewo roku: reprezentant Polski liderem. Zagłosuj!](https://www.miasto2077.pl/europa-wybiera-drzewo-roku-reprezentant-polski-liderem/) - Jeszcze tylko do czwartku (22 lutego) można głosować na Europejskie Drzewo Roku 2024. Chociaż dotyczy to statecznego świata roślin, finisz rywalizacji budzi emocje. Długi czas liderem wyścigu był płaczący buk z Bayeux, ale na ostatniej prostej, tydzień przed końcem konkursu, na czoło wysunął się reprezentant polski, buk czerwonolistny. To nie byle jaki zawodnik. To wychowanek - [Park dla ludzi, zwierząt i czystej wody](https://www.miasto2077.pl/park-stworzony-jako-lokalny-ekosystem-dla-ludzi-zwierzat-i-czystej-wody/) - W nowej mieszkaniowej dzielnicy Amsterdamu powstaje park czyszczący lokalną wodę. Wszystko odbywa się we wschodniej części miasta. Nad brzegiem jeziora IJmeer na wyspach powstaje cały rozległy kompleks mieszkaniowy IJberg. Park zwany Het Oog (czyli oko) ma pełnić trzy role: ma być centrum rekreacji dla ludzi, ostoją dla przyrody i oczyszczalnią. Jest to część jednego z - [Przyszłość miejskiej zabudowy: biurowce jako ekoelektrownie](https://www.miasto2077.pl/przyszlosc-miejskiej-zabudowy-biurowce-jako-ekoelektrownie/) - Kiedy na jednym z warszawskich biurowców pojawił się naklejony na szybę nowoczesny i transparentny panel fotowoltaiczny, zaczęła się dyskusja czy biurowce w przyszłości będą w stanie wyprodukować tyle prądu, aby zasilić wszystkie własne urządzenia i być niezależnymi od sieci elektrycznej. Norwegowie pokazali, że to i jeszcze więcej nie jest kwestią przyszłości, ale dnia dzisiejszego. W - [Park na kładce dla pieszych](https://www.miasto2077.pl/park-na-kladce-dla-pieszych/) - Przechodząc taką kładkę nie ma się co spieszyć. Jest wyzwaniem rzuconym trasie pełnej aut, która biegnie dołem. Drzewa i ławki, które tu wyrosną, mają sprawić, że przejście nią będzie jak spacer po parku. Po to została zresztą stworzona - aby połączyć przecięte drogą tereny zielone w centrum stolicy Ałmaty. To zresztą jedyna taka oaza zieleni - [Złoty wodór szansą na odejście od paliw kopalnych](https://www.miasto2077.pl/zloty-wodor-szansa-na-odejscie-od-paliw-kopalnych/) - Rosną szanse, że wodór odegra kluczową rolę w pożuceniu paliw kopalnych. Są dwa argumenty. Po pierwsze jego powszechna użytkowość. Można go stosować do napędzania pociągów, samolotów i samochodów, a efektem jego spalanie jest woda. Po drugie wodór może się okazać najbardziej efektywnym sposobem przestawienia produkcji przemysłowej na proces zero- albo przynajmniej niskoemisyjny. Ten surowiec jest - [Naturalny park odtworzony po 100 latach](https://www.miasto2077.pl/naturalny-park-odtworzony-po-100-latach/) - Kiedy myśli się o Chicago w kontekście parków pierwszym co przychodzi do głowy są z pewnością Grant Park oraz Navy Pier. Pierwszy z nich jest ogromnym parkiem zaprojektowanym przez Edwarda Benneta, który w 1909 roku wydał zbiór projektów miejskich zatytułowany “The Plan of Chicago”. W 1927 roku w parku otworzono kompleks fontann, a potem zaczęły - [W Trójmieście świetnie się żyje](https://www.miasto2077.pl/w-trojmiescie-swietnie-sie-zyje/) - Gdańsk znalazł się na czwartym miejscu wśród europejskich miast, w których mieszkańcy są najbardziej zadowoleni z życia. Wyprzedził m.in. Sztokholm i Genewę. Zestawienie to znalazło się w raporcie z kontynentalnego badania satysfakcji mieszkańców, przygotowanym przez Komisję Europejską. Celem opracowania było znalezienie wzorców dotyczących oceny jakości życia mieszkańców i ujawnienie, co dla współczesnych Europejczyków oznacza życie - [Etykiety wolne od CO2](https://www.miasto2077.pl/etykiety-wolne-od-co2/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Coraz więcej konsumentów, zanim spojrzy na cenę, przygląda się składowi odżywczemu produktu. W niedalekiej przyszłości dojdzie jeszcze jedno oznaczenie: emisji dwutlenku węgla. Na razie sklepy stosują je z własnej inicjatywy. Przykładem jest producent żywności Quorn, który wprowadził etykiety klimatyczne dla 60 proc. produktów. Pierwszym krajem, który przygotowuje się do obligatoryjnego wprowadzenia - [Polskie zagłębie baterii do aut](https://www.miasto2077.pl/polskie-zaglebie-baterii-do-aut/) - Polska to dziś niekwestionowany europejski lider baterii do aut elektrycznych. Produkujemy ich ponad połowę w całej UE, ale tak mocna pozycja będzie trudna do obronienia. Według Międzynarodowej Agencji Energii (IEA) fotel lidera utrzymamy jeszcze przez dwa lata. Reszta zależy od nas. Ostatni czas to prawdziwy boom w uruchamianiu nowych fabryk baterii. Moce zrobiły się tak - [Efekt licencjonowania moralnego](https://www.miasto2077.pl/efekt-licencjonowania-moralnego/) - Zmniejszenie energochłonności pojazdów, domów i fabryk to jeden z kluczowych sposobów na zmniejszenie zużycia energii, a co za tym idzie emisji CO2. Pod względem technologicznym postępy są imponujące, często niweczą je jednak same wybory konsumenckie. Dobrym przykładem są samochody. Silniki spalają coraz mniej, jednak same pojazdy stają się coraz większe. W Indiach udział SUV-ów w - [Na polu golfowym wyrósł ogród botaniczny](https://www.miasto2077.pl/ogrod-botaniczny-wyrosnie-na-polu-golfowym/) - Pole golfowe zamienić w ogród botaniczny? Pomysł w całkiem nieamerykańskim stylu. A jednak wpadli na niego Teksańczycy. Władze Houston podjęły decyzję, aby 49 ha pól golfowych rozciągających się na przedmieściach Glenbrook Valley przeznaczyć na Houston Botanic Garden. Projekt stworzyła holenderska firma West 8. Pomysł ma długą, sięgającą dekady historię, bo część mieszkańców mocno protestowała. Nie - [Osiedla dla ludzi o zróżnicowanych dochodach](https://www.miasto2077.pl/osiedla-dla-ludzi-o-zroznicowanych-dochodach/) - Nasze domy całymi dniami stoją puste, podczas gdy nocami biura zieją pustkami. W przypadku ulic i parkingów, które pustoszeją na długie godziny, zaczynamy zwracać uwagę na takie marnotrawstwo cennej przestrzeni miejskiej. W wielu miastach zatłoczone w godzinach pracy ulice I przestrzenie parkingowe zamieniane są wieczorami i w weekendy na wolne od samochodów bulwary, kawiarniane ogródki - [W Danii żadna plastikowa butelka nie trafia do śmieci](https://www.miasto2077.pl/w-danii-zadna-plastikowa-butelka-nie-trafia-do-smieci/) - Chociaż UE wymaga, aby do 2029 roku zbieranych było 90 proc. plastikowych butelek, Duńczycy pochwalili się, że już to robią. I to w 100 proc. Trzeba jednak brać pod uwagę, że mają tam długą, sięgającą przeszło wiek tradycję zwrotu opakowań. Nawyk wyrobił się już dawno. System jest prowadzony przez prywatną organizację non-profit, znaną jako Dansk Retursystem, - [Skrócili ładowanie elektryka do 5 minut](https://www.miasto2077.pl/skrocili-ladowanie-elektryka-do-5-minut/) - Mimo, że wiele firm cały czas pracuje nad jak najwygodniejszym wprowadzeniu pojazdów elektrycznych, konsumenci wciąż mają wiele pytań na temat swoich akumulatorów: Jaki jest ich zasięg? Jak długo się ładują? Jak ładowanie wpływa na długoterminową żywotność baterii? Naukowcy z Cornell University dokonali niedawno przełomu w dziedzinie akumulatorów, który ich zdaniem może rozwiać te obawy. Stworzyli - [Ulepszyli park i liczba odwiedzających skoczyła do 8 mln](https://www.miasto2077.pl/ulepszony-park-ktory-odwiedza-8-mln-ludzi/) - Park Jean-Drapeau to jeden z ważnych atutów Montrealu. Licząca niemal 270 ha wyspa na rzece św. Wawrzyńca, zamieszkiwana pierwotnie przez Irokezów w 1610 r. została "odkryta" przez francuskiego podróżnika Samuela de Champlain i ochrzczona jako wyspa św. Heleny. I niewiele się tam działo aż do lat 60. ubiegłego roku, gdy obok – z kamieni wydobytych - [400 małych parków rocznie](https://www.miasto2077.pl/pomysl-na-tworzenie-400-malych-parkow-rocznie/) - Prowadzone na University of Pennsylvania świetnie pokazało zależność istniejącą między dostępem do terenów zielonych, a zmniejszeniem się poziomu depresji i zyskania poczucia celu w życiu. Ale według autorki badania dr Eugenia C. South, kluczowe jest to, że tworzenie nowych parków nie tylko ma prozdrowotne efekty ale jest stosunkowo niedrogą i bardzo opłacalną inwestycją, którą warto - [Bratysława zaprasza do tramwaju](https://www.miasto2077.pl/bratyslawa-zaprasza-do-tramwaju/) - Słowacka stolica jest zmęczona korkami w centrum i wprowadza środki, które dojeżdżających do pracy mają przekonać, aby porzucili własne samochody na rzecz transportu publicznego. Robi to najprostszą z dostępnych metod, podwyższając stawki za parkowanie. Wszystko odbywa się jako wdrożenie nowoczesnych narzędzi Parkging-as-a-Service (PaaS), co nawiązuje do znanej ze świata oprogramowania zamiany produktu w usługę (SaaS) - [Lotnisko oplecione winem](https://www.miasto2077.pl/lotnisko-oplecione-winem/) - Już za kilka lat pasażerowie lotniska we Florencji będą mogli napić się wina z winnicy, która wyrośnie na jego dachu. Ma to być główny element rozpoznawczy przebudowywanego terminalu, a regionalnych toskańskich tradycji ma tu być więcej. Przede wszystkim samo wnętrze lotniska Amerigo Vespucci ma przywodzić na myśl włoskie miasteczko, którego sercem jest piazza. Także na - [Jak posprzątać elektrośmieci](https://www.miasto2077.pl/jak-posprzatac-elektrosmieci/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Skokowy wzrost ilości śmieci elektronicznych to efekt nie tylko rosnącej liczby ich użytkowników oraz gamy produktów,ale również drastycznego skrócenia cyklu życia urządzeń elektronicznych. Według danych brighthub engineering, kiedy na przełomie lat 70’ i 80’ opracowano pierwsze komputery z myślą o masowym rynku oczekiwano, że będą one działać około 40 lat. Dziś - [Wiatraki z drewna](https://www.miasto2077.pl/wiatraki-z-drewna/) - Wygląda na powrót do przeszłości, niemniej wyzwania związane z recyklingiem śmigieł wiatraków sprawił, że podjęto próbę wykorzystania drewna do ich produkcji. Skoro można z niego robić drapacze chmur, to dlaczego nie da się wykorzystać do nakręcania turbin. Wyzwaniem związanym z recyklingiem śmigieł nie są tylko materiały użyte do jego konstrukcji. Każdy z osobna bez trudu - [Przełamią chiński monolop na dostęp do grafitu](https://www.miasto2077.pl/przelamia-chinski-monolop-na-dostep-do-grafitu/) - Według szacunków Międzynarodowej Agencji Energetycznej zapotrzebowanie na grafit może wzrosnąć aż 25-krotnie w ciągu dwóch dekad do roku 2040. Tymczasem w zakresie dostaw grafitu świat jest w ogromnej mierze zależny od Chin. Szacuje się, że kraj ten produkuje 60% światowego naturalnego grafitu wydobywanego z ziemi i 69% grafitu syntetycznego. Tam rafinuje się też prawie cały - [Zagrożone ryby uratować przed zjedzeniem](https://www.miasto2077.pl/zagrozone-ryby-uratowac-przed-zjedzeniem/) - Przełowienie mórz i rosnący popyt na ryby sprawił, że naukowcy zaczęli pracę nad bardziej ekologiczną alternatywą dla ich mięsa. Idąc ścieżką wytyczoną już wcześniej przez laboratoryjne hodowle mięsa wołowego firma biotechnologiczna wspólnie ze startupem z branży agritech postanowiły drukować najbardziej zagrożone gatunki ryb. Aby tego dokonać izraelski Steakholder Foods, który już od lat drukuje wołowinę - [Ekowioski zastąpią osiedla mieszkaniowe](https://www.miasto2077.pl/ekowioski-zastepuja-w-miastach-osiedla-mieszkaniowe/) - Duńczycy wysoko postawili poprzeczkę: nowa eko-wioska budowana w Kopenhadze ma spełniać aż 17 celów „Zrównoważonego Rozwoju” z listy ONZ. Chodzi już nie tylko o odnawialną energię i odpowiednie materiały budowlane, ale i wyrównywanie nierówności społecznych oraz zdrowie i dobrostan mieszkańców. Nazwany UN17, projekt obejmuje pięć budynków, które wkrótce mają pomieścić ponad tysiąc osób. Pod jego - [Tak skończą wiatraki i solary](https://www.miasto2077.pl/tak-skoncza-wiatraki-i-solary/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Co się stanie z zużytymi turbinami i panela słonecznymi? To jedno z najważniejszych wyzwań związanych z inwestycjami w energię odnawialną i jedna z najczęściej podnoszonych zarzutów przez “obrońców” paliw kopalnych. W podtekście oczywiście chodzi o to, że nie są wcale takie zielone. Biorąc pod uwagę jak skokowo rośnie skala inwestycji w - [Tesla kontra reszta świata](https://www.miasto2077.pl/tesla-kontra-reszta-swiata/) - W świecie motoryzacji, podobnie jak w telefonii komórkowej, trwa walka o to czyj standard ładowarek weźmie górę. Tesla niczym Apple walczy z całą koalicją producentów aut. Za oceanem wzięła górę. Taki sojusz przeciwko Tesli zawiązany został w lipcu ubiegłego roku. Wówczas siedem firm - General Motors, BMW, Honda, Hyundai, Kia, Mercedes i Stellantis - zapowiedziało, - [Serwer zamiast domowego pieca](https://www.miasto2077.pl/serwer-zamiast-domowego-pieca/) - Ciepło produkowane przez komputery, zwane energią odpadową, to coraz lepiej rozpracowany temat. Najczęściej dotyczy jednak dużych serwerowni, które ciepło oddają do sąsiednich budynków lub sieci. Coraz więcej pojawia się jednak pomysłów jak wykorzystać to w każdym pojedynczym domu. Pomysł nie jest całkiem nowy - już kilka lat temu opisywaliśmy takie firmy jak Nerdalize (Holandia), Cloud - [Woda wycieka nam spod nóg](https://www.miasto2077.pl/woda-wycieka-nam-spod-nog/) - Na całym świecie przyspiesza proces wyczerpywania wód gruntowych, które zapewniają połowę wody pitnej i prawie połowę całej wody wykorzystywanej do nawadniania upraw. To już prawdziwe zagrożenie, któremu można jednak przeciwdziałać. Jak wygląda stan rzeczy gruntownie zbadała grupa naukowców m.in. z ETH Zurich, Uniwersytetu w Berkeley oraz University College London - przeanalizowali 300 mln pomiarów ze - [Ameryka znów chce być zielona](https://www.miasto2077.pl/ameryka-znow-chce-byc-zielona/) - Rzadko z kimś wiązane są tak duże nadzieje, jak z nowym prezydentem USA. Oczywiście każdy miał trochę inne oczekiwania, ale na pewno zmiana podejścia do ekologii i walki z globalnym ociepleniem to było coś, na co liczyło wielu ludzi na świecie. I trzeba przyznać, że Joe Biden w tej kwestii okazał spore zdecydowanie. Dokumenty umożliwiające - [Darmowy transport niewiele pomógł](https://www.miasto2077.pl/darmowy-transport-niewiele-pomogl/) - Przynajmniej w Tallinnie, gdzie mimo bezpłatnych przejazdów transportem publicznym i tak wzrosła liczba osób jeżdżących samochodami. Przykład estońskiej stolicy jest o tyle pouczający, że eksperyment ten trwa już od dziesięciu lat. Gdy się zaczynał w 2013 roku, udział autobusów i tramwajów w dojazdach do pracy sięgał 40 proc., podobnie jak pojazdów prywatnych. Rządowe statystyki pokazują - [W tym kraju nikt się nie przejmuje zmieniającymi się cenami gazu i ropy](https://www.miasto2077.pl/w-tym-kraju-nikt-sie-nie-przejmuje-szalejacymi-cenami-gazu-i-ropy/) - Rozchwiane ceny surowców energetycznych fatalnie wpływają na gospodarkę. Najpierw zaczęły nakręcać inflację i doświadczyliśmy wzrostu cen prawie wszystkich towarów. Potem pod koniec zeszłego roku Polska tak, jak cała Europa stanęła przed realną groźbą blackoutów. Wreszcie ci, co zakontraktowali wówczas energię (bojąc się że wzrośnie) do dziś za to płacą. Ale jest jeden kraj na świecie, - [Z przelotówki zrobili deptak i jeszcze na tym zarobili](https://www.miasto2077.pl/jak-naprawic-ulicem-i-na-tym-zarobic/) - Od momentu opublikowania w 2012 roku książka Jeffa Specka “Walkable City: How Downtown Can Save America, One Step at a Time” stała się jednym z najpopularniejszych tytułów w urbanistyce. Właśnie ukazało się jej nowe, zaktualizowane wydanie z okazji 10 lat, które minęły od wprowadzenia jej na rynek. W porównaniu z oryginałem książka powiększyła się o - [Paryż chce ukrócić wynajem przez Airbnb](https://www.miasto2077.pl/paryz-chce-ukrocic-wynajem-przez-airbnb/) - Miejski władze szukają sposobów by mieszkania w stolicy Francji stały się bardziej dostępne. Jedną z przyczyn napędzającą niekończący się wzrost czynszów jest rosnąca liczba licencjonowanych apartamentów wakacyjnych turystom oferowanych przez Airbnb. One "drenują” metropolie z ich dotychczasowych mieszkańców. Dlatego Paryż zdecydował się na rozwiązanie stosowane już przez kilka francuskich miast (Nicea, Lille), które zakazały umieszczania - [10 "klimatycznych" innowacji, na które patrzymy z nadzieją w 2024 roku](https://www.miasto2077.pl/31245-2/) - Wiadomości płynące z frontu walki z globalnym ociepleniem nie napawają przesadnym optymizmem. Wszyscy narzekają, że tempo zmian jest zbyt wolne Ale jednocześnie prawdą jest, że innowacje tworzone przez branżę cleantech wdrażane są w zawrotnym tempie. Świat jest na dobrej drodze do potrojenia energii odnawialnej do końca dekady. Samochody elektryczne znajdują się w punkcie krytycznym. A - [Zazielenia się węglowy region Appalachów](https://www.miasto2077.pl/weglowy-region-appalchow-zazielenia-sie/) - Secure Solar Futures zainstalowała farmy słoneczne w 12 szkołach w hrabstwach Lee i Wise. Nie byłoby w nic dziwnego gdyby nie właściciel firmy Matthew McFadden. Pracuje w sektorze OZE, ale urodził się i dorastał w południowo-zachodniej Wirginii w górniczej rodzinie. Hrabstwo Wise to jedno z siedmiu hrabstw produkujących węgiel w południowo-zachodniej Wirginii, a surowiec wydobywa - [Da się budować ekologicznie budynki za rozsądną cenę](https://www.miasto2077.pl/da-sie-budowac-ekologicznie-budynki-za-rozsadna-cene/) - Rozmowa z Weroniką Lechowską (na zdjęciu), architektą i ekspertką ds. budownictwa niskoemisyjnego w Pracowni SRDK Architekci Studio Śródka Czy można budować tanio, ale jednocześnie tak, żeby był zielono? W lipcu uczestniczyłam w wyjeździe studyjnym do Kopenhagi odbywającym się w ramach Międzynarodowego Kongresu Architektury. To była okazja, aby bliżej przyjrzeć się temu, jak duńscy architekci podchodzą - [Kiedy autokary pojadą z prądem](https://www.miasto2077.pl/kiedy-autokary-pojada-z-pradem/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Głównymi trudnościami w elektryfikacji autobusów międzymiastowych są duże odległości (wymagające cięższego i droższego akumulatora lub droższego ogniwa paliwowego), ograniczona dostępność pojazdów i brak infrastruktury. Ponadto rządy prawie nie poświęcały temu uwagi ani nie prowadziły polityki w kierunku elektryfikacji autobusów międzymiastowych. Ma to sens o tyle, że stanowi niski odsetek całkowitych emisji - [Wodór kontra woda](https://www.miasto2077.pl/wodor-kontra-woda/) - W planach produkcji zielonego wodoru na dużą skalę jest szczególny kłopot. Potrzeba do tego ogromnej ilości wody. Dlatego konieczne są tanie technologie produkcji z wody morskiej, a nie słodkiej, która dziś jest podstawą. Przepis na produkcję wodoru jest w sumie dość prosty. Na 1 kg zielonego paliwa potrzeba 9 litrów wody i 50 kWh czystej - [Utrudnić życie właścicielom SUV-ów](https://www.miasto2077.pl/utrudnic-zycie-wlascicielom-suv-ow/) - Przed takim wyborem stanęli mieszkańcy Paryża, którzy wkrótce zagłosują za specjalnymi, bardzo wysokimi stawkami parkingowymi dla SUV-ów. Referendum w tej sprawie odbędzie się 4 lutego, a pytanie brzmi: „Za czy przeciw stworzeniu specjalnej stawki za parkowanie ciężkich, nieporęcznych i zanieczyszczających środowisko samochodów osobowych?” SUV-y systematycznie zwiększają swoją popularność i powoli stają się niemal standardem motoryzacji. - [Geotermia zamiast pieca](https://www.miasto2077.pl/geotermia-zamiast-pieca/) - Oto pomysł na szybką ekologizację ogrzewania: dostawca gazu zaproponował mieszkańcom, żeby porzucili swoje piece gazowe, a on dostarczy im ciepło prosto z ziemi. Tak stało się w Framingham niedaleko Bostonu, gdzie lokalna firma użyteczności publicznej Eversource poprowadziło taką, wciąż eksperymentalną, konwersję. Prostsze było by zastąpienie pieców pompami ciepła. W Massachusetts są jednak ambitni i przed - [Powrót do domów "naturalnych"](https://www.miasto2077.pl/dom-podpatruje-nature/) - Biomimikra to projektowanie odwzorwujące techniczne pomysły natury. Ten dom wybudowany w Bengaluru w Indiach tak właśnie powstał. Jego twórcy skopiowali tak różnorodne struktury, jak kopce termitów, skóry słoni i baldachimy lasów, dzięki którym zyskał tzw. pasywne chłodzenie. A to nie wszystko. Ato wszystko za sprawą Jamie Miller, dyrektora ds. biomimikry w pracowni B+H Architects. Jego - [Z opłat parkingowych darmowe bilety dla mieszkańców Manhattanu](https://www.miasto2077.pl/oplaty-parkingowe-pokryja-darmowe-bilety-dla-mieskzancow-manhattanu/) - Zaparkowanie samochodu na Manhattanie graniczy z cudem. Miejsca parkingowe przy krawężnikach są darmowe, ale by znaleźć jakieś wolne, kierowcy w nieskończoność krążą po okolicy. Fatalnie wpływa to na uliczne korki, zanieczyszczenie powietrza czy bezpieczeństwo rowerzystów i pieszych. Według badania przeprowadzonego przez organizację pozarządową Transportation Alternatives w ciągu sześciu miesięcy 2008 r., parkowanie w samym Upper - [Przedszkole zamienić w małą farmę](https://www.miasto2077.pl/przedszkole-zamienic-w-mala-farme/) - Przedszkole to etap edukacji, gdzie można wprowadzać najbardziej innowacyjne metody edukacji bez obaw, że dzieci nie wypełnią minimum programowego i zdobędą za mało punktów na kolejnym z wielkich egzaminów. Dlatego grupa włoskich i holenderskich projektantów aut- - aut zaproponowała, aby całkiem zrewolucjonizować przedszkola i zmienić je w coś na kształt minigospodarstw rolnych. Ma to wpłynąć - [Zalecana dawka tygodniowa to dwie godziny spacerów na łonie natury](https://www.miasto2077.pl/zalecana-dawka-tygodniowa-to-dwie-godziny-spacerow-na-lonie-natury/) - Japoński zwyczaj spacerów po lesie zwanych Shinrin Yoku (dosł. leśna kąpiel) zyskał kolejną naukową podbudowę. Według badań przeprowadzonych przez Brytyjczyków takie praktyki mogą zmniejszyć depresję i lęk, obniżyć ciśnienie krwi oraz zwiększyć kreatywność i zdolności poznawcze. Wystarczy dwie godziny takiej "leśnej kąpieli". Wyniki badania przeprowadzone przez naukowców European Centre for Environment and Human Health działającego - [Czarne zakały bankowego rodu](https://www.miasto2077.pl/czarne-zakaly-bankowego-rodu/) - Dobrze znane w Polsce JPMorgan Chase oraz BNP Paribas to banki, które najbardziej na świecie angażują się w finansowanie branży paliw kopalnych. Temat jest na tyle problematyczny, że na warsztat wziął go najbardziej uznany miesięcznik branżowy The Banker, który okładkowym tematem październikowego numeru uczynił pytanie Why are banks still financing fossil fuels? (pol. dlaczego banki - [Trzeba kręcić z głową](https://www.miasto2077.pl/trzeba-krecic-z-glowa/) - Wiatrak. Niby prosta rzecz, a jednak inteligentnie zorganizowana farma wiatrowa może dać znacznie więcej energii. Tak powstają swego rodzaju "roje" turbin, które ze sobą współdziałają. Co do zasady wiatraki są indywidualistami. Każdy zaprojektowany jest jako odrębny byt samodzielnie wytwarzający prąd. Tyle, że takich samotników jest coraz mniej, a coraz więcej działających na jednym powiewie farm. - [Wyboisty rok dla hulajnóg](https://www.miasto2077.pl/wyboisty-rok-dla-hulajnog/) - 2023 rok był wyjątkowo ciężki dla hulajnóg, zwłaszcza tych współdzielonych. Obostrzeń zrobiło się coraz więcej i nie wszystkie współdzielone systemy wypożyczania go przetrwały. Pojawia się pytanie, czy nie jest to początek fali rugowania ich z miast. Zaczęło się od dawno oczekiwanych i relatywnie łagodnych przepisów dotyczących parkowania. W ten sposób w marcu przed wiosennym sezonem - [Przejdziemy na morską dietę](https://www.miasto2077.pl/przejdziemy-na-morska-diete/) - Nie chodzi o ryby. Naukowcy z Cornell University przewidują, że w połowie wieku to algi staną się treścią naszych posiłków. W swoim badaniu przekonują, że te glony mogą stanowić lepsze źródło wysokiej jakości białka odżywczego, niezbędnych aminokwasów i innych mikroelementów w porównaniu z roślinami lądowym. Zgodnie z ich przewidywaniami do połowy stulecia społeczeństwo będzie musiało - [Człowiek, który sprawił, że hulajnogi znów stały się modne](https://www.miasto2077.pl/czlowiek-ktory-sprawil-ze-hulajnogi-znow-staly-sie-modne-2/) - Popularność hulajnóg elektrycznych w Polsce od lat nie spada. Mimo krytyki jakie czasami budzą. Tylko w zeszłym roku liczba jednośladowych pojazdów na wynajem wzrosła o 65 proc. A wszystko zaczęło się od pewnego wieczora w 1990 roku, kiedy pracujący w branży bankowej Wim Ouboter, zapragnął wybrać się na najlepszą w Zurichu kiełbaskę, a potem wpaść - [Polecimy na wodorze](https://www.miasto2077.pl/polecimy-na-wodorze/) - Już za dwa lata mają wzbić się pierwsze pasażerskie samoloty napędzane wodorem. Pracuje nad tym amerykańsko-bytyjski startup ZeroAvia, który pierwszy na świecie eksperymentalny lot odbył latem 2018 roku. I to przy użyciu całkiem bezemisyjnej technologii. Temat przejścia awiacji na wodór staje się coraz bardziej gorący, o czym najlepiej świadczy opisywana przez nas strategia Airbusu, który - [Trochę lepiej zorganizowana przestrzeń i mieszkańcy od razu czują się lepiej](https://www.miasto2077.pl/wystarczy-tylko-troche-lepiej-zorganizowac-przestrzen-publiczna-aby-mieszkancy-poczuli-sie-lepiej/) - Dobrze zaprojektowana i zorganizowana przestrzeń publiczna ożywia miejskie życie oraz zwiększa zaangażowanie samych mieszkańców. Taka teza wydaje się oczywista, ale to raczej przekonanie i intuicja. Przynajmniej na razie. Organizacja Center for Active Design postanowiła bowiem zbadać jak kształtują się te relacje i wyniki swoich prac zawarła w raporcie Assembly Civic Engagement Survey. To ma być nie - [Przyszedł czas na osiedla z drewna](https://www.miasto2077.pl/przyszedl-czas-na-osiedla-z-drewna/) - Szwedzi chwalą się, że w Sztokholmie budują największe osiedle mieszkaniowe z drewna. Na Stockholm Wood City, bo tak nazywa się projekt, składać się będzie 25 budynków, w których pomieści się 2 tyś. mieszkań i biura dla 7 tyś. osób. A to nie jedyny taki projekt w Europie. Ma to być wizytówka zrównoważonego budownictwa. Budowa rozpocznie - [Grzejnik cienki jak papier](https://www.miasto2077.pl/grzejnik-cienki-jak-papier/) - Wygląda jak zwykły kawałek laminatu — ta sama cienka warstwa drewna, którą można znaleźć na komodzie, biurku lub podłodze. Ale wewnątrz nowego prototypu ukryta jest cienka jak papier metalowa siatka. To właśnie dzięki niej Jani-Mikael Kuusist, twórca Warming Surfaces Company może zamienić meble lub ściany w energooszczędne źródło ciepła. Fiński startup Warming Surfaces Company, który - [Im więcej w mieście jeździ się komunikacja miejską, tym mniej jest w nim śmiertelnych wypadków](https://www.miasto2077.pl/im-wiecej-w-miescie-jezdzi-sie-komunikacja-miejska-tym-mniej-jest-w-nim-wypadkow-smiertelnych/) - Gdzie jest najmniej śmiertelnych wypadków komunikacyjnych? Tam, gdzie najwięcej jeździ się komunikacją miejską. Raport American Public Transit Association nie pozostawia w tej kwestii wątpliwości: w miastach, gdzie ludzie dużo podróżują autobusami, tramwajami czy metrem niemal o połowę mniej osób ginie na drogach niż tam, gdzie preferowany jest samochód. W Bostonie, który charakteryzuje się niemal rekordową - [Polskie kury wyrywają się na wolność](https://www.miasto2077.pl/polskie-kury-wyrywaja-sie-na-wolnosc/) - Wolnowybiegowa i ekologiczna hodowla kur niosek w Europie powoli staje się standardem. W tej dziedzinie Polska ma jeszcze sporo do nadrobienia, pozytywne zmiany zachodzą jednak bardzo szybko. W ciągu dwóch minionych lat udział jaj z tzw. chowu alternatywnego zwiększył się z 20,4 do 26,4 proc. To wzrost o niemal 30 proc. I wszystko bez krajowych - [Pływające farmy podbijają świat](https://www.miasto2077.pl/plywajace-farmy-podbijaja-kolejne-kraje/) - Kiedy w 2019 roku w Rotterdamie została uruchomiona pierwsza pływającą farmę na świecie, wiele osób uznało to za mocno ekstrawagancką innowacje. Nie była to bynajmniej pierwsza próba z przeniesieniem działalności rolniczej na wodę. Na terenach dzisiejszego Meksyku sztuczne wysepki do uprawy żywności 600 lat temu budowali na przykład Aztekowie. I również w przypadku holenderskiej farmy - [Budynki wodopozytywne](https://www.miasto2077.pl/budynki-wodopozytywne/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Problemem naszych czasów są nie tylko ekstremalne wahania temperatur, ale także duża amplituda opadów, która nakłada się na postępujący kryzys zasobów wodnych. Dlatego budynki ustawia się także na tym froncie działań. Podstawowym działaniem jest gromadzenie spływającej z dachu wody czy to w prostych zbiornikach, czy bardziej wyrafinowanych systemach jakie wdraża chociażby - [Miejskie laboratorium smogu i hałasu](https://www.miasto2077.pl/miejskie-laboratorium-smogu-i-halasu/) - Jedną z ulic Wilno przeznaczy na poligon doświadczalny do testowania rozwiązań zmniejszających zanieczyszczenie powietrza oraz hałas. Miasto jest na etapie wyboru najlepszej lokalizacji. Znana ma być za kilka miesięcy. Dobór odpowiedniej przestrzeni bazuje na szeregu czynników, takich jak poziom hałasu, zanieczyszczenie, natężenie ruchu, liczba okolicznych mieszkańców, infrastruktura uliczna oraz plany zagospodarowania przestrzennego. Na początku na - [Uczynić ziemię znów zieloną](https://www.miasto2077.pl/uczynic-ziemie-znow-zielona/) - Według badania przeprowadzonego w 2009 r. wylesianie jest główną przyczyną zmiany klimatu i powoduje od 6 do 17 procent globalnej emisji gazów cieplarnianych. W pierwszych dwóch dekadach XXI wieku ziemia utraciła las o powierzchni Francji, Niemiec i Hiszpanii razem wziętych. Naukowcy z MIT i LSE radzą jak te procesy odwrócić. Od początku wieku przede wszystkim - [Fontanny ciszy](https://www.miasto2077.pl/fontanny-ciszy/) - Belgowie do maskowania hałasu ulicznego wykorzystują wyjątkowo przyjemny element architektoniczny: fontanny. Tak stało się w Antwerpii, gdzie szemrząca woda ma odizolować miejscowy park od dźwięków sąsiadującej z nią autostradą. Miasto przeprojektowuje teraz tę przestrzeń, aby uczynić ją bardziej spokojną. Jest to element szerszego projektu dotyczącego miejskiej przestrzeni dźwiękowej. W tym przedsięwzięciu samorząd współpracuje z naukowcami - [Nowa odzieżowa ekonomia czyli mniej plastiku](https://www.miasto2077.pl/nowa-odziezowa-ekonomia-czyli-mniej-plastiku-2/) - O Ellen MacArthur bez wątpienia można powiedzieć jedno - jest niesamowicie skuteczna. Żeglarką postanowiła zostać w wieku 4 lat. Mieszkała wtedy w Derbyshire w środkowej Anglii, a do morza miała ponad 100 kilometrów. A jednak dopięła swego: 25 lat później samotnie opłynęła Ziemię w 71 dni. Nikt przed nią nie zrobił tego tak szybko. Dokładnie - [Czas na dwuosobowe miejskie rowery elektryczne](https://www.miasto2077.pl/czas-na-dwuosobowe-miejskie-rowery-elektryczne/) - Dwuosobowe, współdzielone rowery elektryczne najpierw przypadły do gustu Francuzom, a w przyszłym roku będą sprawdzać się także w Belgii. I nie jest to tandem, bo pedałuje tylko osoba z przodu. Silnik sprawia jednak, że podwójnego obciążenia pojazdu, aż tak się nie odczuwa. Double Pony, bo tak się nazywa rower, może rozwijać prędkość do 25 km/h, - [Amerykanie zaczynają rewolucję: koniec z gazem](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-zaczynaja-rewolucje-i-zakazuja-gazu/) - Amerykanom przekonanie się do niektórych nowych trendów zajmuje czasami sporo czasu. Szczególnie kiedy nie widzą w tym specjalnego interesu albo szybkiego efektu. Tak było z inwestowaniem w odnawialne źródła energii (OZE). Ale przedświąteczna decyzja Departamentu Usług Publicznych stanu Massachusetts pokazuje, że kiedy się już wzięli za dekarbonizację, to działają na pełną skalę. Stanowa administracja odrzuciła - [Dlaczego Holendrzy wybierają rowery i pociągi?](https://www.miasto2077.pl/dlaczego-holendrzy-wybieraja-rowery-i-pociagi/) - To pytanie postanowili sobie zadać naukowcy z Uniwersytetu Amsterdamskiego oraz Urban Cycling Institute. Dokładnie chodziło o to, dlaczego stale rośnie popularność połączenia dwóch środków transportu: roweru oraz pociągu. Czy takie łączone sposoby poruszania się zastępują podróże samochodowe czy są przede wszystkim przedłużeniem istniejących praktyk w zakresie podróży pociągiem i jazdy na rowerze? W swoim badaniu - [Rozwód z samochodem](https://www.miasto2077.pl/rozwod-z-samochodem/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Mniej tras i mniej prywatnych aut oznacza mniejszą potrzebę miejsc parkingowych towarzyszących nowej zabudowie mieszkaniowej. Trend ten widać nie tylko w Europie. W tym względzie politykę zmieniają też kolejne amerykańskie miasta. Chcą, aby garaży było mniej. To zarówno zmniejsza liczbę samochodów na ulicach, jak i koszty mieszkań. Jednym z pionierów tego - [Pociągi triumfalnie wracają do Ameryki](https://www.miasto2077.pl/pociagi-trymfalnie-wracaja-do-aaeryki/) - W Stanach pociągi traktowane są trochę jak relikt z czasów złotej ery amerykańskiego boomu, który skończył się 94 lat wraz z wybuchem Wielkiego Kryzysu. Oczywiście dalej z kolei korzystają mieszkańcy Nowego Jorku, Bostonu, Charlotte, Filadelfii, Baltimore, Chicago a nawet Seattle. Ale w większości stanów traktowana jest jednak jako mało użyteczna ciekawostka. Dlatego kiedy prywatna firma - [Chiny teraz będą zalesiać na masową skalę](https://www.miasto2077.pl/chiny-teraz-beda-zalesiac-na-masowa-skale/) - Nowy las wielkości Szwajcarii: taki plan zalesiania Chińczycy wyznaczyli sobie w 2023 roku. Po raz pierwszy do zalesiania na taką skalę wzięli się pięć lat temu. Potem ich zapał ochłodziła pandemia. Ale teraz wracają z jeszcze większym entuzjazmem do zazieleniania kraju, którego wcześniej przyrodę bezwzględnie eksploatowali. Zreszta na tej akcji ich ambitne plany się nie - [Odzyskujemy coraz więcej odpadów](https://www.miasto2077.pl/odzyskujemy-coraz-wiecej-odpadow/) - Mało który kraj europejski w dziedzinie recyklingu dokonał w XXI wieku takiego postępu jak Polska. Do czołówki wciąż nam jednak sporo brakuje. A przykład Niemiec pokazuje, że odzyskiwać można znacznie więcej niż niemal cała reszta Europy. Wówczas byliśmy krajem wszechobecnych wysypisk, co sprawiło że przystępując do Unii Europejskiej złożyliśmy nawet zobowiązanie budowy instalacji do spalania - [Klimat nikogo nie oszczędza](https://www.miasto2077.pl/klimat-nikogo-nie-oszczedza/) - Pojęcie sprawiedliwości klimatycznej zyskuje na znaczeniu. Nie chodzi już tylko o to, by walczyć ze zmianami klimatu, ale robić to biorąc pod uwagę jak dzielone są koszty i korzyści. Z drugiej strony upada mit, że zmiany klimatyczne dotykają głównie biednych, a bogaci sobie z nimi poradzą. Świat wszystkich zaczyna traktować jednakowo. Pokazują to m.in. badania - [Miasta przeciwpowodziowe](https://www.miasto2077.pl/miasta-przeciwpowodziowe/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Miejska architektura przeciwpowodziowa zyskuje na znaczeniu wprost proporcjonalnie do ocieplenia się klimatu, które niesie ryzyko podnoszenia się wód. Problemy jakie znamy z Wenecji stają się udziałem kolejnych, znacznie większych metropolii. Największą skalę ma Jakarta, która co roku tonie średnio o 3 cale, a w niektórych miejscach wybrzeża aż o 11 cali. - [Nie niszczyć starych wieżowców](https://www.miasto2077.pl/nie-niszczyc-starych-wiezowcow/) - Duńczycy z pracowni 3XN pokazali, że starych biurowców nie ma co wyburzać. Ich konstrukcje można wykorzystać to stworzenia całkiem nowej przestrzeni. W ten sposób stworzyli stary-nowy 49-piętrowy budynek Quay Quarter Tower wznoszący się w centrum Sidney. To ogromna oszczędność CO2 oraz pieniędzy. Biurowiec stoi w tym miejscu już niemal pół wieku - wybudowany został w 1976 - [Amerykanie stawiają na geotermię z sieci](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-stawiaja-na-geotermie-z-sieci/) - W zeszłym roku pompy ciepła stały się w Polsce hitem sprzedażowym. Ale jak się okazuje nie tylko w Polsce, do ich kupowania i instalowania ochoczo zabrali się też Amerykanie. Pomogły w tym nowe dotacje z amerykańskiego odpowiednika unijnego NextGenerationEU (w Polsce realizowanego jako KPO), czyli ustawy “o redukcji inflacji”. Przewiduje ona wydanie 783 mld USD - [Lotniska z drewnianych klocków](https://www.miasto2077.pl/lotniska-z-drewnianych-klockow/) - Drewno przeżywa renesans nie tylko jako materiał do budowy domów. Coraz częściej sięgają po nie także budowniczy dużych obiektów, nawet tak nowoczesnych jak lotniska. W tej branży to już trend. Jednym z pionierów jest Zurichu, który latem 2022 roku ogłosił konkurs na projekt nowego terminala jednego najważniejszych lotnisk Europy. Wygrała propozycja przedstawiona przez cały zespół - [Zurich chce być zielony i stawia na budynki z recyklingowanego betonu](https://www.miasto2077.pl/zurich-chce-byc-zielony-dlatego-i-stawia-na-budynki-z-recyklingowanego-betonu/) - Biorąc pod uwagę, że na całym świecie stawia się coraz więcej budynków, Szwajcarzy postanowili robić to „na zielono”. W Zurichu nowe budynki muszą być budowane z wykorzystaniem recyclingowanego betonu. Pierwszy taki budynek, w którym aż 80% betonu pochodziło z odzyskanego materiału powstał w 2002. Trzy lata później wprowadzono już w tej kwestii przepis: wszystkie publiczne - [Jak w mądry sposób zwolnić ruch na ulicy twojego miasta](https://www.miasto2077.pl/jak-w-madry-sposob-zwolnic-ruch-na-ulicy-twojego-miasta/) - Zasadę „spowolnionego ruchu”, którą w pośpiechu zaczęto wprowadzać na ulicach wielu miast pod wypływem pandemii, warto czasem realizować nieco wolniej. Są państwa o długich tradycjach tworzenia woonerfów - jak Holandia, Szwecja czy Niemcy - gdzie zamykanie ulic dla ruchu samochodowego lub ograniczeniu tego ruchu przyjmowane są z reguły dość entuzjastycznie. Ale w w innych - - [Miasto wyżywi się samo](https://www.miasto2077.pl/miasto-wyzywi-sie-samo/) - No prawie. W 2030 roku Singapur chce produkować aż 30 proc. żywności, którą spożywają jego mieszkańcy. A metropolia to niemała, bo zamieszkała przez 5,6 mln ludzi żyjących na powierzchni tylko 40 proc. większej od Warszawy. Niełatwo tu więc o miejsce do mieszkania, nie mówiąc już o uprawach. Przy tych parametrach wypada docenić, że miasto już - [We Francji na krótkich trasach będziemy jeździć tylko pociągiem, bo jest wystarczająco szybki](https://www.miasto2077.pl/we-francji-na-krotkich-trasach-bedziemy-jezdzic-tylko-pociagiem-bo-jest-wystarczajaco-szybki/) - Pisaliśmy o tym wielokrotnie, że w Europie pociągi na wielu trasach są lepsze niż lepszą opcją niż podróż samolotem. A jednak dzięki niskim podatkowym obciążającym paliwo lotnicze, linie nawet na krótkich trasach są w stanie oferować podróżującym lepsze ceny niż kolej. Traci na tym przede wszystkim środowisko, bo każdy lot to ogromne źródło emisji CO2 - [Latarnie "rozpylające" internet](https://www.miasto2077.pl/latarnie-rozpylajace-internet/) - Z Highland Park, liczącego ok. 12 tys. mieszkańców przedmieścia Detroit, 10 lat temu zniknęły latarnie uliczne. Wprawdzie to tu narodził się niegdyś Model T, a także prosperowały fabryki Chryslera i Forda, ale kryzys branży motoryzacyjnej pogrążył to miejsce w biedzie. Ludzie stracili pracę, przestawali płacić rachunki, opuszczali domy. Zadłużone wobec firmy energetycznej DTE miasto, w - [Koszary przerobione na kolorowe osiedle tanich domów](https://www.miasto2077.pl/koszary-przerobione-na-kolorowe-osiedle-tanich-domow/) - Pstrąże czy Kłomino to dawno zapomniane nazwy miast, którymi przez kilka dekad władała Armia Radziecka. Po wycofaniu wojsk popadły w ruinę. Podobnego błędu nie chcą popełnić władze Mannheim. Dlatego opuszczone w 2012 roku podmiejskie koszary amerykańskiej armii zamierzają przerobić na osiedle tanich, kolorowych domów. Za projekt wzięła się holenderska pracownia MVRDV, którą do współpracy zaprosił - [Amerykanie połowę samochodów chcą mieć elektrycznych](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-polowe-samochodow-chca-miec-elektrycznych/) - Ma to się zdarzyć już w 2030 roku, mimo że obecna sprzedaż aut elektrycznych jest równie rachityczna jak w Polsce. Dziś jest to zaledwie 2,3 proc. - o czym pisaliśmy parę tygodni temu - prezydent Joe Biden już w maju podpisał jednak tzw. rozporządzenie wykonawcze, zgodnie z którym do końca dekady ma to być odsetek - [Gdzie w mieście sadzić drzewa?](https://www.miasto2077.pl/gdzie-w-miescie-sadzic-drzewa/) - Teraz takie plany będzie można robić przy wykorzystaniu zdjęć satelitarnych, które wskażą, gdzie potrzeba więcej cienia i zieleni. Tę wciąż niewykorzystaną funkcjonalnością milionów fotografii robionych z wysoka zajął się Tree Canopy Lab, powołany przez Google w ramach Environmental Insights Explorer, platformy stworzonej, aby pomóc miastom radzić sobie ze zmianami klimatu i zanieczyszczeniem powietrza. Na pierwszy - [Pandemia wabi ludzi do miasta](https://www.miasto2077.pl/pandemia-wabi-ludzi-do-miasta/) - Dotychczas głośno było głównie o tych, którzy przez pandemię kupują domy poza miastem. Okazało się jednak, że to trend dwukierunkowy i część ludzi porzuca dom na wsi na rzecz mieszkania w mieście. Powód jest prosty: gdy jedni kupują, to inni sprzedają. Zjawisko to w obszernym artykule opisuje New York Times, przytaczając przykłady jak ożywcza okazała - [Lublin będzie miał jeden z najlepszych dworców autobusowych na świecie](https://www.miasto2077.pl/lublin-bedzie-mial-jeden-z-najlepszych-dworcow-autobusowych-na-swiecie/) - Gdy dwa lata temu pojawił się projekt pracowni Tremed, która zaprezentowała swoją koncepcję dworca, zachwyciły się nim architektoniczne media na całym świecie i trafił prosto do finału konkursu World Building of the Year. I nie chodziło tylko o estetykę, ale także rozwiązana sprzyjające ludziom i środowisku. W takiej sytuacji zawsze rodzi się wątpliwość jak to - [Warszawa jednym z najlepszych miast do rodzinnego życia](https://www.miasto2077.pl/warszawa-jednym-z-najlepszych-miast-do-rodzinnego-zycia/) - W Europie wypadła na 7 miejscu, za Paryżem i Atenami, a przed Lublaną, Bordeaux i fińskim Turku. Ranking The Best European Cities for Family Living przygotowany przez norweską porównywarkę Sumo Finans objął 50 europejskich miast, a na szczycie znalazło się Porto. Jest to właściwie swoisty metaranking, który kompiluje wyniki ośmiu innych zestawień i nadając im - [Meble do wynajęcia](https://www.miasto2077.pl/meble-do-wynajecia/) - W sytuacji, gdy społeczeństwo staje się coraz bardziej mobilne, potrzeba posiadania rzeczy robi się coraz mniej wygodna. Zwłaszcza tych dużych, gabarytowych. Takich jak meble. Stąd pomysł amerykańskich startuperów z Feather, aby zamiast je kupować po prostu wynająć sobie taki zestaw do wyposażenia domu. Dla każdego, kto przystąpi do ich klubu, meble oferują w cenach sklepowych, - [Tworzenie parkletów tak proste, jak tylko się da](https://www.miasto2077.pl/tworzenie-parkletow-tak-proste-jak-tylko-sie-da/) - W polskich miastach tworzenie parkletów - czyli prostych przyulicznych "tarasów" na krótką przerwę po drodze - to całkiem spory korowód. Zwykle powstają jako element budżetu obywatelskiego, albo dobrej woli i pomysłu któregoś z bardziej światłych urzędników. Wciąż są traktowane jako coś ekstrawaganckiego. Zupełnie inaczej niż w najbardziej przyjaznych miastach starego kontynentu. Jak to się robi, - [Są miasta, w których mieszka się lepiej niż w Wiedniu](https://www.miasto2077.pl/sa-miasta-w-ktorych-mieszka-sie-lepiej-niz-w-wiedniu/) - W zeszłym roku Wiedeń zajął pierwsze miejsce w corocznym rankingu The Economist - miast o najwyższej jakości życia. Jednak według raportu Barcelona Institute for Global Health zajął to miejsce niesłusznie. Wynika to z tego, że według instytutu przy tworzeniu rankingu nie bierze się pod uwagę odpowiednio dużej ilości czynników środowiskowych. Raport poddaje w wątpienie sam - [Jest szansa na mniej spalin](https://www.miasto2077.pl/jest-szansa-na-mniej-spalin/) - Prawie jednej piątej przejazdów samochodami można by uniknąć, gdyby pracownicy nadal mogli pracować zdalnie - to wynik badań podjętych przez Business Clean Air Taskforce (BCAT), organizacji zainicjowanej przez duży bizsnes i takie firmy jak Philips, BP czy Uber. Nie są to więc wizje optymistycznych społeczników. Badania na zlecenie BCAT przeprowadził Global Action Plan oraz Guy's - [Sukces tanich mieszkań w Singapurze](https://www.miasto2077.pl/sukces-tanich-mieszkan-w-singapurze/) - W zeszłym roku w Singapurze pękła kolejna bariera. Trzypiętrowy apartament z tarasem i basenem typu infinity (bez widocznych krawędzi) znajdujący się na samym szczycie luksusowego budynku Boulevard Vue położonym przy Orchard Road został sprzedany za 52 miliony dolarów. Nabywcą był brytyjski wynalazca i miliarder James Dyson, twórca znanych cyklonowych odkurzaczy (usuwających pyły o bardzo niewielkich - [Obwodnica Paryża stanie się zielona](https://www.miasto2077.pl/obwodnica-paryza-stanie-sie-zielona-2/) - Paryż, jak wiele dużych miast jest wręcz otoczony obwodnicami. Najbardziej znaną jest 35 kilometrowa Boulevard Peripherique zbudowana w 1973 roku. Jej budowa była spowodowana oczywistymi korzyściami w usprawnieniu przejazdów przez stolicę jednak w obliczu dzisiejszych zagrożeń okazuje się, że jest ona głównym źródłem zanieczyszczenia powietrza w mieście. Co więcej jest ze względu na swoją popularność - [Owoce zjadane od nosa do ogona](https://www.miasto2077.pl/owoce-zjadane-od-nosa-do-ogona/) - Możemy się bardzo starać, aby nie kupować niepotrzebnych produktów spożywczych i nie wyrzucać żywności, ale jeśli sprawą poważnie nie zajmą się jej producenci, to w kwestii ograniczenia marnotrawstwa jedzenia wiele nie zrobimy. Trzy czwarte żywności do śmieci trafia bowiem już na etapie produkcji i tylko eliminacja marnotrawstwa na każdym jej etapie może zadziałać na dużą - [Miasta po epidemii: mieszkańcy odzyskują swoją przestrzeń w mieście](https://www.miasto2077.pl/miasta-po-epidemii-mieszkancy-odzyskuja-swoja-przestrzen-w-miescie/) - Gdy z powodu Covid-19 mniej więcej jedna trzecia ludności świata została poddana jakiejś formie lockdown’u, z ulic na jakiś czas zniknęli nie tylko przechodnie, ale i samochody. Spadła też liczba przejazdów autobusami, tramwajami i metrem. Jak szacuje CitiLab, łącznie w największych miastach świata liczba przejazdów spadła od stycznia o ponad 80%. Część osób – a - [Zaprojektuj sobie miasto. Minecraft ci w tym pomoże](https://www.miasto2077.pl/zaprojektuj-sobie-miasto-minecraft-ci-w-tym-pomoze/) - Minecraft jest jak klocki Lego, można się nim bawić, ale to też świetne narzędzie projektowania. Po klocki często sięga się na wszelkich warsztatach, gdzie na szybko trzeba składać prototypu. Minecraft to z kolei świetne narzędzie do projektowania miast. Od kilku lat posługuje się nim UN habitat, Program ONZ ds. osiedli ludzkich, który stworzył projekt Block - [Miasta po epidemii: Londynem będą rządzić rowery](https://www.miasto2077.pl/miasta-po-epidemii-londynem-beda-rzadzic-rowery/) - W normalnych czasach, w Londynie jeździło się metrem i autobusami. Co prawda ok. jednej trzeciej przejazdów przypadało na samochody, ale komunikacja publiczna przeważała z udziałem dwóch piątych w łącznej liczbie przejazdów. Covid-19 gwałtownie to zmienił. 18 maja, jak podaje The Economist liczba pasażerów w londyńskim metrze stanowiła zaledwie 8% ich liczby sprzed roku. Ludzie wprawdzie - [W Wiedniu park na ulicy](https://www.miasto2077.pl/w-wiedniu-park-na-ulicy/) - Trunnerstraße to niewielka ulica na wiedeńskim Leopoldstadt. A właściwie była ulica, bo już w kwietniu ekipa budowlana zerwała z niej asfalt i zaczęła prace ziemne. W tym miejscu austraiacka stolica chce wbić kolejną zieloną chorągiewkę: zyska nowy Else-Feldmann-Park. To element polityki przeciwdziałaniu zmianom klimatycznym. Władze Wiednia realizują ją w sposób najprostszy koncepcyjnie, ale znacznie trudniejszy - [Miasta po epidemii: Mediolan zmienia ulice w trasy piesze i rowerowe](https://www.miasto2077.pl/miasta-po-epidemii-mediolan-zmienia-ulice-w-trasy-piesze-i-rowerowe/) - To element poepidemiologicznego planu: stworzyć więcej przestrzeni dla transportu ekologicznego, a jednocześnie gwarantującego odpowiedni dystans społeczny. Akcja pod hasłem Strade Aperte, czyli Otwarte Ulice przewiduje m.in. czasową zmianę jezdni w miejską infrastrukturę pieszo-rowerową. Wielkie przemalowywanie zaczęło się wraz z majem. Władze Mediolanu chcą, aby z epidemiologicznego kryzysu wynikło choć trochę pozytywnych konsekwencji. Miasto, gdzie jakość - [Houten, miasto stworzone dla rowerów](https://www.miasto2077.pl/houten-miasto-stworzone-dla-rowerow/) - Choć wielkie miasta lamentują z powodu korków i zbyt intensywnego ruchu ulicznego, poruszanie się na rowerach dla wielu ludzi wydaję się zbyt uciążliwe i lub zbyt niebezpieczne. Jak informuje INRIX 2017 Traffic Scorecard mieszkańcy dużych miast i ich przedmieść w godzinach szczytu stoją w korkach 30 godzin w ciągu roku emitując przy tym tony spalin. - [Przyszedł czas na podziemne parkingi rowerowe](https://www.miasto2077.pl/przyszedl-czas-na-podziemne-parkingi-rowerowe/) - Holendrzy przekonują, że po dekadach budowy podziemnych parkingów dla aut teraz zaczyna się czas tworzenia podobnej infrasturktury dla rowerów. I nie są w tym gołosłowni, bo w Utrechcie zbudowali przecież największy na świecie parking podziemny dla rowerów. Łącznie możne tam zaparkować ponad 12,6 tys. rowerów. To więcej pojazdów niż codziennie parkuje ich na całym warszawskim - [W centrum Londynu musi wyrosnąć las](https://www.miasto2077.pl/w-centrum-londynu-musi-wyrosnac-las/) - Do 2030 londyńskie City ma być dzielnicą zero-emisyjną. Aby to osiągnąć, trzeba posadzić 750 tys. mkw zieleni. To wyliczenia JLL, jednego z najważniejszych operatorów rynku nieruchomościowego, który na samych Wyspach zarządza ponad 4,5 tys. biur. Cel w postaci neutralności węglowej nie jest przy tym odgórnym zarządzeniem władz miasta czy kraju, ale zobowiązaniem, które narzuca sobie - [Miasta po epidemii: Autobusem i tramwajem tylko z rezerwacją](https://www.miasto2077.pl/autobusem-i-tramwajem-tylko-z-rezerwacja/) - To będzie jedno z najważniejszych wyzwań w czasie powrotu do normalności, gdy epidemia już nieco przygaśnie: jak zagwarantować bezpieczną przestrzeń w transporcie publicznym, gdy coraz więcej osób wróci do codziennej rutyny i znacząco wzrośnie liczba osób podróżujących po mieście. Jak donosi dziennik NRC Handelsblad, stąd pomysł rządu Holandii, aby stworzyć aplikację, dzięki której będzie można - [W Oslo powstaje nowa linia metra zaprojektowana przez studio Zahy Hadid](https://www.miasto2077.pl/w-oslo-powstaje-nowa-linia-metra-zaprojektowane-przez-studio-zahy-hadid/) - Licząca sześć stacji linia metra Fornebu w Oslo ma zostać uruchomiona w 2025 r. Potrzeba rozbudowy metra jest dość prozaiczna – chodzi o połączenie centrum miasta z półwyspem Fornebu. Niegdyś mieściło się tu główne lotnisko stolicy. Po jego zamknięciu w 1998 r., stopniowo zaczęto planować nową dzielnicę z biurami i zabudową mieszkalną. Obecne plany przewidują - [Polski pomysł na ekologiczne miasto](https://www.miasto2077.pl/polski-pomysl-na-ekologiczne-miasto/) - Architekci warszawskiego biura FAAB przedstawili projekt Wertykalnej Oazy, wysokościowca który ma być zaczynem do ekologicznej transformacji miasta. To koncepcja wielofunkcyjnego budynku - łączącego przestrzeń handlową, biurową, hotelową oraz mieszkalną - który wyposażony będzie we wszelkie ekotechnologiczne urządzenia, łącznie z nowoczesną pompą ciepła, dzięki której mógłby się stać lokalnym węzłem cieplnym obsługującym także sąsiednie budynki. To oddziaływanie - [Czy wirus sprawi, że już nie trzeba będzie cisnąć z prośbą o zielone](https://www.miasto2077.pl/czy-wirus-sprawi-ze-juz-nie-trzeba-bedzie-cisnac-z-prosba-o-zielone/) - Nawet w najmniej ciekawych sytuacjach można znaleźć pozytywne aspekty. Tak jest też w przypadku epidemii koronawirusa. Na każdym kroku likwiduje się konieczność dotykania. W metrze przyciski przy drzwiach są pozaklejane, paczkomaty można otwierać bez dotykania ekranu, no i piesi mają coś dla siebie: nie trzeba już dotykać przycisków na przejściach, aby zmieniło się światło. Sporo - [Przyszła wiosna, więc przystanki się zazieleniły](https://www.miasto2077.pl/przyszla-wiosna-wiec-przystanki-sie-zazielenily/) - Władze miasta zdecydowały posadzić na nich rozchodnik, który jest mocno odporny na suszę, prosty w utrzymaniu, a przy tym spełnia wiele funkcji. Po pierwsze wychwytuje tzw. cząstki stałe będące elementem smogu, poza tym gromadzi wodę deszczową, a w czasie upału obniża nieco temperaturę otoczenia i izoluje wiatę przystankową przed zbytnim nagrzewaniem. Poza tym to swoista przyuliczna - [Nieoczekiwany efekt koronawirusa. Wraca moda na kina samochodowe](https://www.miasto2077.pl/nieoczekiwany-efekt-koronawirusa-wraca-moda-na-kina-samochodowe/) - Wydawałoby się, że kina samochodowe to relikt przeszłości. Amerykanie zachłysnęli się nimi w latach 50. i 60. XX w. i wtedy liczba takich kin w Stanach Zjednoczonych sięgała ponad 4 tys. Po latach popularności, zostały w ogromnej większości zapomniane i dziś, według Stowarzyszenia Właścicieli Kin Samochodowych, jest ich już tylko 305, a i te do - [Zaraza nie powstrzyma zielonej rewolucji](https://www.miasto2077.pl/zaraza-nie-powstrzyma-zielonej-rewolucji/) - Pierwsze obawy wiązały się z tym, czy skażone koronawirusem Chiny dadzą radę dostarczyć odpowiednią ilość elementów trubin wiatrowych i paneli solarnych. Gdy kryzys z całą mocą rozwinął się w Europie i za oceanem. zaczęto z kolei snuć wątpliwości czy w czasie nieuchronnej recesji stać nas jeszcze na zieloną rewolucję - premier Czech, Andrej Babic wyraził - [8 km rowerowej drogi ponad miastem](https://www.miasto2077.pl/8-km-rowerowej-drogi-ponad-miastem/) - Wprowadzenie do centrum miasta szerokiej i komfortowej trasy rowerowej to ciężka sprawa. Dlatego swego czasu Norman Foster stworzył dla Londynu wizję wiaduktów dla rowerzystów, które biegłyby nad torowiskami kolejowymi. Pomysł, którego Anglicy nie potraktowali jako realistyczny, podchwycili Chińczycy. Taki właśnie 8-kilometrowy wiadukt rowerowy pojawił się w położonym na południowym-zachodzie mieście Xiamen. Ośrodek znany przede wszystkim - [W USA i Kanadzie na czas pandemii miasta powiększają przestrzeń parkową](https://www.miasto2077.pl/w-usa-i-kanadzie-na-czas-pandemii-miasta-powiekszaja-przestrzen-parkowa/) - Ponieważ połowa świata żyje obecnie w zamknięciu, możliwość wyjścia na zewnątrz i zaczerpnięcia świeżego powietrza chyba jeszcze nie była tak doceniana. Dla mieszkańców wielkich metropolii stała się luksusem. W zależności od kraju wygląda to różnie. Podczas gdy w Polsce dostęp do parków na czas pandemii został mocno ograniczony, w USA i Kanadzie zielona przestrzeń z - [Elektryfikacja potrzebna od zaraz](https://www.miasto2077.pl/elektryfikacja-potrzebna-od-zaraz/) - Przestawienie na prąd transportu, budynków oraz przemysłu może obniżyć emisję gazów cieplarnianych o 60 proc. Taki scenariusz w perspektywie roku 2050 przedstawiony został w raporcie Bloomberg New Energy Finance (BNEF) zatytułowanym Sector Coupling in Europe: Powering Decarbonization. Masowa elektryfikacja mogłaby się odbywać w ramach zmian bezpośrednich i pośrednich. Te pierwsze wiązałby się nie tylko z - [Potrzeba miast bardziej odpornych na epidemię](https://www.miasto2077.pl/potrzeba-miast-bardziej-odpornych-na-epidemie/) - Błyskawiczne rozprzestrzenianie się koronawirusa po największych matropoliach świata wywołało temat jak planować miasta, aby wspierały nas w walce z chorobą. Temat tak stary jak ateńskie systemy odprowadzania ścieków i rzymskie akwedukty. Historia miast jest historią rozwoju technologii pomagających zdrowiej żyć. Z pewnością tak samo będzie i tym razem. Temat nie jest całkiem zapomniany. Cztery lata - [Millenialsi wolą farmy od pól golfowych](https://www.miasto2077.pl/millenialsi-wola-farmy-od-pol-golfowych/) - /Fot: The Cannery// Agrihood to nowe pojęcie w urbanistyce przedmieścia. Połączenie osiedla (neighberhood czyli sąsiedztwo) z farmą, które zdobywa uznanie szczególnie wśród młodych Amerykanów. Tak właśnie wygląda m.in. kalifornijskie The Cannery, zabudowa tworzona na miejscu dawnej przetwórni pomidorów. Osiedle jest zbudowane według wszelkich wzorców Nowego Urbanizmu, założenia architektonicznego, zgodnie z którym stare modele projektowania wykorzystuje - [Przeczekanie epidemii w domku letniskowym, to nie jest najlepszy pomysł](https://www.miasto2077.pl/przeczekanie-epidemii-w-domku-letniskowym-to-nie-jest-najlepszy-pomysl/) - Norwegowie próbowali uciec przed wirusem do swoich letnich domków za miastem, jednak rząd im tego surowo zabrania. Ci, którzy nie będą pozostawać pod swoim adresem stałego zamieszkania ryzykują mandat w wysokości 20 tys. NOK lub 15 dni w aresztu. Wydawałoby się, że wyjazd z miasta w czasie epidemii to rozsądne rozwiązanie. Domki letnie są bardzo - [Najzdrowsi ludzie na świecie rzadko korzystają z siłowni](https://www.miasto2077.pl/najzdrowsi-ludzie-na-swiecie-rzadko-korzystaja-z-silowni/) - Ludzie żyjący w “niebieskich strefach”, czyli tam gdzie są średnia długość życia jest najwyższa, nie ćwiczą na siłowni, ani nie biegają maratonów. Średnia spodziewana długość życia na świecie to 71,4 lat. W niektórych miejscach jest krótsza, w innych – dłuższa. Ta druga kategoria nazywana jest “niebieską strefą”, od koloru, jakim badacze zaznaczają ją na mapach. - [Jak hipermarket przekształcić w wielką publiczną bibliotekę](https://www.miasto2077.pl/jak-hipermarket-przeksztalcic-w-wielka-publiczna-biblioteke/) - Pustostany pozostałe po centrach handlowych i hipermarketach to nie nowość, zwłaszcza tam, gdzie walkę z tradycyjnym handlem wygrywa e-commerce. Najczęściej widać to za oceanem. Tam też najczęściej pojawiają się spektakularne pomysły na ich przeróbkę. Jeden z nich to zorganizowanie wielkiej publicznej biblioteki. Zdarzyło się to w McAllen w stanie Texas, gdzie niedziałający już od jakiegoś - [Zielone ustronie do pracy pośrodku betonowej dżungli](https://www.miasto2077.pl/zielone-ustronie-do-pracy-posrodku-betonowej-dzungli/) - Najważniejsza w pracy jest zieleń. Tak przynajmniej uważają założyciele Second Home, powstałej w Londynie sieci biur coworkngowych, gdzie pierwsze co rzuca się w oczy, to mnóstwo roślin. A nawet drzew. Model ten do perfekcji dopracowali w Los Angeles, gdzie stworzyli kompleks biurowy przypominający leśną osadę. Spore wrażenie robi już z daleka, zwłaszcza z góry. Na - [Nowy zawalidroga w mieście: kurierzy korkują nam ulice](https://www.miasto2077.pl/nowy-zawalidroga-w-miescie-kurierzy-korkuja-nam-ulice/) - Flota kurierów rozwożących paczki po mieście to jedno z największych wyzwań przed jakimi stoją nasze ulice. Z raportu The Future of the Last-Mile Ecosystem, przygotowanego przez Wrold Economic Forum wynika, że w ciągu najbliższej dekady nic tak bardzo nie wpłynie na ruch, zwłaszcza w centrum i już dziś trzeba zmierzyć się z tym wyzwaniem. Liczby - [Naprawdę zielone, sztuczne drzewo](https://www.miasto2077.pl/naprawde-zielone-sztuczne-drzewo/) - Można by to nazwać sztucznym drzewem, chociaż zieleń jest prawdziwa. Oto pomysł norweskich inżynierów ekologów z Framlab na to, aby łatwo i szybko zazieleniać ulice, gdzie warunki do sadzenia i wzrostu prawdziwych drzew są bardzo trudne: system przeszklonych modułów z roślinami, które można komponować właśnie na kształt drzewa. A do tego pełnią formę lokalnej farmy - [Biobeton z odzysku i odrobiną drewnianych ścinków](https://www.miasto2077.pl/biobeton-z-odzysku-i-odrobina-drewnianych-scinkow/) - W dobie circular economy każdy odpad chciałoby się poddać odzyskowi. W mieście jednym z większych wyzwań jest recycling tego, co pozostaje po rozbiórkach starych budynków, zwłaszcza betonu. Japończycy opracowali właśnie technologię łączenia go z drewnianą biomasą, aby tworzyć całkiem nowy hybrydowy materiał budowlany. Problem związany z odzyskiem betonu polega na tym, że nietrudno rozseparować związany - [Wagony zamiast tirów](https://www.miasto2077.pl/wagony-zamiast-tirow/) - Oto pomysł na większe wykorzystanie transportu kolejowego: wagony z własnym napędem, które stanowią atrakcyjną konkurencję dla ciężarówek. Jako pojedyncze jednostki są najbardziej podobne do tirów. Pomysł ten z sukcesem rozwija amerykański startup Intramotev. Aby usamodzielnić wagony, dodaje do nich nie tylko silnik, ale także akumulatory, czujniki i przekładnie - rozwiązanie nazwane zostało TugVolt. Podłączanie każdego - [Ekologiczne osiedle off-grid](https://www.miasto2077.pl/ekologiczne-osiedle-off-grid/) - Kanadyjczycy budują osiedle całkiem niezależne energetycznie. Będzie działać poza ogólnokrajową siecią energetyczną, a potrzebny im prąd wytworzą sami, na miejscu. Nie jest to jedyny ekologiczny aspekt kompleksu, który powstaje w Augusta Township we wschodnim Ontario, około dwóch i pół godziny na zachód od Montrealu. Osiedle powstaje na dawnych polach, ale w leśnej otulinie i na - [Sztokholm wypiera z ulic spalinę](https://www.miasto2077.pl/sztokholm-wypiera-z-ulic-spaline/) - Zacznie się już od 2025 roku, gdy dla aut spalinowych zostanie zamknięte centrum Sztokholmu obejmujące 20 przecznic (około 9 ha). A to dopiero początek, bo radni już zapowiadają, że zieloną strefę będą chcieli powiększać na kolejne dzielnice miasta. Strefa zastrzeżona dla pojazdów elektrycznych będzie obowiązywać 24 godziny na dobę siedem dni w tygodniu, a osoby - [Najczystsze trasy rowerowe](https://www.miasto2077.pl/najczystsze-trasy-rowerowe/) - W fińskim Turku mają mapy, dzięki którym trasę do pracy można wybrać nie ze względu na jej długość, ale jakość powietrza. Nie chodzi tylko o pracę i rower. Stale rozwijana mapa AirQu ma pokazywać jakiej jakości powietrze jest na konkretnych ulicach oraz ścieżkach. Funkcjonalności jest zresztą więcej. Wszystko polega na ustawieniu odpowiedniego filtra. Podstawowe kryterium - [Solarne balkony zyskują popularność](https://www.miasto2077.pl/solarne-balkony-zyskuja-popularnosc/) - Panele słoneczne instalowane na balkonach robią się coraz popularniejsze, zwłaszcza w Niemczech. Według danych Federal Network Agency liczba takich elektrowni słonecznych od początku tego roku podwoiła się. W Polsce też już mamy kilka takich inicjatyw. Mówimy tu o sporej liczbie instalacji, sięgającej 137 tys. Dla porównania w Polsce w rekordowej trzeciej edycji programu Mój Prąd - [Budynki z i do recyklingu](https://www.miasto2077.pl/budynki-z-i-do-recyklingu/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Wykorzystanie naturalnych, a zwłaszcza organicznych substancji to element szerszego nurtu jakim jest wpasowanie budownictwa w gospodarkę obiegu zamkniętego. Tak aby domy stawiać z materiałów odpadowych, ale później przy rozbiórce móc je jeszcze ponownie wykorzystać. W sposób bardzo jasny, jako pierwsze politykę taką wdrożyły władze Zurychu, gdzie nowe budynki muszą być budowane - [Resztki jedzenia to świetny surowiec](https://www.miasto2077.pl/resztki-jedzenia-to-swietny-surowiec/) - Australijscy naukowcy z uniwersytetu RMIT dodali do betonu fusy z kawy i okazało się, że jest mocniejszy, a przez to pozwoli zużyć mniej cementu. Był to kolejne eksperyment z cyklu jak wykorzystać fusy z kawy, ale podobne zastosowanie mogą znaleść inne biomateriały pochodzące z kuchennych resztek. Niepowodzeniem zakończyło się bowiem dodanie fusów w stanie "surowym", - [Lepiej naprawić, niż stawiać na nowo](https://www.miasto2077.pl/lepiej-naprawic-niz-stawiac-na-nowo/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Znakiem czasu, świetnie widocznym także w Polsce, są szeroko prowadzone rewitalizacje zarówno pojedynczych domów, jak i wielki przestrzeni poprzemysłowych. Jak wiadomo najbardziej ekologiczny budynek to ten, który nie powstał, a zaraz za nim jest ten, którego nie zburzono. Rewitalizacja to proces ciągły z długą historią, trudno szukać więc ścisłego początku trendu. - [Nie rowery, nie hulajnogi, ale własne nogi](https://www.miasto2077.pl/nie-rowery-nie-hulajnogi-ale-wlasne-nogi/) - W 2022 roku w Helsinkach piesze wędrówki były najpopularniejszą formą przemieszczania się. Według badania transportu i ankiety przeprowadzonej przez administrację fińskiej stolicy jej mieszkańcy 47 proc. wszystkich podróży w mieście odbyli pieszo. W sumie zliczono ich 1,81 mln, czyli nieco więcej niż rok wcześniej. Średnio każdy mieszkaniec Helsinek odbywał trzy podróże dziennie. Według sondażu cytowanego - [Rzeki drogą ekologicznego transportu do miast](https://www.miasto2077.pl/rzeki-droga-ekologicznego-transportu-do-miast/) - O tym, że rzeki wciąż mogą być atrakcyjną infrastrukturą transportową przekonuje Paryż do spółki z Ikeą. Francuska stolica i szwedzka firma od grudnia ubiegłego roku (2022) udrożniły Sekwanę jako trasę dostaw mebli. W inicjatywie tej bierze udział także region Île-de-France, a wszystko odbywa się w ramach strategicznego planu dekarbonizacji transportu towarowego i logistyki w jednej - [Nocne pociągi coraz bardziej się rozpędzają](https://www.miasto2077.pl/nocne-pociagi-coraz-bardziej-sie-rozpedzaja/) - W Europie uruchamiane są kolejne linie nocnych pociągów. I to nie tylko za sprawą dużych krajowych operatorów, ale także nowych, niezależnych przewoźników. Powoli przekształcają się w hotele na kołach, które mogą stać się poważną konkurencją dla lotów samolotem. O francuskim Midnight Trains już pisaliśmy, ale jego start zaplanowany jest na przyszły rok. Tej wiosny, a - [Alternatywa dla krzemu](https://www.miasto2077.pl/alternatywa-dla-krzemu/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Przeszliśmy już z fazy poszukiwań alternatywnych dla krzemu materiałów fotowoltaicznych, do fazy ich wdrożenia, a Polska ma w tym względzie znaczący udział. Szczególną rolę odgrywają tu dwie firmy. Specjalizujące się w ogniwach perowskitowych Saule Technologies oraz ML System, który rozwija technologię tzw. kropek kwantowych. Druga z firm już w 2021 roku - [Wszystkie twarze greenwashingu](https://www.miasto2077.pl/wszystkie-twarze-greenwashingu/) - Nieczysty biznes rozwija kolejne taktyki na manipulowanie swoim wizerunkiem, aby był bardziej zielony. Obok greenwashingu pojawił się więc m.in. greencrowding, greenlighting oraz greenshifting. Za skatalogowanie tych praktyk wzięła się organizacja Planet Tracker zbierając je w opracowaniu The Greenwasing Hydra. W sumie wylicza ich sześć. Oto one: 1. Greencrowding opiera się na przekonaniu, że można ukryć - [Europejskie miasta chcą się przesiąść na rower](https://www.miasto2077.pl/europejskie-miasta-chca-sie-przesiasc-na-rower/) - Z badania Eurocities Pulse wynika, że niemal połowa miast Europy chce, aby do końca dekady co najmniej 20 proc. podróży odbywało się na rowerze - dziś średnia dla UE to 7,4 proc., w badaniu brało udział 29 miast. Aby ten cel zrealizować potrzebują jednak silnego wsparcia ze strony instytucji europejskich. W pierwszej kolejności potrzebne jest - [Drukowane wiatraki](https://www.miasto2077.pl/drukowane-wiatraki/) - Po co męczyć się z wożeniem coraz większych śmigieł wiatraków, skoro można je drukować na miejscu instalacji. Taką koncepcję przedstawił Orbital Composites, który uważa, że w ten sposób znacząco zmniejszy ślad węglowy i wydatek energetyczny związany z budową farm wiatrowych. Problem transportu z jednej strony wiąże się z faktem, że łopaty turbin są coraz dłuże - [Rozkręca się walka ze zbyt głośnym pojazdami](https://www.miasto2077.pl/rozkreca-sie-walka-ze-zbyt-glosnym-pojazdami/) - Holendrzy instalują czujniki hałasu i wyświetlacze informujące kierowców, że ich pojazdy są zbyt głośne. To już kolejny pomysł na walkę z akustycznym smogiem. Jednym z pierwszych krajów, które na poważnie się tym zajęły jest Francja. Tam już od czterech lat prawnie hałas uznano za formę "zanieczyszczenia", które nie jest już rodzajem niedogodności, ale zagrożeniem dla - [Przyszłość należy do dróg z plastiku](https://www.miasto2077.pl/przyszlosc-nalezy-do-drog-z-plastiku/) - Odpady z tworzyw sztucznych są bardzo trudne do recyklingu i ich realny odzysk jest niewielki - w USA mówi się o 10 proc., ale Green Peace wyliczył, że po odliczeniu eksportu śmieci to raczej 5 - 6 proc. Dlatego naukowcy z Uniwersytetu Stanforda przekonują, że jednym z najlepszych sposobów ich wykorzystania jest użycie na budowie, - [Małe i tanie elektryki](https://www.miasto2077.pl/male-i-tanie-elektryki/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Coraz szybszy rozwój elektromobilności i odejście od tradycyjnych marek wzmogło zainteresowanie małymi pojazdami, zwłaszcza niezależnych producentów (pamiętajmy, że nawet Smart pierwotnie był elektrycznym projektem twórcy zegarków Swatch). Podstawową przewagą tych pojazdów jest rzecz jasna cena. Klasycznych samochód z kat. B kosztuje 20 - 25 tys. dolarów. Co więcej, nawet niewielki dwuosobowy - [Trek skupuje i naprawia używane rowery](https://www.miasto2077.pl/trek-skupuje-i-naprawia-uzywane-rowery/) - Zaproponowany przez Trek system odkupowania, remontowania i ponownej sprzedaży rowerów to jeden z nowych pomysłów na zaaplikowanie w społeczeństwie zasad tzw. gospodarki obiegu zamkniętego. Producenci w coraz większym stopniu starają się mieć pieczę nad urządzeniami, które sprzedają. Aby nie stały się niepotrzebnymi odpadami. Projekt skupu rowerów Treka na razie wystartował na rodzimym, amerykańskim rynku. Ciekawy - [Śmieciarki na dwóch kółkach](https://www.miasto2077.pl/smieciarki-na-dwoch-kolkach/) - W Amsterdamie eksperymentują z wywozem śmieci przy użyciu rowerów cargo. W usługach komunalnych następuje więc to, co wcześniej można było zauważyć w usługach kurierskich, gdzie coraz częściej furgonetki są zastępowane przez rowery towarowe. Dotyczy to rzecz jasna centrum miasta, gdzie ruch kołowy na wąskich uliczkach jest niewielki, a wjazd ciężarówek zbierających śmieci bardziej odczuwalny przez - [Wiatraki wirujące na falach](https://www.miasto2077.pl/wiatraki-wirujace-na-falach/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Wraz z napływem dużych pieniędzy na projekty morskich farm, pojawiają się też nowe technologie i pomysły jak je najlepiej wykorzystać wodne środowisko. Bo klasyczne śmigła to jednak dziedzictwo wiatraków sprawdzonych na twardym lądzie. Nowym sposobem przetwarzania morskich wiatrów na energię elektryczną zajęli się przede wszystkim Skandynawowie. Wspólnym mianownikiem ich projektów jest - [Warszawa z najlepszym transportem współdzielonym](https://www.miasto2077.pl/warszawa-z-najlepszym-transportem-wspoldzielonym/) - Warszawa, Gdynia, Pruszków i Nowy Dwór Mazowiecki - to najbardziej przyjazne polskie miasta pod względem współdzielonych przejazdów czy to rowerami, hulajnogami elektrycznymi, e-skuterami, czy też samochodami. Każde w swojej kategorii wielkościowej. Takie są wyniki najnowszego badania naukowców z SGH i stowarzyszenie Mobilne Miasto zawarte w Rankingu miast najbardziej przyjaznych mobilności współdzielonej. Zestawienie bazuje na tzw. - [Stężenie gazu cieplarnianych wciąż szybko rośnie](https://www.miasto2077.pl/stezenie-gazu-cieplarnianych-wciaz-szybko-rosnie/) - Jeśli tak dalej pójdzie, to w ciągu 15 lat przekroczymy poziom dwutlenku węgla, który może być niebezpieczny dla klimatu. Mimo inwestycji w odnawialne źródła energii i rozwoju gospodarki bezemisyjnej stężenie CO2 nieubłaganie rośnie i to w coraz szybszym tempie. W latach 1984-1994, czyli pierwszej dekadzie pomiarów globalnego stężenia dwutlenku węgla, średnioroczny przyrost sięgał 1,4 ppm - [Zagęszczamy](https://www.miasto2077.pl/zageszczamy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Gęsta zabudowa miast to temat kontrowersyjny. A jednak to najbardziej ekologiczny sposób mieszkania, a kosztownemu dla wszystkich - ludzi i środowiska - rozlewaniu się przedmieści trzeba postawić tamę. Jakie mamy alternatywy? Ciekawie sformułował to prof. Edward Glaeser z Uniwersytetu Harvarda: albo będziemy żyć wokół samochodu albo wokół windy. Idąc za tą - [Elektryk dla mieszkańców osiedli](https://www.miasto2077.pl/elektryk-dla-mieszkancow-osiedli/) - Oto samochód elektryczny, do którego nie trzeba przydomowej ładowarki. Ma przenośne akumulatory, które można ładować z gniazdka elektrycznego w mieszkaniu, tak jak w przypadku baterii do rowerów elektrycznych. Idealne rozwiązanie dla tych, którzy mieszkają na osiedlach i w kamienicach, gdzie nie ma garażu. Jest to rozwiązanie szwajcarskiej firmy Tera Technology, która zwróciła uwagę, że producenci - [Mamy nową inflację. Klimatyczną](https://www.miasto2077.pl/mamy-nowa-inflacje-klimatyczna/) - Określana też mianem Heatflation - nowa fala wzrostu cen - bezpośrednio związana jest z ocieplaniem się klimatu. W tym roku najbardziej odczuwają ją miłośnicy kuchni śródziemnomorskiej. Ceny oliwy z oliwek całkiem oszalały. Nigdy nie były tak drogie jak dziś. Od lat kurs oliwy oscylował w przedziale 3 - 4 tys. dolarów za tonę. Tymczasem w - [Europa wspiera rowery cargo](https://www.miasto2077.pl/europa-wspiera-rowery-cargo/) - Elektryczne rowery cargo to najbardziej atrakcyjna z dotychczasowych alternatywa dla samochodu. Są bardzo funkcjonalne - można nim zawieźć dzieci do przedszkola albo przywieźć zakupy ze sklepu. Dlatego kolejne europejskie kraje uruchamiają programy dofinansowania ich zakupu. Polska jedzie w tyle peletonu. Polska wyłamuje się z tego trendu, bo rząd rowerów elektrycznych nie potraktował poważne. Tworząc w - [Uwaga: Strefa Piesza](https://www.miasto2077.pl/uwaga-strefa-piesza/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 WalkUP to prosty i chwytliwy skrót, którego Amerykanie używają, by określić miejską przestrzeń, gdzie dominuje ruch pieszy, czyli Walkable Urban Places. To przeciwieństwo miejsc, gdzie królują samochody. Te ostatnie brały górę w drugiej połowie XX wieku, ale teraz sytuacja się zmieniła. I to gwałtownie. Proces obserwują od dawna naukowcy z George - [Autobusów elektrycznych jest zbyt mało](https://www.miasto2077.pl/autobusow-elektrycznych-jest-zbyt-malo/) - Transport publiczny jako pierwszy zaczął się elektryzować, ale stracił tempo i dziś musi zacząć poważne inwestycje w autobusy na prąd. Jak daleko pozostaje w tyle najlepiej widać, gdy porówna się go z szybko rosnącą elektryfikacją pojazdów osobowych. Dziś jest ich już niemal trzy razy więcej. Transport publiczny w elektryfikacji od początku miał jednak mocny start - [Amerykanie usuwają tamy](https://www.miasto2077.pl/amerykanie-usuwaja-tamy/) - Amerykańscy ekolodzy dopięli swego. Uruchomili proces usuwania zapór wodnych. Według organizacji American Rivers, do lutego tego roku usunięto już ponad 2 tys. tam budowanych przede wszystkim w ostatnim ćwierćwieczu. Jest to ogólnokrajowy program, który ma na celu przywrócić naturalne przepływy rzek, siedliska dla ryb oraz całe ekosystemy, w których żyją dzikie zwierzęta. W zeszłym roku - [Drogi pojechały na dietę](https://www.miasto2077.pl/drogi-pojechaly-na-diete/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Od kilku lat zwężania ważnych śródmiejskich ulic doświadczamy także w polskich miastach, jak Świętokrzyska w Warszawie czy św. Marcin w Poznaniu. Podobnych projektów jest jednak wciąż bardzo niewiele i omijają największe śródmiejskie ulice. Tak jak najsłynniejsza paryska arteria Champs Elysées. Po rewitalizacji będzie tu więcej drzew i chodników oraz mniej ulic - [Chłód prosto z morza](https://www.miasto2077.pl/chlod-prosto-z-morza/) - Już jedna trzecia pokoi hotelowych w Kopenhadze jest chłodzona wodą w Morza Bałtyckiego. To zaleta tworzenia miejskich sieci chłodu, analogicznych do cieplnych, które zasilają kaloryfery. A morze to znakomite chłodziwo. Z takiego naturalnego źródła chłodu korzysta już kilka nadbałtyckich krajów. W Kopenhadze zaczęto z niego robić użytek w 2008 roku. Woda jest pompowana z portu, - [Zadrzewione domy](https://www.miasto2077.pl/zadrzewione-domy/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Wraz z rozwojem drewna jako budulca, z którego można wznosić całe domy, karierę robią także same drzewa jako ważny element architektoniczny. Rola pioniera w stawianiu zadrzewionych domów przypada Stefanowi Boeri, który dla rodzimego Mediolanu w dzielnicy Porta Nuova zaprojektował pierwszy taki kompleks mieszkalny Bosco Verticale. Wyrosła tu w 2014 roku para - [Moduły do poprzestawiania](https://www.miasto2077.pl/moduly-do-poprzestawiania/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Renesans drewna wyraźnie wzmacnia trend powrotu na scenę budownictwa modułowego. Dziś nie są to już siermiężne bezduszne bloczyska, ale architektura ciepła i przyjazna środowisku. Drewno, którego nie wylewa się jak beton, ani nie składa jak cegły jest predestynowane do tego, aby na budowę przyjeżdżać w postaci gotowych do złożenia modułów - [Paryż miastem plażowym](https://www.miasto2077.pl/paryz-miastem-plazowym/) - Paryż już za dwa lat chce być miastem, do którego turyści przyjeżdżają się opalać i kąpać. Ważnym punktem odniesienia będą przyszłoroczne Igrzyska Olimpijskie, podczas których pływać będzie można na specjalnie wyznaczonych kąpieliskach w Sekwanie. To ciekawe nawiązanie do II Igrzysk Olimpijskich, które odbyły się w Paryżu w 1900 roku. Wówczas zawody pływackie odbywały się nie - [Polacy zapobiegną wybuchom akumulatorów](https://www.miasto2077.pl/polacy-zapobiegna-wybuchom-akumulatorow/) - Samozapłony akumulatorów w samochodach to jedna z głównych linii oskarżenia przeciwko autom elektrycznym. Polscy naukowcy z Zespołu Technologii Materiałów i Nanomateriałów Wydziału Chemii Uniwersytetu Jagiellońskiego - o których było już głośno za sprawą pomysłu na wytwarzanie ekologicznych katod - wiedzą jak temu zapobiegać. Wszystko bazuje na oszczędnym dokładaniu do nich węgla. „Materiał węglowy dodawany do - [We Francji można jeździć pociągiem za 1 euro](https://www.miasto2077.pl/we-francji-mozna-jezdzic-pociagiem-za-1-euro/) - Francuzi podchwycili ubiegłoroczny pomysł Niemców na tanie bilety kolejowe. Tyle że nie za 9, ale za 1 euro. Ich projekt ma jednak znacznie mniejszą skalę i bardziej promocyjny charakter - obowiązuje tylko w północnej części kraju. Pomysł jaki przed wakacjami 2022 roku przedstawili Niemcy - aby za niewielką opłatę miesięczną umożliwić nieograniczoną jazdę nie tylko - [Pierwsze zielone państwo Europy](https://www.miasto2077.pl/pierwsze-zielone-panstwo-europy/) - To pierwszy rok, w którym mieszkańcy Luksemburga będą w swoich domach korzystali wyłącznie z czystej energii. OZE zapewni bowiem prąd wszystkim gospodarstwom domowym niewielkiego kraju, którego populacja sięga 640 tyś. To jednak nie one zużywają najwięcej prądu. Jest to przede wszystkim efekt programu inwestycji w fotowoltaikę, który było motywowany nie tylko ekologią, ale także chęcią - [Już prawie jedna piąta aut jest elektryczna](https://www.miasto2077.pl/juz-prawie-jedna-piata-aut-jest-elektryczna/) - Według prognoz Międzynarodowej Agencji Energii, w tym roku 18 proc. nowo sprzedanych samochodów będzie elektrycznych. Liczba ta wrażenie robi, zwłaszcza gdy weźmiemy pod uwagę, że jeszcze niedawno w 2019 roku tylko 2,5 proc. nowych aut miało silnik elektrycznych. Koniem pociągowym tej branży nie jest jednak Europa, ale Chiny. Tak duży wzrost udziału elektryków oznacza kolejny - [Ekologia dla każdego](https://www.miasto2077.pl/ekologia-dla-kazdego/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 Wbrew wielu wątpliwościom ekologiczne rozwiązanie, chociaż bardziej wymagające, nie są zarezerwowane dla bogatych mieszkańców i społeczeństw. Powstaje coraz więcej projektów domów zrównoważonych i środowiskowo, i cenowo. W całym tym trendzie bardzo dużą rolę do odegrania ma budownictwo modułowe. Fabrykę tanich mieszkań, które w dodatku będą wytwarzać tyle energii, ile same zużywają, - [Nie dbać o bagaż](https://www.miasto2077.pl/nie-dbac-o-bagaz/) - Aby zmniejszyć ślad środowiskowy Japan Airlines zachęca pasażerów do tego, aby nie taszczyli ze sobą walizek z ubraniem, umożliwiając wypożyczenie ich w miejscu do którego podróżują. Korzyść dla planety jest podwójna - nie trzeba kupować letnich kreacji, noszonych tylko na wakacjach, a samolot mniej spala, gdy jest obciążony mniejszą liczbą bagaży. Ta propozycja to swoisty - [Elektryczna rewolucja cofnie nas o dekadę](https://www.miasto2077.pl/elektryczna-rewolucja-cofnie-nas-o-dekade/) - Sprzedaż aut elektrycznych każdego roku rośnie bardzo szybko. Sprawi to, że pod koniec dekady zużycie ropy zmniejszy się do poziomu z roku 2014. Dużo to czy nie? Przyrosty są zaiste imponujące. Jeszcze w 2020 roku z fabryk wyjeżdżało około 3 mln aut elektrycznych, a w tym roku liczba ta sięgnie już 14 mln sztuk. Oznacza - [Pożary gorsze od spalin samolotów i aut](https://www.miasto2077.pl/pozary-gorsze-od-spalin-samolotow-i-aut/) - Fala upałów jaka spadła na Amerykę przyniosła Kanadzie plagę pożarów. Tylko do końca lipca płonące lasy wyemitowały tyle CO2, co wszystkie samoloty świata latające przez cały rok. W tym przypadku klęsce przyrodniczej towarzyszy klęska klimatyczna. Bilans jest taki, że w ciągu siedmiu miesięcy w Kanadzie wybuchło aż 5,1 tys. pożarów. Objęły trudną do wyobrażenia powierzchnię - [Czy Polacy są gotowi na ekologiczne domy?](https://www.miasto2077.pl/czy-polacy-sa-gotowi-na-ekologiczne-domy/) - O tym dlaczego Polacy nie kupują ekologicznych mieszkań, czy zieleń w architekturze u nas się sprawdzi i dlaczego budownictwo modułowe wciąż nie może się u nas przebić mówi Mariusz Książek, założyciel Marvipolu, jednego z czołowych, polskich deweloperów. Kiedy siedem lat temu na osiedlu Harmony Park przy ul. Kłobuckiej w Warszawie postawiliście pierwszy w Polsce budynek - [Polacy stworzyli ekologiczne i tanie baterie do aut](https://www.miasto2077.pl/polacy-tworza-ekologiczne-baterie-do-aut/) - Grafit został wprowadzony do baterii, bo jest tani i dość pojemny - może przechowywać wystarczającą ilość jonów litu, aby zapewnić samochodom zasięg około 500 kilometrów. Słabością grafitu jest jednak tempo ładowania baterii. Standardowe ładowarki o napięciu 240 woltów mogą wymagać ponad 10 godzin, aby w pełni naładować pojazd elektryczny o typowym zasięgu 500 kilometrów. Są - [Ceny paneli lecą w dół](https://www.miasto2077.pl/ceny-paneli-leca-w-dol/) - Po zwyżce cen fotowoltaiki w czasie pandemii koszty zakupu paneli znów zaczynają spadać. W błyskawicznym tempie. O tym jak pandemia i zerwane łańcuchy dostaw powstrzymała spadek cen paneli pisaliśmy w naszym raporcie Greenbook2023. Rekordowo niskie ceny inwestycji z 2020 roku w ciągu dwóch lat wzrosły o 6,8 proc. w fotowoltaice. Według prognoz Międzynarodowej Agencji Energii - [Francuzi nie chcą zielonych stref transportu](https://www.miasto2077.pl/francuzi-nie-chca-zielonych-stref-transportu/) - W porównaniu z Francuzami, Polacy to niemal entuzjaści zielonych stref transportu. Nad Sekwaną problem polega na tym, że niewielu wie co to właściwie jest. W Polsce taką ankietę kilka miesięcy temu przeprowadził serwis autabaza i wynikło z niej, że 42 proc. osób jest przeciwne wprowadzaniu stref ograniczających ruch najbardziej zanieczyszczających pojazdów, a popiera je 25 - [Budowanie prosto z natury](https://www.miasto2077.pl/budowanie-prosto-z-natury/) - Wykorzystanie drewna jako podstawowego surowca budowlanego szeroko otwiera drzwi dla innych materiałów pochodzenia naturalnego. Zarówno tych tradycyjnych, jak i całkiem nowych. Klasyką są wszelkiego rodzaju skały. Takie jak te użyte w Unbuilt Hospitality, kompleksie mieszkalnym na Santorini, wyróżnionym przez Architizer A+ Awards 2022. Zarówno w formie jak i w treści twórcy nawiązywali tu do starych, - [Europa nagrzewa się dwa razy szybciej](https://www.miasto2077.pl/europa-nagrzewa-sie-dwa-razy-szybciej/) - Światowa Organizacja Meteorologiczna (WMO) ONZ i unijny Copernicus przekonują, że nasz kontynent jest najbardziej dotknięty globalnym ociepleniem. Tezy te zawarli w swoim ostatnim raporcie The State of the Climate in Europe 2022 zwracając uwagę na to, że Europa jest najszybciej ocieplającym się ze wszystkich regionów świata, ocieplając się dwukrotnie szybciej niż średnia globalna liczona od - [Miasto pożycza mieszkańcom rowery cargo](https://www.miasto2077.pl/miasto-pozycza-mieszkancom-rowery-cargo/) - W duńskim Fredensborgu władze miasta w bardzo praktyczny sposób promują ruch rowerowy - wypożyczają mieszkańcom elektryczne rowery cargo. Chodzi o przetestowanie jak to jest zamienić samochód na rower, którym można np. dowozić dzieci do szkoły czy przedszkola. Pojazdy są wyposażone w przedni kosz do siedzenia, na którym mogą jeździć dzieci. "Wierzymy, że o wiele więcej - [Paryż buduje z własnych odpadów](https://www.miasto2077.pl/paryz-buduje-z-wlasnych-odpadow/) - Podczas przyszłorocznych igrzysk olimpijskich w Paryżu kibice zasiądą na krzesełkach wyprodukowanych z lokalnego materiału - odzyskanego plastiku. Ma to być wymowna lekcja jak może działać tzw. gospodarka obiegu zamkniętego (circular economy). Inicjatywa, która wpisuje się koncepcję tzw. urban miningu, czyli potraktowania miasta jako źródła, czy nawet "kopalni" surowców, wyszła od Lemon Tri. To tzw. przedsiębiorstwo - [Plastikowe klocki](https://www.miasto2077.pl/plastikowe-klocki/) - Tekst pochodzi z raportu Greenbook 2023 W recyklingu największym wyzwaniem są tworzywa sztuczne, bo poziom ich odzysku jest przeszło trzy razy mniejszy niż innych odpadów. Stąd projektanci i inżynierowie prześcigają się na coraz bardziej kreatywne wykorzystanie go w budownictwie pochłaniającym dużą ilość materiałów. Jednymi z pierwszych projektantów, którzy docenili plastik jako poważny materiał budowlany byli - [Bardziej sprawiedliwe opłaty parkingowe](https://www.miasto2077.pl/bardziej-sprawiedliwe-oplaty-parkingowe/) - Lyon kończy ze stałą opłatą parkingową dla wszystkich pojazdów osobowych. Nowe zróżnicowane taryfy mają być jednocześnie prośrodowiskowe i prospołeczne. Dotychczasowa stawka wynosiła 20 euro za miesiąc, a nowe będą się wahać od 15 do 45 euro. Na celowniku są przede wszystkim duże samochody z dużymi silnikami - takie jak SUVy - które jednocześnie najbardziej szkodzą - [Autobus przyszłości rusza w trasę](https://www.miasto2077.pl/autobus-przyszlosci-rusza-w-trase/) - Już w przyszłym roku Horizonte, ochrzczony mianem autobusu przyszłości, ruszy na ulice Madrytu. To efekt konkursu jaki we wrześniu ubiegłego roku ogłosił EMT, operator transportu publicznego hiszpańskiej stolicy. Jego celem było skonstruowanie autobusu koncepcyjnego, który dojazdy do pracy uczyni bardziej atrakcyjnymi. Efekt mamy w postaci Horizonte, który EMT zaprezentowało na początku czerwca podczas Global Public - [Wielki sukces na kolei](https://www.miasto2077.pl/wielki-sukces-na-kolei/) - W ciągu pierwszego miesiąca sprzedaży biletu miesięcznego obowiązującego na wszystkie niemieckie koleje regionalne i komunikację miejską kupiło go 10 mln osób. Dla przypomnienia Deutschland-Ticket, to kontynuacja pomysłu z ubiegłorocznych wakacji, aby przekonać mieszkańców, że zamiast własnym samochodem, warto podróżować transportem publicznym. Rok temu cena była jednak wyjątkowo promocyjna - 9 euro - i sprawiła, że - [W Tallinie wszyscy budują wiaty rowerowe](https://www.miasto2077.pl/w-tallinie-wszyscy-buduja-wiaty-rowerowe/) - W Tallinie są przekonani, że brak wystarczającej liczby miejsc do przechowywania rowerów, to jedna z przeszkód ich popularyzacji. Dlatego miasto zachęca i wspiera mieszkańców w ich stawianiu. Pierwszym krokiem jest stworzenie instrukcji jak taką wiatę można postawić samemu, czy to na całkiem świeżym gruncie, czy też adaptując istniejące już pomieszczenie. W instrukcji opisano m.in. niezbędne - [Ekomiasta: przyszłość do zamieszkania](https://www.miasto2077.pl/ekomiasta-przyszlosc-do-zamieszkania/) - Po ekologicznych osiedlach i dzielnicach nadchodzi czas na ekologiczne miasta. Tu architekci i urbaniści w sposób najbardziej spektakularny rozwijają ideę tworzenia przyjaznego miejsca do życia, który jest jednym z głównych tematów naszego raportu Greenbbook 2023. To też znak czasu. Koncepcja tworzenia od podstaw nowoczesnych, inteligentnych miast została wyparta przez zieleń. Jednym z najświeższych jest - [Bilet na wszystkie miasta](https://www.miasto2077.pl/bilet-na-wszystkie-miasta/) - Kolejne kraje wprowadzają w Europie bilety obowiązujące we wszystkich miastach. Zaczęło się od Holandii, od jakiegoś czasu pracuje nad tym m.in. Portugalia, a teraz podobny projekt pojawił się w Estonii. W pierwszym kroaku siły połączą Tallin i Tartu. Miastem, z którego pomysł się wywodzi, jest Rotterdam. Tam już w 2005 roku wprowadzono OV-chipkaart. Najpierw karta - [Barcelona zajęła się odzyskiem starych ubrań](https://www.miasto2077.pl/barcelona-zajela-sie-odzyskiem-starych-ubran/) - Stolica Katalonii zbiera od mieszkańców zniszczone ubrania. Objeżdżając kolejne dzielnice zbiera ich około 7 - 8 ton tygodniowo. Bez tego razem z całą furą innych tzw. odpadów zmieszanych stałyby się paliwem w tutejszej elektrociepłowni. To jeden z elementów jej planu na to, aby być miastem zero-waste. Strategia taka została przyjęta na lata 2021 - 2027 - [Wegański ser podbija Amerykę](https://www.miasto2077.pl/weganski-ser-podbija-ameryke/) - Ser na bazie mleka migdałowego stał się tegorocznym szlagierem Nowego Jorku. Zaczęło się od kampanii billboardowej, która opanowała m.in. Times Square, a później przyszedł atak na sklepy i gastronomię. Jak na nowoczesny produkt przystało, kluczowym miejscem ekspansji nie jest jednak Manhattan, ale modniarski Brooklyn. W całym mieście jest już dostępny w niemal stu lokalizacjach. Co - [Budowanie coraz bardziej ciąży środowisku](https://www.miasto2077.pl/budowanie-coraz-bardziej-ciazy-klimatowi/) - Pomimo wzrostu inwestycji w efektywność energetyczną i niższej energochłonności, budownictwo śrubuje nowe rekordy emisji CO2, czytamy w przygotowanym przez nas raporcie Greenbook 2023, w którym cały rozdział poświęciliśmy tematowi jak budowanie obciąża środowisko i jak możemy ograniczać jego wpływ na klimat. Mimo to Międzynarodowa Agencja Energii widzi szansę na to, aby do końca dekady zużycie - [Sieć do ładowania aut elektrycznych zaczyna się rozwijać](https://www.miasto2077.pl/siec-do-ladowania-aut-elektrycznych-zaczyna-sie-rozwijac/) - Dla polskich kierowców aut elektrycznych ten rok ma być przełomowy. Sieć ładowarek wreszcie zacznie się rozwijać w szybkim tempie. Jej rozwój to jedno z głównych zagadnień jakie poruszamy w naszym raporcie Greenbook 2023 w dziale dotyczącym Mobilności - zgodnie z przewidywaniami Polskiego Stowarzyszenia Paliw Alternatywnych (PSPA) w 2023 roku zwiększy się przeszło trzykrotnie. Pod koniec 2022 - [TerraCycle, czyli społeczny odzysk odpadów](https://www.miasto2077.pl/terracycle-czyli-spoleczny-odzysk-odpadow/) - Jak recycling przekształcić w akcję społeczną - lekcja od Toma Szakyiego Tom Szaky daje lekcję jak recykling przekształcić w akcję społeczną. Urodzony w Budapeszcie w 1982 roku już za jako czterolatek wyemigrował za ocean z rodzicami-lekarzami obawiającymi się skutków katastrofy w Czarnobylu. Przybył do Kanady, której mieszkańcy zaskoczyli go niefrasobliwym konsumpcjonizmem: do dziś wspomina, że - [Europejskie miasta dorożki odstawiają do lamusa](https://www.miasto2077.pl/europejskie-miasta-dorozki-odstawiaja-do-lamusa/) - Najpierw Palma de Mallorca, a teraz Bruksela. Kolejne europejskie miasta usuwają z ulic dorożki, kierując się dobrostanem ciągnących je zwierząt. Turystyczny folklor wkrótce może przejść do lamusa. Mają je zastąpić konie mechaniczne, a właściwie elektryczne w postaci e-dorożek. W Hiszpanii ma być to program ogólnokrajowy, nad którym pracuje rząd. Chce wprowadzić odpowiednie zapisy w - [Niższe podatki dla segregujących odpady](https://www.miasto2077.pl/nizsze-podatki-dla-segregujacych-odpady/) - W chorwackim Šibeniku osoby przykładające się do segregacji i odzysku odpadów mogą liczyć na ulgi w miejskich opłatach. To element polityki Green City, której elementy mają skłaniać mieszkańców do proekologicznych zachowań. Poza klasycznymi frakcjami nadającymi się do odzysku, takimi jak szkło, papier czy plastik, obowiązuje tu także podział na odpady wielkogabarytowe, niebezpieczne, zmieszane komunalne oraz - [Elektrownia słoneczna do składania](https://www.miasto2077.pl/elektrownia-sloneczna-do-skladania/) - Oto pomysł na mobilną elektrownię słoneczną. Składa się ją w jeden dzień. To coś w rodzaju budownictwa modułowego. Rozwiązanie ma być użytecznie jednak nie tylko w sytuacjach, gdy energia w miejscu bez dostępu do stałych źródeł prądu potrzebna jest od razu - np. gdy buduje się obóz dla ofiar klęsk żywiołowych - ale także ma - [Elektryki się nie zatrzymują](https://www.miasto2077.pl/elektryki-sie-nie-zatrzymuja/) - Po doskonałym 2022 roku sprzedaż aut elektrycznych w tym roku sięgnie nowych szczytów rosnąc o 3,5 - 4 mln sztuk, przewiduje Międzynarodowa Agencja Energii (IEA). To tematyka, którą podjęliśmy i analizowaliśmy w naszym najnowszym raporcie Greenbook 2023. W zeszłym roku wzrost sprzedaży był podobny, a na drogi wyjechało 10 mln nowych elektrycznych pojazdów. Około 72 proc. sprzedaży przypadło na - [Zamiast ładować, wymieniać baterie w elektryku](https://www.miasto2077.pl/zamiast-ladowac-wymieniac-baterie-w-elektryku/) - Po latach powrócił pomysł, aby zamiast czekać na naładowanie baterii w samochodzie elektrycznym, w ciągu 10 minut na stacji wymienić ją na w pełni naładowaną. Takie rozwiązanie oferuje kalifornijski startup Ample. Dzieje się to równo dekadę po spektakularnej upadłości Better Place, również kalifornijskiego startupu założonego w 2007 roku przez Shaia Agassiego. To również miał być - [Kolejne miasta chcą być jak Barcelona](https://www.miasto2077.pl/kolejne-miasta-chca-byc-jak-barcelona/) - Pomysł Barcelony na stworzenie kwartałów ulic gdzie piesi dominują nad samochodami zyskuje na popularności. Teraz chce go wdrażać Stuttgart, a wcześniej tym projektem zachwycili się Amerykanie i chcą go wdrażać m.in. w Seattle. Dla przypomnienia, te tzw. super-kwartały czyli hiszpańskie superilles to element przyjętego w 2014 roku Urban Mobility Plan, który ma przywrócić miasto pieszym. To pomysł, aby - [Irlandia przyjmuje strategię czystego powietrza](https://www.miasto2077.pl/irlandia-przyjmuje-strategie-czystego-powietrza/) - W Irlandii dziesięć razy więcej osób umiera z powodu złej jakości powietrza, niż ginie w wypadkach samochodowych - naukowcy szacują, że jest to 1,3 - 1,4 tys. ofiar rocznie. Rząd przyjął więc strategię czystego powietrza (ang. Clean Air Strategy) i chce się rozprawić z tym problemem. A przy okazji zmniejszy emisję gazów cieplarnianych. Irlandzki rząd - [Zajezdnia sama produkuje paliwo dla autobusów](https://www.miasto2077.pl/zajezdnia-sama-produkuje-paliwo-dla-autobusow/) - Austriacki Graz wyznacza nowy standard w ekologicznym transporcie miejskim – buduje zajezdnię, która będzie samodzielnie produkować prąd dla autobusów. Bezpośrednim bodźcem dla nowej inwestycji był fakt, że dotychczasowa stacja postojowa autobusów była zbyt ciasna. Na nowej znajdzie się miejsce dla 92 pojazdów zasilanych energią elektryczną i wodorem (w obecnej mieści się 173 autobusów spalinowych i - [Błyskawiczne efekty odkorkowania miasta](https://www.miasto2077.pl/blyskawiczne-efekty-odkorkowania-miasta/) - Wystarczyło pół roku od wprowadzenia w Brukseli programu zmniejszenia ruchu Good Move, aby zaobserwować imponujące efekty. Przejazdy transportem publicznym zrobiły się średnio o pięć minut krótsze, oszacował miejscowy przewoźnik STIB. To o mniej więcej jedną czwartą przyspieszyło podróże. Nadrzędnym celem Good Move, który wystartował w sierpniu 2022 roku jest ograniczenie ruchu samochodowego w całej stolicy Belgii - [Do biegu po CO2](https://www.miasto2077.pl/do-biegu-po-co2/) - Dwutlenek węgla przechwytywany z elektrowni coraz poważniej traktuje się jako surowiec. Założenie jest proste: lepiej wykorzystać do produkcji, niż gromadzić gdzieś pod ziemią. Właśnie powstały z niego buty. Sprawa będzie nabierać wagi wraz ze wzrostem instalacji do sekwestracji CO2, których moce wychwytujące sięgają tylko 42 Mton CO2, wkrótce mają wzrosnąć pięciokrotnie - więcej informacji na - [Tanie magazyny energii z OZE](https://www.miasto2077.pl/tanie-magazyny-energii-z-oze/) - Może być to zarówno CO2, jak i piasek - włoscy inżynierowie pokazują jak w tani sposób magazynować energię wytwarzaną na farmach słonecznych i wiatrowych. Już kilka miesięcy temu opisywaliśmy technologię firmy Energy Dome, która jako wkład do akumulatorów używa dwutlenku węgla. Teraz znana grupa przemysłowa Magaldi pokazuje jak użyć do tego piasku krzemionkowego. W obu - [Szwedzki second-hand z deskami](https://www.miasto2077.pl/szwedzki-second-hand-z-deskami/) - W szwedzkiej Uppsali uruchomiono swego rodzaju antykwariat, w którym jednak nie handluje się starymi książkami, ale materiałami budowlanym z odzysku. Materiały pozostałe po budowach w mieście mogą tu kupować po mocno obniżonych cenach zarówno profesjonaliści, jak i osoby fizyczne. Można tu znaleźć m.in. okna, drzwi, drewno, różnego rodzaju materiały mineralne czy izolacyjne. Za projektem stoi - [Przestroga płynąca z morza](https://www.miasto2077.pl/przestroga-plynaca-z-morza/) - Baltic Horizons to pierwszy w Polsce przeprowadzony na dużą skalę konkurs, w którym artyści twórczo wypowiadają się o zagrożeniach klimatycznych. I już wiemy, co z tego wyniknie. Jaka rzeźba stanie w Sopocie nad brzegiem Bałtyku, aby uświadomić zagrożenia dla morza i klimatu. Najwyżej oceniony został projekt “Głębia Landsort”, autorstwa litewskiego rzeźbiarza Andriusa Labašauskasa. Jak sama - [Zmienić czarne na zielone](https://www.miasto2077.pl/zmienic-czarne-na-zielone/) - Co innego wdrożyć w firmie strategię ESG, a co innego wdrożyć strategię firmy, w której ESG jest jednym z kluczowych elementów. Tę właśnie ścieżką podążył Famur, aby stać się Grenevią. Pierwszym w Polsce koncernem przemysłowym, który na maszt wciąga zieloną flagę, mając ambicję tworzenia platformy dla inwestorów giełdowych, do lokowania środków w projekty korzystające z - [Polskie miasta przyszłości](https://www.miasto2077.pl/polskie-miasta-przyszlosci/) - Warszawa, Kraków, Poznań i Wrocław znalazły się w czołówce rankingu europejskich miast przyszłości przygotowanym przez fDi Intelligence. Pod lupę brane były aż 370 lokalizacje, a chodziło o wybranie tych, które są najbardziej obiecujące jako miejsca do inwestowania. Ranking bazował na pięciu podkategoriach: potencjał ekonomiczny, przyjazność biznesowa, możliwości komunikacyjne (ang. connectivity), kapitał ludzki i styl życia - [Francuska metoda na greenwashing](https://www.miasto2077.pl/francuska-metoda-na-greenwashing/) - Francuzi zaostrzyli prawo związane z reklamą produktów, tak aby nie można było manipulować ich ekologicznością. Już w zeszłym roku jako pierwsi całkiem zakazali reklamy paliw kopalnych i pojazdów najbardziej zanieczyszczających środowisko. Kolejne przepisy, obowiązujące od 2022 roku, na wysoko emisyjne branże nakładają m.in. wymóg ostrzegania klientów przed ich szkodliwością dla środowiska. Tak jak branża tytoniowa - [Wysypisko zmienia się w fabrykę czystego wodoru](https://www.miasto2077.pl/wysypisko-zmienia-sie-w-fabryke-czystego-wodoru/) - Dawne wysypiska stają się przestrzeniami na których rozwijane są projekty czystej energii. Koło Gandawy na jednym z nich powstaje fabryka wodoru. Wcześniej pisaliśmy o tym, jak Amerykanie zamykane składowiska odpadów wykorzystują jako tereny pod farmy fotowoltaiczne. W przypadku belgijskiego projektu chodzi o teren dawnego wysypiska gipsu, który musi zostać poddany rewitalizacji. Grupa firm z branży - [Park wspina się na dachy](https://www.miasto2077.pl/park-wspina-sie-na-dachy/) - W Sztokholmie planują park, który nie tylko wypełni przestrzeń między budynkami, ale także sięgnie ich dachów. Chodzi o Järvafältet, tereny na północ-wschód od miasta, które pełnią rolę klina zieleni wbijającego się w szwedzką stolicę. Teraz miałby się stać rozsadnikiem zielni w okolicznych przedmiejskich dzielnicach. Przedsięwzięcie zaczęło się od pomysłu, aby lepiej wykorzystać Järvafältet. Dziś jest - [Przejazdy pełne przemocy](https://www.miasto2077.pl/przejazdy-pelne-przemocy/) - Jeśli chodzi o Ubera, Bolta i inne sieci przewozowe, dotychczas głośno było głównie o atakach kierowców molestujących pasażerki. Okazuje się jednak, że także prowadzący pojazdy są nękani i napadani. Tak przynajmniej wynika z badań przeprowadzonych za oceanem. Historie molestowania, a nawet gwałtów, często wracają na łamy polskiej prasy. Zjawisko to jest coraz poważniejsze - w - [Plastiku w sklepach nie ubywa](https://www.miasto2077.pl/plastiku-w-sklepach-nie-ubywa/) - Liczba zużywanych przez Polaków torebek plastikowych od trzech lat właściwie się nie zmienia - w 2022 roku wzrosło o nieco ponad 1 proc., sięgając 174,5 mln zł. Ważniejsze jednak, że ich zużycie jest znacznie mniejsze niż się spodziewano. Jesteśmy przeszło cztery razy poniżej średniej europejskiej. Wprowadzając opłatę recyklingową za torebki o grubości do 50 mikrometrów - [Agrowoltaika, czyli symbioza rolnictwa i energii](https://www.miasto2077.pl/agrowoltaika-czyli-symbioza-rolnictwa-i-energii/) - Naukowcy przedstawiają kolejne dowody na to, że ustawianie paneli słonecznych na uprawnych polach sprzyja zarówno wzrostowi roślin, jak i produkcji prądu. Ostatnio prof. Max Zhang z zespołem wydziału inżynierii mechanicznej na Uniwersytecie Cornell, dowiódł że taki, symbiotyczny układ zwiększa żywotność paneli słonecznych. "Wspólna lokacja rolnictwa i fotowoltaiki to jedno z atrakcyjnych rozwiązań, ale jego upowszechnienie - [Sprawiedliwa walka ze zmianami klimatu](https://www.miasto2077.pl/sprawiedliwa-walka-z-zmianami-klimatu/) - Pojęcie sprawiedliwości klimatycznej zyskuje na znaczniu. Nie chodzi już tylko o to, by walczyć ze zmianami klimatu, ale robić to biorąc pod uwagę jak dzielone są koszty i korzyści. I nie jest to tylko kwestia dysproporcji między bogatą północą a biednym południem, znacznie bardziej dotkniętym m.in. ociepleniem się klimatu. Takie dylematy trzeba rozstrzygać działając także - [Polacy płacą za energooszczędność](https://www.miasto2077.pl/polacy-gotowi-placic-za-energooszczednosc/) - Tak wynika z badań GfK Current Consumer Mood: Polacy są gotowi zapłacić więcej za produkty energooszczędne. Nie tylko z powodów ekologicznych, ale też ekonomicznych. Przy zakupie zapłacą więcej, ale liczą na to, że z nawiązką zwróci im się to w rachunkach za coraz droższy prąd. Co więcej analitycy GfK wskazują nawet na istotne przeszeregowanie priorytetów. - [Emisje CO2 rosną, ale coraz wolniej](https://www.miasto2077.pl/emisje-co2-rosna-ale-coraz-wolniej/) - Według szacunków Międzynarodowej Agencji Energii w ubiegłym roku emisje CO2 rosły przeszło sześć razy wolniej niż w 2021 roku. To tematyka, którą podjęliśmy i analizowaliśmy w naszym najnowszym raporcie Greenbook 2023. Trzeba przy tym pamiętać, że emisje globalnego spalania paliw kopalnych w 2021 roku odnotowały rekordowy wzrost, który sięgnął 6 proc. W znacznym stopniu był - [Paryż ma pierwszą bezemisyjną dzielnicę](https://www.miasto2077.pl/paryz-ma-pierwsza-bezemisyjna-dzielnice/) - Paryż zaprezentował swoją pierwszą bezemisyjną dzielnicę. No, może to za dużo powiedziane. Îlot Fertile, co znaczy żyzna wyspa, to właściwie kwartał ulic znajdujący się w 19 dzielnicy. Tworzenie tego typu enklaw to w Europie coraz wyraźniejszy trend - niedawno pisaliśmy o podobnym projekcie w Budapeszcie. Jest to wyspa, bo wyłoniła się z postprzemysłowych terenów ulokowanych - [Wiedeń chce ujarzmić hulajnogi](https://www.miasto2077.pl/wieden-chce-ujarzmic-hulajnogi/) - Austriacy tworzą miejsca parkingowe, poza którymi nie będzie można zostawiać elektrycznych hulajnóg. Takich punktów w Wiedniu będzie około 200. A to tylko jedna z regulacji jaką chcą wprowadzić w stolicy. Przede wszystkim ratusz będzie chciał ograniczyć liczbę operatorów do czterech. Ma to się odbyć w drodze przetargu, a każdy z nich zobowiąże się do przestrzegania - [Polskie budownictwo modułowe podbija świat](https://www.miasto2077.pl/polskie-budownictwo-modulowe-podbija-swiat/) - W Polsce budynki składane z modułów nie cieszą się popularnością. Za to na świecie o polskich producentach dużo się mówi. Kilka lat temu głośno było Polcomie, który ostatecznie rok temu został przejęty przez amerykański Volumetric Building Companies i zniknął z horyzontu. Dziś coraz głośniej jest o wciąż młodej, powstałej w 2016 roku firmie DMDmodular. Obie - [Elektrykom potrzebne jest szybkie ładowanie](https://www.miasto2077.pl/elektrykom-potrzebne-szybkie-ladowanie/) - O tym dlaczego Polacy nie kupują samochodów elektrycznych, co sprawia, że nie da się masowo instalować ładowarek na osiedlowych parkingach i po co nam sieć szybkich ładowarek mówi Bartosz Kubik, założyciel Ekoenergetyki, jednego z czołowych, globalnych dostawców infrastruktury do ładowania aut elektrycznych. Miasto2077/GIG: W przygotowanym przez nas raporcie dotyczącym zielonych trendów Greenbook 2023 sporo piszemy o - [Świat łapie zadyszkę w wyścigu o ratowanie planety](https://www.miasto2077.pl/swiat-lapie-zadyszke-w-wyscigu-o-ratowanie-planety/) - Masowa elektryfikacja, czterokrotne zwiększenie inwestycji w odnawialne źródła energii oraz przejście na ekologiczne materiały budowlane – takie m.in. konkluzje formułuje nasz specjalny raport Greenbook 2023. Można się też z niego dowiedzieć, jak poradzić sobie z głównymi wyzwaniami w walce z globalnym ociepleniem. Znajdują się w nim też m.in. najświeższe dane na temat stanu zielonej transformacji - [Bruksela chce się pozbyć pisuarów](https://www.miasto2077.pl/bruksela-chce-sie-pozbyc-pisuarow/) - Ta decyzja nie przejdzie bez echa: władze Brukseli uznały, że publiczne pisuary są "seksistowskie" i zdecydowała się ich pozbyć, zamieniając na kabiny toaletowe, z których korzystać mogą także kobiety oraz niepełnosprawni. Jak przekonuje Zoubid Jellab, radny ds. terenów zielonych, czystości publicznej i dobrostanu zwierząt, krajobraz miejski w stolicy Belgii został zaprojektowany przez mężczyzn na użytek - [Koniec przywilejów dla elektryków](https://www.miasto2077.pl/koniec-przywilejow-dla-elektrykow/) - Niemieckie miasta wycofują się z przywilejów dla aut elektrycznych. To były dobre rozwiązania na początek, aby zachęcić kierowców do porzucania samochodów spalinowych. Teraz elektryków zrobiło się już dużo i spowszedniały, a uprzywilejowanie z reguły działa przy niewielkiej skali. Tak dzieje się m.in. w Dolnej Saksonii, gdzie miasta wycofują się z darmowego parkowania. W Brunszwiku opłaty - [Podróże po Niemczech znów są tanie](https://www.miasto2077.pl/podroze-po-niemczech-znow-sa-tanie/) - W maju wraca słynny tani bilet na wszystkie linie - koleje, metro, tramwaje i autobusy - w całych Niemczech. To następca bardzo udanego ubiegłorocznego projektu biletu za 9 euro. W tym roku jest drożej - 49 euro za miesiąc - ale wciąż w granicach rozsądku. Sukces biletu za 9 euro, którego sprzedaż sięgnęła 52 milionów - [Czas na baterie cieplne](https://www.miasto2077.pl/czas-na-baterie-cieplne/) - Kolejne firmy testują baterie, które zamiast prądu gromadzą ciepło. To znacznie tańsza technologia. Chodzi o przedsiębiorstwa, które do produkcji potrzebują dużej ilości ciepła, a takie baterie są w stanie rozgrzać się nawet do 1000 st. Celsjusza. Już w ubiegłym roku pisaliśmy o naukowcach z Uniwersytetu w Newcastle, którzy stworzyli ekologiczny zamiennik węgla. To sprasowany metalowy - [CO2 stało się wkładem do akumulatorów](https://www.miasto2077.pl/co2-stalo-sie-wkladem-do-akumulatorow/) - Pierwsze wypełnione dwutlenkiem węgla baterie gromadzące energię z farm słonecznych i wiatrowych pojawią się w USA. Są dwa razy tańsze niż obecne akumulatory litowo-jonowe, a całą technologię opracowała włoska firma Energy Dome. Jak przekonują jej twórcy CO2 jest idealnym płynem do efektywnego magazynowania energii w zamkniętym procesie termodynamicznym, ponieważ jest jednym z niewielu gazów, które - [Włosi będą mieli leśny stadion](https://www.miasto2077.pl/wlosi-beda-mieli-lesny-stadion/) - Słynny stadion Giuseppe Meazzy na San Siro, gdzie wspólnie grają Inter Mediolan i AC Milan w całości zatonie w drzewach. Ogłoszony przez kluby konkurs na jego przebudowę wygrał projekt biur architektonicznych pod przewodnictwem Stefano Boeri Architetti, który słynie z tego, że każdy budynek chętnie otuliłby zielenią. Mediolańczycy wiedzą o tym najlepiej, bo to właśnie w - [Po Greenwashingu przyszedł Green Hushing](https://www.miasto2077.pl/po-greenwashingu-przyszedl-green-hushing/) - Green Hushing to nowe pojęcie, które pojawiło się w odpowiedzi na Greenwashing. Jak wiadomo ten ostatni jest formą wybielania, a właściwie "wyzieleniania", szkodliwej działalności firm przez niezbyt istotne ze środowiskowego punktu widzenia działania, które jednak dobrze się komunikuje, aby polepszyć wizerunek. Wiele tego typu akcji daje się przymycić, ale zdaża się, że aktywiści lub media - [Budapeszt będzie miał pozytywną energetycznie dzielnicę](https://www.miasto2077.pl/budapeszt-bedzie-mial-pozytywna-energetycznie-dzielnice/) - Újpest to pierwsza dzielnica Budapesztu, która więcej energii wytworzy niż zużyje. Władze węgierskiej stolicy uważają, że zamiast koncentrować się na poszczególnych budynkach, lepiej tworzyć całe zrównoważone energetycznie części miasta. Podobne projekty od dłuższego czasu rozwijane są już m.in. w Amsterdamie, Bilbao, Monachium i Lyonie. Zamieszkiwany przez około 100 tyś. mieszkańców Újpest jest najbardziej wysuniętą na - [Potrzeba dofinansowania zakupu rowerów elektrycznych](https://www.miasto2077.pl/potrzeba-dofinansowania-zakupu-rowerow-elektrycznych/) - Polska na tel Europy jest wyjątkiem. Tylko u nas nie ma poważnego programu wsparcia zakupu rowerów elektrycznych. Jedyną taką inicjatywę uruchomiła Gdynia. Przykład portowego miasta pokazuje też jak bardzo potrzebne są dopłaty. Pierwsza edycja gdyńskiego programu ruszyła w zeszłym sezonie. Maksymalna kwota wsparcia sięgała 2,5 tyś. zł, co przy budżecie na poziomie 100 tyś. zł - [Sezamowe Latte](https://www.miasto2077.pl/sezamowe-latte/) - Po sojowym przyszedł czas na sezamowe latte. Kanadyjczycy z Planting Hope chcą rozpopularyzować nowy rodzaj mleka roślinnego bardziej odżywczego i przyjaznego środowisku. Ma to być przede wszystkim alternatywa dla mleka z migdałów których uprawa znacznie bardziej obciąża środowisko, m.in. pochłaniając duże ilości wody. Z punktu widzenia samych konsumentów za mlekiem sezamowych ma przede wszystkim przemawiać - [Sól zamiast cementu](https://www.miasto2077.pl/sol-zamiast-cementu/) - Japońscy projektanci pracują nad tym, aby przy budowie cement zastąpić solą. Taki pomysł przedstawiła agencji badawczo-projektowej Waiwai, prezentując go na tokijskiej wystawie SRR Project Space. Dzięki takiej podmianie byłoby nie tylko mniej CO2, ale także bardzo szkodliwych odpadów przemysłowych. Cementownie wypalające cement są jednym z obciążeń dla klimatu. Odpowiadają za 8 proc. globalnej emisji CO2. - [Bruksela coraz mniej samochodowa](https://www.miasto2077.pl/bruksela-coraz-mniej-samochodowa/) - Stolica Belgii od lat okupuje czołowe miejsca wśród zakorkowanych miast świata. Pracuje jednak nad tym i w parę miesięcy zdążyła zmniejszyć ruch w centrum o 19 proc. To efekt wprowadzenia planu Good Move, którego celem jest ograniczenie ruchu samochodowego w całej stolicy Belgii o 24 proc. do 2030 roku. O tym, że problem jest poważny, - [Jeden bilet na wszystkie miasta](https://www.miasto2077.pl/jeden-bilet-na-wszystkie-miasta/) - Portugalia pracuje nad tym, aby na jednym bilecie można było jeździć transportem publicznym we wszystkich miastach kraju. Pomysł przypomina nieco niemiecką inicjatywę, aby stworzyć jeden zintegrowany bilet miesięczny, który uprawnia do korzystania z kolei regionalnych, autobusów, tramwajów i metra w całym kraju. W przypadku Niemców jest to jednak rodzaj promocji transportu zbiorowego, do którego rząd - [A jednak drewno](https://www.miasto2077.pl/a-jednak-drewno/) - Unia Europejska śrubuje ekologiczne normy w budownictwie wskazując m.in. aby materiały pozostawiające duży ślad węglowy zastąpić drewnem. W tym kierunku idą zmiany tzw. Dyrektywy EPBD w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (tzw. dyrektywa budynkowa), którą zatwierdził Parlament Europejski. Kluczowy jest wymóg, aby od 2028 roku wszystkie nowe budynki były zeroemisyjne. Dwa lata wcześniej wymóg ten obejmie wszystkie obiekty, - [Oto nowy rywal Tesli](https://www.miasto2077.pl/oto-nowy-rywal-tesli/) - Norwegowie to najwięksi fani aut elektrycznych, postanowili więc stworzyć własny samochód, który stanie się konkurentem tak popularnej tu Tesli. To Fresco XL o niezwykle opływowych kształtach, wyprodukowany przez miejscową firmę Fresco Company. Jego najważniejszym wyróżnikiem nie jest jednak wygląd, ale zasięg. Dziś najbardziej długodystansow Tesla S na jednym ładowaniu może ujechać 650 km, podczas gdy - [Kolejowym tunelem do Skandynawii](https://www.miasto2077.pl/kolejowym-tunelem-do-skandynawii/) - Na dnie Bałtyku powstaje najdłuższy kolejowy tunel na świecie. Będzie miał 18 km i podróż z Kopenhagi do Hamburga skróci z niemal pięciu do niespełna trzech godzin. Fehmarnbelt Fixed Link nie będzie przy tym klasycznym tunelem drążonym w ziemi, jak np. ten pod kanałem La Manche. Zostanie ułożony na dnie morza. Umowę o powstaniu tej - [Hamburg elektryfikuje taksówki](https://www.miasto2077.pl/hamburg-elektryfikuje-taksowki/) - Władze miasta zaoferowały taksówkarzom spore dofinansowanie za zmianę samochodu na elektryczny. Mowa o dotacji sięgającej 10 tys. euro. Projekt Future Taxi jest rozłożony na etapy, w których Hamburg dokłada kolejne pule pieniądzy na zakup określonej liczby aut. To, że w kwestii elektromobilności taksówki należy traktować priorytetowo jest oczywiste. Podczas gdy przeciętny samochód miesięcznie pokonuje około - [Park reguluje deszczówkę](https://www.miasto2077.pl/park-reguluje-deszczowke/) - Ten park to połączenie projektu architektonicznego, krajobrazowego, urbanistycznego i środowiskowego. Ukształtowanie terenu i zasadzone w nim rośliny mają zapobiegać powodziom, a jednocześnie oferować społeczności przyjemną przestrzeń zapewniającą miejsce do odpoczynku i rekreacji Mowa o Fish Tail Park, który powstał w liczącym 6,2 mln mieszkańców chińskim mieście Nanchang, na równinie zalewowej rzeki Jangcy. Projektanci z Turnscape - [Koniec autobusów spalinowych w Europie](https://www.miasto2077.pl/koniec-autobusow-spalinowych-w-europie/) - Od 2030 r. wszystkie nowe autobusy miejskie w UE powinny być neutralne pod względem emisji dwutlenku węgla. To postulat Komisji Europejskiej, która wzywa do przyspieszenia elektryfikacji transportu drogowego, zwłaszcza w odniesieniu do pojazdów użytkowych. 14 lutego KE zaproponowała nowe przepisy dotyczące pojazdów ciężkich (HDV), takich jak ciężarówki, autobusy miejskie i dalekobieżne. Wzywa w nich do szybkiego wycofania - [Pociągiem rowerowym do szkoły](https://www.miasto2077.pl/pociagiem-rowerowym-do-szkoly/) - Ciclo Expresso to nie nazwa klasycznej kolei, ale portugalska inicjatywa, w której dzieci prowadzone przez rodziców jak wagoniki pociągu, jedno za drugim jadą rowerami do szkoły. Ten sposób podróżowania zyskuje popularność w kolejnych miastach. Działa już w Lizbonie, Bradze i Aveiro, a wkrótce ruszyć ma także w Matosinhos. Pomysł powstał w 2015 roku, gdy ojciec - [Francuzi stawiają na bezpłatny transport publiczny](https://www.miasto2077.pl/francuzi-stawiaja-na-bezplatny-transport-publiczny/) - Liczące prawie 300 tys. mieszkańców Montpellier zostanie największym francuskim miastem, gdzie za przejazd transportem publicznym nie trzeba będzie płacić. Dołączy do grona takich miast, jak estoński Tallin i Luksemburg, które już dawno podjęły decyzję o zwolnieniu mieszkańców z opłat. Ma być to prezent dla mieszkańców Montpellier na przyszłe Święta Bożego Narodzenia. Decyzja rady miasta zapadła - [Czy farmy pod dachem są przyszłością rolnictwa](https://www.miasto2077.pl/czy-farmy-pod-dachem-sa-przyszloscia-rolnictwa/) - Do połowy wieku produkcja rolna ma powiększyć się dwu i półkrotnie, a i tak nie unikniemy niedoborów żywności - według analityków UBS w tym czasie wartość gospodarki rolnej wzrośnie z 1,9 do 6,5 bln dolarów, ale zabraknie nam 8 proc. jedzenia do nakarmienia świata. Stąd zasadne jest pytanie czy miejskie i podmiejskie farmy wertykalne staną - [Poznań bezinwazyjnie bada drzewa](https://www.miasto2077.pl/poznan-bezinwazyjnie-bada-drzewa/) - Stolica Wielkopolski sięgnęła po nowoczesne narzędzia do badania drzew metodą tomografii dźwiękowej, zwanej też akustyczną. Pozwala to naukowcom określić stan zdrowotny wnętrza drzewa bez konieczności nacinania pnia i uszkadzania tkanek. Jest z nimi bowiem ten problem, że z zewnątrz mogą wyglądać na zdrowe, a w środku toczy je choroba. Podobnie jak u ludzi. Podobnie jak - [Elektryki tańsze niż ich spalinowe odpowiedniki](https://www.miasto2077.pl/elektryki-tansze-niz-ich-spalinowe-odpowiedniki/) - Różnice te zaprezentowali naukowcy z MIT na stronie Carbon Counter, która miała umożliwić użytkownikom porównanie ocenianych pojazdów osobistych z celami łagodzenia zmian klimatu. Okazuje się, że na elektryku można zaoszczędzić zarówno pod względem emisji CO2, jak i pieniądze. Punktem wyjścia do tematu były dywagacje, jak wygląda ślad węglowy samochodu elektrycznego, także ze względu na to - [Kompostować trzeba znacznie więcej](https://www.miasto2077.pl/kompostowac-trzeba-znacznie-wiecej/) - W ciągu czterech lat Polacy ponad dwukrotnie zwiększyli ilość odpadów, które trafiają na kompost. W 2017 roku było to jeszcze 22 kg na głowę, podczas gdy w 2021 już 48 kg. Sporo jednak jest jeszcze do zrobienia, daleko nie tylko do wykorzystania wszystkich możliwości, ale także do średniej unijnej. W Europie na kompost rocznie trafia - [Od ekologicznych osiedli ciekawsze są tylko ekomiasta](https://www.miasto2077.pl/od-ekologicznych-osiedli-ciekawsze-sa-tylko-ekomiasta/) - Jak może działać ekologiczne miasto wielkości Kalisza czy Koszalina, gdzie nie uświadczy się prywatnych samochodów? Jedną z najświeższych koncepcji jest pomysł pracowni urbanistycznej URB na zrównoważone miasto o powierzchni 1,6 tys. hektarów. Miałoby powstać w południowym Kuwejcie. XZero - bo tak się roboczo nazywa - ma zapewnienić dostatnie życie o zerowej emisji dwutlenku węgla netto - [Gdzie doleci samolot na baterie?](https://www.miasto2077.pl/gdzie-doleci-samolot-na-baterie/) - Pomysły, aby elektromobilność przenieść z ulic na niebo i także samoloty wyposażyć w baterie pojawiły się już dawno. Jednym z odważnych jest start-up Wright Electric (WE), który zapowiadział, że w 2026 r. będzie mieć gotowy w pełni elektryczny samolot, a jego branżowy partner EasyJet do końca dekady chciałby wprowadzić do użycia taką maszynę. Na razie - [Rowerem nad kanałami](https://www.miasto2077.pl/rowerem-nad-kanalami/) - Miejskie kanały Dublin wykorzysta jako szlaki rowerowe. Taką decyzję podjęła rada miast decydując o poprowadzeniu ich wzdłuż Royal Canal Greenway (RCGP3). Powstanie 2,1 km nowej trasy pieszo-rowerowej. Będzie to nowa przestrzeń publiczna w północnej części miasta. Wytyczenie nowych szlaków to także nowe place zabaw i miejsca spotkań, nowe nasadzenia drzew oraz wprowadzenie miejskiej architektury. Ułatwiona - [Poświąteczne choinki siedliskiem dla ryb](https://www.miasto2077.pl/poswiateczne-choinki-siedliskiem-dla-ryb/) - W ten sposób tworzy to nowe siedliska dla ryb i narybku. Zbierane w styczniu jodły i świerki są wiązane razem, obciążane kamieniami i opuszczane do wody. Dzięki temu jest pewność, że nie wypłyną na powierzchnie. W ten sposób gałęzie drzew stają się przestrzeniami wodnymi, w których ryby mogą bawić się i rozmnażać w sposób wolny - [Zabytkowe panele słoneczne](https://www.miasto2077.pl/zabytkowe-panele-sloneczne/) - Mało kto odwiedzający Pompeje zorientuje się, że wyglądające na zabytkowe dachy to nowoczesna fotowoltaiczna konstrukcja produkująca prąd. To specjalnie spreparowane dachówki, które mogą być zastosowane w zabytkowych centrach miast bez naruszania ich estetyki. Projekt nie jest nowy, bo pierwsze fotowoltaiczne dachy położono tu już w 2018 roku. Za projekt odpowiada włoska firma Dyaqua, której specjalnością - [Finowie testują bezpieczne przejścia dla pieszych](https://www.miasto2077.pl/finowie-testuja-bezpieczne-przejscia-dla-pieszych/) - O opinie jak działają poprosili dzieci. Chodzi o prowadzony w Tempere pilotażowy projekt systemu, w ramach którego kierowcy są ostrzegani, gdy ktoś pojawi się na przejściu dla pieszych. Czy będzie to sposób na poprawę bezpieczeństwa na drogach? Technicznie rzecz biorąc znak przejścia dla pieszych został tu zmieniony w rodzaj latarni. Wyposażona została w inteligentne czujniki, - [Warzywny ogród w ratuszu](https://www.miasto2077.pl/warzywny-ogrod-w-ratuszu/) - Burmistrz Dublina, Caroline Conroy, nie bała się złamać starej konwencji i w ogrodzie zabytkowego Mansion House założyła ogród warzywny. Znalazły się tu szalotki, cebule, czosnek, koper włoski, karczochy, czarna porzeczka, maliny i jagody. Zasadzone będą również ziemniaki, pomidory i kapusta. Wszystkie będą gotowe do zbioru już na wiosnę tego roku, zanim upłynie kadencja Pani Burmistrz. - [Londyn najinteligentniejszym miastem Europy](https://www.miasto2077.pl/londyn-najinteligentniejszym-miastem-europy/) - Polskie miasta znalazły się poza czołówką rankingu najinteligentniejszych miast, przygotowanego przez ProptechOS. Z ich analiz wynika też, że Europa generalnie mocno odstaje od USA. Tylko Londyn nawiązuje rywalizację, a europejski numer dwa, czyli Amsterdam znalazłby się daleko poza amerykańską czołówką. Na potrzeby tego badania eksperci ProptechOS wzięli pod uwagę 11 wskaźników o tej samej wadze, - [Plastik pływa po oceanie](https://www.miasto2077.pl/plastik-plywa-po-oceanie/) - A konkretnie łódka zrobiona z plastiku wyłowionego z oceanów. Nazwę Second Sub ma bardzo adekwatną, zarówno do sytuacji, jak i wyglądu - charakterystyczny jest nie tylko przezroczysty kadłub, ale także żółty, okrągły żagiel. To na razie jednak jest to jeszcze nawet nie prototyp, ale projekt Cesara Pieri i Furf Design Studio. Ma być zarówno wyraźną - [Centrum Paryża uwolni się od przejeżdżających samochodów](https://www.miasto2077.pl/centrum-paryza-uwolni-sie-od-przejezdzajacych-samochodow/) - Już za rok w centrum Paryża zacznie działać strefa ograniczenia ruchu (ZTL). W grę wchodzi zmniejszenie liczby aut o 100 tys., czyli 55 proc., które przejeżdżają przez centrum miasta. To obszar pomiędzy bulwarem Saint Dennis na północy, a Saint Germain na południu i rozciągnięty ze wschodu na zachód - od Place de la Bastille, aż - [Akumulatory do aut elektrycznych zdrożały](https://www.miasto2077.pl/akumulatory-do-aut-elektrycznych-zdrozaly/) - Od lat kluczowym czynnikiem decydującym o spadku cen aut są koszty produkcji baterii. W tym względzie mamy za sobą długie pasmo sukcesów, z bardzo świeżym potknięciem. W ciągu minionej dekady ceny baterii elektrycznych spadły o 86 proc. (w przeliczeniu na zmagazynowaną moc). To sprawiło, że w ciągu 10 lat koszt akumulatora do Tesli spadł z - [Leśna biomasa nie jest paliwem ekologicznym](https://www.miasto2077.pl/lesna-biomasa-nie-jest-paliwem-ekologicznym/) - Australia jako pierwsza duża gospodarka uznała, że drzewna biomasa nie może być traktowana jako odnawialne źródło energii. Jest to temat dyskusyjny, spory toczą się od lat, a zmiana klasyfikacji jaką w połowie grudnia wprowadzili Australijczycy, tylko je podgrzeje. Co z tym fantem zrobi Europa? Dla przypomnienia biomasa odnosi się do każdego rodzaju organicznego materiału pochodzenia - [Za trzy lata elektryki będą kosztować tyle, co auta spalinowe](https://www.miasto2077.pl/za-trzy-lata-elektryki-beda-kosztowac-tyle-co-auta-spalinowe/) - Kolejne kraje wyznaczają sobie także konkretne cele odnośnie tego, ile w 2030 roku ma być już elektrycznych aut. O powodzeniu tych planów w znacznym stopniu decydować będzie relacja ceny samochodów elektrycznych do spalinowych. Według analityków BloomberNEF takim momentem przełomowym powinien być rok 2026. Jeśli chodzi o konkrety, to Dania chce, aby w 2030 roku już - [Młode miasto pełne życia](https://www.miasto2077.pl/mlode-miasto-pelne-zycia/) - Od dawno wyczekiwana zabudowa terenów dawnej stoczni daje Gdańskowi szansę na stworzenie nowej zrównoważonej dzielnicy w samym środku miasta. Do tego potrzebna jest jednak zróżnicowana zabudowa. Obejmująca zarówno miejsce do mieszkania, rozrywki i zakupów, ale także do pracy. O ten ostatni aspekt chce zadbać Cavatina, tworząc na obrzeżach Śródmieścia pierwszy nowoczesny kompleks biurowy Palio. Zaprojektowany - [Obfite zbiory na farmach słonecznych](https://www.miasto2077.pl/obfite-zbiory-na-farmach-slonecznych/) - Okazuje się, że pod panelami fotowoltaicznymi warzywa mogą rosnąć nawet lepiej niż bez ich cienia. Zbadał to zespół naukowców University of Sheffield, a także World Agroforestry i Latia Agripreneurship Instituten z siedzibą w Kajiado w Kenii. Także w Kenii przeprowadzono testy na tzw. farmach agrowoltaicznych, gdzie wykorzystanie słońca jest optymalne. Panele towarzyszące uprawom nie są - [Elektryki pozwolą na szybszy rozwój czystej energii](https://www.miasto2077.pl/elektryki-pozwola-na-szybszy-rozwoj-czystej-energii/) - Naukowcy z MIT wyliczyli jak potężnym magazynem energii odnawialnej może być flota samochodów elektrycznych. To mechanizm samonapędzający - im więcej ich będziemy mieli, tym czystszy prąd możemy produkować. Chodzi rzecz jasna o tzw. pojazdy Vehicle-to-grid (V2G), które nie tylko pobierają moc z sieci, ale także mogą ją oddawać. „Takie samochody mogą przyspieszyć wzrost energii odnawialnej, - [Redukcję emisji CO2 trzeba przyspieszyć. Zwłaszcza w budynkach](https://www.miasto2077.pl/redukcje-emisji-co2-trzeba-przyspieszyc-zwlaszcza-w-budynkach/) - Po siedmiu latach od podpisania porozumień paryskich widać już, że nie wszystko idzie zgodnie z planem. Dotyczy to przede wszystkim dekarbonizacji budynków, które odpowiadają za 30 proc. całej emisji CO2. W swoim raporcie Towards Net-Zero Buildings („Ku budynkom zeroenergetycznym”) Schneider Electric pokazuje jednak, jak możemy nadgonić zieloną transformację i żyć w budynkach przyszłości, oszczędzając przy - [Z drzewem pod jednym dachem](https://www.miasto2077.pl/z-drzewem-pod-jednym-dachem/) - Duża liczba roślin doniczkowych to jedno, ale wprowadzenie do domu drzewa to pomysł całkiem innego kalibru. A jest takich coraz więcej. I nie koniecznie chodzi o posadzenie go pośrodku salonu, ale zbudowanie domu wokół drzewa. To coś w rodzaju bardziej poważnego domku na drzewie i jako jeden z pierwszych na poważnie temat ten potraktował Alessandro - [Bateria, która nigdy się nie zużyje](https://www.miasto2077.pl/bateria-ktora-nigdy-sie-nie-zuzyje/) - Grupa naukowców z Japonii i Australii opracowała baterię do samochodów elektrycznych, która nie straci pojemności nawet po kilkuset ładowaniach. Ekipa z University of New South Wales (UNSW) w Australii i Yokohama National University w Japonii pracowała przede wszystkim nad nowym rodzajem materiału, z którego zrobiona jest elektroda dodatnia. Naukowcy włączyli się więc w pracę nad - [Roślinne mięso na dobre weszło do menu](https://www.miasto2077.pl/roslinne-mieso-na-dobre-weszlo-do-menu/) - Restauracje oswoiły się już roślinnymi zamiennikami mięsa. Świadczy to też o osiągnięciu pewnej stabilności na rynku - z badań UBS wynika, że w tym roku już tylko 20 proc. restauracji zwiększyło sprzedaż tych produktów. Zancznie bardziej aktywne są za to sieci handlowe oraz gastronomiczne. Ich aktywność w swoim raporcie "Future of Food: Have plant-based protein - [Ubrania, które same się kompostują](https://www.miasto2077.pl/ubrania-ktore-same-sie-kompostuja/) - Do materiałów ubraniowych dodaje się już enzymy, które przyspieszają ich rozkład, gdy się zużyją. Chodzi o to, aby biodegradacji mogły ulec w ciągu kilku dekad, a nie kilku wieków. Obecne materiały robione są bowiem, tak że w trzech czwartych (a dokładnie 74 proc.) rozkładają się dopiero po 642 latach. To patent firmy Cocona Labs, która - [Chłodne chodniki w walce z globalnym ociepleniem](https://www.miasto2077.pl/chlodne-chodniki-w-walce-z-globalnym-ociepleniem/) - Nie chodzi o to, że chodniki zimą robią się chłodne, ale o nawierzchnie wykonane z materiałów, które odbijają większą część promieniowania słonecznego. Dzięki temu w różny sposób mogą łagodzić zmiany klimatu, m.in. przez zmniejszenie ilości ciepła docierającego na ziemię czy zmniejszone zapotrzebowanie budynku na energię. Co istotne naukowcy z MIT Concrete Sustainability Hub (CSHub) odkryli, - [Ładowanie elektryka w 6 minut](https://www.miasto2077.pl/ladowanie-elektryka-w-6-minut/) - Zapowiedziany przez wiele krajów plan zakazu sprzedaży aut spalinowych motywuje naukowców do opracowania coraz szybciej ładujących się baterii. Teraz to już kwestia kilku minut i to wciąż przy użyciu tych samych akumulatorów litowo-jonowych. To co się zmieni, to elektroda gromadząca jony litu. Większość pojazdów elektrycznych korzysta obecnie z akumulatorów litowo-jonowych, w których jedna z dwóch - [Ogniwa termofotowoltaiczne: szansa na tanie magazynowanie energii](https://www.miasto2077.pl/ogniwa-termofotowoltaiczne-szansa-na-tanie-magazynowanie-energii/) - Gromadzenie nadwyżek prądu w bateriach litowo-jonowych to kosztowny luksus. Inżynierowie z MIT i National Renewable Energy Laboratory (NREL) zaprojektowali jednak ogniwo termofotowoltaiczne (TPV), które ma rozwiązać ten kluczowy problem energetyki odnawialnej. Jej niezwykła umiejętność przekształcania ciepła w prąd sprawi, że energię będzie można przechowywać w magazynach ciepła, które są kilkadziesiąt razy tańsze niż magazyny energii. - [Co zrobić z górą śmieci](https://www.miasto2077.pl/co-zrobic-z-gora-smieci/) - Pływający po Oceanie Spokojnym plastik utworzył już niemal cały kontynent. To nowa "wyspa" tzw. Wielka Pacyficzna Plama Śmieci (GPGP) o powierzchni cztery razy większej niż Francja. Naukowcy i aktywiści zastanawiają się co z tym fantem zrobić. Nowy "ląd" już w 1997 roku podczas regat odkrył żeglarz Charlesa Moore'a. Plastikowe odpady gromadzą się za sprawą morskich - [Zalesianie udane tylko w połowie](https://www.miasto2077.pl/zalesianie-udane-tylko-w-polowie/) - Po wnikliwym badaniu zespół naukowców z 29 uniwersytetów i ośrodków badawczych ustalił, że połowa drzew sadzonych podczas reforestacji nie przeżywa więcej niż pięć lat. Analiza była zakrojona bardzo szeroko, bo obejmowała 176 miejsc odtwarzania lasów w tropikalnej i subtropikalnej Azji. Były to stanowiska, na których działalność człowieka doprowadziła do spadku liczby drzew. Wyniki prac opublikowane - [Wojna napędziła rozwój energetyki słonecznej](https://www.miasto2077.pl/wojna-napedzila-rozwoj-energetyki-slonecznej/) - Rosyjska inwazja zmusiła Europejczyków do przyspieszenia inwestycji w fotowoltaikę. Według szacunków Ember, think tanku zajmującego się kwestiami klimatu i energii, tego lata panele słoneczne dostarczyły nam 12 proc. energii, podczas gdy przed wojną udział słońca w energetycznym miksie średniorocznie sięgał 6 proc. Jeszcze większe wrażenie robi wyliczenie Ember, z którego wynika, że fotowoltaika pozwoliła uniknąć - [Świat za sto lat](https://www.miasto2077.pl/swiat-za-sto-lat/) - Jak będzie wyglądał świat pod koniec XXI wieku. Dzięki technologii i wsparciu sztucznej inteligencji naukowcy z Oxfordu wraz z firmą USwitch stworzyli obrazki jak wówczas będą wyglądać największe miasta - wykorzystał do tego oprogramowanie Midjourney, które tworzy obrazy z opisów tekstowych. Zespół USwitch wspólnie z profesorem Samem Fankhauserem, dyrektorem ds. badań na Oxford University Net ## Strony - [](https://www.miasto2077.pl/) - Inspiracja płynie z wiedzy - [O nas](https://www.miasto2077.pl/o-nas/) - O nas Miasto2077 / Green is Good to największe w Polsce źródło informacji na temat zielonej transformacji oraz czystych technologii i rozwiązań zmieniających świat. Od dekady w przystępny sposób opisujemy i opowiadamy o nowych trendach oraz działaniach, które sprawią że będziemy żyć w bardziej przyjaznym i ekologicznym świecie. Co roku wiedzę tę porządkujemy i kondensujemy w wydawanym przez nas Greenbooku, który jest swego rodzaju wielką księgą zielonej transformacji (ok. 450 stron). W 2023 roku opracowanie - [Repozytorium Wiedzy MIASTO2077](https://www.miasto2077.pl/repozytorium/) - Przez kilka lat opisaliśmy szereg raportów, analiz i innych publikacji obrazujących różne aspekty życia w mieście - od drzew i zieleni, przez wszelkie środki transportu, a na urbanistyce i smart-city kończąc. Teraz zebraliśmy je w jednym REPOZYTORIUM WIEDZY, tak abyście łatwo mogli sięgać po te zasoby i wykorzystywać w razie potrzeby. - [Donor Dashboard](https://www.miasto2077.pl/donor-dashboard/) - [O Miasto2077](https://www.miasto2077.pl/o-popidea/) - Miasto2077 to serwis informacyjny i jednocześnie stowarzyszenie, którego celem jest propagowanie idei nowoczesnego modelu społeczeństwa i nowoczesnego sposobu życia. Miasto2077 ma być rodzajem platformy zbierającej z całego świata informacje dotyczące wszystkiego, co się dzieje w skupiskach miejskich. Wiadomości o poważnych trendach, które zmieniają miasta i sposób życia mieszkańców, nowoczesnym zapleczu i architekturze, a także wszelkich - [Darowizna z wtyczką GiveWP](https://www.miasto2077.pl/darowizna-z-wtyczka-givewp/) - Formularz darowizny możemy wstawić na dowolną stronę lub artykuł, tak jak w Krytyce Politycznej. [give_form id="17804"] - [Warszawska Zupa - zbieramy pieniądze na najlepsze miejskie projekty w stolicy](https://www.miasto2077.pl/warszawska-zupa-zbieramy-pieniadze-na-najlepsze-miejskie-projekty/) - [Zbieramy fundusze na zorganizowanie Kawiarenki Naprawczej](https://www.miasto2077.pl/warszawska-zupa-kawiarenka-naprawcza/) - [Warszawska Zupa - Dotacje](https://www.miasto2077.pl/warszawska-zupa-dotacje/) - [give_form id="12380"] - [Potwierdzenie Dotacji](https://www.miasto2077.pl/potwierdzenie-dotacji/) - [give_receipt] - [Historia dotacji](https://www.miasto2077.pl/historia-dotacji/) - [donation_history] - [Warszawska Zupa II Edycja - Ankieta](https://www.miasto2077.pl/warszawska-zupa-ankieta/) - Opis projektu zgłoszonego w ramach Warszawska Zupa Warszawska Zupa to pomysł na społeczne zbieranie pieniędzy, które możesz przeznaczyć na realizację własnego pomysłu ulepszającego miejskie życie. To inicjatywa, która przyszła do nas zza oceanu i po raz pierwszy we wrześniu tego roku została zorganizowana przez serwis Miasto2077 oraz związane z nim Stowarzyszenie Ludzi Nowoczesnych (w przygotowaniu - [Przykładowa strona](https://www.miasto2077.pl/przykladowa-strona/) - To jest przykładowa strona. Różni się ona od postu na blogu, ponieważ pozostanie ona ciągle w jednym miejscu i pokaże się w panelu nawigacyjnym na twojej stronie (w przypadku większości szablonów). Większość osób zaczyna od strony 'O mnie' lub 'O nas', która przedstawia ich potencjalnym odwiedzającym stronę. Może to być coś takiego: Cześć! Jestem kurierem - [Przykładowa strona](https://www.miasto2077.pl/przykladowa-strona-2/) - To jest przykładowa strona. Różni się ona od postu na blogu, ponieważ pozostanie ona ciągle w jednym miejscu i pokaże się w panelu nawigacyjnym na twojej stronie (w przypadku większości szablonów). Większość osób zaczyna od strony 'O mnie' lub 'O nas', która przedstawia ich potencjalnym odwiedzającym stronę. Może to być coś takiego: Cześć! Jestem kurierem ## Kategorie - [News](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/news/) - [Architektura](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/architektura/) - [Infrastruktura](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/infrastruktura/) - [Ludzie](https://www.miasto2077.pl/category/ludzie/) - [Dzień powszedni](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/dzien-powszedni/) - [Na zakupach](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/na-zakupach/) - [Inżynieria](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/inzynieria/) - [Jedzenie](https://www.miasto2077.pl/category/jedzenie/) - [Odpowiedzialność](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/odpowiedzialnosc/) - [Ulica](https://www.miasto2077.pl/category/ulica/) - [Bio](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/bio/) - [Megatrendy](https://www.miasto2077.pl/category/megatrendy/) - [StartUp](https://www.miasto2077.pl/category/startup/) - [Rowery](https://www.miasto2077.pl/category/rowery-tematy/) - [Jazda](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/jazda/) - [Miasto dla ludzi](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/miasto-dla-ludzi/) - [Mobilność](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/mobilnosc/) - [Praca](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/praca/) - [przestrzeń publiczna](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/przestrzen-publiczna/) - [Społeczność](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/spolecznosc/) - [Pieniądze](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/pieniadze/) - [Styl](https://www.miasto2077.pl/category/styl/) - [Piesi](https://www.miasto2077.pl/category/piesi/) - [Zasoby](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/zasoby/) - [Mieszkanie](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/mieszkanie/) - [Miasto inteligentne](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/miasto-inteligentne/) - [Miasto zielone](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/miasto-zielone/) - [Miasto stylowe](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/miasto-stylowe/) - [Pociągi](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/pociagi/) - [Wyróżnione](https://www.miasto2077.pl/category/wyroznij/) - [transport publiczny](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/transport-publiczny/) - [Odpady](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/odpady/) - [Zieleń](https://www.miasto2077.pl/category/zielen/) - [Dzieci](https://www.miasto2077.pl/category/dzieci/) - [Edukacja](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/edukacja/) - [partycypacja](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/partycypacja/) - [Energia odnawialna](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/energia-odnawialna/) - [Green is good](https://www.miasto2077.pl/category/green-is-good/) - [Miejsca](https://www.miasto2077.pl/category/miejsca/) - [Innowacje](https://www.miasto2077.pl/category/innowacje/) - [Zero Waste](https://www.miasto2077.pl/category/zero-waste/) - [Mieszkańcy](https://www.miasto2077.pl/category/mieszkancy/) - [Ekoenergia](https://www.miasto2077.pl/category/ekoenergia/) - [Smog](https://www.miasto2077.pl/category/smog/) - [Życie](https://www.miasto2077.pl/category/zycie/) - [Żżżadna z używanych](https://www.miasto2077.pl/category/zzzadna-z-uzywanych/) - [Miasto2077](https://www.miasto2077.pl/category/miasto2077/) ## Tagi - [algi](https://www.miasto2077.pl/tag/algi/) - [Carbon Neutral Rings](https://www.miasto2077.pl/tag/carbon-neutral-rings/) - [emisja CO2](https://www.miasto2077.pl/tag/emisja-co2/) - [oczyszczanie powietrza](https://www.miasto2077.pl/tag/oczyszczanie-powietrza/) - [Paweł Rymsza](https://www.miasto2077.pl/tag/pawel-rymsza/) - [smog](https://www.miasto2077.pl/tag/smog/) - [baterie](https://www.miasto2077.pl/tag/baterie/) - [samochody elektryczne](https://www.miasto2077.pl/tag/samochody-elektryczne/) - [volvo](https://www.miasto2077.pl/tag/volvo/) - [rowery](https://www.miasto2077.pl/tag/rowery/) - [samochodoy](https://www.miasto2077.pl/tag/samochodoy/) - [oszczędność paliwa](https://www.miasto2077.pl/tag/oszczednosc-paliwa/) - [smart car](https://www.miasto2077.pl/tag/smart-car/) - [Aaron Berman](https://www.miasto2077.pl/tag/aaron-berman/) - [mobile suburbia](https://www.miasto2077.pl/tag/mobile-suburbia/) - [mobilny ogród](https://www.miasto2077.pl/tag/mobilny-ogrod/) - [ogród](https://www.miasto2077.pl/tag/ogrod/) - [car-sharing](https://www.miasto2077.pl/tag/car-sharing/) - [Polska](https://www.miasto2077.pl/tag/polska/) - [co-working](https://www.miasto2077.pl/tag/co-working/) - [ngo](https://www.miasto2077.pl/tag/ngo/) - [warszawa](https://www.miasto2077.pl/tag/warszawa/) - [farma grzybów](https://www.miasto2077.pl/tag/farma-grzybow/) - [fusy z kawy](https://www.miasto2077.pl/tag/fusy-z-kawy/) - [odpady](https://www.miasto2077.pl/tag/odpady/) - [zero waste](https://www.miasto2077.pl/tag/zero-waste/) - [kawa](https://www.miasto2077.pl/tag/kawa/) - [kawiarnia](https://www.miasto2077.pl/tag/kawiarnia/) - [produkty ekologiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/produkty-ekologiczne/) - [budownictwo ekologiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/budownictwo-ekologiczne/) - [budownictwo mieszkaniowe](https://www.miasto2077.pl/tag/budownictwo-mieszkaniowe/) - [budownictwo zrównoważone](https://www.miasto2077.pl/tag/budownictwo-zrownowazone/) - [domy](https://www.miasto2077.pl/tag/domy/) - [inteligentnte](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentnte/) - [internet of things](https://www.miasto2077.pl/tag/internet-of-things/) - [internet rzeczy](https://www.miasto2077.pl/tag/internet-rzeczy-2/) - [iot](https://www.miasto2077.pl/tag/iot/) - [latarnie](https://www.miasto2077.pl/tag/latarnie/) - [akumulatory](https://www.miasto2077.pl/tag/akumulatory/) - [jonowe](https://www.miasto2077.pl/tag/jonowe/) - [litowo](https://www.miasto2077.pl/tag/litowo/) - [ogniwa](https://www.miasto2077.pl/tag/ogniwa/) - [lyft](https://www.miasto2077.pl/tag/lyft/) - [ride-sharing](https://www.miasto2077.pl/tag/ride-sharing/) - [sidecar](https://www.miasto2077.pl/tag/sidecar/) - [taksówki](https://www.miasto2077.pl/tag/taksowki/) - [taxi](https://www.miasto2077.pl/tag/taxi/) - [uber](https://www.miasto2077.pl/tag/uber/) - [biogaz](https://www.miasto2077.pl/tag/biogaz/) - [biogazownia](https://www.miasto2077.pl/tag/biogazownia/) - [sainbury](https://www.miasto2077.pl/tag/sainbury/) - [żywność przeterminowana](https://www.miasto2077.pl/tag/zywnosc-przeterminowana/) - [bezpieczeństwo](https://www.miasto2077.pl/tag/bezpieczenstwo/) - [droga](https://www.miasto2077.pl/tag/droga/) - [streetview](https://www.miasto2077.pl/tag/streetview/) - [ulica](https://www.miasto2077.pl/tag/ulica-2/) - [miasta](https://www.miasto2077.pl/tag/miasta/) - [modernizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/modernizacja/) - [ocieplenie](https://www.miasto2077.pl/tag/ocieplenie/) - [powodzie](https://www.miasto2077.pl/tag/powodzie/) - [zieleń](https://www.miasto2077.pl/tag/zielen/) - [beton](https://www.miasto2077.pl/tag/beton/) - [filtr](https://www.miasto2077.pl/tag/filtr/) - [woda](https://www.miasto2077.pl/tag/woda/) - [zanieczyszczenie](https://www.miasto2077.pl/tag/zanieczyszczenie/) - [Apple](https://www.miasto2077.pl/tag/apple/) - [dom](https://www.miasto2077.pl/tag/dom/) - [inteligenty](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligenty/) - [zamek](https://www.miasto2077.pl/tag/zamek/) - [audi](https://www.miasto2077.pl/tag/audi/) - [autnomiczny](https://www.miasto2077.pl/tag/autnomiczny/) - [bez kierowcy](https://www.miasto2077.pl/tag/bez-kierowcy/) - [google](https://www.miasto2077.pl/tag/google/) - [samochód](https://www.miasto2077.pl/tag/samochod/) - [alarm przeciwpożarowy](https://www.miasto2077.pl/tag/alarm-przeciwpozarowy/) - [czujnik dymu](https://www.miasto2077.pl/tag/czujnik-dymu/) - [inteligentny dom](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentny-dom/) - [leeo](https://www.miasto2077.pl/tag/leeo/) - [ciążarówki](https://www.miasto2077.pl/tag/ciazarowki/) - [ehighway](https://www.miasto2077.pl/tag/ehighway/) - [elektryczne](https://www.miasto2077.pl/tag/elektryczne/) - [samochody](https://www.miasto2077.pl/tag/samochody/) - [siemens](https://www.miasto2077.pl/tag/siemens/) - [trolejbusy](https://www.miasto2077.pl/tag/trolejbusy/) - [infrastruktura](https://www.miasto2077.pl/tag/infrastruktura-2/) - [inwestycje](https://www.miasto2077.pl/tag/inwestycje/) - [ekologia](https://www.miasto2077.pl/tag/ekologia/) - [foodlogica](https://www.miasto2077.pl/tag/foodlogica/) - [logistyka](https://www.miasto2077.pl/tag/logistyka/) - [spedycja](https://www.miasto2077.pl/tag/spedycja/) - [transport](https://www.miasto2077.pl/tag/transport/) - [boom](https://www.miasto2077.pl/tag/boom/) - [fotowoltaiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/fotowoltaiczne/) - [fotowoltaika](https://www.miasto2077.pl/tag/fotowoltaika/) - [panela słoneczne](https://www.miasto2077.pl/tag/panela-sloneczne/) - [solary](https://www.miasto2077.pl/tag/solary/) - [park](https://www.miasto2077.pl/tag/park/) - [parklet](https://www.miasto2077.pl/tag/parklet/) - [people spot](https://www.miasto2077.pl/tag/people-spot/) - [inteligentne miasto](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentne-miasto/) - [smart city](https://www.miasto2077.pl/tag/smart-city/) - [farma](https://www.miasto2077.pl/tag/farma/) - [miejska](https://www.miasto2077.pl/tag/miejska/) - [czyste](https://www.miasto2077.pl/tag/czyste/) - [londyn](https://www.miasto2077.pl/tag/londyn/) - [nieskoemisyjne](https://www.miasto2077.pl/tag/nieskoemisyjne/) - [ulice](https://www.miasto2077.pl/tag/ulice/) - [fontus](https://www.miasto2077.pl/tag/fontus/) - [skraplacz](https://www.miasto2077.pl/tag/skraplacz/) - [karetka](https://www.miasto2077.pl/tag/karetka/) - [światła](https://www.miasto2077.pl/tag/swiatla/) - [wypadki](https://www.miasto2077.pl/tag/wypadki/) - [basen](https://www.miasto2077.pl/tag/basen/) - [berlin](https://www.miasto2077.pl/tag/berlin/) - [Flussbad](https://www.miasto2077.pl/tag/flussbad/) - [panele słoneczne](https://www.miasto2077.pl/tag/panele-sloneczne/) - [ścieżka rowerowa](https://www.miasto2077.pl/tag/sciezka-rowerowa/) - [solaroad](https://www.miasto2077.pl/tag/solaroad/) - [lampa](https://www.miasto2077.pl/tag/lampa/) - [orfos](https://www.miasto2077.pl/tag/orfos/) - [oświetlenie](https://www.miasto2077.pl/tag/oswietlenie/) - [rower](https://www.miasto2077.pl/tag/rower/) - [co2](https://www.miasto2077.pl/tag/co2/) - [ekologiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/ekologiczne/) - [emisje](https://www.miasto2077.pl/tag/emisje/) - [gezy cieplarniane](https://www.miasto2077.pl/tag/gezy-cieplarniane/) - [kopenhaga](https://www.miasto2077.pl/tag/kopenhaga/) - [miasto](https://www.miasto2077.pl/tag/miasto/) - [technologie](https://www.miasto2077.pl/tag/technologie/) - [zielone](https://www.miasto2077.pl/tag/zielone/) - [nadmierna](https://www.miasto2077.pl/tag/nadmierna/) - [piesi](https://www.miasto2077.pl/tag/piesi/) - [prędkość](https://www.miasto2077.pl/tag/predkosc/) - [wypadki śmiertelne](https://www.miasto2077.pl/tag/wypadki-smiertelne/) - [intligentny](https://www.miasto2077.pl/tag/intligentny/) - [iro](https://www.miasto2077.pl/tag/iro/) - [podelwanie ogrodu](https://www.miasto2077.pl/tag/podelwanie-ogrodu/) - [rachio](https://www.miasto2077.pl/tag/rachio/) - [zraszacz](https://www.miasto2077.pl/tag/zraszacz/) - [malowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/malowanie/) - [paintzen](https://www.miasto2077.pl/tag/paintzen/) - [serwis](https://www.miasto2077.pl/tag/serwis/) - [usługi](https://www.miasto2077.pl/tag/uslugi/) - [van gogh](https://www.miasto2077.pl/tag/van-gogh/) - [chromebook](https://www.miasto2077.pl/tag/chromebook/) - [edukacja](https://www.miasto2077.pl/tag/edukacja/) - [notebooki](https://www.miasto2077.pl/tag/notebooki/) - [Szkoła](https://www.miasto2077.pl/tag/szkola/) - [afryka](https://www.miasto2077.pl/tag/afryka/) - [hellohub](https://www.miasto2077.pl/tag/hellohub/) - [budka telefoniczna](https://www.miasto2077.pl/tag/budka-telefoniczna/) - [citybridge](https://www.miasto2077.pl/tag/citybridge/) - [link](https://www.miasto2077.pl/tag/link/) - [nowy jork](https://www.miasto2077.pl/tag/nowy-jork/) - [parking](https://www.miasto2077.pl/tag/parking/) - [inteligentny samochód](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentny-samochod/) - [poszerzona rzeczywistość](https://www.miasto2077.pl/tag/poszerzona-rzeczywistosc/) - [rozszerzona rzeczywistość](https://www.miasto2077.pl/tag/rozszerzona-rzeczywistosc/) - [eye-tracker](https://www.miasto2077.pl/tag/eye-tracker/) - [pizza hut](https://www.miasto2077.pl/tag/pizza-hut/) - [stół interaktywny](https://www.miasto2077.pl/tag/stol-interaktywny/) - [budynki pasywne](https://www.miasto2077.pl/tag/budynki-pasywne/) - [indie](https://www.miasto2077.pl/tag/indie/) - [ball](https://www.miasto2077.pl/tag/ball/) - [piłka](https://www.miasto2077.pl/tag/pilka/) - [samoładująca się](https://www.miasto2077.pl/tag/samoladujaca-sie/) - [soccket](https://www.miasto2077.pl/tag/soccket/) - [pong](https://www.miasto2077.pl/tag/pong/) - [street](https://www.miasto2077.pl/tag/street/) - [denny](https://www.miasto2077.pl/tag/denny/) - [miejskie](https://www.miasto2077.pl/tag/miejskie/) - [seatle](https://www.miasto2077.pl/tag/seatle/) - [gotowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/gotowanie/) - [kuchnia](https://www.miasto2077.pl/tag/kuchnia/) - [sharing](https://www.miasto2077.pl/tag/sharing/) - [współdzielenie](https://www.miasto2077.pl/tag/wspoldzielenie/) - [centrum](https://www.miasto2077.pl/tag/centrum/) - [przedmieścia](https://www.miasto2077.pl/tag/przedmiescia/) - [wzrost](https://www.miasto2077.pl/tag/wzrost/) - [boosted boards](https://www.miasto2077.pl/tag/boosted-boards/) - [deska](https://www.miasto2077.pl/tag/deska/) - [deskorolka](https://www.miasto2077.pl/tag/deskorolka/) - [elektryczna](https://www.miasto2077.pl/tag/elektryczna/) - [ebay](https://www.miasto2077.pl/tag/ebay/) - [inteligentna](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentna/) - [przebieralnia](https://www.miasto2077.pl/tag/przebieralnia/) - [przymierzalnia](https://www.miasto2077.pl/tag/przymierzalnia/) - [coworking](https://www.miasto2077.pl/tag/coworking/) - [wework](https://www.miasto2077.pl/tag/wework/) - [innowacje](https://www.miasto2077.pl/tag/innowacje/) - [parkomaty](https://www.miasto2077.pl/tag/parkomaty/) - [parkometry](https://www.miasto2077.pl/tag/parkometry/) - [biuro](https://www.miasto2077.pl/tag/biuro/) - [open-space](https://www.miasto2077.pl/tag/open-space/) - [przestrzeń](https://www.miasto2077.pl/tag/przestrzen/) - [przyszłość](https://www.miasto2077.pl/tag/przyszlosc/) - [fast fashion](https://www.miasto2077.pl/tag/fast-fashion/) - [odzież](https://www.miasto2077.pl/tag/odziez/) - [sklep](https://www.miasto2077.pl/tag/sklep/) - [ubrania](https://www.miasto2077.pl/tag/ubrania/) - [wyporzyczalnia](https://www.miasto2077.pl/tag/wyporzyczalnia/) - [kartki świąteczne](https://www.miasto2077.pl/tag/kartki-swiateczne/) - [życzenia](https://www.miasto2077.pl/tag/zyczenia/) - [cityhome](https://www.miasto2077.pl/tag/cityhome/) - [mała powierzchnia](https://www.miasto2077.pl/tag/mala-powierzchnia/) - [małe mieszkanie](https://www.miasto2077.pl/tag/male-mieszkanie/) - [zagospodarowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/zagospodarowanie/) - [drony](https://www.miasto2077.pl/tag/drony/) - [pomoc](https://www.miasto2077.pl/tag/pomoc/) - [ratunek](https://www.miasto2077.pl/tag/ratunek/) - [ryptide](https://www.miasto2077.pl/tag/ryptide/) - [automaty](https://www.miasto2077.pl/tag/automaty/) - [maszyny](https://www.miasto2077.pl/tag/maszyny/) - [vending](https://www.miasto2077.pl/tag/vending/) - [jedzenie](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-2/) - [odzysk](https://www.miasto2077.pl/tag/odzysk/) - [recycling](https://www.miasto2077.pl/tag/recycling/) - [segregacja](https://www.miasto2077.pl/tag/segregacja/) - [śmieci](https://www.miasto2077.pl/tag/smieci/) - [żywność](https://www.miasto2077.pl/tag/zywnosc/) - [dom pasywny](https://www.miasto2077.pl/tag/dom-pasywny/) - [dom produkujący energię](https://www.miasto2077.pl/tag/dom-produkujacy-energie/) - [panel słoneczne](https://www.miasto2077.pl/tag/panel-sloneczne/) - [elektryczne samochody](https://www.miasto2077.pl/tag/elektryczne-samochody/) - [stacje ładowania](https://www.miasto2077.pl/tag/stacje-ladowania/) - [miejskie uprawy](https://www.miasto2077.pl/tag/miejskie-uprawy/) - [szklarnie](https://www.miasto2077.pl/tag/szklarnie/) - [chromcast](https://www.miasto2077.pl/tag/chromcast/) - [intel](https://www.miasto2077.pl/tag/intel/) - [smart tv](https://www.miasto2077.pl/tag/smart-tv/) - [smarttv](https://www.miasto2077.pl/tag/smarttv/) - [akumulacja prądu](https://www.miasto2077.pl/tag/akumulacja-pradu/) - [oze](https://www.miasto2077.pl/tag/oze/) - [tablet](https://www.miasto2077.pl/tag/tablet/) - [izolacja cieplna](https://www.miasto2077.pl/tag/izolacja-cieplna/) - [mapa cieplna](https://www.miasto2077.pl/tag/mapa-cieplna/) - [elektryczny](https://www.miasto2077.pl/tag/elektryczny/) - [motor](https://www.miasto2077.pl/tag/motor/) - [skuter](https://www.miasto2077.pl/tag/skuter/) - [leczenie](https://www.miasto2077.pl/tag/leczenie/) - [lek na raka](https://www.miasto2077.pl/tag/lek-na-raka/) - [nowotwór](https://www.miasto2077.pl/tag/nowotwor/) - [rak](https://www.miasto2077.pl/tag/rak/) - [terapia](https://www.miasto2077.pl/tag/terapia/) - [inteligentna kierownica](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentna-kierownica/) - [pociąg](https://www.miasto2077.pl/tag/pociag/) - [spalinowa](https://www.miasto2077.pl/tag/spalinowa/) - [trakcja](https://www.miasto2077.pl/tag/trakcja/) - [magazyn](https://www.miasto2077.pl/tag/magazyn/) - [przechowywanie](https://www.miasto2077.pl/tag/przechowywanie/) - [ara](https://www.miasto2077.pl/tag/ara/) - [moduły](https://www.miasto2077.pl/tag/moduly/) - [project ara](https://www.miasto2077.pl/tag/project-ara/) - [smartfon](https://www.miasto2077.pl/tag/smartfon/) - [smartfon do składania](https://www.miasto2077.pl/tag/smartfon-do-skladania/) - [karty](https://www.miasto2077.pl/tag/karty/) - [płatnicze](https://www.miasto2077.pl/tag/platnicze/) - [płatności](https://www.miasto2077.pl/tag/platnosci/) - [swyp](https://www.miasto2077.pl/tag/swyp/) - [telefon](https://www.miasto2077.pl/tag/telefon/) - [zbliżeniowe](https://www.miasto2077.pl/tag/zblizeniowe/) - [akumulator](https://www.miasto2077.pl/tag/akumulator/) - [bateria](https://www.miasto2077.pl/tag/bateria/) - [iphone](https://www.miasto2077.pl/tag/iphone/) - [ładowarka](https://www.miasto2077.pl/tag/ladowarka/) - [power bank](https://www.miasto2077.pl/tag/power-bank/) - [zewnętrzna](https://www.miasto2077.pl/tag/zewnetrzna/) - [miasta zrównoważone](https://www.miasto2077.pl/tag/miasta-zrownowazone/) - [sustainable city](https://www.miasto2077.pl/tag/sustainable-city/) - [energetyka](https://www.miasto2077.pl/tag/energetyka/) - [prąd](https://www.miasto2077.pl/tag/prad/) - [prosumenci](https://www.miasto2077.pl/tag/prosumenci/) - [prosumpcja](https://www.miasto2077.pl/tag/prosumpcja/) - [bez biletów](https://www.miasto2077.pl/tag/bez-biletow/) - [darmowy](https://www.miasto2077.pl/tag/darmowy/) - [transport publiczny](https://www.miasto2077.pl/tag/transport-publiczny/) - [frankfurt](https://www.miasto2077.pl/tag/frankfurt/) - [ranking](https://www.miasto2077.pl/tag/ranking/) - [metro](https://www.miasto2077.pl/tag/metro/) - [pasaż](https://www.miasto2077.pl/tag/pasaz/) - [amsterdam](https://www.miasto2077.pl/tag/amsterdam/) - [parkowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/parkowanie/) - [tłok](https://www.miasto2077.pl/tag/tlok/) - [e-commerce](https://www.miasto2077.pl/tag/e-commerce/) - [internet](https://www.miasto2077.pl/tag/internet/) - [rozmiary](https://www.miasto2077.pl/tag/rozmiary/) - [zakupy](https://www.miasto2077.pl/tag/zakupy/) - [badanie](https://www.miasto2077.pl/tag/badanie/) - [eeg](https://www.miasto2077.pl/tag/eeg/) - [kask](https://www.miasto2077.pl/tag/kask/) - [mindrider](https://www.miasto2077.pl/tag/mindrider/) - [ścieżki rowerowe](https://www.miasto2077.pl/tag/sciezki-rowerowe/) - [szpital](https://www.miasto2077.pl/tag/szpital/) - [zrównoważony](https://www.miasto2077.pl/tag/zrownowazony/) - [inteligentny](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentny/) - [śmietnik](https://www.miasto2077.pl/tag/smietnik/) - [buty](https://www.miasto2077.pl/tag/buty/) - [materiały piezoelektryczne](https://www.miasto2077.pl/tag/materialy-piezoelektryczne/) - [obuwie](https://www.miasto2077.pl/tag/obuwie/) - [opony](https://www.miasto2077.pl/tag/opony/) - [piezoelektryki](https://www.miasto2077.pl/tag/piezoelektryki/) - [biblioteka](https://www.miasto2077.pl/tag/biblioteka/) - [nowoczesna](https://www.miasto2077.pl/tag/nowoczesna/) - [zrównoważona](https://www.miasto2077.pl/tag/zrownowazona/) - [inteligentne](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentne/) - [miejsca parkingowe](https://www.miasto2077.pl/tag/miejsca-parkingowe/) - [bankomaty](https://www.miasto2077.pl/tag/bankomaty/) - [usterki](https://www.miasto2077.pl/tag/usterki/) - [centra handlowe](https://www.miasto2077.pl/tag/centra-handlowe/) - [malle](https://www.miasto2077.pl/tag/malle/) - [dojazd](https://www.miasto2077.pl/tag/dojazd/) - [praca](https://www.miasto2077.pl/tag/praca/) - [lustro](https://www.miasto2077.pl/tag/lustro/) - [mycie zębów](https://www.miasto2077.pl/tag/mycie-zebow/) - [szczoteczka do zębów](https://www.miasto2077.pl/tag/szczoteczka-do-zebow/) - [hydroponiczna](https://www.miasto2077.pl/tag/hydroponiczna/) - [miejska farma](https://www.miasto2077.pl/tag/miejska-farma/) - [szklarnia](https://www.miasto2077.pl/tag/szklarnia/) - [uprawa](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawa/) - [korki](https://www.miasto2077.pl/tag/korki/) - [zarządzanie ruchem](https://www.miasto2077.pl/tag/zarzadzanie-ruchem/) - [bezstresowy](https://www.miasto2077.pl/tag/bezstresowy/) - [nowoczesny](https://www.miasto2077.pl/tag/nowoczesny/) - [las](https://www.miasto2077.pl/tag/las/) - [tereny zielone](https://www.miasto2077.pl/tag/tereny-zielone/) - [times square](https://www.miasto2077.pl/tag/times-square/) - [new urbanism](https://www.miasto2077.pl/tag/new-urbanism/) - [nowy urbanizm](https://www.miasto2077.pl/tag/nowy-urbanizm/) - [poundbury](https://www.miasto2077.pl/tag/poundbury/) - [siewierz](https://www.miasto2077.pl/tag/siewierz/) - [globalne ocieplenie](https://www.miasto2077.pl/tag/globalne-ocieplenie/) - [susze gazy cieplarniane](https://www.miasto2077.pl/tag/susze-gazy-cieplarniane/) - [uprawy](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawy/) - [autonomiczny samochód](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczny-samochod/) - [poduszka powietrzna](https://www.miasto2077.pl/tag/poduszka-powietrzna/) - [ameryka](https://www.miasto2077.pl/tag/ameryka/) - [tramwaje](https://www.miasto2077.pl/tag/tramwaje/) - [usa](https://www.miasto2077.pl/tag/usa/) - [dania](https://www.miasto2077.pl/tag/dania/) - [Fehmarn](https://www.miasto2077.pl/tag/fehmarn/) - [niemcy](https://www.miasto2077.pl/tag/niemcy/) - [tunel](https://www.miasto2077.pl/tag/tunel/) - [świętokrzyska](https://www.miasto2077.pl/tag/swietokrzyska/) - [zwężenie ulicy](https://www.miasto2077.pl/tag/zwezenie-ulicy/) - [życie w centrum](https://www.miasto2077.pl/tag/zycie-w-centrum/) - [autostrady rowerowe](https://www.miasto2077.pl/tag/autostrady-rowerowe/) - [paryż](https://www.miasto2077.pl/tag/paryz/) - [airbnb](https://www.miasto2077.pl/tag/airbnb/) - [kuba](https://www.miasto2077.pl/tag/kuba/) - [elektrownie szczytowe](https://www.miasto2077.pl/tag/elektrownie-szczytowe/) - [farmy wiatrowe](https://www.miasto2077.pl/tag/farmy-wiatrowe/) - [magazynowanie prądu](https://www.miasto2077.pl/tag/magazynowanie-pradu/) - [lokalizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/lokalizacja/) - [uliczni grajkowie](https://www.miasto2077.pl/tag/uliczni-grajkowie/) - [niedobory](https://www.miasto2077.pl/tag/niedobory/) - [przechwytywanie](https://www.miasto2077.pl/tag/przechwytywanie/) - [pustynia](https://www.miasto2077.pl/tag/pustynia/) - [susze](https://www.miasto2077.pl/tag/susze/) - [parki](https://www.miasto2077.pl/tag/parki/) - [Dutch Windwheel](https://www.miasto2077.pl/tag/dutch-windwheel/) - [koło](https://www.miasto2077.pl/tag/kolo/) - [obręcz](https://www.miasto2077.pl/tag/obrecz/) - [pierścień](https://www.miasto2077.pl/tag/pierscien/) - [rotterdam](https://www.miasto2077.pl/tag/rotterdam/) - [architektura](https://www.miasto2077.pl/tag/architektura/) - [chiny](https://www.miasto2077.pl/tag/chiny/) - [kopie](https://www.miasto2077.pl/tag/kopie/) - [sfinks](https://www.miasto2077.pl/tag/sfinks/) - [wieża eiffla](https://www.miasto2077.pl/tag/wieza-eiffla/) - [Shared Space](https://www.miasto2077.pl/tag/shared-space/) - [Shared Street](https://www.miasto2077.pl/tag/shared-street/) - [boston](https://www.miasto2077.pl/tag/boston/) - [dron](https://www.miasto2077.pl/tag/dron/) - [maraton](https://www.miasto2077.pl/tag/maraton/) - [merkel](https://www.miasto2077.pl/tag/merkel/) - [domu](https://www.miasto2077.pl/tag/domu/) - [kaloryfery](https://www.miasto2077.pl/tag/kaloryfery/) - [ogrzewania](https://www.miasto2077.pl/tag/ogrzewania/) - [serwery](https://www.miasto2077.pl/tag/serwery/) - [ateny](https://www.miasto2077.pl/tag/ateny/) - [ludzie](https://www.miasto2077.pl/tag/ludzie/) - [rewitalizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/rewitalizacja/) - [lampy uliczne](https://www.miasto2077.pl/tag/lampy-uliczne/) - [led](https://www.miasto2077.pl/tag/led/) - [melatonina](https://www.miasto2077.pl/tag/melatonina/) - [zaśmiecenie światłem](https://www.miasto2077.pl/tag/zasmiecenie-swiatlem/) - [energia](https://www.miasto2077.pl/tag/energia/) - [psie kupy](https://www.miasto2077.pl/tag/psie-kupy/) - [pokolenie Y](https://www.miasto2077.pl/tag/pokolenie-y/) - [prawo jazdy](https://www.miasto2077.pl/tag/prawo-jazdy/) - [farmy miejskie](https://www.miasto2077.pl/tag/farmy-miejskie/) - [uprawy aeroponiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawy-aeroponiczne/) - [uprawy wertykalne](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawy-wertykalne/) - [bambus](https://www.miasto2077.pl/tag/bambus/) - [diy](https://www.miasto2077.pl/tag/diy/) - [bieganie](https://www.miasto2077.pl/tag/bieganie/) - [sport w centrum](https://www.miasto2077.pl/tag/sport-w-centrum/) - [szkodliwość dla zdrowia](https://www.miasto2077.pl/tag/szkodliwosc-dla-zdrowia/) - [domowy](https://www.miasto2077.pl/tag/domowy/) - [tesla](https://www.miasto2077.pl/tag/tesla/) - [crowdsourcing](https://www.miasto2077.pl/tag/crowdsourcing/) - [lokalna](https://www.miasto2077.pl/tag/lokalna/) - [restauracja](https://www.miasto2077.pl/tag/restauracja/) - [prefabrykaty](https://www.miasto2077.pl/tag/prefabrykaty/) - [styl](https://www.miasto2077.pl/tag/styl/) - [francja](https://www.miasto2077.pl/tag/francja/) - [nowe linie](https://www.miasto2077.pl/tag/nowe-linie/) - [bulwar](https://www.miasto2077.pl/tag/bulwar/) - [deptak](https://www.miasto2077.pl/tag/deptak/) - [sekwana](https://www.miasto2077.pl/tag/sekwana/) - [wybrzeże](https://www.miasto2077.pl/tag/wybrzeze/) - [autonomiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczne/) - [autonomiczne auta](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczne-auta/) - [ciężarówki](https://www.miasto2077.pl/tag/ciezarowki/) - [kuchnia przyszłości](https://www.miasto2077.pl/tag/kuchnia-przyszlosci/) - [jedzenie na telefon](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-na-telefon/) - [jedzenie on-line](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-on-line/) - [jedzenie z dostawą](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-z-dostawa/) - [ograniczenie ruchu](https://www.miasto2077.pl/tag/ograniczenie-ruchu/) - [zakaz](https://www.miasto2077.pl/tag/zakaz/) - [branson](https://www.miasto2077.pl/tag/branson/) - [hotel](https://www.miasto2077.pl/tag/hotel/) - [richard](https://www.miasto2077.pl/tag/richard/) - [virgin](https://www.miasto2077.pl/tag/virgin/) - [virgin hotel](https://www.miasto2077.pl/tag/virgin-hotel/) - [bez śmigła](https://www.miasto2077.pl/tag/bez-smigla/) - [bez turbiny](https://www.miasto2077.pl/tag/bez-turbiny/) - [elektrownia wiatrowa](https://www.miasto2077.pl/tag/elektrownia-wiatrowa/) - [maszt](https://www.miasto2077.pl/tag/maszt/) - [vortex](https://www.miasto2077.pl/tag/vortex/) - [wiatrak](https://www.miasto2077.pl/tag/wiatrak/) - [architektur](https://www.miasto2077.pl/tag/architektur/) - [budowle](https://www.miasto2077.pl/tag/budowle/) - [kontenery](https://www.miasto2077.pl/tag/kontenery/) - [darmowy transport](https://www.miasto2077.pl/tag/darmowy-transport/) - [wybory](https://www.miasto2077.pl/tag/wybory/) - [segregacja śmieci](https://www.miasto2077.pl/tag/segregacja-smieci/) - [spalarnie](https://www.miasto2077.pl/tag/spalarnie/) - [wysypiska](https://www.miasto2077.pl/tag/wysypiska/) - [selfie](https://www.miasto2077.pl/tag/selfie/) - [wakacje](https://www.miasto2077.pl/tag/wakacje/) - [multimodalność](https://www.miasto2077.pl/tag/multimodalnosc/) - [nowa urbanistyka](https://www.miasto2077.pl/tag/nowa-urbanistyka/) - [TOD](https://www.miasto2077.pl/tag/tod/) - [Transit-Oriented Development](https://www.miasto2077.pl/tag/transit-oriented-development/) - [camping](https://www.miasto2077.pl/tag/camping/) - [pasywna](https://www.miasto2077.pl/tag/pasywna/) - [przyczepa kempingowa](https://www.miasto2077.pl/tag/przyczepa-kempingowa/) - [smart](https://www.miasto2077.pl/tag/smart/) - [plebiscyt](https://www.miasto2077.pl/tag/plebiscyt/) - [projekt](https://www.miasto2077.pl/tag/projekt/) - [szwedzki](https://www.miasto2077.pl/tag/szwedzki/) - [droga do szkoły](https://www.miasto2077.pl/tag/droga-do-szkoly/) - [dzieci](https://www.miasto2077.pl/tag/dzieci/) - [plac zabaw](https://www.miasto2077.pl/tag/plac-zabaw/) - [stambuł](https://www.miasto2077.pl/tag/stambul/) - [cienkie](https://www.miasto2077.pl/tag/cienkie/) - [drapacze chmur](https://www.miasto2077.pl/tag/drapacze-chmur/) - [wąskie](https://www.miasto2077.pl/tag/waskie/) - [wieżowce](https://www.miasto2077.pl/tag/wiezowce/) - [wysokie](https://www.miasto2077.pl/tag/wysokie/) - [alkomat](https://www.miasto2077.pl/tag/alkomat/) - [czujnik](https://www.miasto2077.pl/tag/czujnik/) - [kierowca](https://www.miasto2077.pl/tag/kierowca/) - [pijany](https://www.miasto2077.pl/tag/pijany/) - [wykrywacz alkoholu](https://www.miasto2077.pl/tag/wykrywacz-alkoholu/) - [filadelfia](https://www.miasto2077.pl/tag/filadelfia/) - [dziennikarstwo uczesnitczące](https://www.miasto2077.pl/tag/dziennikarstwo-uczesnitczace/) - [Immersive Journalism](https://www.miasto2077.pl/tag/immersive-journalism/) - [koło elektryczne](https://www.miasto2077.pl/tag/kolo-elektryczne/) - [rower elektryczny](https://www.miasto2077.pl/tag/rower-elektryczny/) - [dach](https://www.miasto2077.pl/tag/dach/) - [żaroodporny](https://www.miasto2077.pl/tag/zaroodporny/) - [autnomiczne samochody](https://www.miasto2077.pl/tag/autnomiczne-samochody/) - [skrzyżowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/skrzyzowanie/) - [centrum handlowe](https://www.miasto2077.pl/tag/centrum-handlowe/) - [mall](https://www.miasto2077.pl/tag/mall/) - [outlet](https://www.miasto2077.pl/tag/outlet/) - [śródmieście](https://www.miasto2077.pl/tag/srodmiescie/) - [lab](https://www.miasto2077.pl/tag/lab/) - [oogle](https://www.miasto2077.pl/tag/oogle/) - [problemy](https://www.miasto2077.pl/tag/problemy/) - [sidewalk](https://www.miasto2077.pl/tag/sidewalk/) - [eko](https://www.miasto2077.pl/tag/eko/) - [organiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/organiczne/) - [zdrowe](https://www.miasto2077.pl/tag/zdrowe/) - [baterie słoneczne](https://www.miasto2077.pl/tag/baterie-sloneczne/) - [morska](https://www.miasto2077.pl/tag/morska/) - [morze](https://www.miasto2077.pl/tag/morze/) - [beacony](https://www.miasto2077.pl/tag/beacony/) - [dezorientacja](https://www.miasto2077.pl/tag/dezorientacja/) - [kierunkowskazy](https://www.miasto2077.pl/tag/kierunkowskazy/) - [biurowce](https://www.miasto2077.pl/tag/biurowce/) - [decentralizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/decentralizacja/) - [obrzeże](https://www.miasto2077.pl/tag/obrzeze/) - [cegła](https://www.miasto2077.pl/tag/cegla/) - [cegły](https://www.miasto2077.pl/tag/cegly/) - [ECO Blac](https://www.miasto2077.pl/tag/eco-blac/) - [MIT](https://www.miasto2077.pl/tag/mit/) - [palenie](https://www.miasto2077.pl/tag/palenie/) - [popiół](https://www.miasto2077.pl/tag/popiol/) - [dolina krzemowa](https://www.miasto2077.pl/tag/dolina-krzemowa/) - [gentryfikacja](https://www.miasto2077.pl/tag/gentryfikacja/) - [san francisco](https://www.miasto2077.pl/tag/san-francisco/) - [banki żywności](https://www.miasto2077.pl/tag/banki-zywnosci/) - [bezdomni](https://www.miasto2077.pl/tag/bezdomni/) - [biedni](https://www.miasto2077.pl/tag/biedni/) - [supermarket](https://www.miasto2077.pl/tag/supermarket/) - [ubodzy](https://www.miasto2077.pl/tag/ubodzy/) - [ładowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/ladowanie/) - [żywność ekologiczna](https://www.miasto2077.pl/tag/zywnosc-ekologiczna/) - [dom ekologiczny](https://www.miasto2077.pl/tag/dom-ekologiczny/) - [dom prefabrykowany](https://www.miasto2077.pl/tag/dom-prefabrykowany/) - [ekologiczny](https://www.miasto2077.pl/tag/ekologiczny/) - [basen na rzece](https://www.miasto2077.pl/tag/basen-na-rzece/) - [rzeka](https://www.miasto2077.pl/tag/rzeka/) - [miast najlepszych do życia](https://www.miasto2077.pl/tag/miast-najlepszych-do-zycia/) - [ranking miast](https://www.miasto2077.pl/tag/ranking-miast/) - [ranking miast najlepszych do życia](https://www.miasto2077.pl/tag/ranking-miast-najlepszych-do-zycia/) - [aeroponiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/aeroponiczne/) - [akwaponiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/akwaponiczne/) - [akwaponika](https://www.miasto2077.pl/tag/akwaponika/) - [hydroponiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/hydroponiczne/) - [inteligentna tkanina](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentna-tkanina/) - [levi's](https://www.miasto2077.pl/tag/levis/) - [Project Jacquard](https://www.miasto2077.pl/tag/project-jacquard/) - [agresja](https://www.miasto2077.pl/tag/agresja/) - [kierowcy](https://www.miasto2077.pl/tag/kierowcy/) - [jaguar](https://www.miasto2077.pl/tag/jaguar/) - [monitorowanie kierowcy](https://www.miasto2077.pl/tag/monitorowanie-kierowcy/) - [nasa](https://www.miasto2077.pl/tag/nasa/) - [materiały budowlane](https://www.miasto2077.pl/tag/materialy-budowlane/) - [drzewa](https://www.miasto2077.pl/tag/drzewa/) - [owoce](https://www.miasto2077.pl/tag/owoce/) - [zbiory](https://www.miasto2077.pl/tag/zbiory/) - [minecraft](https://www.miasto2077.pl/tag/minecraft/) - [projektowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/projektowanie/) - [urbansityka](https://www.miasto2077.pl/tag/urbansityka/) - [książka](https://www.miasto2077.pl/tag/ksiazka/) - [sadzenie](https://www.miasto2077.pl/tag/sadzenie/) - [hive](https://www.miasto2077.pl/tag/hive/) - [ul](https://www.miasto2077.pl/tag/ul/) - [ford](https://www.miasto2077.pl/tag/ford/) - [MoDe: Flex](https://www.miasto2077.pl/tag/mode-flex/) - [mieaszkanie](https://www.miasto2077.pl/tag/mieaszkanie/) - [prezentacja](https://www.miasto2077.pl/tag/prezentacja/) - [rendering](https://www.miasto2077.pl/tag/rendering/) - [wirtualna](https://www.miasto2077.pl/tag/wirtualna/) - [autostrada](https://www.miasto2077.pl/tag/autostrada/) - [bariera](https://www.miasto2077.pl/tag/bariera/) - [dźwiękoszczelna](https://www.miasto2077.pl/tag/dzwiekoszczelna/) - [pasywny](https://www.miasto2077.pl/tag/pasywny/) - [spar](https://www.miasto2077.pl/tag/spar/) - [policentryczne](https://www.miasto2077.pl/tag/policentryczne/) - [suburbanizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/suburbanizacja/) - [nastrój](https://www.miasto2077.pl/tag/nastroj/) - [zadrzewienie](https://www.miasto2077.pl/tag/zadrzewienie/) - [zdrowie](https://www.miasto2077.pl/tag/zdrowie/) - [battersea](https://www.miasto2077.pl/tag/battersea/) - [elektrownia](https://www.miasto2077.pl/tag/elektrownia/) - [foster](https://www.miasto2077.pl/tag/foster/) - [gehry](https://www.miasto2077.pl/tag/gehry/) - [holandia](https://www.miasto2077.pl/tag/holandia/) - [PlasticRoad](https://www.miasto2077.pl/tag/plasticroad/) - [plastikowa](https://www.miasto2077.pl/tag/plastikowa/) - [prefabrykowana](https://www.miasto2077.pl/tag/prefabrykowana/) - [VolkerWessels](https://www.miasto2077.pl/tag/volkerwessels/) - [Organic London Skyscraper](https://www.miasto2077.pl/tag/organic-london-skyscraper/) - [wieżowiec](https://www.miasto2077.pl/tag/wiezowiec/) - [małe pokoje](https://www.miasto2077.pl/tag/male-pokoje/) - [micro-living](https://www.miasto2077.pl/tag/micro-living/) - [minimalistyczny](https://www.miasto2077.pl/tag/minimalistyczny/) - [garaż](https://www.miasto2077.pl/tag/garaz/) - [skate park](https://www.miasto2077.pl/tag/skate-park/) - [skatepark](https://www.miasto2077.pl/tag/skatepark/) - [pivot](https://www.miasto2077.pl/tag/pivot/) - [przewodnik](https://www.miasto2077.pl/tag/przewodnik/) - [pianka poliuretanowa](https://www.miasto2077.pl/tag/pianka-poliuretanowa/) - [surfing](https://www.miasto2077.pl/tag/surfing/) - [Varial](https://www.miasto2077.pl/tag/varial/) - [lego](https://www.miasto2077.pl/tag/lego/) - [singapur](https://www.miasto2077.pl/tag/singapur/) - [korzyści](https://www.miasto2077.pl/tag/korzysci/) - [rowerzyści](https://www.miasto2077.pl/tag/rowerzysci/) - [zyski](https://www.miasto2077.pl/tag/zyski/) - [akwen](https://www.miasto2077.pl/tag/akwen/) - [jezioro](https://www.miasto2077.pl/tag/jezioro/) - [King's Cross Pond Club](https://www.miasto2077.pl/tag/kings-cross-pond-club/) - [bezprzewodowe](https://www.miasto2077.pl/tag/bezprzewodowe/) - [indykcyjne](https://www.miasto2077.pl/tag/indykcyjne/) - [jezdnia](https://www.miasto2077.pl/tag/jezdnia/) - [zasilanie](https://www.miasto2077.pl/tag/zasilanie/) - [kontener](https://www.miasto2077.pl/tag/kontener/) - [uprawy w mieście](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawy-w-miescie/) - [warzywa ekologiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/warzywa-ekologiczne/) - [pod ziemią](https://www.miasto2077.pl/tag/pod-ziemia/) - [podziemne](https://www.miasto2077.pl/tag/podziemne/) - [goolge](https://www.miasto2077.pl/tag/goolge/) - [opłacalnośc](https://www.miasto2077.pl/tag/oplacalnosc/) - [sunroof](https://www.miasto2077.pl/tag/sunroof/) - [centralna park](https://www.miasto2077.pl/tag/centralna-park/) - [warsaw spire](https://www.miasto2077.pl/tag/warsaw-spire/) - [aero](https://www.miasto2077.pl/tag/aero/) - [drewno](https://www.miasto2077.pl/tag/drewno/) - [jano](https://www.miasto2077.pl/tag/jano/) - [rowery z drewna](https://www.miasto2077.pl/tag/rowery-z-drewna/) - [splinterbike](https://www.miasto2077.pl/tag/splinterbike/) - [wood.b](https://www.miasto2077.pl/tag/wood-b/) - [blablacar](https://www.miasto2077.pl/tag/blablacar/) - [centra biurowe](https://www.miasto2077.pl/tag/centra-biurowe/) - [waze](https://www.miasto2077.pl/tag/waze/) - [La Canopée](https://www.miasto2077.pl/tag/la-canopee/) - [les halles](https://www.miasto2077.pl/tag/les-halles/) - [odbudowa](https://www.miasto2077.pl/tag/odbudowa/) - [paris](https://www.miasto2077.pl/tag/paris/) - [dziadkowie](https://www.miasto2077.pl/tag/dziadkowie/) - [plac zabwa](https://www.miasto2077.pl/tag/plac-zabwa/) - [seniorzy](https://www.miasto2077.pl/tag/seniorzy/) - [starsi](https://www.miasto2077.pl/tag/starsi/) - [drogi rowerowe](https://www.miasto2077.pl/tag/drogi-rowerowe/) - [monachium](https://www.miasto2077.pl/tag/monachium/) - [zaha hadid](https://www.miasto2077.pl/tag/zaha-hadid/) - [filtracja](https://www.miasto2077.pl/tag/filtracja/) - [miejskie powietrze](https://www.miasto2077.pl/tag/miejskie-powietrze/) - [niska emisja](https://www.miasto2077.pl/tag/niska-emisja/) - [oczyszczanie](https://www.miasto2077.pl/tag/oczyszczanie/) - [spaliny](https://www.miasto2077.pl/tag/spaliny/) - [acapulco](https://www.miasto2077.pl/tag/acapulco/) - [filary](https://www.miasto2077.pl/tag/filary/) - [mieszkanie](https://www.miasto2077.pl/tag/mieszkanie/) - [most](https://www.miasto2077.pl/tag/most/) - [przęsła](https://www.miasto2077.pl/tag/przesla/) - [bahio](https://www.miasto2077.pl/tag/bahio/) - [reklama](https://www.miasto2077.pl/tag/reklama/) - [sztuczna inteligencja](https://www.miasto2077.pl/tag/sztuczna-inteligencja/) - [planowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/planowanie/) - [urbanizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/urbanizacja/) - [groningen](https://www.miasto2077.pl/tag/groningen/) - [małe](https://www.miasto2077.pl/tag/male/) - [mikro](https://www.miasto2077.pl/tag/mikro/) - [studio](https://www.miasto2077.pl/tag/studio/) - [kieszonkowy](https://www.miasto2077.pl/tag/kieszonkowy/) - [park kieszonkowy](https://www.miasto2077.pl/tag/park-kieszonkowy/) - [plac grunwaldzki](https://www.miasto2077.pl/tag/plac-grunwaldzki/) - [żoliborz](https://www.miasto2077.pl/tag/zoliborz/) - [domaniewska](https://www.miasto2077.pl/tag/domaniewska/) - [edge city](https://www.miasto2077.pl/tag/edge-city/) - [ikea](https://www.miasto2077.pl/tag/ikea/) - [janki](https://www.miasto2077.pl/tag/janki/) - [monokultura](https://www.miasto2077.pl/tag/monokultura/) - [mordor](https://www.miasto2077.pl/tag/mordor/) - [służewiec](https://www.miasto2077.pl/tag/sluzewiec/) - [tysons](https://www.miasto2077.pl/tag/tysons/) - [dworzec](https://www.miasto2077.pl/tag/dworzec/) - [kolej](https://www.miasto2077.pl/tag/kolej/) - [Lowline](https://www.miasto2077.pl/tag/lowline/) - [podziemny](https://www.miasto2077.pl/tag/podziemny/) - [stacja](https://www.miasto2077.pl/tag/stacja/) - [motory](https://www.miasto2077.pl/tag/motory/) - [tokio](https://www.miasto2077.pl/tag/tokio/) - [chodnik ruchomy](https://www.miasto2077.pl/tag/chodnik-ruchomy/) - [circle line](https://www.miasto2077.pl/tag/circle-line/) - [hałas](https://www.miasto2077.pl/tag/halas/) - [kapsuły](https://www.miasto2077.pl/tag/kapsuly/) - [orangebox](https://www.miasto2077.pl/tag/orangebox/) - [pody](https://www.miasto2077.pl/tag/pody/) - [steelcase](https://www.miasto2077.pl/tag/steelcase/) - [upał](https://www.miasto2077.pl/tag/upal/) - [wyspy ciepła](https://www.miasto2077.pl/tag/wyspy-ciepla/) - [balon](https://www.miasto2077.pl/tag/balon/) - [meksyk](https://www.miasto2077.pl/tag/meksyk/) - [muzeum](https://www.miasto2077.pl/tag/muzeum/) - [przenośne](https://www.miasto2077.pl/tag/przenosne/) - [czujniki](https://www.miasto2077.pl/tag/czujniki/) - [parkomat](https://www.miasto2077.pl/tag/parkomat/) - [parkometr](https://www.miasto2077.pl/tag/parkometr/) - [deszcz](https://www.miasto2077.pl/tag/deszcz/) - [mapa](https://www.miasto2077.pl/tag/mapa/) - [pogoda](https://www.miasto2077.pl/tag/pogoda/) - [termiczna mapa](https://www.miasto2077.pl/tag/termiczna-mapa/) - [hadż](https://www.miasto2077.pl/tag/hadz/) - [mekka](https://www.miasto2077.pl/tag/mekka/) - [pielgrzymi](https://www.miasto2077.pl/tag/pielgrzymi/) - [pielgrzymka](https://www.miasto2077.pl/tag/pielgrzymka/) - [ruch uliczny](https://www.miasto2077.pl/tag/ruch-uliczny/) - [Canary Wharf](https://www.miasto2077.pl/tag/canary-wharf/) - [elektrociepłownie](https://www.miasto2077.pl/tag/elektrocieplownie/) - [kogeneracj](https://www.miasto2077.pl/tag/kogeneracj/) - [odpadami](https://www.miasto2077.pl/tag/odpadami/) - [bruksela](https://www.miasto2077.pl/tag/bruksela/) - [istore](https://www.miasto2077.pl/tag/istore/) - [jonathan ive](https://www.miasto2077.pl/tag/jonathan-ive/) - [UNESCO](https://www.miasto2077.pl/tag/unesco/) - [wojna](https://www.miasto2077.pl/tag/wojna/) - [zabytki](https://www.miasto2077.pl/tag/zabytki/) - [zniszczenia](https://www.miasto2077.pl/tag/zniszczenia/) - [dojazd do pracy](https://www.miasto2077.pl/tag/dojazd-do-pracy/) - [decyzja](https://www.miasto2077.pl/tag/decyzja/) - [potrąceni](https://www.miasto2077.pl/tag/potraceni/) - [zdeżenie](https://www.miasto2077.pl/tag/zdezenie/) - [brak](https://www.miasto2077.pl/tag/brak/) - [opóźnienia](https://www.miasto2077.pl/tag/opoznienia/) - [pociągi](https://www.miasto2077.pl/tag/pociagi/) - [kasita](https://www.miasto2077.pl/tag/kasita/) - [mikro mieszkanie](https://www.miasto2077.pl/tag/mikro-mieszkanie/) - [mobilne mieszkanie](https://www.miasto2077.pl/tag/mobilne-mieszkanie/) - [Amager Slope](https://www.miasto2077.pl/tag/amager-slope/) - [ruch](https://www.miasto2077.pl/tag/ruch/) - [ulic](https://www.miasto2077.pl/tag/ulic/) - [autonomiczne samochody](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczne-samochody/) - [autonomiczne taksówki](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczne-taksowki/) - [roboty](https://www.miasto2077.pl/tag/roboty/) - [deszcze](https://www.miasto2077.pl/tag/deszcze/) - [deszczówka](https://www.miasto2077.pl/tag/deszczowka/) - [kanalizacja](https://www.miasto2077.pl/tag/kanalizacja/) - [powódź](https://www.miasto2077.pl/tag/powodz/) - [retencja](https://www.miasto2077.pl/tag/retencja/) - [ulewa](https://www.miasto2077.pl/tag/ulewa/) - [zbiornik retencyjny](https://www.miasto2077.pl/tag/zbiornik-retencyjny/) - [Blockbuster Box](https://www.miasto2077.pl/tag/blockbuster-box/) - [fast-food](https://www.miasto2077.pl/tag/fast-food/) - [mcbike](https://www.miasto2077.pl/tag/mcbike/) - [Heijmans](https://www.miasto2077.pl/tag/heijmans/) - [prefabrykowane domy](https://www.miasto2077.pl/tag/prefabrykowane-domy/) - [burzenie autostrad](https://www.miasto2077.pl/tag/burzenie-autostrad/) - [poszerzanie ulic](https://www.miasto2077.pl/tag/poszerzanie-ulic/) - [sieć dróg](https://www.miasto2077.pl/tag/siec-drog/) - [amazon](https://www.miasto2077.pl/tag/amazon/) - [dash button](https://www.miasto2077.pl/tag/dash-button/) - [przycisk](https://www.miasto2077.pl/tag/przycisk/) - [konserwacja](https://www.miasto2077.pl/tag/konserwacja/) - [naprawa ulic](https://www.miasto2077.pl/tag/naprawa-ulic/) - [wymiana lamp](https://www.miasto2077.pl/tag/wymiana-lamp/) - [lorawan](https://www.miasto2077.pl/tag/lorawan/) - [Heatherwick](https://www.miasto2077.pl/tag/heatherwick/) - [pier55](https://www.miasto2077.pl/tag/pier55/) - [parasole](https://www.miasto2077.pl/tag/parasole/) - [UmbraCity](https://www.miasto2077.pl/tag/umbracity/) - [vancouver](https://www.miasto2077.pl/tag/vancouver/) - [wynajem](https://www.miasto2077.pl/tag/wynajem/) - [barcelona](https://www.miasto2077.pl/tag/barcelona/) - [rio](https://www.miasto2077.pl/tag/rio/) - [wiedeń](https://www.miasto2077.pl/tag/wieden/) - [Connected Car](https://www.miasto2077.pl/tag/connected-car/) - [inteligentne samochody](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentne-samochody/) - [płace](https://www.miasto2077.pl/tag/place/) - [tanie mieszkania](https://www.miasto2077.pl/tag/tanie-mieszkania/) - [internet of thinks](https://www.miasto2077.pl/tag/internet-of-thinks/) - [miasto inteligentne](https://www.miasto2077.pl/tag/miasto-inteligentne/) - [porto](https://www.miasto2077.pl/tag/porto/) - [Leaves Performative Walls](https://www.miasto2077.pl/tag/leaves-performative-walls/) - [panele fotowoltaiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/panele-fotowoltaiczne/) - [Bloomingdale Trail](https://www.miasto2077.pl/tag/bloomingdale-trail/) - [chicago](https://www.miasto2077.pl/tag/chicago/) - [tory](https://www.miasto2077.pl/tag/tory/) - [carbon footprint](https://www.miasto2077.pl/tag/carbon-footprint/) - [ślad węglowy](https://www.miasto2077.pl/tag/slad-weglowy/) - [Worldbeing](https://www.miasto2077.pl/tag/worldbeing/) - [kamienice](https://www.miasto2077.pl/tag/kamienice/) - [mieszkania](https://www.miasto2077.pl/tag/mieszkania/) - [autonomiczny autobus](https://www.miasto2077.pl/tag/autonomiczny-autobus/) - [BestMile](https://www.miasto2077.pl/tag/bestmile/) - [CityMobil2](https://www.miasto2077.pl/tag/citymobil2/) - [grecja](https://www.miasto2077.pl/tag/grecja/) - [La Rochelle](https://www.miasto2077.pl/tag/la-rochelle/) - [Sion](https://www.miasto2077.pl/tag/sion/) - [Szwajcaria](https://www.miasto2077.pl/tag/szwajcaria/) - [Trikala](https://www.miasto2077.pl/tag/trikala/) - [King's Cross](https://www.miasto2077.pl/tag/kings-cross/) - [przebudowa](https://www.miasto2077.pl/tag/przebudowa/) - [gogoro](https://www.miasto2077.pl/tag/gogoro/) - [tajwan](https://www.miasto2077.pl/tag/tajwan/) - [ataki](https://www.miasto2077.pl/tag/ataki/) - [monitoring](https://www.miasto2077.pl/tag/monitoring/) - [terroryzm](https://www.miasto2077.pl/tag/terroryzm/) - [wykrywanie](https://www.miasto2077.pl/tag/wykrywanie/) - [zamach](https://www.miasto2077.pl/tag/zamach/) - [airbus](https://www.miasto2077.pl/tag/airbus/) - [bionika](https://www.miasto2077.pl/tag/bionika/) - [obsługa](https://www.miasto2077.pl/tag/obsluga/) - [robot](https://www.miasto2077.pl/tag/robot/) - [tally](https://www.miasto2077.pl/tag/tally/) - [molo](https://www.miasto2077.pl/tag/molo/) - [most rowerowy](https://www.miasto2077.pl/tag/most-rowerowy/) - [port](https://www.miasto2077.pl/tag/port/) - [wiszący](https://www.miasto2077.pl/tag/wiszacy/) - [szeroka](https://www.miasto2077.pl/tag/szeroka/) - [zabudowa](https://www.miasto2077.pl/tag/zabudowa/) - [inteligentne drzewa](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentne-drzewa/) - [super drzewa](https://www.miasto2077.pl/tag/super-drzewa/) - [sztuczne drzewa](https://www.miasto2077.pl/tag/sztuczne-drzewa/) - [dublin](https://www.miasto2077.pl/tag/dublin/) - [dzień](https://www.miasto2077.pl/tag/dzien/) - [pokoje](https://www.miasto2077.pl/tag/pokoje/) - [splacer](https://www.miasto2077.pl/tag/splacer/) - [vrumi](https://www.miasto2077.pl/tag/vrumi/) - [Daan Roosegaarde](https://www.miasto2077.pl/tag/daan-roosegaarde/) - [kampus](https://www.miasto2077.pl/tag/kampus/) - [Pop Brixton](https://www.miasto2077.pl/tag/pop-brixton/) - [startupy](https://www.miasto2077.pl/tag/startupy/) - [nowa](https://www.miasto2077.pl/tag/nowa/) - [nowe](https://www.miasto2077.pl/tag/nowe/) - [wieża](https://www.miasto2077.pl/tag/wieza/) - [world trade center](https://www.miasto2077.pl/tag/world-trade-center/) - [wtc](https://www.miasto2077.pl/tag/wtc/) - [madryt](https://www.miasto2077.pl/tag/madryt/) - [dzielnica](https://www.miasto2077.pl/tag/dzielnica/) - [Hautbanhof](https://www.miasto2077.pl/tag/hautbanhof/) - [antropocen](https://www.miasto2077.pl/tag/antropocen/) - [rezerwat](https://www.miasto2077.pl/tag/rezerwat/) - [zagrożone gatunki](https://www.miasto2077.pl/tag/zagrozone-gatunki/) - [apartamentowiec](https://www.miasto2077.pl/tag/apartamentowiec/) - [The Collective Stratford](https://www.miasto2077.pl/tag/the-collective-stratford/) - [poznań](https://www.miasto2077.pl/tag/poznan/) - [św.marcina](https://www.miasto2077.pl/tag/sw-marcina/) - [mieszkanie przyszłości](https://www.miasto2077.pl/tag/mieszkanie-przyszlosci/) - [Space10](https://www.miasto2077.pl/tag/space10/) - [zrównoważone budownictwo](https://www.miasto2077.pl/tag/zrownowazone-budownictwo/) - [Clover](https://www.miasto2077.pl/tag/clover/) - [drzewo](https://www.miasto2077.pl/tag/drzewo/) - [latarnia](https://www.miasto2077.pl/tag/latarnia/) - [Mathieu Lehanneur](https://www.miasto2077.pl/tag/mathieu-lehanneur/) - [Persuasive Electric Vehicle](https://www.miasto2077.pl/tag/persuasive-electric-vehicle/) - [PEV](https://www.miasto2077.pl/tag/pev/) - [trajka](https://www.miasto2077.pl/tag/trajka/) - [transport miejski](https://www.miasto2077.pl/tag/transport-miejski/) - [transport przyszłości](https://www.miasto2077.pl/tag/transport-przyszlosci/) - [fenix tower](https://www.miasto2077.pl/tag/fenix-tower/) - [wieża feniksa](https://www.miasto2077.pl/tag/wieza-feniksa/) - [Wuhan](https://www.miasto2077.pl/tag/wuhan/) - [biurowiec](https://www.miasto2077.pl/tag/biurowiec/) - [dehli](https://www.miasto2077.pl/tag/dehli/) - [powietrze](https://www.miasto2077.pl/tag/powietrze/) - [ścieki](https://www.miasto2077.pl/tag/scieki/) - [OAS1S](https://www.miasto2077.pl/tag/oas1s/) - [innowacje społeczne](https://www.miasto2077.pl/tag/innowacje-spoleczne/) - [medellin](https://www.miasto2077.pl/tag/medellin/) - [urbanizm społeczny](https://www.miasto2077.pl/tag/urbanizm-spoleczny/) - [zmiany](https://www.miasto2077.pl/tag/zmiany/) - [turbina](https://www.miasto2077.pl/tag/turbina/) - [znaki drogowe](https://www.miasto2077.pl/tag/znaki-drogowe/) - [Jérôme Michaud-Larivière](https://www.miasto2077.pl/tag/jerome-michaud-lariviere/) - [sztuczne drzewo](https://www.miasto2077.pl/tag/sztuczne-drzewo/) - [turbiny wiatrowe](https://www.miasto2077.pl/tag/turbiny-wiatrowe/) - [Wind Tree](https://www.miasto2077.pl/tag/wind-tree/) - [inwestycja](https://www.miasto2077.pl/tag/inwestycja/) - [olsztyn](https://www.miasto2077.pl/tag/olsztyn/) - [solaris](https://www.miasto2077.pl/tag/solaris/) - [tramino](https://www.miasto2077.pl/tag/tramino/) - [tramwaj](https://www.miasto2077.pl/tag/tramwaj/) - [choinka](https://www.miasto2077.pl/tag/choinka/) - [prezenty](https://www.miasto2077.pl/tag/prezenty/) - [watson](https://www.miasto2077.pl/tag/watson/) - [wybór](https://www.miasto2077.pl/tag/wybor/) - [Jing-Jn-Ji](https://www.miasto2077.pl/tag/jing-jn-ji/) - [pekin](https://www.miasto2077.pl/tag/pekin/) - [stolica](https://www.miasto2077.pl/tag/stolica/) - [bell street](https://www.miasto2077.pl/tag/bell-street/) - [woonerf](https://www.miasto2077.pl/tag/woonerf/) - [Cleveland](https://www.miasto2077.pl/tag/cleveland/) - [droga rowerowa](https://www.miasto2077.pl/tag/droga-rowerowa/) - [tory tramwajowe](https://www.miasto2077.pl/tag/tory-tramwajowe/) - [drogówka](https://www.miasto2077.pl/tag/drogowka/) - [Peatónito](https://www.miasto2077.pl/tag/peatonito/) - [św antoniego](https://www.miasto2077.pl/tag/sw-antoniego/) - [wrocław](https://www.miasto2077.pl/tag/wroclaw/) - [bonusy](https://www.miasto2077.pl/tag/bonusy/) - [Opłata kongestyjna](https://www.miasto2077.pl/tag/oplata-kongestyjna/) - [opłaty](https://www.miasto2077.pl/tag/oplaty/) - [szwecja](https://www.miasto2077.pl/tag/szwecja/) - [mieszkanie na pustyni](https://www.miasto2077.pl/tag/mieszkanie-na-pustyni/) - [sand babel](https://www.miasto2077.pl/tag/sand-babel/) - [fuzy z kawy](https://www.miasto2077.pl/tag/fuzy-z-kawy/) - [grzyby](https://www.miasto2077.pl/tag/grzyby/) - [podłoże](https://www.miasto2077.pl/tag/podloze/) - [płynność ruchu](https://www.miasto2077.pl/tag/plynnosc-ruchu/) - [zakaz skrętu](https://www.miasto2077.pl/tag/zakaz-skretu/) - [gdynia](https://www.miasto2077.pl/tag/gdynia/) - [starowiejska](https://www.miasto2077.pl/tag/starowiejska/) - [kucharz](https://www.miasto2077.pl/tag/kucharz/) - [moley](https://www.miasto2077.pl/tag/moley/) - [robotyczne ramie](https://www.miasto2077.pl/tag/robotyczne-ramie/) - [korea](https://www.miasto2077.pl/tag/korea/) - [delft](https://www.miasto2077.pl/tag/delft/) - [latające auta](https://www.miasto2077.pl/tag/latajace-auta/) - [osobowe](https://www.miasto2077.pl/tag/osobowe/) - [małe domy](https://www.miasto2077.pl/tag/male-domy/) - [micro house](https://www.miasto2077.pl/tag/micro-house/) - [mikrodomy](https://www.miasto2077.pl/tag/mikrodomy/) - [thiny house](https://www.miasto2077.pl/tag/thiny-house/) - [przestrzeń publiczna](https://www.miasto2077.pl/tag/przestrzen-publiczna/) - [samochody przyszłości](https://www.miasto2077.pl/tag/samochody-przyszlosci/) - [Alejandro Aravena](https://www.miasto2077.pl/tag/alejandro-aravena/) - [pritzker](https://www.miasto2077.pl/tag/pritzker/) - [społeczność](https://www.miasto2077.pl/tag/spolecznosc/) - [ulica sezamkowa](https://www.miasto2077.pl/tag/ulica-sezamkowa/) - [dachy](https://www.miasto2077.pl/tag/dachy/) - [Klarastaden](https://www.miasto2077.pl/tag/klarastaden/) - [kładki](https://www.miasto2077.pl/tag/kladki/) - [sztokholm](https://www.miasto2077.pl/tag/sztokholm/) - [nowe żerniki](https://www.miasto2077.pl/tag/nowe-zerniki/) - [osiedle zrównoważone](https://www.miasto2077.pl/tag/osiedle-zrownowazone/) - [WuWA 2](https://www.miasto2077.pl/tag/wuwa-2/) - [diabelski młyn](https://www.miasto2077.pl/tag/diabelski-mlyn/) - [montreal](https://www.miasto2077.pl/tag/montreal/) - [przystanek](https://www.miasto2077.pl/tag/przystanek/) - [uprawy akwaponiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/uprawy-akwaponiczne/) - [hyperloop](https://www.miasto2077.pl/tag/hyperloop/) - [musk](https://www.miasto2077.pl/tag/musk/) - [Quay Valley](https://www.miasto2077.pl/tag/quay-valley/) - [szybka kolej](https://www.miasto2077.pl/tag/szybka-kolej/) - [testowy](https://www.miasto2077.pl/tag/testowy/) - [tor](https://www.miasto2077.pl/tag/tor/) - [cień](https://www.miasto2077.pl/tag/cien/) - [doświetlenie](https://www.miasto2077.pl/tag/doswietlenie/) - [zacienienie](https://www.miasto2077.pl/tag/zacienienie/) - [boisko](https://www.miasto2077.pl/tag/boisko/) - [energia kinetyczna](https://www.miasto2077.pl/tag/energia-kinetyczna/) - [ekonomia](https://www.miasto2077.pl/tag/ekonomia/) - [rowery miejskie](https://www.miasto2077.pl/tag/rowery-miejskie/) - [rowery publiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/rowery-publiczne/) - [mural](https://www.miasto2077.pl/tag/mural/) - [ograniczenie prędkości](https://www.miasto2077.pl/tag/ograniczenie-predkosci/) - [szybka jazda](https://www.miasto2077.pl/tag/szybka-jazda/) - [zielony](https://www.miasto2077.pl/tag/zielony/) - [mexico city](https://www.miasto2077.pl/tag/mexico-city/) - [inteligentny transport](https://www.miasto2077.pl/tag/inteligentny-transport/) - [rzeszów](https://www.miasto2077.pl/tag/rzeszow/) - [biura](https://www.miasto2077.pl/tag/biura/) - [centrum biurowe](https://www.miasto2077.pl/tag/centrum-biurowe/) - [rekreacja](https://www.miasto2077.pl/tag/rekreacja/) - [farmerzy](https://www.miasto2077.pl/tag/farmerzy/) - [jedzenie ekologiczne](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-ekologiczne/) - [targi](https://www.miasto2077.pl/tag/targi/) - [wysokościowce](https://www.miasto2077.pl/tag/wysokosciowce/) - [chwaliszewo](https://www.miasto2077.pl/tag/chwaliszewo/) - [park rzeki](https://www.miasto2077.pl/tag/park-rzeki/) - [pawilon wody](https://www.miasto2077.pl/tag/pawilon-wody/) - [rzeka w mieście](https://www.miasto2077.pl/tag/rzeka-w-miescie/) - [warta](https://www.miasto2077.pl/tag/warta/) - [pod mostem](https://www.miasto2077.pl/tag/pod-mostem/) - [wiadukt](https://www.miasto2077.pl/tag/wiadukt/) - [remont](https://www.miasto2077.pl/tag/remont/) - [biblioteki](https://www.miasto2077.pl/tag/biblioteki/) - [społeczeństwo](https://www.miasto2077.pl/tag/spoleczenstwo/) - [drganie](https://www.miasto2077.pl/tag/drganie/) - [mikro drzewa](https://www.miasto2077.pl/tag/mikro-drzewa/) - [wiatr](https://www.miasto2077.pl/tag/wiatr/) - [maszyna](https://www.miasto2077.pl/tag/maszyna/) - [muzeum wiktorii i alberta](https://www.miasto2077.pl/tag/muzeum-wiktorii-i-alberta/) - [1000 km](https://www.miasto2077.pl/tag/1000-km/) - [odchudzanie](https://www.miasto2077.pl/tag/odchudzanie/) - [nawigacja](https://www.miasto2077.pl/tag/nawigacja/) - [wskazówki](https://www.miasto2077.pl/tag/wskazowki/) - [imprezy](https://www.miasto2077.pl/tag/imprezy/) - [kluby nocne](https://www.miasto2077.pl/tag/kluby-nocne/) - [nocne życie](https://www.miasto2077.pl/tag/nocne-zycie/) - [nocny burmistrz](https://www.miasto2077.pl/tag/nocny-burmistrz/) - [3d](https://www.miasto2077.pl/tag/3d/) - [bloki](https://www.miasto2077.pl/tag/bloki/) - [drukarki](https://www.miasto2077.pl/tag/drukarki/) - [drukowanie](https://www.miasto2077.pl/tag/drukowanie/) - [bezpieczeństwo rowerzystów](https://www.miasto2077.pl/tag/bezpieczenstwo-rowerzystow/) - [Sharrow](https://www.miasto2077.pl/tag/sharrow/) - [food truck](https://www.miasto2077.pl/tag/food-truck/) - [jedzenie na ulicy](https://www.miasto2077.pl/tag/jedzenie-na-ulicy/) - [restauracje](https://www.miasto2077.pl/tag/restauracje/) - [street food](https://www.miasto2077.pl/tag/street-food/) - [tunele](https://www.miasto2077.pl/tag/tunele/) - [depresja](https://www.miasto2077.pl/tag/depresja/) - [dobra komunikacja](https://www.miasto2077.pl/tag/dobra-komunikacja/) - [satysfakcja](https://www.miasto2077.pl/tag/satysfakcja/) - [szczęście](https://www.miasto2077.pl/tag/szczescie/) - [zwarta zabudowa](https://www.miasto2077.pl/tag/zwarta-zabudowa/) - [hub technologiczny](https://www.miasto2077.pl/tag/hub-technologiczny/) - [lokalna społeczność](https://www.miasto2077.pl/tag/lokalna-spolecznosc/) - [technika](https://www.miasto2077.pl/tag/technika/) - [technologia](https://www.miasto2077.pl/tag/technologia/) - [akwarium](https://www.miasto2077.pl/tag/akwarium/) - [balkon](https://www.miasto2077.pl/tag/balkon/) - [pomiędzy](https://www.miasto2077.pl/tag/pomiedzy/) - [przeszklony](https://www.miasto2077.pl/tag/przeszklony/) - [miasto zielone](https://www.miasto2077.pl/tag/miasto-zielone/) - [ogrody](https://www.miasto2077.pl/tag/ogrody/) - [ogrody wertykalne](https://www.miasto2077.pl/tag/ogrody-wertykalne/) - [marnotrawstwo](https://www.miasto2077.pl/tag/marnotrawstwo/) - [przeterminowane](https://www.miasto2077.pl/tag/przeterminowane/) - [wyrzucanie](https://www.miasto2077.pl/tag/wyrzucanie/) - [Bjarke Ingels](https://www.miasto2077.pl/tag/bjarke-ingels/) - [Habitat 2.0](https://www.miasto2077.pl/tag/habitat-2-0/) - [Habitat 67](https://www.miasto2077.pl/tag/habitat-67/) - [Moshe Safdie](https://www.miasto2077.pl/tag/moshe-safdie/) - [pływający](https://www.miasto2077.pl/tag/plywajacy/) - [Christchurch](https://www.miasto2077.pl/tag/christchurch/) - [Margaret Mahy Family Playground](https://www.miasto2077.pl/tag/margaret-mahy-family-playground/) - [Likeways](https://www.miasto2077.pl/tag/likeways/) - [Martin Traunmueller](https://www.miasto2077.pl/tag/martin-traunmueller/) - [nawigacja dla pieszych](https://www.miasto2077.pl/tag/nawigacja-dla-pieszych/) - [mieszkanie w śródmieściu](https://www.miasto2077.pl/tag/mieszkanie-w-srodmiesciu/) - [migracja do centrum](https://www.miasto2077.pl/tag/migracja-do-centrum/)